Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <meta name="keywords" content="миний17, ногоочид, хүнсний ногоо, хүлэмж" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/c86e1e7e8cf5bd4d17f09e8ae4a84010.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">П.Мөнгөнсор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">05 сарын 27, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: center;"><em>Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа орхин Монголд суурьшиж, ногоочин болсон түүний баялаг түүхээс хуваалцъя. </em></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Ким Чон Соль 1997 оны өвс зүлэг ногоорсон зуны дэлгэр цагаар анх Монголд иржээ. Байгаль цаг уур, хүмүүсийн найрсаг, зочломтгой зан ихэд таалагдсан учир энд амьдаръя гэж шийдээд, гэр бүлээрээ 2000 онд ирж суурьшжээ. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Бидний хэл соёл, ахуй амьдралыг төдийлөн мэдэхгүй тэрбээр Монголд юу хийж амьдрах талаар судалж байхдаа зах дээр цөөхөн хэдэн төрлийн ногоо зарагдаж байгааг анзаарсан байна. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Тухайн үед монголчууд бидний хүнсний ногооны сонголт төмс, лууван, манжин, байцаа дөрвийн дунд л эргэлдэж байж. </span>Иймд Ким Чон Соль хүнсний ногоо тарихаар шийджээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 473px;"></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(41, 105, 176);">Электроникийн инженерээс ногоочин болсон түүх</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Электроникийн инженер мэргэжилтэй Ким ногоочин болохоор сэтгэл шулуудсан нь тийм ч гэнэтийн шийдвэр биш юм. Түүний аав ногоо тарьдаг байжээ.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким эхлээд Дамбадаржаад нэг га орчим талбайд ногоо тарьж, өөрийнхөө хэмжээнд туршилт, судалгаа явуулсан аж. Монголын цаг уурт ургах боломжтой ямар л хүнсний ногоо байна тэр бүгдийг ургуулж үзжээ.</p><p style="text-align: justify;">Баруунхараа дахь 450 га ногоон талбайгаа 2007 онд худалдан авсан байна. Энэ газрын өмнөх эзэн хоёр, гурван жил ногоо тарих гэж оролдоод бүтээгүй учраас газрын гэрчилгээгээ сумын захиргаандаа буцаан өгчээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Энэ тухайгаа Ким “Тухайн үед Баруунхараа их шуурдаг, элстэй байсан учраас хэн ч тоодоггүй газар байлаа” гэв.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Харин 15 жилийн дараа гэхэд энэ газарт 90 хүлэмжид 32 төрлийн хүнсний нарийн ногоо, жимс жимсгэнэ ургуулж байна. </span></p><p style="text-align: justify;">Тэдгээрээс хамгийн сонирхолтой нь усан үзэм. Монголд усан үзэм ургуулж чадсан нууц нь ердөө технологидоо бий гэлээ. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Солонгосоос гурван ч удаа усан үзмийн мод авчран үхүүлж бүтэлгүйтсээр эндхийн хөрсөнд, хүлэмжийн нөхцөлд ургуулж болох жинхэнэ Монгол технологийг олжээ.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Тэрбээр Монголд ногоо тарихад ололттой талууд ч бий, сорилттой тулгарах үе ч бий гэв. Тухайлбал давуу тал нь: </p><p style="text-align: justify;"><strong><em>Нэгдүгээрт, </em></strong>зуны өдөр урт учир хүлэмжийн ногоонууд илүү болцтой бөгөөд амт шимттэй байх бололцоотой.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Хоёрдугаарт, </em></strong>ногоо тарихад шаардлагатай бордоо олдохгүй бол малын өтөг бууцаар орлуулж болдог.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Гуравдугаарт, </em></strong>янз бүрийн ургамлын өвчин, хачиг тархах нь бага байдаг. Солонгос зөөлөн, чийглэг уур амьсгалтай учраас ургамал ногоонд хачиг халдах нь элбэг байдаг аж. Тиймээс ногоочид хорхой шавж устгах уусмал, химийн нэгдлүүдийг хэрэглэхээс өөр аргагүй байдаг гэнэ. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 383px;"><img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-size="487.5,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib" style="width: 383px;"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Помидор, өргөст хэмх хоёрыг нэг хүлэмжинд тариалах тохиромжтой.</span></span></span>Харин сорилттой талууд нь:</p><p style="text-align: justify;">Салхи, шуурга, бороо, мөндөр зэрэг цаг уурын үзэгдлүүд ногооны болц, хураалт, гарцад нөлөөлөх тал бий. Намар төмсөө хурааж амжаагүй байтал эрт хүйтэрчихвэл хэдэн га талбайд тарьсан нь хамаагүй шууд л алдагдал хүлээх жишээтэй. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Энэ бүгдийг даван туулж, тэвчээр заан ногоогоо ургуулж гэмээнэ сая ногоочин болдог учиртай гэнэ. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Монгол хүн бүр хүнсний ногоогоо хашаандаа тарих боломжтой</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ким Чун Солиос эхлээд цөөн хэдэн ногоочид Монголын хүнсний нарийн ногоо, жимсний хэрэгцээг хангаж хүчирдэггүй. