Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_core_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_core_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80
Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204
__d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89
Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504
Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822
CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145
Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351
Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328
Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112
Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673
Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115
Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94
Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256
Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65 Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_model_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_',
(int) 1 => '_cake_model_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_model_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378
Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55
Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59
Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165
Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147
Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96
Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878
App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40
Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299
Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293
Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249 Warning (512)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 53 ]Code Context if ( Configure :: read ( 'debug' )) { trigger_error ( $message , E_USER_WARNING ); } else { $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<meta name="keywords"
content="уих, хууль тогтоох байгууллага" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/dfcc16dfff262611f75f4d1b8d1eb305.png">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Л.Дэлгэрмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">09 сарын 11, 2025</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><em>Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35 жилийн ойн босгон дээр Улсын Бага Хурлын гишүүн, Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Гавьяат хуульч, хууль зүйн ухааны доктор, профессор Н.Жанцантай уулзаж, зарим зүйлийг асууж, тодрууллаа.</em></span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монгол Улсад байнгын ажиллагаатай парламент болох Улсын Бага Хурлыг Ардын Их Хурлаас анх бүрдүүлэхдээ ямар суурь зарчмыг баримталсан бол… Тухайн цаг үед Улсын Бага Хурлыг байгуулж ажиллуулахад нийгэм, улс төрийн нөхцөл байдал ээдрээтэй хүнд байсан уу?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурлыг байгуулах болсон асуудлыг хөндөхийн тулд нэгэн түүхэн баримтыг сөхөх нь зүйтэй. 1990 оны тавдугаар сарын 5-нд Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчид, Сайд нарын Зөвлөл, улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулсан хэлэлцээр хийсэн юм. Тэр үед байгуулагдсан улс төрийн бүх намуудын төлөөллийг хангасан энэхүү хэлэлцээр, ярилцлага маш чухал түүхэн асуудлуудыг шийдвэрлэсэн. </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Тухайлбал, Улс төрийн намын тухай хууль боловсруулахдаа улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулаад Зөвлөлдөх зөвлөлийг анх байгуулсан. Энэ зөвлөл нь улс төртэй холбоотой хууль тогтоомжийг боловсруулахдаа гишүүдийнхээ саналыг сонсож, дараа нь Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдэд саналаа өгдөг болсон юм. Энэ нь тун чухал зүйл болсон. Мөн Улсын Бага Хурал байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг байгуулах дэг, журмыг энэ хэлэлцээрээр эхэлж хийсэн байдаг.<br> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" class="fr-fic fr-dii" data-size="1200,800.312744331509" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br>-Тэрхүү хэлэлцээрээр асуудлыг илүү нарийвчлан хөндсөн байна, тийм үү?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурал байгуулъя, байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг босгоё гэдгээс эхлээд гишүүдээ хэрхэн, яаж сонгох талаарх олон асуудлыг тэрхүү тавдугаар сарын 5-ны өдрийн хэлэлцээрээр ярилцаж, тогтсон. Энэ талаар хэлэлцээрийн протокольд тодорхой тэмдэглэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл, Улсын Бага Хурлын гишүүдийг улс төрийн намуудын квотоор, мөн Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдоогүй хүнийг сонгож, бүрдүүлэх онцлог заалтыг оруулсан. Тийм ч учраас Улсын Бага Хурлын 51 гишүүний 11-ийг депутат бус гишүүнээр бүрдүүлсэн. Учир нь шинээр байгуулагдсан улс төрийн жижиг намуудаас Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдсон төлөөлөл цөөн байсан тул депутат бус хүнийг Улсын Бага Хурлын гишүүнээр сонгох нь олон намын тогтолцоог бий болгоход хамгийн чухал, ач холбогдолтой шийдвэр байсан. Энэ нь тухайн цаг үед өнөөдрийн пропорциональ системийг хэрэгжүүлсэн явдал байгаа юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Мөн тэрхүү хэлэлцээрээр сонгууль явуулах, улс төрийн олон намын төлөөллийг хэрхэн, яаж оруулах зэргээр сонгуулийн хуулийн зарчмыг тогтоож чадсан нь түүхэн үйл явдал болсон. Энэ бүхнийг ийн тодорхой санаж, ярьж байгаагийн учир нь МАХН-ыг төлөөлж тэрхүү хэлэлцээрт сууж байсан юм, би.