Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <meta name="keywords" content="эрдэмтэн судлаач, цаа буга, эрдэмтэн" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">09 сарын 17, 2018</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил” үзэсгэлэнгээ Үндэсний түүхийн музейд дэлгэлээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэрбээр үзэсгэлэндээ цаа буга хэмээх амьтны амьдрал, экологийн түүхэн гүн гүнзгий уялдааг судалсан баримт, он дараалал мөн тундарт амьдарч байсан урц, тэсгим хүйтэнд өмсч ирсэн хувцас эдлэл хэрэгсэлээ хүртэл дэлгэн үзүүлжээ.</p><p style="text-align: justify;">Энд тундрын хүнд хэцүү өдрүүдийг туулсан амьдралын ухаан, цааны үр ашиг шимийг хичээнгүйлэн судласан олон зуун хуудас бүтээлүүд, түүнийг батлах гэрэл зургууд өрөөстэй. </p><p style="text-align: justify;">Эх орныхоо шинжлэх ухаан судлалд өөрийн хувь нэмрээ оруулж яваа түүнд ярих зүйл дэндүү их. Монголд төдийгүй дэлхийд данслагдсан энэ эрдэмтэн мэдлэгээрээ дорно дахины болон өрнө дахины анагаах ухааны аргуудтай хослуулан эмчилгээний болон өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх олон шинэ аргыг боловсруулан гурван мянга гаруй хүнийг эмчилсэн байна. Түүнтэй үзэсгэлэнгийн үеэр цөөн хором ярилцлаа.</p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Монгол улсын ШУА-ийн Якут дахь төлөөлөгч, Монгол улсын ШУА-ийн бага чуулганы гишүүн, Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор, Б.Баасансүрэн</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong>-Якутыг зорьсон түүхээсээ хуваалцахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-1993 оны намар Монголын цаа бугын цусыг сэлбэх зорилгоор Якутыг зорьсон. Үүрэг нь цаа бугыг шинжлэх ухааны үүднээс нарийвчилсан судлах. Гэтэл тэр цагаас хойш 25 жил болжээ. Хүн, цаа, нохой гурав анх дэлхий дээр бий болсон юм гэж багадаа уншиж байлаа. Сонирхохгүй байхын ч аргагүй амьтан л даа. Одоо бол миний хувьд Якут орон миний хоёр дахь эх орон болсон. Тэд намайг хайрлаж хүндэлдэг, хаа явсан ч тусалж дэмждэг. Анх амар байгаагүй, тундрт 12 дугаар сараас эхлээд гуравдугаар сар хүртэл хүйтэн туйлдаа хүрнэ. Бас энэ хугацаанд нар үзэхгүй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Цааг ухаантай амьтан гэж та ярьсан. Үүнтэй холбоотой сонирхолтой жишээ манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цаа гайхамшигтай ухаантай амьтан. Үхэр, хонь ургамлыг нэг дор олноор иддэг бол цаа буга ургамлын үр үндэсийг туурайныхаа завсар хавчуулж бэлчээрт тарааж явдаг. Цаа араатан амьтнаас хүртэл өөрийгөө хамгаалах чадвартай. Тундарт түүний хамгийн гол дайсан нь чоно байдаг. Хамгийн том чоно 2 метр өндөр, 120 кг жинтэй сүрдмээр биетэй шүү. Тэр аварга биетэй араатнаас хамгаалахын тулд баатар цаанууд буюу сүргийн хамгаалагчид нь эмийгээ дундаа хийгээд цагийн зүүний дагуу зогсолтгүй эргэлддэг. Энэ үед 10 чоно байсан ч тэдэн рүү орж халдаж чадахгүй гайхаад буцдаг юм билээ.</p><p style="text-align: justify;"> Тэд дотроо эмч, баатар гээд өөр өөрийн үүргээ чадамгүй гүйцэтгэдэг. Эмч цаа гэхэд өвчтэй цаагаа дагуулаад эмийн ургамалтай газар очих жишээтэй. Өдөртөө өвс ургамлаа олж идэхийн тулд 20 км явдаг учраас өөхөн тарга хуримтлуулдаггүй. Маханд нь агуулагдах амин дэм маш өндөр. Бас тэр хэзээ ч авч яваа хүнээ орхидоггүй. 3-4-үүлээ ойртож зогсоод дулаацуулна гээч.</p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg"></p><p><strong>-Цаа буганы эмчилгээний ач тусыг дурьдвал...?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цааны сүү гэхэд эхийн цагаан сүүний дараа ордог маш эрдэмтэй эд. Ерөөсөө цаа бугын бүх зүйл анаагаах эрдэмтэй. Цусан эвэр, элэг, зүрх гээд бүх эрхтэнг эмчилгээнд хэрэглэдэг. Түүнийг зөв хэрэглэх нь чухал. Сайн гээд буруу хэрэглэж таарахгүй. <span class="twittersharelink">Цаа буганаас хаях зүйл юу ч байхгүй.