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ялангуяа өвлийн улиралд нарийн ногоо ховордож, үнийг нь дийлэхээ байдаг дүр зураг бий. </p><p style="text-align: justify;">Энэ зөрүү дээр жижиглэнгийн худалдаачид “тоглолт хийж” Хятадаас импортлон авчирсан нарийн ногоог өндөр үнээр зардаг. Үндсэндээ бидний ногооны хэрэглээ одоо ч Хятадаас зуун хувь хамааралтай гэж хэлж болно. </p><p style="text-align: justify;">Энэ асуудлын шийдэл нь харьцангуй энгийн бөгөөд хялбар ажээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Айл бүр өөрсдийн хэрэгцээний ногоонуудаа хашаа байшиндаа тарихад л болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Нэг үеэ бодвол ямар ногоог, хэрхэн тарихыг нь заагаад өгөх туршлагатай хүн бидний дунд олон болж. Тухайлбал Монголын нөхцөлд тохирдог аргыг хориод жил судлаад технологийг нь эзэмшчихсэн Ким ногоо тарья гэсэн хүнд дуртай зааж өгнө гэлээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 523px;"></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хашаандаа тарьж үзээд амжилттай ургавал том газар худалдан аваад ногоочин болох ч боломж бий. </span>Ингэж гэмээнэ бид өдөр бүрийн хоол хүнсээ хөрш орноос зөөдөг байдалдаа цэг тавих юм.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким ах “Монголчууд ногоо тарихыг ядуу хүний ажил гэж боддог. Тарина, арчилна, усална, ургуулна гэдгийг айхтар хүнд хүчир ажил гээд ойлгодог” гэлээ. Мэдээж хялбар ажил биш хэдий ч баталгаатай, өөрийн хөрсөнд ургасан жимс ногоо идэх шиг жаргал үгүй билээ.</p><p style="text-align: justify;">Цаашлаад улс орны эдийн засагт ч эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Жишээ нь дэлхийд хүнсний ногооны экспортоороо толгой цохидог Нидерланд улсын хүн амын нэг хувь л ногоо тарьдаг аж. Ингээд дотоодын хэрэгцээгээ хангаад гадагшаа экспорт хийн өнгөрсөн жил олсон орлого нь 35 тэрбум ам.доллар. Нидерланд ядуу улс биш ч хүнсний ногоо тарьж, ургуулахын ач холбогдлыг сайтар ойлгосон улс. Хамгийн чухал нь тэд технологио хөгжүүлж чадсан. Монголчууд ч бас чадна гэж итгэж байгаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Байгалиа хайрлах сэтгэл мод тарихаас л эхэлнэ</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ногоочин хүний сэтгэлийг хамгийн их зовоодог зүйл бол цаг агаарын өөрчлөлт байдаг. Гэнэт л их бороо цутгаж, салхи шуурч, түймэр дэгдэх шиг гарзтай зүйл гэж үгүй. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Гэтэл цаг агаар ийнхүү хувьсахын шалтгаан нь монголчууд өөрсдөө байгальдаа хайр гамгүй хандаж байгаатай холбоотой юм. </p></blockquote><p style="text-align: justify;">Ким Чун Соль “Сүүлийн жилүүдэд 61-ийн гарам, Лүн хавиар хүчтэй үер буух болсон. Энэ нь байгалийн зүй тогтлоороо урсаж буй үер биш, уул модгүй болж, нүцгэрсэн учраас борооны усыг шингээж дийлэхгүй урсгаад байгаатай холбоотой. Үнэндээ 20-иод жилийн өмнөөс миний мэдэх Монголын байгаль жил ирэх бүр дордож байна. Энэ асуудлыг анхаарч, цаг алдалгүй мод тарьж эхлэх хэрэгтэй” гэв. </p><p style="text-align: justify;">Солонгос улс ч энэ асуудлыг тойроогүй, дайраад гарчээ. Өнгөрсөн зуунаас хойш ойгоосоо түлээний модоо бэлдсээр уулнууд нь нүцгэрч эхэлсэн гэнэ. Солонгосын ЗГ-аас энэ асуудлыг анхаарч жил бүрийн 4-р сарын 5-ныг бүх нийтээр амрах өдөр болгон зарлаад тэр өдөр ууланд мод тарих болсон. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сургуулийн хүүхэд, ахмад буурлууд гэж ялгахгүй хүн бүр мод тарих дадалтай болсон аж. Одоо солонгост мод тарья гээд ч тарих газар үлдээгүй нь ийм учиртай.</p><p style="text-align: justify;">Тиймээс хөгшин залуугүй эх орондоо эзний сэтгэлээр хандаж, мод тарьж эхлэхийг Ким Чун Соль уриалсан юм. </p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/миний17" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">миний17</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/ногоочид" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ногоочид</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүнсний ногоо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүнсний ногоо</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүлэмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүлэмж</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780130340.2351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43375'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> ФОТО: Дээвэр дээрх ургац </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 05 сарын 06, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> <img src="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> 2025 оны онцлох: Байгаль орчны салбар </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Пүрэвтүвшингийн Хүслэнтуяа </a> ・ 12 сарын 28, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> Жимс, хүнсний ногоо, мод тариалах сургалтад Цогтцэций сумын иргэдийг хамрууллаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 06 сарын 08, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics"> Улс төр </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Ховд аймгийн иргэдтэй уулзлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 06, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> Л.Даваа: Шар манжин хортой гэдэг бол худлаа мэдээлэл </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 05 сарын 13, 2018 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxgv"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <meta name="keywords" content="миний17, ногоочид, хүнсний ногоо, хүлэмж" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/c86e1e7e8cf5bd4d17f09e8ae4a84010.