</span></p><p class="blockquote" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Хэлэлцээрээр хөндсөн энэ асуудлаас уламжлаад Ардын Их Хурлаас шинэ Үндсэн хуулийг батлах зорилгын хүрээнд Улсын Бага Хурлыг байгуулсан юм. Үүнийг тухайн цаг үеийн түүхэн томоохон үйл явдал гэж судлаачид үздэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Улсын Бага Хурлыг Монголын улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэхэд түүхэн гавьяа байгуулсан парламент гэж үздэг. Ингэж тэмдэглэх болсны шалтгаан гэвэл…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага хурал улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлсэн гээд байгаа нь түүхэн үүргийнхээ дагуу шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдалтай холбоотой. Шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулах үйл явцад тухайн Үндсэн хуулийн үзэл баримтлалтай нийцэхгүй хуулиудад маш олон нэмэлт, өөрчлөлт хийсэн юм. Түүнчлэн шинэ Үндсэн хуультайгаа нийцүүлж Банкны тухай, Сонгуулийн тухай, Улс төрийн намуудын тухай гээд хамгийн гол, суурь хуулиудаа боловсруулж, баталсан. Шинэ санаа, шинэ үзэл бодлын үндсэн дээр тулгуурлан боловсруулсан тэрхүү хуулиудын гол үндэс нь өнөөдрийг хүртэл Монгол Улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж байна.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийг монголын сэхээтнүүд, ард түмний төлөөллийн оюун санаагаар хийсэн. Нөгөөтээгүүр, шинэ Үндсэн хуулийг боловсруулахад тухайн үеийн нийгмийн сэтгэлгээ нь өөрчлөлт, шинэчлэлтэд бэлэн болчихсон байсан үе. Энэ нь Улсын Бага Хурлын гишүүдэд ажлаа хийх, хуулиа батлахад маш том түлхэц үзүүлсэн. Мөн тухайн үеийн эрх баригч нам ч Улсын Бага Хурлын үйл ажиллагааг дэмжиж, ямар нэгэн байдлаар тээг саад болж байгаагүй. Бусад улс төрийн шинэ намууд ч Монгол Улсынхаа хөгжин цэцэглэлт, сэргэн мандлын төлөө нэгэн зорилго, нэгэн санаатай зүтгэдэг байсан учраас Улсын Бага Хурлын ажил их сайхан бүтдэг, түүхэн цаг үе байлаа.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Энэ бүхнийг нэгтгэн дүгнэхэд, Улсын Бага Хурал парламентын түүхэнд хоёр том гавьяатай. Нэгдүгээрт, Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдал. Хоёрдугаарт, Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсанд байгаа юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголд парламентын засаглалыг бэхжүүлэх, төлөвшүүлэхэд Улсын Бага Хурлын гишүүдийн ёс зүй, хандлага, хэр байсан бол…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Миний бодлоор Улсын Бага Хурлаас өвлөгдөхөөр үнэт зүйл их байсан. Тухайлбал, парламентын анхны ардчилсан сонгууль нь мөнгө нэхдэггүй, итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, сурталчилгаанд ажилладаг хүмүүсдээ таван төгрөг ч өгдөггүй, бүгд л сэтгэлийн дуудлагаараа оролцдог тийм сайхан цаг үе байсан. Мөн аливаа нэгэн хуулийг батлахдаа гишүүд бид цаанаа ямар нэгэн бодол санаа агуулалгүй, Монгол Улсын хөгжил, дэвшлийн төлөө гэсэн нэгэн санаагаар олон ургальч үзлээр асуудлыг тал талаас нь шүүн хэлэлцэж, шөнө өдөргүй ажилладаг байсан. Бүр шөнийн 01 цагт хуралдаанаа дуусгаад гэр лүүгээ алхаад явдаг байсан. Ийм учраас Улсын Бага Хурлын энэ сайхан жишгийг цааш, цаашдын парламентуудад хэрхэн төлөвшүүлэх вэ гэдэг нь их чухал асуудал байгаа юм.<br> </span></p><p style="text-align: right;"><span style="font-size: 18px;"><strong>Эх сурвалж: УИХ-ын Хэвлэл мэдээллийн газар</strong></span></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/уих" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уих</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хууль тогтоох байгууллага" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хууль тогтоох байгууллага</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1777502489.6037"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '45387';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna">
Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui">
Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee">
Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
<img src="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
Ардчилсан намын бүлгээс “Туулын хурдны зам”-ыг бүр мөсөн зогсоох шаардлага хүргүүлэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Номин </a> ・
04 сарын 20, 2026 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
Ерөнхийлөгч Х.Баттулга ээлжит бус чуулган зарлах асуудлаар хамтарч ажиллахыг УИХ-ын гишүүдээс хүсэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
