Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_core_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_core_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80
Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204
__d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89
Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504
Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822
CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145
Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351
Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328
Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112
Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673
Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115
Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94
Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256
Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65 Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_model_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_',
(int) 1 => '_cake_model_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_model_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378
Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55
Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59
Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165
Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147
Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96
Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878
App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40
Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299
Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293
Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249 Warning (512)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 53 ]Code Context if ( Configure :: read ( 'debug' )) { trigger_error ( $message , E_USER_WARNING ); } else { $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<meta name="keywords"
content="д.бум-очир, хакухо, ц.оюунсүрэн" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 19, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p><span style="font-size: 14px;">Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс олгодог цаасаар хэмжиж байгаад харамсаж байна. "Монголын үндэстний үзэл, үндэстний мөн чанар" сэдвээр диссертац бичсэний хувьд энэ талаар юм бичихгүй бол болохгүй нь.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Монгол хүн гэж хэн бэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монголын иргэншилгүй бол монгол хүн байхаа болих уу? Хэрэв тийм бол АНУ-д байгаа хоёр Монголын иргэнээс төрсөн АНУ-ын паспорттой хүүхэд бол монгол биш. Хэрэв тийм бол өвөр монголчууд, Оросын буриадууд монгол биш. Амьдралын эрхээр гадаадад очиж ажиллаад, илүү ажил олох зорилгоор иргэншлээ сольсон ч Монголыг эх орноо гэж бодож санаж буцаж ирдэг, эргээд монголчууддаа тусалдаг хүмүүс монгол биш үү? </span></p><p><span style="font-size: 14px;">“Монгол хүн” гэдэг чинь ганц тамгатай цаасанд баригдах өчүүхэн ойлголт байсан юм уу? Хакухог ад үзээд байгаа улсууд дунд казакуудыг “монгол биш” гэж үздэг хүмүүс байгаа гэдэгт итгэлтэй байна. Тэгвэл казакууд чинь монгол л байгаа биз дээ? Тэгэхээр зарим нь “муусайн казакууд чинь өөрийгөө монгол гэж үздэггүй” гэх байх. Харин энэ бол үндэстэн гэдэг өргөн ойлголт руу орж ирнэ.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Үндэстэн гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Үндэстэн гэдэг бол хүмүүс өөрийгөө ямар нэг бүлэг хүмүүст харьяалагдаж байгаа гэсэн бодол, өөрийгөө тэдэнтэй адилтгаж бодох үзэл, хамтын соёл, хамт гэснээ мэдрэх мэдрэмж гэж Сетон-Ватсон гэдэг судлаач 1977 онд тодорхойлжээ. </span></p><p><span style="font-size: 14px;">Энэ тодорхойлолт бол үндэстний үзлийн гурван чиглэлийг багтаасан тодорхойлолт. Модернист буюу орчин үеийн чиглэл бол үндэстнийг орчин үеийн үндэстэн-улсуудын үүднээс авч үздэг бөгөөд <span class="twittersharelink">нийгмийн хүн бүр өөрийгөө үндэстний нэг хэсэг гэж үздэг, үндэстний хэмжээний боловсролын системээс шалтгаалаад бүгд ойролцоо сэтгэхүйтэй байхыг хэлнэ гэж үздэг үзлийг хэлдэг</span> (Anderson, 2006; Gellner, 1983; Hobsbawm, 1996 зэрэг эрдэмтдийг сонирхоорой).</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Примордиалист буюу уг гарлыг чухалчилдаг үзэл нь социологи-антропологийн үүднээс үндэстэн гэдэг бол байгалиас өгөгдсөн, хамаатан садан, цусан холбоо, сэтгэл санааны холбоо үндэстэн бүрэлдэхэд чухал үүрэгтэй гэж үздэг үзэл юм. (Geertz, 1973; Snowden, 1983). Этно-символист буюу угсаатны зүй, бэлгэ тэмдгийг чухалчилдаг үзэл нь дээрх хоёр чиглэлийг хослуулдаг бөгөөд үндэстэн бол орчин үеийн ойлголт боловч өмнөх цаг үеийн түүх, үүнд нэгдмэл соёл, домог, дурсамж, үнэт зүйл, бэлгэ тэмдгүүд дээр үндэслэдэг гэж үздэг (Смит, 1987). Энэ үзлээр бол хамтын хуульзүйн систем, газарзүйн байршил, хэл бас чухал болж ирдэг. Эдгээр бүх чиглэл “үндэстэн” гэдэг ойлголтод олон хүчин зүйлийг багтаасан байдаг бөгөөд иргэншил буюу паспорт бол үндэстэн гэдэг ухагдахууны нэг жижиг хэсэг болохоос биш тухайн хүнийг хаанах хүн гэдгийг шийдэх цор ганц хэмжүүр биш.