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">П.Мөнгөнсор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">05 сарын 27, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: center;"><em>Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа орхин Монголд суурьшиж, ногоочин болсон түүний баялаг түүхээс хуваалцъя. </em></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Ким Чон Соль 1997 оны өвс зүлэг ногоорсон зуны дэлгэр цагаар анх Монголд иржээ. Байгаль цаг уур, хүмүүсийн найрсаг, зочломтгой зан ихэд таалагдсан учир энд амьдаръя гэж шийдээд, гэр бүлээрээ 2000 онд ирж суурьшжээ. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Бидний хэл соёл, ахуй амьдралыг төдийлөн мэдэхгүй тэрбээр Монголд юу хийж амьдрах талаар судалж байхдаа зах дээр цөөхөн хэдэн төрлийн ногоо зарагдаж байгааг анзаарсан байна. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Тухайн үед монголчууд бидний хүнсний ногооны сонголт төмс, лууван, манжин, байцаа дөрвийн дунд л эргэлдэж байж. </span>Иймд Ким Чон Соль хүнсний ногоо тарихаар шийджээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 473px;"></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(41, 105, 176);">Электроникийн инженерээс ногоочин болсон түүх</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Электроникийн инженер мэргэжилтэй Ким ногоочин болохоор сэтгэл шулуудсан нь тийм ч гэнэтийн шийдвэр биш юм. Түүний аав ногоо тарьдаг байжээ.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким эхлээд Дамбадаржаад нэг га орчим талбайд ногоо тарьж, өөрийнхөө хэмжээнд туршилт, судалгаа явуулсан аж. Монголын цаг уурт ургах боломжтой ямар л хүнсний ногоо байна тэр бүгдийг ургуулж үзжээ.</p><p style="text-align: justify;">Баруунхараа дахь 450 га ногоон талбайгаа 2007 онд худалдан авсан байна. Энэ газрын өмнөх эзэн хоёр, гурван жил ногоо тарих гэж оролдоод бүтээгүй учраас газрын гэрчилгээгээ сумын захиргаандаа буцаан өгчээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Энэ тухайгаа Ким “Тухайн үед Баруунхараа их шуурдаг, элстэй байсан учраас хэн ч тоодоггүй газар байлаа” гэв.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Харин 15 жилийн дараа гэхэд энэ газарт 90 хүлэмжид 32 төрлийн хүнсний нарийн ногоо, жимс жимсгэнэ ургуулж байна. </span></p><p style="text-align: justify;">Тэдгээрээс хамгийн сонирхолтой нь усан үзэм. Монголд усан үзэм ургуулж чадсан нууц нь ердөө технологидоо бий гэлээ. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Солонгосоос гурван ч удаа усан үзмийн мод авчран үхүүлж бүтэлгүйтсээр эндхийн хөрсөнд, хүлэмжийн нөхцөлд ургуулж болох жинхэнэ Монгол технологийг олжээ.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Тэрбээр Монголд ногоо тарихад ололттой талууд ч бий, сорилттой тулгарах үе ч бий гэв. Тухайлбал давуу тал нь: </p><p style="text-align: justify;"><strong><em>Нэгдүгээрт, </em></strong>зуны өдөр урт учир хүлэмжийн ногоонууд илүү болцтой бөгөөд амт шимттэй байх бололцоотой.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Хоёрдугаарт, </em></strong>ногоо тарихад шаардлагатай бордоо олдохгүй бол малын өтөг бууцаар орлуулж болдог.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Гуравдугаарт, </em></strong>янз бүрийн ургамлын өвчин, хачиг тархах нь бага байдаг. Солонгос зөөлөн, чийглэг уур амьсгалтай учраас ургамал ногоонд хачиг халдах нь элбэг байдаг аж. Тиймээс ногоочид хорхой шавж устгах уусмал, химийн нэгдлүүдийг хэрэглэхээс өөр аргагүй байдаг гэнэ. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 383px;"><img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-size="487.5,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib" style="width: 383px;"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Помидор, өргөст хэмх хоёрыг нэг хүлэмжинд тариалах тохиромжтой.</span></span></span>Харин сорилттой талууд нь:</p><p style="text-align: justify;">Салхи, шуурга, бороо, мөндөр зэрэг цаг уурын үзэгдлүүд ногооны болц, хураалт, гарцад нөлөөлөх тал бий. Намар төмсөө хурааж амжаагүй байтал эрт хүйтэрчихвэл хэдэн га талбайд тарьсан нь хамаагүй шууд л алдагдал хүлээх жишээтэй. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Энэ бүгдийг даван туулж, тэвчээр заан ногоогоо ургуулж гэмээнэ сая ногоочин болдог учиртай гэнэ. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Монгол хүн бүр хүнсний ногоогоо хашаандаа тарих боломжтой</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ким Чун Солиос эхлээд цөөн хэдэн ногоочид Монголын хүнсний нарийн ногоо, жимсний хэрэгцээг хангаж хүчирдэггүй. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ялангуяа өвлийн улиралд нарийн ногоо ховордож, үнийг нь дийлэхээ байдаг дүр зураг бий. </p><p style="text-align: justify;">Энэ зөрүү дээр жижиглэнгийн худалдаачид “тоглолт хийж” Хятадаас импортлон авчирсан нарийн ногоог өндөр үнээр зардаг. Үндсэндээ бидний ногооны хэрэглээ одоо ч Хятадаас зуун хувь хамааралтай гэж хэлж болно. </p><p style="text-align: justify;">Энэ асуудлын шийдэл нь харьцангуй энгийн бөгөөд хялбар ажээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Айл бүр өөрсдийн хэрэгцээний ногоонуудаа хашаа байшиндаа тарихад л болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Нэг үеэ бодвол ямар ногоог, хэрхэн тарихыг нь заагаад өгөх туршлагатай хүн бидний дунд олон болж. Тухайлбал Монголын нөхцөлд тохирдог аргыг хориод жил судлаад технологийг нь эзэмшчихсэн Ким ногоо тарья гэсэн хүнд дуртай зааж өгнө гэлээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 523px;"></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хашаандаа тарьж үзээд амжилттай ургавал том газар худалдан аваад ногоочин болох ч боломж бий. </span>Ингэж гэмээнэ бид өдөр бүрийн хоол хүнсээ хөрш орноос зөөдөг байдалдаа цэг тавих юм.