02 сарын 11, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
"Ерөнхийлөгчийг дахин нэр дэвшүүлэхгүй" гэсэн УИХ-ын тогтоолд Ерөнхийлөгч Х.Баттулга хориг тавилаа </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 29, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
УИХ-ын гишүүн Б.Пүрэвдорж согтуугаар автомашин жолоодож, осол гаргажээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 19, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
Ж.Сүхбаатар: Ерөнхийлөгчийг авлигатай тэмцэгч, хууль сахиулагч, нөлөөтэй хүний дүрээс нь салгана </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 08, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nz0r";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$maxBufferLength = (int) 8192
$file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php'
$line = (int) 855
$message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855' Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 154 ]Code Context $response -> getStatusCode (), ( $reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '' ) )); $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<meta name="keywords"
content="уих, хууль тогтоох байгууллага" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/dfcc16dfff262611f75f4d1b8d1eb305.png">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Л.Дэлгэрмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">09 сарын 11, 2025</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><em>Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35 жилийн ойн босгон дээр Улсын Бага Хурлын гишүүн, Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Гавьяат хуульч, хууль зүйн ухааны доктор, профессор Н.Жанцантай уулзаж, зарим зүйлийг асууж, тодрууллаа.</em></span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монгол Улсад байнгын ажиллагаатай парламент болох Улсын Бага Хурлыг Ардын Их Хурлаас анх бүрдүүлэхдээ ямар суурь зарчмыг баримталсан бол… Тухайн цаг үед Улсын Бага Хурлыг байгуулж ажиллуулахад нийгэм, улс төрийн нөхцөл байдал ээдрээтэй хүнд байсан уу?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурлыг байгуулах болсон асуудлыг хөндөхийн тулд нэгэн түүхэн баримтыг сөхөх нь зүйтэй. 1990 оны тавдугаар сарын 5-нд Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчид, Сайд нарын Зөвлөл, улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулсан хэлэлцээр хийсэн юм. Тэр үед байгуулагдсан улс төрийн бүх намуудын төлөөллийг хангасан энэхүү хэлэлцээр, ярилцлага маш чухал түүхэн асуудлуудыг шийдвэрлэсэн. </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Тухайлбал, Улс төрийн намын тухай хууль боловсруулахдаа улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулаад Зөвлөлдөх зөвлөлийг анх байгуулсан. Энэ зөвлөл нь улс төртэй холбоотой хууль тогтоомжийг боловсруулахдаа гишүүдийнхээ саналыг сонсож, дараа нь Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдэд саналаа өгдөг болсон юм. Энэ нь тун чухал зүйл болсон. Мөн Улсын Бага Хурал байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг байгуулах дэг, журмыг энэ хэлэлцээрээр эхэлж хийсэн байдаг.<br> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" class="fr-fic fr-dii" data-size="1200,800.312744331509" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br>-Тэрхүү хэлэлцээрээр асуудлыг илүү нарийвчлан хөндсөн байна, тийм үү?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурал байгуулъя, байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг босгоё гэдгээс эхлээд гишүүдээ хэрхэн, яаж сонгох талаарх олон асуудлыг тэрхүү тавдугаар сарын 5-ны өдрийн хэлэлцээрээр ярилцаж, тогтсон. Энэ талаар хэлэлцээрийн протокольд тодорхой тэмдэглэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл, Улсын Бага Хурлын гишүүдийг улс төрийн намуудын квотоор, мөн Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдоогүй хүнийг сонгож, бүрдүүлэх онцлог заалтыг оруулсан. Тийм ч учраас Улсын Бага Хурлын 51 гишүүний 11-ийг депутат бус гишүүнээр бүрдүүлсэн. Учир нь шинээр байгуулагдсан улс төрийн жижиг намуудаас Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдсон төлөөлөл цөөн байсан тул депутат бус хүнийг Улсын Бага Хурлын гишүүнээр сонгох нь олон намын тогтолцоог бий болгоход хамгийн чухал, ач холбогдолтой шийдвэр байсан. Энэ нь тухайн цаг үед өнөөдрийн пропорциональ системийг хэрэгжүүлсэн явдал байгаа юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Мөн тэрхүү хэлэлцээрээр сонгууль явуулах, улс төрийн олон намын төлөөллийг хэрхэн, яаж оруулах зэргээр сонгуулийн хуулийн зарчмыг тогтоож чадсан нь түүхэн үйл явдал болсон. Энэ бүхнийг ийн тодорхой санаж, ярьж байгаагийн учир нь МАХН-ыг төлөөлж тэрхүү хэлэлцээрт сууж байсан юм, би.