</span></p><p style="text-align: justify;">Тухайлбал цааны орооны булчирхайн бэлдмэл гэдэг нууц жортой эм бий. Энэ эм бол дорно дахины анагаах ухааныг барууны анагаах ухаантай холбож хэрэгжүүлсний үр дүн. Маш нууц нарийн зүйлүүд бий. <span class="twittersharelink">Энэ эмийн ачаар хүүхэдтэй болдоггүй хүмүүсийг анагааж үр хүүхэдтэй болгосон. Одоо 50 орны 180 хүүхэд мэндлээд байна. </span>Тэр судалгааны ажлыг би 15 жил хийсэн, монголдоо хийе гэхээр надад материаллаг бааз алга. Би хүний газар судалгаа хийж байгаа хүн учраас тэр бүр тусалж чадахгүй л байна. </p><p style="text-align: justify;"><strong>-Тэр их хүйтнийг ямар хувцастай давдаг вэ, тэнд та урцанд амьдардаг уу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Мэдээж урцанд амьдарна. Цааныхаа арьсаар л бүх хувцасаа хийж өмсдөг. Онцлог нь цааны арьс нүхтэй байдаг учраас дулаан ялгарлыг зохицуулдаг юм. Ёстой бурханаас заяагдсан амьтан гэж боддог. Цааны арьс хүний улаан чөмгийг хүртэл дулаацуулдаг юм шүү.</p><p><strong><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg"></strong></p><p><strong>-Танаас өөр тэнд ажилладаг, судалгаа хийдэг хүн бий юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Би Якутад ажиллаж байгаа цор ганц холын хүн. Америк, Герман, Орос зэрэг улсын эрдэмтэд олон хааяа ирнэ. Гэхдээ гурван сараас гурван жил болоод буцдаг юм. Орос орон намайг үнэлж чадаж байгаа. Лицензүүдээ итгэж өгсөн. Гэхдээ би эх орныхоо уламжлалт анагаах ухааныхаа жороо алдаагүй.Миний энэ судлалд бүхий л салбарын шинжлэх ухаан багтдаг. </p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 14px;">Шөнийн харанхуйд дэнгийн гэрэлд цаас харандаа нийлүүлж энэ олон судалгааны ард гарлаа. Тундрт үзэг хөлдчихдөг учраас харандаагаар л бичдэг.</span></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Анх эрдмийн ажлаа эхэлж байхад Б.Ренчин багш маань надад “Балын харандаагаар бичээд дунд нь 2 хуруу зай аваад бичиж бай. Тэгвэл эрдэмтэн болдог юм шүү. Мартаж санасанаа сүүлд нь нэмж оруулдаг юм” гэж зааж өгч байлаа. Одоо бодох нь ээ, аргагүй холыг бодож хэлсэн зөвлөгөө байж дээ</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Энэ хугацаанд эх орондоо хэр олон удаа ирж байв?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Хаяа амралтаараа ирж байлаа. Орос орон эрдэмтэн докторуудаа ихээр харж үздэг. Манайх бол бодлогын зүгээсээ эрдэмтэн докторуудаа харж үзэхгүй л байх шиг санагддаг. Хэрэв тэднийгээ дэмжвэл олон зүйл олж авна даа. </p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg"></p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Доктор Б.Баасансүрэн цааны хойд хөлний салаанаас орооны булчирхайн дээж авч байна<br></span></span></span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн судлаач</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/цаа буга" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">цаа буга</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (11) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776360168.2774"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '12903'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> <img src="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/other"> Бусад </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> Дэлхийн ургамлын аймагт Монгол орноос шинэ зүйлийг бүртгэлээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хүдэрчулууны Хулан </a> ・ 06 сарын 12, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> Уралийн эрдэмтдийн судалгааг Монголын эрдэс хөвөнгийн үйлдвэрлэлд нэвтрүүлнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 12 сарын 07, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> Эрдэмтэд 112 настай загас илрүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 08 сарын 07, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> Суут эрдэмтэн А.