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Улсын иргэншил гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Иргэншил гэдэг бол хүнийг нэг улс, үндэстний хэсэг мөн гэж баталж олгосон баримтан дээр үндэслэсэн ухагдахуун. Иргэншил бол тухайн хүн өөрийн улсаа юу гэж үздэгээс үл шалтгаалаад төрөхөд нь олгогдсон баримтан дээр үндэслэсэн ойлголт. Зарим хүмүүс бол иргэншлээ солих шийдвэр гаргадаг нь амьдралынхаа нөхцөл байдлаас шалтгаалж гаргасан шийдвэр байдаг бөгөөд иргэншил сольсноор тэр тухайн улсын иргэн байхаа болих боловч тэр үндэстний нэг хэсэг байх эсэхийг тэр хүн өөрөө л шийднэ. Еврейчүүдийг аваад үзье. Еврейчүүд хэдэн зууны турш өөрийн гэсэн улсгүй байсан боловч еврей үндэстнээрээ байсаар зионист хөдөлгөөн өрнүүлж өөрийн улсаа 1948 цогцлоосон. Зарим еврейчүүд өөр улсын иргэн хэвээрээ байсаар ирсэн боловч угсаа гарлаараа еврей гэдгээ мартдаггүй, дэлхийд амжилт үзүүлсэн еврейчүүдээрээ Израилийн еврейчүүд бахархдаг нь дамжиггүй. Тэгэхээр хэдий Израилийн паспортгүй боловч еврейчүүд бол еврейчүүдээрээ л байдаг. Тэд иргэншлээрээ биш үндэстнээрээ нэг цөм байсаар ирсэн болохоор хүчтэй байв.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">АНУ болон дэлхийн олон оронд маш олон италичууд амьдарч, тухайн улсынхаа иргэн болсон ч өөрийн итали соёлыг дэлхийгээр нэг түгээсээр ирсэн. Өнөөдөр бид пицца идэж, латте, каппучино ууж байгаа нь олон улсад амьдарч байгаа италичууд өөрийн соёлыг түгээснээс болсон. АНУ-д байгаа итали хүнийг хаанах хүн гэх вэ? Тэр хүн АНУ-ын иргэн байсан ч өөрийгөө итали гэж хэлдэг бол америк ч, итали ч хүн гэж хэлж болно. Зарим АНУ-ын италичууд бол Италидаа амьдарч байгаа италичуудаас илүү Италийн соёлыг түгээж таниулсан байдаг тул хэн нь илүү итали вэ гээд асуувал бас л ярвигтай. Гэтэл ийм “хэн нь илүү итали вэ” гэх уралдаан хэнд хэрэгтэй юм бэ?</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Тэгэхээр монгол хүн гэж хэнийг хэлэх вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол Улсыг өөрийн эх орноо гэж боддог хүнийг хэлнэ. Монголд амьдраад байгаа монгол паспорттой энгийн биднийг хэлнэ. Монголд амьдардаггүй, монголоор ярьдаггүй, Монголдоо өсөөгүй боловч монгол эцэг эхтэй, эсвэл аль нэг нь монгол, Монголыг эх орноо гэж үздэг хүмүүсийг монгол хүн гэж хэлнэ. Монгол эцэг эхгүй мөртлөө Монголын иргэн болъё гэж сонгоод Монголд амьдраад монгол паспорттой болж, Монголыг эх орноо гэж боддог болсон ямар ч хүнийг монголын иргэн гэнэ, харин орос, хятад, казак, япон, турк, америк гаралтай монгол иргэн гэнэ. Тэр хүн Монгол улсын иргэн боллоо гээд тэр хүний төрж өссөн нутгийг дурсамж нь арилаагүй л байж таараа. Үүнтэй адил Хакухо Японы иргэн боллоо гээд төрж өссөн нутгийн дурсамжийг нь хэн ч арилгаж чадахгүй. Өөрийгөө монгол гэж бодож, Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно. Харин япон хүн болох уу? Япон хүн бас болно, хуульзүйн талаасаа ч тэр, япон соёл суралцсанаараа ч тэр. Гэхдээ аль нэг улсын иргэн боллоо гээд төрөлх нутгаа санах, эх орныхоо нэг хэсэг гэж өөрийгөө бодохыг хориглох эрх хэнд ч байхгүй.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол гаралтай Японы иргэн Хакуход өөрийн дэвжээтэй болсноор ямар ч монгол сумочны гаргаагүй амжилтыг гаргаж, Монголыг эх орноо гэж үргэлж санаж, монгол залуучууддаа өөриймсөг сэтгэлээр тусалж байхыг хүсье.</span></p><p><a href="https://www.facebook.com/zandanblog/posts/163663128587871?__tn__=K-R" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><strong><span style="font-size: 14px;">Билэгтийн Зандан</span></strong></a></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/д.бум-очир" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">д.бум-очир</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хакухо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хакухо</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ц.оюунсүрэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ц.оюунсүрэн</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776628907.958"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34444';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
Чингис хааны эш хөргийг бүх шатны боловсролын байгууллагад зална </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Л.Дэлгэрмаа </a> ・
08 сарын 30, 2022 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
Д.Бум-Очирын судалгааны бүтээл МУИС-ийн шилдэг бүтээлийн шагналыг хүртжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