</span></p><p class="blockquote" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Хэлэлцээрээр хөндсөн энэ асуудлаас уламжлаад Ардын Их Хурлаас шинэ Үндсэн хуулийг батлах зорилгын хүрээнд Улсын Бага Хурлыг байгуулсан юм. Үүнийг тухайн цаг үеийн түүхэн томоохон үйл явдал гэж судлаачид үздэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Улсын Бага Хурлыг Монголын улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэхэд түүхэн гавьяа байгуулсан парламент гэж үздэг. Ингэж тэмдэглэх болсны шалтгаан гэвэл…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага хурал улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлсэн гээд байгаа нь түүхэн үүргийнхээ дагуу шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдалтай холбоотой. Шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулах үйл явцад тухайн Үндсэн хуулийн үзэл баримтлалтай нийцэхгүй хуулиудад маш олон нэмэлт, өөрчлөлт хийсэн юм. Түүнчлэн шинэ Үндсэн хуультайгаа нийцүүлж Банкны тухай, Сонгуулийн тухай, Улс төрийн намуудын тухай гээд хамгийн гол, суурь хуулиудаа боловсруулж, баталсан. Шинэ санаа, шинэ үзэл бодлын үндсэн дээр тулгуурлан боловсруулсан тэрхүү хуулиудын гол үндэс нь өнөөдрийг хүртэл Монгол Улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж байна.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийг монголын сэхээтнүүд, ард түмний төлөөллийн оюун санаагаар хийсэн. Нөгөөтээгүүр, шинэ Үндсэн хуулийг боловсруулахад тухайн үеийн нийгмийн сэтгэлгээ нь өөрчлөлт, шинэчлэлтэд бэлэн болчихсон байсан үе. Энэ нь Улсын Бага Хурлын гишүүдэд ажлаа хийх, хуулиа батлахад маш том түлхэц үзүүлсэн. Мөн тухайн үеийн эрх баригч нам ч Улсын Бага Хурлын үйл ажиллагааг дэмжиж, ямар нэгэн байдлаар тээг саад болж байгаагүй. Бусад улс төрийн шинэ намууд ч Монгол Улсынхаа хөгжин цэцэглэлт, сэргэн мандлын төлөө нэгэн зорилго, нэгэн санаатай зүтгэдэг байсан учраас Улсын Бага Хурлын ажил их сайхан бүтдэг, түүхэн цаг үе байлаа.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Энэ бүхнийг нэгтгэн дүгнэхэд, Улсын Бага Хурал парламентын түүхэнд хоёр том гавьяатай. Нэгдүгээрт, Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдал. Хоёрдугаарт, Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсанд байгаа юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголд парламентын засаглалыг бэхжүүлэх, төлөвшүүлэхэд Улсын Бага Хурлын гишүүдийн ёс зүй, хандлага, хэр байсан бол…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Миний бодлоор Улсын Бага Хурлаас өвлөгдөхөөр үнэт зүйл их байсан. Тухайлбал, парламентын анхны ардчилсан сонгууль нь мөнгө нэхдэггүй, итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, сурталчилгаанд ажилладаг хүмүүсдээ таван төгрөг ч өгдөггүй, бүгд л сэтгэлийн дуудлагаараа оролцдог тийм сайхан цаг үе байсан. Мөн аливаа нэгэн хуулийг батлахдаа гишүүд бид цаанаа ямар нэгэн бодол санаа агуулалгүй, Монгол Улсын хөгжил, дэвшлийн төлөө гэсэн нэгэн санаагаар олон ургальч үзлээр асуудлыг тал талаас нь шүүн хэлэлцэж, шөнө өдөргүй ажилладаг байсан. Бүр шөнийн 01 цагт хуралдаанаа дуусгаад гэр лүүгээ алхаад явдаг байсан. Ийм учраас Улсын Бага Хурлын энэ сайхан жишгийг цааш, цаашдын парламентуудад хэрхэн төлөвшүүлэх вэ гэдэг нь их чухал асуудал байгаа юм.<br> </span></p><p style="text-align: right;"><span style="font-size: 18px;"><strong>Эх сурвалж: УИХ-ын Хэвлэл мэдээллийн газар</strong></span></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/уих" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уих</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хууль тогтоох байгууллага" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хууль тогтоох байгууллага</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1777502489.6037"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '45387';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna">
Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui">
Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee">
Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
<img src="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
Ардчилсан намын бүлгээс “Туулын хурдны зам”-ыг бүр мөсөн зогсоох шаардлага хүргүүлэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Номин </a> ・
04 сарын 20, 2026 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
Ерөнхийлөгч Х.Баттулга ээлжит бус чуулган зарлах асуудлаар хамтарч ажиллахыг УИХ-ын гишүүдээс хүсэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
02 сарын 11, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
"Ерөнхийлөгчийг дахин нэр дэвшүүлэхгүй" гэсэн УИХ-ын тогтоолд Ерөнхийлөгч Х.Баттулга хориг тавилаа </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 29, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
УИХ-ын гишүүн Б.Пүрэвдорж согтуугаар автомашин жолоодож, осол гаргажээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 19, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
Ж.Сүхбаатар: Ерөнхийлөгчийг авлигатай тэмцэгч, хууль сахиулагч, нөлөөтэй хүний дүрээс нь салгана </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 08, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nz0r";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$reasonPhrase = 'OK' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 183 ]Code Context foreach ( $values as $value ) { header ( sprintf ( '%s: %s' , $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<meta name="keywords"