Эйнштейний тоглоомыг дуудлага худалдаанд оруулна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 06 сарын 14, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/soshial-ertunts"> Сошиал ертөнц </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> “Facebook”-ийн нууц мэдээллүүдэд эрдэмтэд анх удаа нэвтэрнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 04 сарын 30, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n9yf"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <meta name="keywords" content="эрдэмтэн судлаач, цаа буга, эрдэмтэн" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">09 сарын 17, 2018</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил” үзэсгэлэнгээ Үндэсний түүхийн музейд дэлгэлээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэрбээр үзэсгэлэндээ цаа буга хэмээх амьтны амьдрал, экологийн түүхэн гүн гүнзгий уялдааг судалсан баримт, он дараалал мөн тундарт амьдарч байсан урц, тэсгим хүйтэнд өмсч ирсэн хувцас эдлэл хэрэгсэлээ хүртэл дэлгэн үзүүлжээ.</p><p style="text-align: justify;">Энд тундрын хүнд хэцүү өдрүүдийг туулсан амьдралын ухаан, цааны үр ашиг шимийг хичээнгүйлэн судласан олон зуун хуудас бүтээлүүд, түүнийг батлах гэрэл зургууд өрөөстэй. </p><p style="text-align: justify;">Эх орныхоо шинжлэх ухаан судлалд өөрийн хувь нэмрээ оруулж яваа түүнд ярих зүйл дэндүү их. Монголд төдийгүй дэлхийд данслагдсан энэ эрдэмтэн мэдлэгээрээ дорно дахины болон өрнө дахины анагаах ухааны аргуудтай хослуулан эмчилгээний болон өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх олон шинэ аргыг боловсруулан гурван мянга гаруй хүнийг эмчилсэн байна. Түүнтэй үзэсгэлэнгийн үеэр цөөн хором ярилцлаа.</p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Монгол улсын ШУА-ийн Якут дахь төлөөлөгч, Монгол улсын ШУА-ийн бага чуулганы гишүүн, Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор, Б.Баасансүрэн</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong>-Якутыг зорьсон түүхээсээ хуваалцахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-1993 оны намар Монголын цаа бугын цусыг сэлбэх зорилгоор Якутыг зорьсон. Үүрэг нь цаа бугыг шинжлэх ухааны үүднээс нарийвчилсан судлах. Гэтэл тэр цагаас хойш 25 жил болжээ. Хүн, цаа, нохой гурав анх дэлхий дээр бий болсон юм гэж багадаа уншиж байлаа. Сонирхохгүй байхын ч аргагүй амьтан л даа. Одоо бол миний хувьд Якут орон миний хоёр дахь эх орон болсон. Тэд намайг хайрлаж хүндэлдэг, хаа явсан ч тусалж дэмждэг. Анх амар байгаагүй, тундрт 12 дугаар сараас эхлээд гуравдугаар сар хүртэл хүйтэн туйлдаа хүрнэ. Бас энэ хугацаанд нар үзэхгүй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Цааг ухаантай амьтан гэж та ярьсан. Үүнтэй холбоотой сонирхолтой жишээ манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цаа гайхамшигтай ухаантай амьтан. Үхэр, хонь ургамлыг нэг дор олноор иддэг бол цаа буга ургамлын үр үндэсийг туурайныхаа завсар хавчуулж бэлчээрт тарааж явдаг. Цаа араатан амьтнаас хүртэл өөрийгөө хамгаалах чадвартай. Тундарт түүний хамгийн гол дайсан нь чоно байдаг. Хамгийн том чоно 2 метр өндөр, 120 кг жинтэй сүрдмээр биетэй шүү. Тэр аварга биетэй араатнаас хамгаалахын тулд баатар цаанууд буюу сүргийн хамгаалагчид нь эмийгээ дундаа хийгээд цагийн зүүний дагуу зогсолтгүй эргэлддэг. Энэ үед 10 чоно байсан ч тэдэн рүү орж халдаж чадахгүй гайхаад буцдаг юм билээ.</p><p style="text-align: justify;"> Тэд дотроо эмч, баатар гээд өөр өөрийн үүргээ чадамгүй гүйцэтгэдэг. Эмч цаа гэхэд өвчтэй цаагаа дагуулаад эмийн ургамалтай газар очих жишээтэй. Өдөртөө өвс ургамлаа олж идэхийн тулд 20 км явдаг учраас өөхөн тарга хуримтлуулдаггүй. Маханд нь агуулагдах амин дэм маш өндөр. Бас тэр хэзээ ч авч яваа хүнээ орхидоггүй. 