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким ах “Монголчууд ногоо тарихыг ядуу хүний ажил гэж боддог. Тарина, арчилна, усална, ургуулна гэдгийг айхтар хүнд хүчир ажил гээд ойлгодог” гэлээ. Мэдээж хялбар ажил биш хэдий ч баталгаатай, өөрийн хөрсөнд ургасан жимс ногоо идэх шиг жаргал үгүй билээ.</p><p style="text-align: justify;">Цаашлаад улс орны эдийн засагт ч эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Жишээ нь дэлхийд хүнсний ногооны экспортоороо толгой цохидог Нидерланд улсын хүн амын нэг хувь л ногоо тарьдаг аж. Ингээд дотоодын хэрэгцээгээ хангаад гадагшаа экспорт хийн өнгөрсөн жил олсон орлого нь 35 тэрбум ам.доллар. Нидерланд ядуу улс биш ч хүнсний ногоо тарьж, ургуулахын ач холбогдлыг сайтар ойлгосон улс. Хамгийн чухал нь тэд технологио хөгжүүлж чадсан. Монголчууд ч бас чадна гэж итгэж байгаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Байгалиа хайрлах сэтгэл мод тарихаас л эхэлнэ</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ногоочин хүний сэтгэлийг хамгийн их зовоодог зүйл бол цаг агаарын өөрчлөлт байдаг. Гэнэт л их бороо цутгаж, салхи шуурч, түймэр дэгдэх шиг гарзтай зүйл гэж үгүй. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Гэтэл цаг агаар ийнхүү хувьсахын шалтгаан нь монголчууд өөрсдөө байгальдаа хайр гамгүй хандаж байгаатай холбоотой юм. </p></blockquote><p style="text-align: justify;">Ким Чун Соль “Сүүлийн жилүүдэд 61-ийн гарам, Лүн хавиар хүчтэй үер буух болсон. Энэ нь байгалийн зүй тогтлоороо урсаж буй үер биш, уул модгүй болж, нүцгэрсэн учраас борооны усыг шингээж дийлэхгүй урсгаад байгаатай холбоотой. Үнэндээ 20-иод жилийн өмнөөс миний мэдэх Монголын байгаль жил ирэх бүр дордож байна. Энэ асуудлыг анхаарч, цаг алдалгүй мод тарьж эхлэх хэрэгтэй” гэв. </p><p style="text-align: justify;">Солонгос улс ч энэ асуудлыг тойроогүй, дайраад гарчээ. Өнгөрсөн зуунаас хойш ойгоосоо түлээний модоо бэлдсээр уулнууд нь нүцгэрч эхэлсэн гэнэ. Солонгосын ЗГ-аас энэ асуудлыг анхаарч жил бүрийн 4-р сарын 5-ныг бүх нийтээр амрах өдөр болгон зарлаад тэр өдөр ууланд мод тарих болсон. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сургуулийн хүүхэд, ахмад буурлууд гэж ялгахгүй хүн бүр мод тарих дадалтай болсон аж. Одоо солонгост мод тарья гээд ч тарих газар үлдээгүй нь ийм учиртай.</p><p style="text-align: justify;">Тиймээс хөгшин залуугүй эх орондоо эзний сэтгэлээр хандаж, мод тарьж эхлэхийг Ким Чун Соль уриалсан юм. </p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/миний17" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">миний17</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/ногоочид" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ногоочид</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүнсний ногоо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүнсний ногоо</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүлэмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүлэмж</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780130340.2351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43375'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> ФОТО: Дээвэр дээрх ургац </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 05 сарын 06, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> <img src="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> 2025 оны онцлох: Байгаль орчны салбар </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Пүрэвтүвшингийн Хүслэнтуяа </a> ・ 12 сарын 28, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> Жимс, хүнсний ногоо, мод тариалах сургалтад Цогтцэций сумын иргэдийг хамрууллаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 06 сарын 08, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics"> Улс төр </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Ховд аймгийн иргэдтэй уулзлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 06, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> Л.Даваа: Шар манжин хортой гэдэг бол худлаа мэдээлэл </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 05 сарын 13, 2018 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxgv"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <meta name="keywords" content="миний17, ногоочид, хүнсний ногоо, хүлэмж" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:title" content="Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/c86e1e7e8cf5bd4d17f09e8ae4a84010.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/mungunsor%40peak.mn" class="uk-text-semi uk-link-text">П.