content="уих, хууль тогтоох байгууллага" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="https://peak.mn/files/profile/dfcc16dfff262611f75f4d1b8d1eb305.png">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%9B.%D0%94%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Л.Дэлгэрмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">09 сарын 11, 2025</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/3d96caf3297541694d887e642a2ccb2f.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><em>Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35 жилийн ойн босгон дээр Улсын Бага Хурлын гишүүн, Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Гавьяат хуульч, хууль зүйн ухааны доктор, профессор Н.Жанцантай уулзаж, зарим зүйлийг асууж, тодрууллаа.</em></span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монгол Улсад байнгын ажиллагаатай парламент болох Улсын Бага Хурлыг Ардын Их Хурлаас анх бүрдүүлэхдээ ямар суурь зарчмыг баримталсан бол… Тухайн цаг үед Улсын Бага Хурлыг байгуулж ажиллуулахад нийгэм, улс төрийн нөхцөл байдал ээдрээтэй хүнд байсан уу?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурлыг байгуулах болсон асуудлыг хөндөхийн тулд нэгэн түүхэн баримтыг сөхөх нь зүйтэй. 1990 оны тавдугаар сарын 5-нд Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчид, Сайд нарын Зөвлөл, улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулсан хэлэлцээр хийсэн юм. Тэр үед байгуулагдсан улс төрийн бүх намуудын төлөөллийг хангасан энэхүү хэлэлцээр, ярилцлага маш чухал түүхэн асуудлуудыг шийдвэрлэсэн. </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Тухайлбал, Улс төрийн намын тухай хууль боловсруулахдаа улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулаад Зөвлөлдөх зөвлөлийг анх байгуулсан. Энэ зөвлөл нь улс төртэй холбоотой хууль тогтоомжийг боловсруулахдаа гишүүдийнхээ саналыг сонсож, дараа нь Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдэд саналаа өгдөг болсон юм. Энэ нь тун чухал зүйл болсон. Мөн Улсын Бага Хурал байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг байгуулах дэг, журмыг энэ хэлэлцээрээр эхэлж хийсэн байдаг.<br> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><img src="https://peak.mn/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" class="fr-fic fr-dii" data-size="1200,800.312744331509" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/5a6ce1ce-7876-40cd-8dcb-ffa552eda1d6/bf88398e5db6b76f9513b0489f9bbf91.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br>-Тэрхүү хэлэлцээрээр асуудлыг илүү нарийвчлан хөндсөн байна, тийм үү?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага Хурал байгуулъя, байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг босгоё гэдгээс эхлээд гишүүдээ хэрхэн, яаж сонгох талаарх олон асуудлыг тэрхүү тавдугаар сарын 5-ны өдрийн хэлэлцээрээр ярилцаж, тогтсон. Энэ талаар хэлэлцээрийн протокольд тодорхой тэмдэглэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл, Улсын Бага Хурлын гишүүдийг улс төрийн намуудын квотоор, мөн Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдоогүй хүнийг сонгож, бүрдүүлэх онцлог заалтыг оруулсан. Тийм ч учраас Улсын Бага Хурлын 51 гишүүний 11-ийг депутат бус гишүүнээр бүрдүүлсэн. Учир нь шинээр байгуулагдсан улс төрийн жижиг намуудаас Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдсон төлөөлөл цөөн байсан тул депутат бус хүнийг Улсын Бага Хурлын гишүүнээр сонгох нь олон намын тогтолцоог бий болгоход хамгийн чухал, ач холбогдолтой шийдвэр байсан. Энэ нь тухайн цаг үед өнөөдрийн пропорциональ системийг хэрэгжүүлсэн явдал байгаа юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Мөн тэрхүү хэлэлцээрээр сонгууль явуулах, улс төрийн олон намын төлөөллийг хэрхэн, яаж оруулах зэргээр сонгуулийн хуулийн зарчмыг тогтоож чадсан нь түүхэн үйл явдал болсон. Энэ бүхнийг ийн тодорхой санаж, ярьж байгаагийн учир нь МАХН-ыг төлөөлж тэрхүү хэлэлцээрт сууж байсан юм, би.</span></p><p class="blockquote" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Хэлэлцээрээр хөндсөн энэ асуудлаас уламжлаад Ардын Их Хурлаас шинэ Үндсэн хуулийг батлах зорилгын хүрээнд Улсын Бага Хурлыг байгуулсан юм. Үүнийг тухайн цаг үеийн түүхэн томоохон үйл явдал гэж судлаачид үздэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Улсын Бага Хурлыг Монголын улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэхэд түүхэн гавьяа байгуулсан парламент гэж үздэг. Ингэж тэмдэглэх болсны шалтгаан гэвэл…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Улсын Бага хурал улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлсэн гээд байгаа нь түүхэн үүргийнхээ дагуу шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдалтай холбоотой. Шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулах үйл явцад тухайн Үндсэн хуулийн үзэл баримтлалтай нийцэхгүй хуулиудад маш олон нэмэлт, өөрчлөлт хийсэн юм. Түүнчлэн шинэ Үндсэн хуультайгаа нийцүүлж Банкны тухай, Сонгуулийн тухай, Улс төрийн намуудын тухай гээд хамгийн гол, суурь хуулиудаа боловсруулж, баталсан. Шинэ санаа, шинэ үзэл бодлын үндсэн дээр тулгуурлан боловсруулсан тэрхүү хуулиудын гол үндэс нь өнөөдрийг хүртэл Монгол Улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж байна.