3-4-үүлээ ойртож зогсоод дулаацуулна гээч.</p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg"></p><p><strong>-Цаа буганы эмчилгээний ач тусыг дурьдвал...?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цааны сүү гэхэд эхийн цагаан сүүний дараа ордог маш эрдэмтэй эд. Ерөөсөө цаа бугын бүх зүйл анаагаах эрдэмтэй. Цусан эвэр, элэг, зүрх гээд бүх эрхтэнг эмчилгээнд хэрэглэдэг. Түүнийг зөв хэрэглэх нь чухал. Сайн гээд буруу хэрэглэж таарахгүй. <span class="twittersharelink">Цаа буганаас хаях зүйл юу ч байхгүй.</span></p><p style="text-align: justify;">Тухайлбал цааны орооны булчирхайн бэлдмэл гэдэг нууц жортой эм бий. Энэ эм бол дорно дахины анагаах ухааныг барууны анагаах ухаантай холбож хэрэгжүүлсний үр дүн. Маш нууц нарийн зүйлүүд бий. <span class="twittersharelink">Энэ эмийн ачаар хүүхэдтэй болдоггүй хүмүүсийг анагааж үр хүүхэдтэй болгосон. Одоо 50 орны 180 хүүхэд мэндлээд байна. </span>Тэр судалгааны ажлыг би 15 жил хийсэн, монголдоо хийе гэхээр надад материаллаг бааз алга. Би хүний газар судалгаа хийж байгаа хүн учраас тэр бүр тусалж чадахгүй л байна. </p><p style="text-align: justify;"><strong>-Тэр их хүйтнийг ямар хувцастай давдаг вэ, тэнд та урцанд амьдардаг уу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Мэдээж урцанд амьдарна. Цааныхаа арьсаар л бүх хувцасаа хийж өмсдөг. Онцлог нь цааны арьс нүхтэй байдаг учраас дулаан ялгарлыг зохицуулдаг юм. Ёстой бурханаас заяагдсан амьтан гэж боддог. Цааны арьс хүний улаан чөмгийг хүртэл дулаацуулдаг юм шүү.</p><p><strong><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg"></strong></p><p><strong>-Танаас өөр тэнд ажилладаг, судалгаа хийдэг хүн бий юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Би Якутад ажиллаж байгаа цор ганц холын хүн. Америк, Герман, Орос зэрэг улсын эрдэмтэд олон хааяа ирнэ. Гэхдээ гурван сараас гурван жил болоод буцдаг юм. Орос орон намайг үнэлж чадаж байгаа. Лицензүүдээ итгэж өгсөн. Гэхдээ би эх орныхоо уламжлалт анагаах ухааныхаа жороо алдаагүй.Миний энэ судлалд бүхий л салбарын шинжлэх ухаан багтдаг. </p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 14px;">Шөнийн харанхуйд дэнгийн гэрэлд цаас харандаа нийлүүлж энэ олон судалгааны ард гарлаа. Тундрт үзэг хөлдчихдөг учраас харандаагаар л бичдэг.</span></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Анх эрдмийн ажлаа эхэлж байхад Б.Ренчин багш маань надад “Балын харандаагаар бичээд дунд нь 2 хуруу зай аваад бичиж бай. Тэгвэл эрдэмтэн болдог юм шүү. Мартаж санасанаа сүүлд нь нэмж оруулдаг юм” гэж зааж өгч байлаа. Одоо бодох нь ээ, аргагүй холыг бодож хэлсэн зөвлөгөө байж дээ</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Энэ хугацаанд эх орондоо хэр олон удаа ирж байв?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Хаяа амралтаараа ирж байлаа. Орос орон эрдэмтэн докторуудаа ихээр харж үздэг. Манайх бол бодлогын зүгээсээ эрдэмтэн докторуудаа харж үзэхгүй л байх шиг санагддаг. Хэрэв тэднийгээ дэмжвэл олон зүйл олж авна даа. </p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg"></p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Доктор Б.