Мөнгөнсор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">05 сарын 27, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/366edd8f527830ed67d37a93fcaf3838.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: center;"><em>Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа орхин Монголд суурьшиж, ногоочин болсон түүний баялаг түүхээс хуваалцъя. </em></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;">Ким Чон Соль 1997 оны өвс зүлэг ногоорсон зуны дэлгэр цагаар анх Монголд иржээ. Байгаль цаг уур, хүмүүсийн найрсаг, зочломтгой зан ихэд таалагдсан учир энд амьдаръя гэж шийдээд, гэр бүлээрээ 2000 онд ирж суурьшжээ. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Бидний хэл соёл, ахуй амьдралыг төдийлөн мэдэхгүй тэрбээр Монголд юу хийж амьдрах талаар судалж байхдаа зах дээр цөөхөн хэдэн төрлийн ногоо зарагдаж байгааг анзаарсан байна. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Тухайн үед монголчууд бидний хүнсний ногооны сонголт төмс, лууван, манжин, байцаа дөрвийн дунд л эргэлдэж байж. </span>Иймд Ким Чон Соль хүнсний ногоо тарихаар шийджээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/96d189745ba4c96af48f4157d0ffd39c.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 473px;"></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(41, 105, 176);">Электроникийн инженерээс ногоочин болсон түүх</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Электроникийн инженер мэргэжилтэй Ким ногоочин болохоор сэтгэл шулуудсан нь тийм ч гэнэтийн шийдвэр биш юм. Түүний аав ногоо тарьдаг байжээ.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким эхлээд Дамбадаржаад нэг га орчим талбайд ногоо тарьж, өөрийнхөө хэмжээнд туршилт, судалгаа явуулсан аж. Монголын цаг уурт ургах боломжтой ямар л хүнсний ногоо байна тэр бүгдийг ургуулж үзжээ.</p><p style="text-align: justify;">Баруунхараа дахь 450 га ногоон талбайгаа 2007 онд худалдан авсан байна. Энэ газрын өмнөх эзэн хоёр, гурван жил ногоо тарих гэж оролдоод бүтээгүй учраас газрын гэрчилгээгээ сумын захиргаандаа буцаан өгчээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Энэ тухайгаа Ким “Тухайн үед Баруунхараа их шуурдаг, элстэй байсан учраас хэн ч тоодоггүй газар байлаа” гэв.</p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Харин 15 жилийн дараа гэхэд энэ газарт 90 хүлэмжид 32 төрлийн хүнсний нарийн ногоо, жимс жимсгэнэ ургуулж байна. </span></p><p style="text-align: justify;">Тэдгээрээс хамгийн сонирхолтой нь усан үзэм. Монголд усан үзэм ургуулж чадсан нууц нь ердөө технологидоо бий гэлээ. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Солонгосоос гурван ч удаа усан үзмийн мод авчран үхүүлж бүтэлгүйтсээр эндхийн хөрсөнд, хүлэмжийн нөхцөлд ургуулж болох жинхэнэ Монгол технологийг олжээ.</p></blockquote><p style="text-align: justify;">Тэрбээр Монголд ногоо тарихад ололттой талууд ч бий, сорилттой тулгарах үе ч бий гэв. Тухайлбал давуу тал нь: </p><p style="text-align: justify;"><strong><em>Нэгдүгээрт, </em></strong>зуны өдөр урт учир хүлэмжийн ногоонууд илүү болцтой бөгөөд амт шимттэй байх бололцоотой.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Хоёрдугаарт, </em></strong>ногоо тарихад шаардлагатай бордоо олдохгүй бол малын өтөг бууцаар орлуулж болдог.</p><hr><p style="text-align: justify;"><strong><em>Гуравдугаарт, </em></strong>янз бүрийн ургамлын өвчин, хачиг тархах нь бага байдаг. Солонгос зөөлөн, чийглэг уур амьсгалтай учраас ургамал ногоонд хачиг халдах нь элбэг байдаг аж. Тиймээс ногоочид хорхой шавж устгах уусмал, химийн нэгдлүүдийг хэрэглэхээс өөр аргагүй байдаг гэнэ. </p><p style="text-align: justify;"><span class="fr-img-caption fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 383px;"><img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-size="487.5,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/4c179186b23c20894a55b2d83d16835d.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fil fr-dib" style="width: 383px;"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Помидор, өргөст хэмх хоёрыг нэг хүлэмжинд тариалах тохиромжтой.</span></span></span>Харин сорилттой талууд нь:</p><p style="text-align: justify;">Салхи, шуурга, бороо, мөндөр зэрэг цаг уурын үзэгдлүүд ногооны болц, хураалт, гарцад нөлөөлөх тал бий. Намар төмсөө хурааж амжаагүй байтал эрт хүйтэрчихвэл хэдэн га талбайд тарьсан нь хамаагүй шууд л алдагдал хүлээх жишээтэй. </p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Энэ бүгдийг даван туулж, тэвчээр заан ногоогоо ургуулж гэмээнэ сая ногоочин болдог учиртай гэнэ. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Монгол хүн бүр хүнсний ногоогоо хашаандаа тарих боломжтой</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ким Чун Солиос эхлээд цөөн хэдэн ногоочид Монголын хүнсний нарийн ногоо, жимсний хэрэгцээг хангаж хүчирдэггүй. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ялангуяа өвлийн улиралд нарийн ногоо ховордож, үнийг нь дийлэхээ байдаг дүр зураг бий. </p><p style="text-align: justify;">Энэ зөрүү дээр жижиглэнгийн худалдаачид “тоглолт хийж” Хятадаас импортлон авчирсан нарийн ногоог өндөр үнээр зардаг. Үндсэндээ бидний ногооны хэрэглээ одоо ч Хятадаас зуун хувь хамааралтай гэж хэлж болно. </p><p style="text-align: justify;">Энэ асуудлын шийдэл нь харьцангуй энгийн бөгөөд хялбар ажээ. </p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Айл бүр өөрсдийн хэрэгцээний ногоонуудаа хашаа байшиндаа тарихад л болох юм. </p><p style="text-align: justify;">Нэг үеэ бодвол ямар ногоог, хэрхэн тарихыг нь заагаад өгөх туршлагатай хүн бидний дунд олон болж. Тухайлбал Монголын нөхцөлд тохирдог аргыг хориод жил судлаад технологийг нь эзэмшчихсэн Ким ногоо тарья гэсэн хүнд дуртай зааж өгнө гэлээ. </p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/91218e73e32e7dc6103578fbbd6b302d.jpg" data-test="true" data-test2="650" style="width: 523px;"></p><p style="text-align: justify;"><span class="twittersharelink">Хашаандаа тарьж үзээд амжилттай ургавал том газар худалдан аваад ногоочин болох ч боломж бий. </span>Ингэж гэмээнэ бид өдөр бүрийн хоол хүнсээ хөрш орноос зөөдөг байдалдаа цэг тавих юм.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ким ах “Монголчууд ногоо тарихыг ядуу хүний ажил гэж боддог. Тарина, арчилна, усална, ургуулна гэдгийг айхтар хүнд хүчир ажил гээд ойлгодог” гэлээ. Мэдээж хялбар ажил биш хэдий ч баталгаатай, өөрийн хөрсөнд ургасан жимс ногоо идэх шиг жаргал үгүй билээ.</p><p style="text-align: justify;">Цаашлаад улс орны эдийн засагт ч эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой.</p><p style="text-align: justify;">Жишээ нь дэлхийд хүнсний ногооны экспортоороо толгой цохидог Нидерланд улсын хүн амын нэг хувь л ногоо тарьдаг аж. Ингээд дотоодын хэрэгцээгээ хангаад гадагшаа экспорт хийн өнгөрсөн жил олсон орлого нь 35 тэрбум ам.доллар. Нидерланд ядуу улс биш ч хүнсний ногоо тарьж, ургуулахын ач холбогдлыг сайтар ойлгосон улс. Хамгийн чухал нь тэд технологио хөгжүүлж чадсан. Монголчууд ч бас чадна гэж итгэж байгаа. </p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176); font-size: 18px;">Байгалиа хайрлах сэтгэл мод тарихаас л эхэлнэ</span></strong></p><p style="text-align: justify;">Ногоочин хүний сэтгэлийг хамгийн их зовоодог зүйл бол цаг агаарын өөрчлөлт байдаг. Гэнэт л их бороо цутгаж, салхи шуурч, түймэр дэгдэх шиг гарзтай зүйл гэж үгүй. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Гэтэл цаг агаар ийнхүү хувьсахын шалтгаан нь монголчууд өөрсдөө байгальдаа хайр гамгүй хандаж байгаатай холбоотой юм. </p></blockquote><p style="text-align: justify;">Ким Чун Соль “Сүүлийн жилүүдэд 61-ийн гарам, Лүн хавиар хүчтэй үер буух болсон. Энэ нь байгалийн зүй тогтлоороо урсаж буй үер биш, уул модгүй болж, нүцгэрсэн учраас борооны усыг шингээж дийлэхгүй урсгаад байгаатай холбоотой. Үнэндээ 20-иод жилийн өмнөөс миний мэдэх Монголын байгаль жил ирэх бүр дордож байна. Энэ асуудлыг анхаарч, цаг алдалгүй мод тарьж эхлэх хэрэгтэй” гэв. </p><p style="text-align: justify;">Солонгос улс ч энэ асуудлыг тойроогүй, дайраад гарчээ. Өнгөрсөн зуунаас хойш ойгоосоо түлээний модоо бэлдсээр уулнууд нь нүцгэрч эхэлсэн гэнэ. Солонгосын ЗГ-аас энэ асуудлыг анхаарч жил бүрийн 4-р сарын 5-ныг бүх нийтээр амрах өдөр болгон зарлаад тэр өдөр ууланд мод тарих болсон. </p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сургуулийн хүүхэд, ахмад буурлууд гэж ялгахгүй хүн бүр мод тарих дадалтай болсон аж. Одоо солонгост мод тарья гээд ч тарих газар үлдээгүй нь ийм учиртай.</p><p style="text-align: justify;">Тиймээс хөгшин залуугүй эх орондоо эзний сэтгэлээр хандаж, мод тарьж эхлэхийг Ким Чун Соль уриалсан юм. </p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/миний17" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">миний17</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/ногоочид" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ногоочид</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүнсний ногоо" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүнсний ногоо</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хүлэмж" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хүлэмж</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog&text=Ким Чон Соль: Монголчууд ядуу хүн л ногоо тарьдаг гэж боддог')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/kim-chon-soli-mongolchuud-yaduu-khun-l-nogoo-taridag-gej-boddog"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (1) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780130340.2351"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '43375'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/4cdb8e8038757e2fd4c697b0e3558127.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-deewer-deerkh-urgats"> ФОТО: Дээвэр дээрх ургац </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 05 сарын 06, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> <img src="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/df67faf8-cd50-4792-b387-379daa97c72d/846400324beb879b4e5700c0d662cb2b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/my17"> Миний 17 </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/2025-onii-ontslokh-baigali-orchnii-salbar"> 2025 оны онцлох: Байгаль орчны салбар </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Пүрэвтүвшингийн Хүслэнтуяа </a> ・ 12 сарын 28, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> <img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/a5b3d96f2ab69b77882b0d813d9f217a.