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийг монголын сэхээтнүүд, ард түмний төлөөллийн оюун санаагаар хийсэн. Нөгөөтээгүүр, шинэ Үндсэн хуулийг боловсруулахад тухайн үеийн нийгмийн сэтгэлгээ нь өөрчлөлт, шинэчлэлтэд бэлэн болчихсон байсан үе. Энэ нь Улсын Бага Хурлын гишүүдэд ажлаа хийх, хуулиа батлахад маш том түлхэц үзүүлсэн. Мөн тухайн үеийн эрх баригч нам ч Улсын Бага Хурлын үйл ажиллагааг дэмжиж, ямар нэгэн байдлаар тээг саад болж байгаагүй. Бусад улс төрийн шинэ намууд ч Монгол Улсынхаа хөгжин цэцэглэлт, сэргэн мандлын төлөө нэгэн зорилго, нэгэн санаатай зүтгэдэг байсан учраас Улсын Бага Хурлын ажил их сайхан бүтдэг, түүхэн цаг үе байлаа.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">Энэ бүхнийг нэгтгэн дүгнэхэд, Улсын Бага Хурал парламентын түүхэнд хоёр том гавьяатай. Нэгдүгээрт, Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдал. Хоёрдугаарт, Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсанд байгаа юм. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголд парламентын засаглалыг бэхжүүлэх, төлөвшүүлэхэд Улсын Бага Хурлын гишүүдийн ёс зүй, хандлага, хэр байсан бол…?</span></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 18px;">-Миний бодлоор Улсын Бага Хурлаас өвлөгдөхөөр үнэт зүйл их байсан. Тухайлбал, парламентын анхны ардчилсан сонгууль нь мөнгө нэхдэггүй, итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, сурталчилгаанд ажилладаг хүмүүсдээ таван төгрөг ч өгдөггүй, бүгд л сэтгэлийн дуудлагаараа оролцдог тийм сайхан цаг үе байсан. Мөн аливаа нэгэн хуулийг батлахдаа гишүүд бид цаанаа ямар нэгэн бодол санаа агуулалгүй, Монгол Улсын хөгжил, дэвшлийн төлөө гэсэн нэгэн санаагаар олон ургальч үзлээр асуудлыг тал талаас нь шүүн хэлэлцэж, шөнө өдөргүй ажилладаг байсан. Бүр шөнийн 01 цагт хуралдаанаа дуусгаад гэр лүүгээ алхаад явдаг байсан. Ийм учраас Улсын Бага Хурлын энэ сайхан жишгийг цааш, цаашдын парламентуудад хэрхэн төлөвшүүлэх вэ гэдэг нь их чухал асуудал байгаа юм.<br> </span></p><p style="text-align: right;"><span style="font-size: 18px;"><strong>Эх сурвалж: УИХ-ын Хэвлэл мэдээллийн газар</strong></span></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/уих" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уих</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/хууль тогтоох байгууллага" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хууль тогтоох байгууллага</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/njantsan')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/njantsan&text=Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/njantsan')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/njantsan"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1777502489.6037"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '45387';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna">
Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui">
Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee">
Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
<img src="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/1454e172-a8e4-433b-80f5-7f44404cbdeb/71bd84f6419e7045c994a79381b2ea79.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilsan-namiin-bulgees-erunkhii-said-nuchrald-shaardlaga-khurguulew">
Ардчилсан намын бүлгээс “Туулын хурдны зам”-ыг бүр мөсөн зогсоох шаардлага хүргүүлэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Номин </a> ・
04 сарын 20, 2026 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/2e69bc36df5631c7f686b007e120f3b9.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugch-kh-battulga-eeljit-bus-chuulgan-zarlan-khuralduulakh-asuudlaar-khamtarch-ajillakhiig-uikh-iin-gishuudees-khusew">
Ерөнхийлөгч Х.Баттулга ээлжит бус чуулган зарлах асуудлаар хамтарч ажиллахыг УИХ-ын гишүүдээс хүсэв </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
02 сарын 11, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/0d18bc0b1938e65cad3e2ab65738308e.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/erunkhiilugchiig-dakhin-ner-dewshuulekhgui-gesen-uikh-iin-togtoold-erunkhiilugch-kh-battulga-khorig-tawilaa">
"Ерөнхийлөгчийг дахин нэр дэвшүүлэхгүй" гэсэн УИХ-ын тогтоолд Ерөнхийлөгч Х.Баттулга хориг тавилаа </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 29, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/336a19ded4538eeab54bae212132cbd9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uikh-iin-gishuun-bpurewdorj-sogtuugaar-awtomashin-joloodoj-osol-gargajee">
УИХ-ын гишүүн Б.Пүрэвдорж согтуугаар автомашин жолоодож, осол гаргажээ </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Х.Оргил </a> ・