12 сарын 23, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
<img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
Д.Бум-Очир: Угсаатны ялгамжийг хэт туйлшруулах нь үндэстнээ устгах аюултай </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・
12 сарын 14, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
Г.Ариунбаатар: Элэг нэгтнүүд чинь харамласандаа, хайрласандаа л халаглаж буй биз! </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
08 сарын 18, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
Хакүхо М.Даваажаргал бүх Японы аварга боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
10 сарын 01, 2019 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqks";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$maxBufferLength = (int) 8192
$file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php'
$line = (int) 855
$message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855' Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 154 ]Code Context $response -> getStatusCode (), ( $reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '' ) )); $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<meta name="keywords"
content="д.бум-очир, хакухо, ц.оюунсүрэн" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 19, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p><span style="font-size: 14px;">Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс олгодог цаасаар хэмжиж байгаад харамсаж байна. "Монголын үндэстний үзэл, үндэстний мөн чанар" сэдвээр диссертац бичсэний хувьд энэ талаар юм бичихгүй бол болохгүй нь.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Монгол хүн гэж хэн бэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монголын иргэншилгүй бол монгол хүн байхаа болих уу? Хэрэв тийм бол АНУ-д байгаа хоёр Монголын иргэнээс төрсөн АНУ-ын паспорттой хүүхэд бол монгол биш. Хэрэв тийм бол өвөр монголчууд, Оросын буриадууд монгол биш. Амьдралын эрхээр гадаадад очиж ажиллаад, илүү ажил олох зорилгоор иргэншлээ сольсон ч Монголыг эх орноо гэж бодож санаж буцаж ирдэг, эргээд монголчууддаа тусалдаг хүмүүс монгол биш үү? </span></p><p><span style="font-size: 14px;">“Монгол хүн” гэдэг чинь ганц тамгатай цаасанд баригдах өчүүхэн ойлголт байсан юм уу? Хакухог ад үзээд байгаа улсууд дунд казакуудыг “монгол биш” гэж үздэг хүмүүс байгаа гэдэгт итгэлтэй байна. Тэгвэл казакууд чинь монгол л байгаа биз дээ? Тэгэхээр зарим нь “муусайн казакууд чинь өөрийгөө монгол гэж үздэггүй” гэх байх. Харин энэ бол үндэстэн гэдэг өргөн ойлголт руу орж ирнэ.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Үндэстэн гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Үндэстэн гэдэг бол хүмүүс өөрийгөө ямар нэг бүлэг хүмүүст харьяалагдаж байгаа гэсэн бодол, өөрийгөө тэдэнтэй адилтгаж бодох үзэл, хамтын соёл, хамт гэснээ мэдрэх мэдрэмж гэж Сетон-Ватсон гэдэг судлаач 1977 онд тодорхойлжээ. </span></p><p><span style="font-size: 14px;">Энэ тодорхойлолт бол үндэстний үзлийн гурван чиглэлийг багтаасан тодорхойлолт. Модернист буюу орчин үеийн чиглэл бол үндэстнийг орчин үеийн үндэстэн-улсуудын үүднээс авч үздэг бөгөөд <span class="twittersharelink">нийгмийн хүн бүр өөрийгөө үндэстний нэг хэсэг гэж үздэг, үндэстний хэмжээний боловсролын системээс шалтгаалаад бүгд ойролцоо сэтгэхүйтэй байхыг хэлнэ гэж үздэг үзлийг хэлдэг</span> (Anderson, 2006; Gellner, 1983; Hobsbawm, 1996 зэрэг эрдэмтдийг сонирхоорой).</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Примордиалист буюу уг гарлыг чухалчилдаг үзэл нь социологи-антропологийн үүднээс үндэстэн гэдэг бол байгалиас өгөгдсөн, хамаатан садан, цусан холбоо, сэтгэл санааны холбоо үндэстэн бүрэлдэхэд чухал үүрэгтэй гэж үздэг үзэл юм. (Geertz, 1973; Snowden, 1983). Этно-символист буюу угсаатны зүй, бэлгэ тэмдгийг чухалчилдаг үзэл нь дээрх хоёр чиглэлийг хослуулдаг бөгөөд үндэстэн бол орчин үеийн ойлголт боловч өмнөх цаг үеийн түүх, үүнд нэгдмэл соёл, домог, дурсамж, үнэт зүйл, бэлгэ тэмдгүүд дээр үндэслэдэг гэж үздэг (Смит, 1987). Энэ үзлээр бол хамтын хуульзүйн систем, газарзүйн байршил, хэл бас чухал болж ирдэг. Эдгээр бүх чиглэл “үндэстэн” гэдэг ойлголтод олон хүчин зүйлийг багтаасан байдаг бөгөөд иргэншил буюу паспорт бол үндэстэн гэдэг ухагдахууны нэг жижиг хэсэг болохоос биш тухайн хүнийг хаанах хүн гэдгийг шийдэх цор ганц хэмжүүр биш.