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jims-khunsnii-nogoo-mod-tarialakh-surgaltad-tsogttsetsii-sumiin-irgediig-khamruullaa"> Жимс, хүнсний ногоо, мод тариалах сургалтад Цогтцэций сумын иргэдийг хамрууллаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Л.Дэлгэрмаа </a> ・ 06 сарын 08, 2022 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/f424a83ec04fc00fdee0e8b6c689f0a2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics"> Улс төр </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongol-ulsiin-erunkhiilugch-khbattulga-khowd-aimgiin-irgedtei-uulzlaa"> Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга Ховд аймгийн иргэдтэй уулзлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 05 сарын 06, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1e542c9868fe8ad73801079fc623b052.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ldawaa-shar-manjin-khortoi-gedeg-bol-khudlaa-medeelel"> Л.Даваа: Шар манжин хортой гэдэг бол худлаа мэдээлэл </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Цэдэнбалын Цэрэндолгор </a> ・ 05 сарын 13, 2018 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxgv"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.MmIwYWJiYjUxYWYxMDlkM2I0MWU4MGYwMTk1OGFlMTVhNGUzODY4ODVjMDM5MmE4MDEzZTFkYjQ0MmQ5Y2I1OK3stqAklxltgAer7XUpcEDABY5MhIzBAWN8Db/sv4N/', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1782808740', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.NmE3NGQ2YWZhNmY0MDE2NjFiZjE1NGY1ZWUzY2Q3YzQ3MmQ5OGZmMzE3MmQ2NmMyYjE2ZmY4ZTJhNjY5MmRlNcSDN2LCRGqWl0x5mL0NEpmUXcOvcvGuC0noM9ffyzGGSy8GXRE0ZcnOt5kXZrywFoQ6tVQtRFkOANnTVwhgi2U=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1782722340', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '8fd8af0c61b2363333d4a1650c1b4bfb50ca38662c70ab0126ff81b9016a697526d506b9e16af6d77c101008a67591cb8b8872fecb9fd4ce598ae9bd0ed5187f' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.MmIwYWJiYjUxYWYxMDlkM2I0MWU4MGYwMTk1OGFlMTVhNGUzODY4ODVjMDM5MmE4MDEzZTFkYjQ0MmQ5Y2I1OK3stqAklxltgAer7XUpcEDABY5MhIzBAWN8Db/sv4N/' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1782808740' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.NmE3NGQ2YWZhNmY0MDE2NjFiZjE1NGY1ZWUzY2Q3YzQ3MmQ5OGZmMzE3MmQ2NmMyYjE2ZmY4ZTJhNjY5MmRlNcSDN2LCRGqWl0x5mL0NEpmUXcOvcvGuC0noM9ffyzGGSy8GXRE0ZcnOt5kXZrywFoQ6tVQtRFkOANnTVwhgi2U=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1782722340' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
П.Мөнгөнсор
05 сарын 27, 2023
Бид тогтвортой хөгжлийг дэмжигч “Миний 17” буландаа Монголд анх удаа усан үзэм тариалсан эрхэм Ким Чон Солийг урьж ярилцлаа. Тэрбээр одоо Сэлэнгэ аймгийн Мандал сумын 450 га газарт хүнсний ногоо, жимс жимсгэнэ тариалан амьдарч байна. Багшийн ажлаа орхин Монголд суурьшиж, ногоочин болсон түүний баялаг түүхээс хуваалцъя.
Ким Чон Соль 1997 оны өвс зүлэг ногоорсон зуны дэлгэр цагаар анх Монголд иржээ. Байгаль цаг уур, хүмүүсийн найрсаг, зочломтгой зан ихэд таалагдсан учир энд амьдаръя гэж шийдээд, гэр бүлээрээ 2000 онд ирж суурьшжээ.
Бидний хэл соёл, ахуй амьдралыг төдийлөн мэдэхгүй тэрбээр Монголд юу хийж амьдрах талаар судалж байхдаа зах дээр цөөхөн хэдэн төрлийн ногоо зарагдаж байгааг анзаарсан байна.
Тухайн үед монголчууд бидний хүнсний ногооны сонголт төмс, лууван, манжин, байцаа дөрвийн дунд л эргэлдэж байж. Иймд Ким Чон Соль хүнсний ногоо тарихаар шийджээ.

Электроникийн инженерээс ногоочин болсон түүх
Электроникийн инженер мэргэжилтэй Ким ногоочин болохоор сэтгэл шулуудсан нь тийм ч гэнэтийн шийдвэр биш юм. Түүний аав ногоо тарьдаг байжээ.
Ким эхлээд Дамбадаржаад нэг га орчим талбайд ногоо тарьж, өөрийнхөө хэмжээнд туршилт, судалгаа явуулсан аж. Монголын цаг уурт ургах боломжтой ямар л хүнсний ногоо байна тэр бүгдийг ургуулж үзжээ.
Баруунхараа дахь 450 га ногоон талбайгаа 2007 онд худалдан авсан байна. Энэ газрын өмнөх эзэн хоёр, гурван жил ногоо тарих гэж оролдоод бүтээгүй учраас газрын гэрчилгээгээ сумын захиргаандаа буцаан өгчээ.
Энэ тухайгаа Ким “Тухайн үед Баруунхараа их шуурдаг, элстэй байсан учраас хэн ч тоодоггүй газар байлаа” гэв.
Харин 15 жилийн дараа гэхэд энэ газарт 90 хүлэмжид 32 төрлийн хүнсний нарийн ногоо, жимс жимсгэнэ ургуулж байна.
Тэдгээрээс хамгийн сонирхолтой нь усан үзэм. Монголд усан үзэм ургуулж чадсан нууц нь ердөө технологидоо бий гэлээ.
Солонгосоос гурван ч удаа усан үзмийн мод авчран үхүүлж бүтэлгүйтсээр эндхийн хөрсөнд, хүлэмжийн нөхцөлд ургуулж болох жинхэнэ Монгол технологийг олжээ.
Тэрбээр Монголд ногоо тарихад ололттой талууд ч бий, сорилттой тулгарах үе ч бий гэв. Тухайлбал давуу тал нь:
Нэгдүгээрт, зуны өдөр урт учир хүлэмжийн ногоонууд илүү болцтой бөгөөд амт шимттэй байх бололцоотой.
Хоёрдугаарт, ногоо тарихад шаардлагатай бордоо олдохгүй бол малын өтөг бууцаар орлуулж болдог.
Гуравдугаарт, янз бүрийн ургамлын өвчин, хачиг тархах нь бага байдаг. Солонгос зөөлөн, чийглэг уур амьсгалтай учраас ургамал ногоонд хачиг халдах нь элбэг байдаг аж. Тиймээс ногоочид хорхой шавж устгах уусмал, химийн нэгдлүүдийг хэрэглэхээс өөр аргагүй байдаг гэнэ.