Баасансүрэн цааны хойд хөлний салаанаас орооны булчирхайн дээж авч байна<br></span></span></span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн судлаач</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/цаа буга" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">цаа буга</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (11) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776360168.2774"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '12903'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> <img src="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/other"> Бусад </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> Дэлхийн ургамлын аймагт Монгол орноос шинэ зүйлийг бүртгэлээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хүдэрчулууны Хулан </a> ・ 06 сарын 12, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> Уралийн эрдэмтдийн судалгааг Монголын эрдэс хөвөнгийн үйлдвэрлэлд нэвтрүүлнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 12 сарын 07, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> Эрдэмтэд 112 настай загас илрүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 08 сарын 07, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> Суут эрдэмтэн А.Эйнштейний тоглоомыг дуудлага худалдаанд оруулна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 06 сарын 14, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/soshial-ertunts"> Сошиал ертөнц </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> “Facebook”-ийн нууц мэдээллүүдэд эрдэмтэд анх удаа нэвтэрнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 04 сарын 30, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n9yf"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <meta name="keywords" content="эрдэмтэн судлаач, цаа буга, эрдэмтэн" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:title" content="Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/ | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил”..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">09 сарын 17, 2018</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/aeabbc25c54dc43ae78a0eb67befc550.jpg" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;">Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил” үзэсгэлэнгээ Үндэсний түүхийн музейд дэлгэлээ. </p><p style="text-align: justify;">Тэрбээр үзэсгэлэндээ цаа буга хэмээх амьтны амьдрал, экологийн түүхэн гүн гүнзгий уялдааг судалсан баримт, он дараалал мөн тундарт амьдарч байсан урц, тэсгим хүйтэнд өмсч ирсэн хувцас эдлэл хэрэгсэлээ хүртэл дэлгэн үзүүлжээ.</p><p style="text-align: justify;">Энд тундрын хүнд хэцүү өдрүүдийг туулсан амьдралын ухаан, цааны үр ашиг шимийг хичээнгүйлэн судласан олон зуун хуудас бүтээлүүд, түүнийг батлах гэрэл зургууд өрөөстэй. </p><p style="text-align: justify;">Эх орныхоо шинжлэх ухаан судлалд өөрийн хувь нэмрээ оруулж яваа түүнд ярих зүйл дэндүү их. Монголд төдийгүй дэлхийд данслагдсан энэ эрдэмтэн мэдлэгээрээ дорно дахины болон өрнө дахины анагаах ухааны аргуудтай хослуулан эмчилгээний болон өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх олон шинэ аргыг боловсруулан гурван мянга гаруй хүнийг эмчилсэн байна. Түүнтэй үзэсгэлэнгийн үеэр цөөн хором ярилцлаа.</p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/4e5629249fb594e59829c4213137c88c.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Монгол улсын ШУА-ийн Якут дахь төлөөлөгч, Монгол улсын ШУА-ийн бага чуулганы гишүүн, Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор, Б.Баасансүрэн</span></span></span></p><p style="text-align: justify;"><strong>-Якутыг зорьсон түүхээсээ хуваалцахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-1993 оны намар Монголын цаа бугын цусыг сэлбэх зорилгоор Якутыг зорьсон. Үүрэг нь цаа бугыг шинжлэх ухааны үүднээс нарийвчилсан судлах. Гэтэл тэр цагаас хойш 25 жил болжээ. Хүн, цаа, нохой гурав анх дэлхий дээр бий болсон юм гэж багадаа уншиж байлаа. Сонирхохгүй байхын ч аргагүй амьтан л даа. Одоо бол миний хувьд Якут орон миний хоёр дахь эх орон болсон. Тэд намайг хайрлаж хүндэлдэг, хаа явсан ч тусалж дэмждэг. Анх амар байгаагүй, тундрт 12 дугаар сараас эхлээд гуравдугаар сар хүртэл хүйтэн туйлдаа хүрнэ. Бас энэ хугацаанд нар үзэхгүй.