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Улсын иргэншил гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Иргэншил гэдэг бол хүнийг нэг улс, үндэстний хэсэг мөн гэж баталж олгосон баримтан дээр үндэслэсэн ухагдахуун. Иргэншил бол тухайн хүн өөрийн улсаа юу гэж үздэгээс үл шалтгаалаад төрөхөд нь олгогдсон баримтан дээр үндэслэсэн ойлголт. Зарим хүмүүс бол иргэншлээ солих шийдвэр гаргадаг нь амьдралынхаа нөхцөл байдлаас шалтгаалж гаргасан шийдвэр байдаг бөгөөд иргэншил сольсноор тэр тухайн улсын иргэн байхаа болих боловч тэр үндэстний нэг хэсэг байх эсэхийг тэр хүн өөрөө л шийднэ. Еврейчүүдийг аваад үзье. Еврейчүүд хэдэн зууны турш өөрийн гэсэн улсгүй байсан боловч еврей үндэстнээрээ байсаар зионист хөдөлгөөн өрнүүлж өөрийн улсаа 1948 цогцлоосон. Зарим еврейчүүд өөр улсын иргэн хэвээрээ байсаар ирсэн боловч угсаа гарлаараа еврей гэдгээ мартдаггүй, дэлхийд амжилт үзүүлсэн еврейчүүдээрээ Израилийн еврейчүүд бахархдаг нь дамжиггүй. Тэгэхээр хэдий Израилийн паспортгүй боловч еврейчүүд бол еврейчүүдээрээ л байдаг. Тэд иргэншлээрээ биш үндэстнээрээ нэг цөм байсаар ирсэн болохоор хүчтэй байв.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">АНУ болон дэлхийн олон оронд маш олон италичууд амьдарч, тухайн улсынхаа иргэн болсон ч өөрийн итали соёлыг дэлхийгээр нэг түгээсээр ирсэн. Өнөөдөр бид пицца идэж, латте, каппучино ууж байгаа нь олон улсад амьдарч байгаа италичууд өөрийн соёлыг түгээснээс болсон. АНУ-д байгаа итали хүнийг хаанах хүн гэх вэ? Тэр хүн АНУ-ын иргэн байсан ч өөрийгөө итали гэж хэлдэг бол америк ч, итали ч хүн гэж хэлж болно. Зарим АНУ-ын италичууд бол Италидаа амьдарч байгаа италичуудаас илүү Италийн соёлыг түгээж таниулсан байдаг тул хэн нь илүү итали вэ гээд асуувал бас л ярвигтай. Гэтэл ийм “хэн нь илүү итали вэ” гэх уралдаан хэнд хэрэгтэй юм бэ?</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Тэгэхээр монгол хүн гэж хэнийг хэлэх вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол Улсыг өөрийн эх орноо гэж боддог хүнийг хэлнэ. Монголд амьдраад байгаа монгол паспорттой энгийн биднийг хэлнэ. Монголд амьдардаггүй, монголоор ярьдаггүй, Монголдоо өсөөгүй боловч монгол эцэг эхтэй, эсвэл аль нэг нь монгол, Монголыг эх орноо гэж үздэг хүмүүсийг монгол хүн гэж хэлнэ. Монгол эцэг эхгүй мөртлөө Монголын иргэн болъё гэж сонгоод Монголд амьдраад монгол паспорттой болж, Монголыг эх орноо гэж боддог болсон ямар ч хүнийг монголын иргэн гэнэ, харин орос, хятад, казак, япон, турк, америк гаралтай монгол иргэн гэнэ. Тэр хүн Монгол улсын иргэн боллоо гээд тэр хүний төрж өссөн нутгийг дурсамж нь арилаагүй л байж таараа. Үүнтэй адил Хакухо Японы иргэн боллоо гээд төрж өссөн нутгийн дурсамжийг нь хэн ч арилгаж чадахгүй. Өөрийгөө монгол гэж бодож, Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно. Харин япон хүн болох уу? Япон хүн бас болно, хуульзүйн талаасаа ч тэр, япон соёл суралцсанаараа ч тэр. Гэхдээ аль нэг улсын иргэн боллоо гээд төрөлх нутгаа санах, эх орныхоо нэг хэсэг гэж өөрийгөө бодохыг хориглох эрх хэнд ч байхгүй.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол гаралтай Японы иргэн Хакуход өөрийн дэвжээтэй болсноор ямар ч монгол сумочны гаргаагүй амжилтыг гаргаж, Монголыг эх орноо гэж үргэлж санаж, монгол залуучууддаа өөриймсөг сэтгэлээр тусалж байхыг хүсье.</span></p><p><a href="https://www.facebook.com/zandanblog/posts/163663128587871?__tn__=K-R" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><strong><span style="font-size: 14px;">Билэгтийн Зандан</span></strong></a></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/д.бум-очир" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">д.бум-очир</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хакухо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хакухо</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ц.оюунсүрэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ц.оюунсүрэн</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776628907.958"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34444';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
Чингис хааны эш хөргийг бүх шатны боловсролын байгууллагад зална </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Л.Дэлгэрмаа </a> ・
08 сарын 30, 2022 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
Д.Бум-Очирын судалгааны бүтээл МУИС-ийн шилдэг бүтээлийн шагналыг хүртжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
12 сарын 23, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
<img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
Д.Бум-Очир: Угсаатны ялгамжийг хэт туйлшруулах нь үндэстнээ устгах аюултай </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・
12 сарын 14, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
Г.Ариунбаатар: Элэг нэгтнүүд чинь харамласандаа, хайрласандаа л халаглаж буй биз! </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
08 сарын 18, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
Хакүхо М.Даваажаргал бүх Японы аварга боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
10 сарын 01, 2019 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqks";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$reasonPhrase = 'OK' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 183 ]Code Context foreach ( $values as $value ) { header ( sprintf ( '%s: %s' , $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<meta name="keywords"