Помидор, өргөст хэмх хоёрыг нэг хүлэмжинд тариалах тохиромжтой.Харин сорилттой талууд нь:
Салхи, шуурга, бороо, мөндөр зэрэг цаг уурын үзэгдлүүд ногооны болц, хураалт, гарцад нөлөөлөх тал бий. Намар төмсөө хурааж амжаагүй байтал эрт хүйтэрчихвэл хэдэн га талбайд тарьсан нь хамаагүй шууд л алдагдал хүлээх жишээтэй.
Энэ бүгдийг даван туулж, тэвчээр заан ногоогоо ургуулж гэмээнэ сая ногоочин болдог учиртай гэнэ.
Монгол хүн бүр хүнсний ногоогоо хашаандаа тарих боломжтой
Ким Чун Солиос эхлээд цөөн хэдэн ногоочид Монголын хүнсний нарийн ногоо, жимсний хэрэгцээг хангаж хүчирдэггүй.
Ялангуяа өвлийн улиралд нарийн ногоо ховордож, үнийг нь дийлэхээ байдаг дүр зураг бий.
Энэ зөрүү дээр жижиглэнгийн худалдаачид “тоглолт хийж” Хятадаас импортлон авчирсан нарийн ногоог өндөр үнээр зардаг. Үндсэндээ бидний ногооны хэрэглээ одоо ч Хятадаас зуун хувь хамааралтай гэж хэлж болно.
Энэ асуудлын шийдэл нь харьцангуй энгийн бөгөөд хялбар ажээ.
Айл бүр өөрсдийн хэрэгцээний ногоонуудаа хашаа байшиндаа тарихад л болох юм.
Нэг үеэ бодвол ямар ногоог, хэрхэн тарихыг нь заагаад өгөх туршлагатай хүн бидний дунд олон болж. Тухайлбал Монголын нөхцөлд тохирдог аргыг хориод жил судлаад технологийг нь эзэмшчихсэн Ким ногоо тарья гэсэн хүнд дуртай зааж өгнө гэлээ.

Хашаандаа тарьж үзээд амжилттай ургавал том газар худалдан аваад ногоочин болох ч боломж бий. Ингэж гэмээнэ бид өдөр бүрийн хоол хүнсээ хөрш орноос зөөдөг байдалдаа цэг тавих юм.
Ким ах “Монголчууд ногоо тарихыг ядуу хүний ажил гэж боддог. Тарина, арчилна, усална, ургуулна гэдгийг айхтар хүнд хүчир ажил гээд ойлгодог” гэлээ. Мэдээж хялбар ажил биш хэдий ч баталгаатай, өөрийн хөрсөнд ургасан жимс ногоо идэх шиг жаргал үгүй билээ.
Цаашлаад улс орны эдийн засагт ч эерэг нөлөө үзүүлэх боломжтой.
Жишээ нь дэлхийд хүнсний ногооны экспортоороо толгой цохидог Нидерланд улсын хүн амын нэг хувь л ногоо тарьдаг аж. Ингээд дотоодын хэрэгцээгээ хангаад гадагшаа экспорт хийн өнгөрсөн жил олсон орлого нь 35 тэрбум ам.доллар. Нидерланд ядуу улс биш ч хүнсний ногоо тарьж, ургуулахын ач холбогдлыг сайтар ойлгосон улс. Хамгийн чухал нь тэд технологио хөгжүүлж чадсан. Монголчууд ч бас чадна гэж итгэж байгаа.
Байгалиа хайрлах сэтгэл мод тарихаас л эхэлнэ
Ногоочин хүний сэтгэлийг хамгийн их зовоодог зүйл бол цаг агаарын өөрчлөлт байдаг. Гэнэт л их бороо цутгаж, салхи шуурч, түймэр дэгдэх шиг гарзтай зүйл гэж үгүй.
Гэтэл цаг агаар ийнхүү хувьсахын шалтгаан нь монголчууд өөрсдөө байгальдаа хайр гамгүй хандаж байгаатай холбоотой юм.
Ким Чун Соль “Сүүлийн жилүүдэд 61-ийн гарам, Лүн хавиар хүчтэй үер буух болсон. Энэ нь байгалийн зүй тогтлоороо урсаж буй үер биш, уул модгүй болж, нүцгэрсэн учраас борооны усыг шингээж дийлэхгүй урсгаад байгаатай холбоотой. Үнэндээ 20-иод жилийн өмнөөс миний мэдэх Монголын байгаль жил ирэх бүр дордож байна. Энэ асуудлыг анхаарч, цаг алдалгүй мод тарьж эхлэх хэрэгтэй” гэв.
Солонгос улс ч энэ асуудлыг тойроогүй, дайраад гарчээ. Өнгөрсөн зуунаас хойш ойгоосоо түлээний модоо бэлдсээр уулнууд нь нүцгэрч эхэлсэн гэнэ. Солонгосын ЗГ-аас энэ асуудлыг анхаарч жил бүрийн 4-р сарын 5-ныг бүх нийтээр амрах өдөр болгон зарлаад тэр өдөр ууланд мод тарих болсон.
Сургуулийн хүүхэд, ахмад буурлууд гэж ялгахгүй хүн бүр мод тарих дадалтай болсон аж. Одоо солонгост мод тарья гээд ч тарих газар үлдээгүй нь ийм учиртай.
Тиймээс хөгшин залуугүй эх орондоо эзний сэтгэлээр хандаж, мод тарьж эхлэхийг Ким Чун Соль уриалсан юм.
1 Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ
2 Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна
3 Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй
4 Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ
5 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
Х.Оргил ・ 05 сарын 06, 2018
Цэдэнбалын Цэрэндолгор ・ 05 сарын 13, 2018
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих (1)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.