04 сарын 19, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/d1a4be3966a93239393f8618865c8b05.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jsukhbaatar-bid-erunkhiilugchtei-erkh-medel-bulaatsaldaagui">
Ж.Сүхбаатар: Ерөнхийлөгчийг авлигатай тэмцэгч, хууль сахиулагч, нөлөөтэй хүний дүрээс нь салгана </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
04 сарын 08, 2021 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nz0r";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$cookies = [
'csrfToken' => [
'name' => 'csrfToken',
'value' => 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '0',
'samesite' => null
],
'thisLocale' => [
'name' => 'thisLocale',
'value' => 'Q2FrZQ==.YzJkMjRkZDVmNzJkNDg3NzM1ZjJjYzk2ZWZiYzBmODNhMzVhZTk3MDkyNTc3MTBjNDI2ZmRjYjI0YjdmZmRmMYdS2NMIm0bwe5Mn9QtSL8jLl7YXRQ9+gBrnvKqu5GfW',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '1780094489',
'samesite' => null
],
'id' => [
'name' => 'id',
'value' => 'Q2FrZQ==.MzU0MTg3Zjk2ZDZiOWM3NWNmODU4Yzk0NzU1MzgxNWZjODU3MDE4Zjg4MWUwZTBjYTE4YWUyY2JlN2JiZGYzYthaIfTn5GTcFKWilMp6HEba3Xc3/IxeN9ylpehEig4l4IjQ16IBrVXRTqqEhPBUGnpgTMIT8j75zVtZl1ztc/k=',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => true,
'expire' => '1780094489',
'samesite' => null
]
]
$values = [
(int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8'
]
$name = 'Content-Type'
$first = true
$value = 'text/html; charset=UTF-8' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'csrfToken'
$value = 'b45377381c39047813bf9368647213e454888805892be46670e5d8f6b58e830f7752971176e729c9c1f3011bbd6882275548dbbfb5744e1503908812cd36d7e3'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '0'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'thisLocale'
$value = 'Q2FrZQ==.YzJkMjRkZDVmNzJkNDg3NzM1ZjJjYzk2ZWZiYzBmODNhMzVhZTk3MDkyNTc3MTBjNDI2ZmRjYjI0YjdmZmRmMYdS2NMIm0bwe5Mn9QtSL8jLl7YXRQ9+gBrnvKqu5GfW'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '1780094489'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'id'
$value = 'Q2FrZQ==.MzU0MTg3Zjk2ZDZiOWM3NWNmODU4Yzk0NzU1MzgxNWZjODU3MDE4Zjg4MWUwZTBjYTE4YWUyY2JlN2JiZGYzYthaIfTn5GTcFKWilMp6HEba3Xc3/IxeN9ylpehEig4l4IjQ16IBrVXRTqqEhPBUGnpgTMIT8j75zVtZl1ztc/k='
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => true,
'expires' => '1780094489'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл... | Peak News
Н.Жанцан: Улсын Бага хурал Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсан гавьяатай
Улсын Бага Хурал 1990 оны есдүгээр сарын 13-нд анхдугаар чуулганаа хуралдуулснаар манай улсад байнгын ажиллагаатай парламент хэмээх төрийн байгууллын шинэ тогтолцоо үйл ажиллагаагаа эхлүүлсэн. Монгол Улсын байнгын ажиллагаатай парламентын 35 жилийн ойн босгон дээр Улсын Бага Хурлын гишүүн, Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Гавьяат хуульч, хууль зүйн ухааны доктор, профессор Н.Жанцантай уулзаж, зарим зүйлийг асууж, тодрууллаа.
-Монгол Улсад байнгын ажиллагаатай парламент болох Улсын Бага Хурлыг Ардын Их Хурлаас анх бүрдүүлэхдээ ямар суурь зарчмыг баримталсан бол… Тухайн цаг үед Улсын Бага Хурлыг байгуулж ажиллуулахад нийгэм, улс төрийн нөхцөл байдал ээдрээтэй хүнд байсан уу?
-Улсын Бага Хурлыг байгуулах болсон асуудлыг хөндөхийн тулд нэгэн түүхэн баримтыг сөхөх нь зүйтэй. 1990 оны тавдугаар сарын 5-нд Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчид, Сайд нарын Зөвлөл, улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулсан хэлэлцээр хийсэн юм. Тэр үед байгуулагдсан улс төрийн бүх намуудын төлөөллийг хангасан энэхүү хэлэлцээр, ярилцлага маш чухал түүхэн асуудлуудыг шийдвэрлэсэн.
Тухайлбал, Улс төрийн намын тухай хууль боловсруулахдаа улс төрийн намуудын төлөөллийг оролцуулаад Зөвлөлдөх зөвлөлийг анх байгуулсан. Энэ зөвлөл нь улс төртэй холбоотой хууль тогтоомжийг боловсруулахдаа гишүүдийнхээ саналыг сонсож, дараа нь Ардын Их Хурлын тэргүүлэгчдэд саналаа өгдөг болсон юм. Энэ нь тун чухал зүйл болсон. Мөн Улсын Бага Хурал байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг байгуулах дэг, журмыг энэ хэлэлцээрээр эхэлж хийсэн байдаг.
-Улсын Бага Хурал байгуулъя, байнгын ажиллагаатай анхны парламентыг босгоё гэдгээс эхлээд гишүүдээ хэрхэн, яаж сонгох талаарх олон асуудлыг тэрхүү тавдугаар сарын 5-ны өдрийн хэлэлцээрээр ярилцаж, тогтсон. Энэ талаар хэлэлцээрийн протокольд тодорхой тэмдэглэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл, Улсын Бага Хурлын гишүүдийг улс төрийн намуудын квотоор, мөн Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдоогүй хүнийг сонгож, бүрдүүлэх онцлог заалтыг оруулсан. Тийм ч учраас Улсын Бага Хурлын 51 гишүүний 11-ийг депутат бус гишүүнээр бүрдүүлсэн. Учир нь шинээр байгуулагдсан улс төрийн жижиг намуудаас Ардын Их Хурлын депутатаар сонгогдсон төлөөлөл цөөн байсан тул депутат бус хүнийг Улсын Бага Хурлын гишүүнээр сонгох нь олон намын тогтолцоог бий болгоход хамгийн чухал, ач холбогдолтой шийдвэр байсан. Энэ нь тухайн цаг үед өнөөдрийн пропорциональ системийг хэрэгжүүлсэн явдал байгаа юм.