content="д.бум-очир, хакухо, ц.оюунсүрэн" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/ad966c95f409b82e9ada28a8a3d456ac.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/orgil%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">Х.Оргил</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 19, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1e777a01ddf57730df3a98b8adfb4495.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p><span style="font-size: 14px;">Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс олгодог цаасаар хэмжиж байгаад харамсаж байна. "Монголын үндэстний үзэл, үндэстний мөн чанар" сэдвээр диссертац бичсэний хувьд энэ талаар юм бичихгүй бол болохгүй нь.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Монгол хүн гэж хэн бэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монголын иргэншилгүй бол монгол хүн байхаа болих уу? Хэрэв тийм бол АНУ-д байгаа хоёр Монголын иргэнээс төрсөн АНУ-ын паспорттой хүүхэд бол монгол биш. Хэрэв тийм бол өвөр монголчууд, Оросын буриадууд монгол биш. Амьдралын эрхээр гадаадад очиж ажиллаад, илүү ажил олох зорилгоор иргэншлээ сольсон ч Монголыг эх орноо гэж бодож санаж буцаж ирдэг, эргээд монголчууддаа тусалдаг хүмүүс монгол биш үү? </span></p><p><span style="font-size: 14px;">“Монгол хүн” гэдэг чинь ганц тамгатай цаасанд баригдах өчүүхэн ойлголт байсан юм уу? Хакухог ад үзээд байгаа улсууд дунд казакуудыг “монгол биш” гэж үздэг хүмүүс байгаа гэдэгт итгэлтэй байна. Тэгвэл казакууд чинь монгол л байгаа биз дээ? Тэгэхээр зарим нь “муусайн казакууд чинь өөрийгөө монгол гэж үздэггүй” гэх байх. Харин энэ бол үндэстэн гэдэг өргөн ойлголт руу орж ирнэ.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Үндэстэн гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Үндэстэн гэдэг бол хүмүүс өөрийгөө ямар нэг бүлэг хүмүүст харьяалагдаж байгаа гэсэн бодол, өөрийгөө тэдэнтэй адилтгаж бодох үзэл, хамтын соёл, хамт гэснээ мэдрэх мэдрэмж гэж Сетон-Ватсон гэдэг судлаач 1977 онд тодорхойлжээ. </span></p><p><span style="font-size: 14px;">Энэ тодорхойлолт бол үндэстний үзлийн гурван чиглэлийг багтаасан тодорхойлолт. Модернист буюу орчин үеийн чиглэл бол үндэстнийг орчин үеийн үндэстэн-улсуудын үүднээс авч үздэг бөгөөд <span class="twittersharelink">нийгмийн хүн бүр өөрийгөө үндэстний нэг хэсэг гэж үздэг, үндэстний хэмжээний боловсролын системээс шалтгаалаад бүгд ойролцоо сэтгэхүйтэй байхыг хэлнэ гэж үздэг үзлийг хэлдэг</span> (Anderson, 2006; Gellner, 1983; Hobsbawm, 1996 зэрэг эрдэмтдийг сонирхоорой).</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Примордиалист буюу уг гарлыг чухалчилдаг үзэл нь социологи-антропологийн үүднээс үндэстэн гэдэг бол байгалиас өгөгдсөн, хамаатан садан, цусан холбоо, сэтгэл санааны холбоо үндэстэн бүрэлдэхэд чухал үүрэгтэй гэж үздэг үзэл юм. (Geertz, 1973; Snowden, 1983). Этно-символист буюу угсаатны зүй, бэлгэ тэмдгийг чухалчилдаг үзэл нь дээрх хоёр чиглэлийг хослуулдаг бөгөөд үндэстэн бол орчин үеийн ойлголт боловч өмнөх цаг үеийн түүх, үүнд нэгдмэл соёл, домог, дурсамж, үнэт зүйл, бэлгэ тэмдгүүд дээр үндэслэдэг гэж үздэг (Смит, 1987). Энэ үзлээр бол хамтын хуульзүйн систем, газарзүйн байршил, хэл бас чухал болж ирдэг. Эдгээр бүх чиглэл “үндэстэн” гэдэг ойлголтод олон хүчин зүйлийг багтаасан байдаг бөгөөд иргэншил буюу паспорт бол үндэстэн гэдэг ухагдахууны нэг жижиг хэсэг болохоос биш тухайн хүнийг хаанах хүн гэдгийг шийдэх цор ганц хэмжүүр биш.</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Улсын иргэншил гэж юу вэ?</span></strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"> </span></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Иргэншил гэдэг бол хүнийг нэг улс, үндэстний хэсэг мөн гэж баталж олгосон баримтан дээр үндэслэсэн ухагдахуун. Иргэншил бол тухайн хүн өөрийн улсаа юу гэж үздэгээс үл шалтгаалаад төрөхөд нь олгогдсон баримтан дээр үндэслэсэн ойлголт. Зарим хүмүүс бол иргэншлээ солих шийдвэр гаргадаг нь амьдралынхаа нөхцөл байдлаас шалтгаалж гаргасан шийдвэр байдаг бөгөөд иргэншил сольсноор тэр тухайн улсын иргэн байхаа болих боловч тэр үндэстний нэг хэсэг байх эсэхийг тэр хүн өөрөө л шийднэ. Еврейчүүдийг аваад үзье. Еврейчүүд хэдэн зууны турш өөрийн гэсэн улсгүй байсан боловч еврей үндэстнээрээ байсаар зионист хөдөлгөөн өрнүүлж өөрийн улсаа 1948 цогцлоосон. Зарим еврейчүүд өөр улсын иргэн хэвээрээ байсаар ирсэн боловч угсаа гарлаараа еврей гэдгээ мартдаггүй, дэлхийд амжилт үзүүлсэн еврейчүүдээрээ Израилийн еврейчүүд бахархдаг нь дамжиггүй. Тэгэхээр хэдий Израилийн паспортгүй боловч еврейчүүд бол еврейчүүдээрээ л байдаг. Тэд иргэншлээрээ биш үндэстнээрээ нэг цөм байсаар ирсэн болохоор хүчтэй байв.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">АНУ болон дэлхийн олон оронд маш олон италичууд амьдарч, тухайн улсынхаа иргэн болсон ч өөрийн итали соёлыг дэлхийгээр нэг түгээсээр ирсэн. Өнөөдөр бид пицца идэж, латте, каппучино ууж байгаа нь олон улсад амьдарч байгаа италичууд өөрийн соёлыг түгээснээс болсон. АНУ-д байгаа итали хүнийг хаанах хүн гэх вэ? Тэр хүн АНУ-ын иргэн байсан ч өөрийгөө итали гэж хэлдэг бол америк ч, итали ч хүн гэж хэлж болно. Зарим АНУ-ын италичууд бол Италидаа амьдарч байгаа италичуудаас илүү Италийн соёлыг түгээж таниулсан байдаг тул хэн нь илүү итали вэ гээд асуувал бас л ярвигтай. Гэтэл ийм “хэн нь илүү итали вэ” гэх уралдаан хэнд хэрэгтэй юм бэ?</span></p><p><span style="font-size: 14px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">Тэгэхээр монгол хүн гэж хэнийг хэлэх вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол Улсыг өөрийн эх орноо гэж боддог хүнийг хэлнэ. Монголд амьдраад байгаа монгол паспорттой энгийн биднийг хэлнэ. Монголд амьдардаггүй, монголоор ярьдаггүй, Монголдоо өсөөгүй боловч монгол эцэг эхтэй, эсвэл аль нэг нь монгол, Монголыг эх орноо гэж үздэг хүмүүсийг монгол хүн гэж хэлнэ. Монгол эцэг эхгүй мөртлөө Монголын иргэн болъё гэж сонгоод Монголд амьдраад монгол паспорттой болж, Монголыг эх орноо гэж боддог болсон ямар ч хүнийг монголын иргэн гэнэ, харин орос, хятад, казак, япон, турк, америк гаралтай монгол иргэн гэнэ. Тэр хүн Монгол улсын иргэн боллоо гээд тэр хүний төрж өссөн нутгийг дурсамж нь арилаагүй л байж таараа. Үүнтэй адил Хакухо Японы иргэн боллоо гээд төрж өссөн нутгийн дурсамжийг нь хэн ч арилгаж чадахгүй. Өөрийгөө монгол гэж бодож, Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно. Харин япон хүн болох уу? Япон хүн бас болно, хуульзүйн талаасаа ч тэр, япон соёл суралцсанаараа ч тэр. Гэхдээ аль нэг улсын иргэн боллоо гээд төрөлх нутгаа санах, эх орныхоо нэг хэсэг гэж өөрийгөө бодохыг хориглох эрх хэнд ч байхгүй.</span></p><p><span style="font-size: 14px;">Монгол гаралтай Японы иргэн Хакуход өөрийн дэвжээтэй болсноор ямар ч монгол сумочны гаргаагүй амжилтыг гаргаж, Монголыг эх орноо гэж үргэлж санаж, монгол залуучууддаа өөриймсөг сэтгэлээр тусалж байхыг хүсье.</span></p><p><a href="https://www.facebook.com/zandanblog/posts/163663128587871?__tn__=K-R" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><strong><span style="font-size: 14px;">Билэгтийн Зандан</span></strong></a></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/д.бум-очир" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">д.бум-очир</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хакухо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хакухо</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ц.оюунсүрэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ц.оюунсүрэн</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we&text=Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/mongol-khun-mongol-undesten-gej-yuu-we"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776628907.958"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34444';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a758f0c4bdd1154a4dc03d1a496e9c4d.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khicheeliin-shine-jiliin-neelteer-erunkhiilugch-khicheel-zaakhgui">
Чингис хааны эш хөргийг бүх шатны боловсролын байгууллагад зална </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Л.Дэлгэрмаа </a> ・
08 сарын 30, 2022 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/110715b0c2d8898499394ba996e3007e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochiriin-sudalgaanii-buteel-muis-iin-shildeg-buteeliin-shagnaliig-khurtjee">
Д.Бум-Очирын судалгааны бүтээл МУИС-ийн шилдэг бүтээлийн шагналыг хүртжээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
12 сарын 23, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
<img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/b879f925375fa5f749a927b2bd4186b1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbum-ochir-ugsaatnii-yalgamjaag-khet-tuilshruulakh-ni-undestnee-ustgadag-khortoi-uzel">
Д.Бум-Очир: Угсаатны ялгамжийг хэт туйлшруулах нь үндэстнээ устгах аюултай </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・
12 сарын 14, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/8935a63b2f6ef672f3568e8b7b3d84dc.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/gariunbaatar-eleg-negtnuud-chini-kharamlasandaa-khairlasandaa-l-khalaglaj-bui-biz">
Г.Ариунбаатар: Элэг нэгтнүүд чинь харамласандаа, хайрласандаа л халаглаж буй биз! </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
08 сарын 18, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/85c13041f9553c9047b2c4911c140fea.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khakukho-mdawaajargal-bukh-yaponii-awarga-bolloo">