Мөн тэрхүү хэлэлцээрээр сонгууль явуулах, улс төрийн олон намын төлөөллийг хэрхэн, яаж оруулах зэргээр сонгуулийн хуулийн зарчмыг тогтоож чадсан нь түүхэн үйл явдал болсон. Энэ бүхнийг ийн тодорхой санаж, ярьж байгаагийн учир нь МАХН-ыг төлөөлж тэрхүү хэлэлцээрт сууж байсан юм, би.
Хэлэлцээрээр хөндсөн энэ асуудлаас уламжлаад Ардын Их Хурлаас шинэ Үндсэн хуулийг батлах зорилгын хүрээнд Улсын Бага Хурлыг байгуулсан юм. Үүнийг тухайн цаг үеийн түүхэн томоохон үйл явдал гэж судлаачид үздэг.
-Улсын Бага Хурлыг Монголын улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэхэд түүхэн гавьяа байгуулсан парламент гэж үздэг. Ингэж тэмдэглэх болсны шалтгаан гэвэл…?
-Улсын Бага хурал улс төр, эдийн засаг, нийгмийн байгууллыг шинэтгэх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлсэн гээд байгаа нь түүхэн үүргийнхээ дагуу шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдалтай холбоотой. Шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулах үйл явцад тухайн Үндсэн хуулийн үзэл баримтлалтай нийцэхгүй хуулиудад маш олон нэмэлт, өөрчлөлт хийсэн юм. Түүнчлэн шинэ Үндсэн хуультайгаа нийцүүлж Банкны тухай, Сонгуулийн тухай, Улс төрийн намуудын тухай гээд хамгийн гол, суурь хуулиудаа боловсруулж, баталсан. Шинэ санаа, шинэ үзэл бодлын үндсэн дээр тулгуурлан боловсруулсан тэрхүү хуулиудын гол үндэс нь өнөөдрийг хүртэл Монгол Улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж байна.
Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийг монголын сэхээтнүүд, ард түмний төлөөллийн оюун санаагаар хийсэн. Нөгөөтээгүүр, шинэ Үндсэн хуулийг боловсруулахад тухайн үеийн нийгмийн сэтгэлгээ нь өөрчлөлт, шинэчлэлтэд бэлэн болчихсон байсан үе. Энэ нь Улсын Бага Хурлын гишүүдэд ажлаа хийх, хуулиа батлахад маш том түлхэц үзүүлсэн. Мөн тухайн үеийн эрх баригч нам ч Улсын Бага Хурлын үйл ажиллагааг дэмжиж, ямар нэгэн байдлаар тээг саад болж байгаагүй. Бусад улс төрийн шинэ намууд ч Монгол Улсынхаа хөгжин цэцэглэлт, сэргэн мандлын төлөө нэгэн зорилго, нэгэн санаатай зүтгэдэг байсан учраас Улсын Бага Хурлын ажил их сайхан бүтдэг, түүхэн цаг үе байлаа.
Энэ бүхнийг нэгтгэн дүгнэхэд, Улсын Бага Хурал парламентын түүхэнд хоёр том гавьяатай. Нэгдүгээрт, Монгол Улсын шинэ Үндсэн хуулийн төслийг боловсруулж, түүнийгээ батлуулж чадсан явдал. Хоёрдугаарт, Монгол Улсад олон намын тогтолцоотой хууль тогтоох байгууллага үйл ажиллагаа явуулж болно гэдгийг үлгэрлэж чадсанд байгаа юм.
-Монголд парламентын засаглалыг бэхжүүлэх, төлөвшүүлэхэд Улсын Бага Хурлын гишүүдийн ёс зүй, хандлага, хэр байсан бол…?
-Миний бодлоор Улсын Бага Хурлаас өвлөгдөхөөр үнэт зүйл их байсан. Тухайлбал, парламентын анхны ардчилсан сонгууль нь мөнгө нэхдэггүй, итгэмжлэгдсэн төлөөлөгч, сурталчилгаанд ажилладаг хүмүүсдээ таван төгрөг ч өгдөггүй, бүгд л сэтгэлийн дуудлагаараа оролцдог тийм сайхан цаг үе байсан. Мөн аливаа нэгэн хуулийг батлахдаа гишүүд бид цаанаа ямар нэгэн бодол санаа агуулалгүй, Монгол Улсын хөгжил, дэвшлийн төлөө гэсэн нэгэн санаагаар олон ургальч үзлээр асуудлыг тал талаас нь шүүн хэлэлцэж, шөнө өдөргүй ажилладаг байсан. Бүр шөнийн 01 цагт хуралдаанаа дуусгаад гэр лүүгээ алхаад явдаг байсан. Ийм учраас Улсын Бага Хурлын энэ сайхан жишгийг цааш, цаашдын парламентуудад хэрхэн төлөвшүүлэх вэ гэдэг нь их чухал асуудал байгаа юм.
Эх сурвалж: УИХ-ын Хэвлэл мэдээллийн газар
Л.Дэлгэрмаа
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.