Хакүхо М.Даваажаргал бүх Японы аварга боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
10 сарын 01, 2019 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqks";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$cookies = [
'csrfToken' => [
'name' => 'csrfToken',
'value' => 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '0',
'samesite' => null
],
'thisLocale' => [
'name' => 'thisLocale',
'value' => 'Q2FrZQ==.YmViZDJkYjA4MDAwYjM0ZjRlMTgxYzcxMjE0MTgwMzYwNmQyZjkyYTNiZGRmNzQ0OTgwZmZiMjE1ZjkyMTc2ZH3njo0Jz9gBv73tD3lC3920B1yOvksI7VUh3uMirVvz',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '1779220907',
'samesite' => null
],
'id' => [
'name' => 'id',
'value' => 'Q2FrZQ==.YTEzYzRhZTcwZGU0NWMwMGVjMjllZGNlOWExNGFjNGVjN2UzMmVjNmYyNWJmZDAyYzUwODdlYzRmMjcxMzc4NyIzxEuiBkTq5HG6ZXlRoyEMz0DdwaXl5K4l4gYAHlyXR9azAFLoO+qxdDEqkGSndhs/alapMZ8pd4Xhm09SfbI=',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => true,
'expire' => '1779220907',
'samesite' => null
]
]
$values = [
(int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8'
]
$name = 'Content-Type'
$first = true
$value = 'text/html; charset=UTF-8' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'csrfToken'
$value = 'b32e9eb1029dd191a85ea8e4013a87f077c5b2308fa24be174351b243ee28703b2792ad37041aea5cc746c83ba49eb9f1878c6450c72d6e22aca8dda25d7e66b'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '0'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'thisLocale'
$value = 'Q2FrZQ==.YmViZDJkYjA4MDAwYjM0ZjRlMTgxYzcxMjE0MTgwMzYwNmQyZjkyYTNiZGRmNzQ0OTgwZmZiMjE1ZjkyMTc2ZH3njo0Jz9gBv73tD3lC3920B1yOvksI7VUh3uMirVvz'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '1779220907'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'id'
$value = 'Q2FrZQ==.YTEzYzRhZTcwZGU0NWMwMGVjMjllZGNlOWExNGFjNGVjN2UzMmVjNmYyNWJmZDAyYzUwODdlYzRmMjcxMzc4NyIzxEuiBkTq5HG6ZXlRoyEMz0DdwaXl5K4l4gYAHlyXR9azAFLoO+qxdDEqkGSndhs/alapMZ8pd4Xhm09SfbI='
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => true,
'expires' => '1779220907'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно | Peak News
Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно
Хакухо Даваажаргал иргэншлээ солиход олон хүн дургүйцэж, элдвээр хараахыг хараад "монгол хүн" гэдгийг зөвхөн паспортоор тодорхойлж байгаа нь харамсалтай санагдлаа. Мөн үндэстний үзэл гаргаж байгаа хүмүүс үндэстэн гэдэг ухагдахууныг зөвхөн төрөөс олгодог цаасаар хэмжиж байгаад харамсаж байна. "Монголын үндэстний үзэл, үндэстний мөн чанар" сэдвээр диссертац бичсэний хувьд энэ талаар юм бичихгүй бол болохгүй нь.
Монгол хүн гэж хэн бэ?
Монголын иргэншилгүй бол монгол хүн байхаа болих уу? Хэрэв тийм бол АНУ-д байгаа хоёр Монголын иргэнээс төрсөн АНУ-ын паспорттой хүүхэд бол монгол биш. Хэрэв тийм бол өвөр монголчууд, Оросын буриадууд монгол биш. Амьдралын эрхээр гадаадад очиж ажиллаад, илүү ажил олох зорилгоор иргэншлээ сольсон ч Монголыг эх орноо гэж бодож санаж буцаж ирдэг, эргээд монголчууддаа тусалдаг хүмүүс монгол биш үү?
“Монгол хүн” гэдэг чинь ганц тамгатай цаасанд баригдах өчүүхэн ойлголт байсан юм уу? Хакухог ад үзээд байгаа улсууд дунд казакуудыг “монгол биш” гэж үздэг хүмүүс байгаа гэдэгт итгэлтэй байна. Тэгвэл казакууд чинь монгол л байгаа биз дээ? Тэгэхээр зарим нь “муусайн казакууд чинь өөрийгөө монгол гэж үздэггүй” гэх байх. Харин энэ бол үндэстэн гэдэг өргөн ойлголт руу орж ирнэ.
Үндэстэн гэж юу вэ?
Үндэстэн гэдэг бол хүмүүс өөрийгөө ямар нэг бүлэг хүмүүст харьяалагдаж байгаа гэсэн бодол, өөрийгөө тэдэнтэй адилтгаж бодох үзэл, хамтын соёл, хамт гэснээ мэдрэх мэдрэмж гэж Сетон-Ватсон гэдэг судлаач 1977 онд тодорхойлжээ.
Энэ тодорхойлолт бол үндэстний үзлийн гурван чиглэлийг багтаасан тодорхойлолт. Модернист буюу орчин үеийн чиглэл бол үндэстнийг орчин үеийн үндэстэн-улсуудын үүднээс авч үздэг бөгөөд (Anderson, 2006; Gellner, 1983; Hobsbawm, 1996 зэрэг эрдэмтдийг сонирхоорой).
Примордиалист буюу уг гарлыг чухалчилдаг үзэл нь социологи-антропологийн үүднээс үндэстэн гэдэг бол байгалиас өгөгдсөн, хамаатан садан, цусан холбоо, сэтгэл санааны холбоо үндэстэн бүрэлдэхэд чухал үүрэгтэй гэж үздэг үзэл юм. (Geertz, 1973; Snowden, 1983). Этно-символист буюу угсаатны зүй, бэлгэ тэмдгийг чухалчилдаг үзэл нь дээрх хоёр чиглэлийг хослуулдаг бөгөөд үндэстэн бол орчин үеийн ойлголт боловч өмнөх цаг үеийн түүх, үүнд нэгдмэл соёл, домог, дурсамж, үнэт зүйл, бэлгэ тэмдгүүд дээр үндэслэдэг гэж үздэг (Смит, 1987). Энэ үзлээр бол хамтын хуульзүйн систем, газарзүйн байршил, хэл бас чухал болж ирдэг. Эдгээр бүх чиглэл “үндэстэн” гэдэг ойлголтод олон хүчин зүйлийг багтаасан байдаг бөгөөд иргэншил буюу паспорт бол үндэстэн гэдэг ухагдахууны нэг жижиг хэсэг болохоос биш тухайн хүнийг хаанах хүн гэдгийг шийдэх цор ганц хэмжүүр биш.
Улсын иргэншил гэж юу вэ?
Иргэншил гэдэг бол хүнийг нэг улс, үндэстний хэсэг мөн гэж баталж олгосон баримтан дээр үндэслэсэн ухагдахуун. Иргэншил бол тухайн хүн өөрийн улсаа юу гэж үздэгээс үл шалтгаалаад төрөхөд нь олгогдсон баримтан дээр үндэслэсэн ойлголт. Зарим хүмүүс бол иргэншлээ солих шийдвэр гаргадаг нь амьдралынхаа нөхцөл байдлаас шалтгаалж гаргасан шийдвэр байдаг бөгөөд иргэншил сольсноор тэр тухайн улсын иргэн байхаа болих боловч тэр үндэстний нэг хэсэг байх эсэхийг тэр хүн өөрөө л шийднэ. Еврейчүүдийг аваад үзье. Еврейчүүд хэдэн зууны турш өөрийн гэсэн улсгүй байсан боловч еврей үндэстнээрээ байсаар зионист хөдөлгөөн өрнүүлж өөрийн улсаа 1948 цогцлоосон. Зарим еврейчүүд өөр улсын иргэн хэвээрээ байсаар ирсэн боловч угсаа гарлаараа еврей гэдгээ мартдаггүй, дэлхийд амжилт үзүүлсэн еврейчүүдээрээ Израилийн еврейчүүд бахархдаг нь дамжиггүй. Тэгэхээр хэдий Израилийн паспортгүй боловч еврейчүүд бол еврейчүүдээрээ л байдаг. Тэд иргэншлээрээ биш үндэстнээрээ нэг цөм байсаар ирсэн болохоор хүчтэй байв.
АНУ болон дэлхийн олон оронд маш олон италичууд амьдарч, тухайн улсынхаа иргэн болсон ч өөрийн итали соёлыг дэлхийгээр нэг түгээсээр ирсэн. Өнөөдөр бид пицца идэж, латте, каппучино ууж байгаа нь олон улсад амьдарч байгаа италичууд өөрийн соёлыг түгээснээс болсон. АНУ-д байгаа итали хүнийг хаанах хүн гэх вэ? Тэр хүн АНУ-ын иргэн байсан ч өөрийгөө итали гэж хэлдэг бол америк ч, итали ч хүн гэж хэлж болно. Зарим АНУ-ын италичууд бол Италидаа амьдарч байгаа италичуудаас илүү Италийн соёлыг түгээж таниулсан байдаг тул хэн нь илүү итали вэ гээд асуувал бас л ярвигтай. Гэтэл ийм “хэн нь илүү итали вэ” гэх уралдаан хэнд хэрэгтэй юм бэ?
Тэгэхээр монгол хүн гэж хэнийг хэлэх вэ?
Монгол Улсыг өөрийн эх орноо гэж боддог хүнийг хэлнэ. Монголд амьдраад байгаа монгол паспорттой энгийн биднийг хэлнэ. Монголд амьдардаггүй, монголоор ярьдаггүй, Монголдоо өсөөгүй боловч монгол эцэг эхтэй, эсвэл аль нэг нь монгол, Монголыг эх орноо гэж үздэг хүмүүсийг монгол хүн гэж хэлнэ. Монгол эцэг эхгүй мөртлөө Монголын иргэн болъё гэж сонгоод Монголд амьдраад монгол паспорттой болж, Монголыг эх орноо гэж боддог болсон ямар ч хүнийг монголын иргэн гэнэ, харин орос, хятад, казак, япон, турк, америк гаралтай монгол иргэн гэнэ. Тэр хүн Монгол улсын иргэн боллоо гээд тэр хүний төрж өссөн нутгийг дурсамж нь арилаагүй л байж таараа. Үүнтэй адил Хакухо Японы иргэн боллоо гээд төрж өссөн нутгийн дурсамжийг нь хэн ч арилгаж чадахгүй. Өөрийгөө монгол гэж бодож, Монголыг эх орноо гэж бодож байгаа цагт тэр монгол хүн хэвээрээ байх болно. Харин япон хүн болох уу? Япон хүн бас болно, хуульзүйн талаасаа ч тэр, япон соёл суралцсанаараа ч тэр. Гэхдээ аль нэг улсын иргэн боллоо гээд төрөлх нутгаа санах, эх орныхоо нэг хэсэг гэж өөрийгөө бодохыг хориглох эрх хэнд ч байхгүй.
Монгол гаралтай Японы иргэн Хакуход өөрийн дэвжээтэй болсноор ямар ч монгол сумочны гаргаагүй амжилтыг гаргаж, Монголыг эх орноо гэж үргэлж санаж, монгол залуучууддаа өөриймсөг сэтгэлээр тусалж байхыг хүсье.
Билэгтийн Зандан
Х.Оргил
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.