</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Цааг ухаантай амьтан гэж та ярьсан. Үүнтэй холбоотой сонирхолтой жишээ манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цаа гайхамшигтай ухаантай амьтан. Үхэр, хонь ургамлыг нэг дор олноор иддэг бол цаа буга ургамлын үр үндэсийг туурайныхаа завсар хавчуулж бэлчээрт тарааж явдаг. Цаа араатан амьтнаас хүртэл өөрийгөө хамгаалах чадвартай. Тундарт түүний хамгийн гол дайсан нь чоно байдаг. Хамгийн том чоно 2 метр өндөр, 120 кг жинтэй сүрдмээр биетэй шүү. Тэр аварга биетэй араатнаас хамгаалахын тулд баатар цаанууд буюу сүргийн хамгаалагчид нь эмийгээ дундаа хийгээд цагийн зүүний дагуу зогсолтгүй эргэлддэг. Энэ үед 10 чоно байсан ч тэдэн рүү орж халдаж чадахгүй гайхаад буцдаг юм билээ.</p><p style="text-align: justify;"> Тэд дотроо эмч, баатар гээд өөр өөрийн үүргээ чадамгүй гүйцэтгэдэг. Эмч цаа гэхэд өвчтэй цаагаа дагуулаад эмийн ургамалтай газар очих жишээтэй. Өдөртөө өвс ургамлаа олж идэхийн тулд 20 км явдаг учраас өөхөн тарга хуримтлуулдаггүй. Маханд нь агуулагдах амин дэм маш өндөр. Бас тэр хэзээ ч авч яваа хүнээ орхидоггүй. 3-4-үүлээ ойртож зогсоод дулаацуулна гээч.</p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/e41087e42a5f98dc087e36f9a4bc494d.jpg"></p><p><strong>-Цаа буганы эмчилгээний ач тусыг дурьдвал...?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Цааны сүү гэхэд эхийн цагаан сүүний дараа ордог маш эрдэмтэй эд. Ерөөсөө цаа бугын бүх зүйл анаагаах эрдэмтэй. Цусан эвэр, элэг, зүрх гээд бүх эрхтэнг эмчилгээнд хэрэглэдэг. Түүнийг зөв хэрэглэх нь чухал. Сайн гээд буруу хэрэглэж таарахгүй. <span class="twittersharelink">Цаа буганаас хаях зүйл юу ч байхгүй.</span></p><p style="text-align: justify;">Тухайлбал цааны орооны булчирхайн бэлдмэл гэдэг нууц жортой эм бий. Энэ эм бол дорно дахины анагаах ухааныг барууны анагаах ухаантай холбож хэрэгжүүлсний үр дүн. Маш нууц нарийн зүйлүүд бий. <span class="twittersharelink">Энэ эмийн ачаар хүүхэдтэй болдоггүй хүмүүсийг анагааж үр хүүхэдтэй болгосон. Одоо 50 орны 180 хүүхэд мэндлээд байна. </span>Тэр судалгааны ажлыг би 15 жил хийсэн, монголдоо хийе гэхээр надад материаллаг бааз алга. Би хүний газар судалгаа хийж байгаа хүн учраас тэр бүр тусалж чадахгүй л байна. </p><p style="text-align: justify;"><strong>-Тэр их хүйтнийг ямар хувцастай давдаг вэ, тэнд та урцанд амьдардаг уу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Мэдээж урцанд амьдарна. Цааныхаа арьсаар л бүх хувцасаа хийж өмсдөг. Онцлог нь цааны арьс нүхтэй байдаг учраас дулаан ялгарлыг зохицуулдаг юм. Ёстой бурханаас заяагдсан амьтан гэж боддог. Цааны арьс хүний улаан чөмгийг хүртэл дулаацуулдаг юм шүү.</p><p><strong><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/905b2214ced1ba7f12f81c447c3a5473.jpg"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/32086e4e3de5e8cff326837490a18f7b.jpg"></strong></p><p><strong>-Танаас өөр тэнд ажилладаг, судалгаа хийдэг хүн бий юу?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Би Якутад ажиллаж байгаа цор ганц холын хүн. Америк, Герман, Орос зэрэг улсын эрдэмтэд олон хааяа ирнэ. Гэхдээ гурван сараас гурван жил болоод буцдаг юм. Орос орон намайг үнэлж чадаж байгаа. Лицензүүдээ итгэж өгсөн. Гэхдээ би эх орныхоо уламжлалт анагаах ухааныхаа жороо алдаагүй.Миний энэ судлалд бүхий л салбарын шинжлэх ухаан багтдаг. </p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 14px;">Шөнийн харанхуйд дэнгийн гэрэлд цаас харандаа нийлүүлж энэ олон судалгааны ард гарлаа. Тундрт үзэг хөлдчихдөг учраас харандаагаар л бичдэг.</span></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Анх эрдмийн ажлаа эхэлж байхад Б.Ренчин багш маань надад “Балын харандаагаар бичээд дунд нь 2 хуруу зай аваад бичиж бай. Тэгвэл эрдэмтэн болдог юм шүү. Мартаж санасанаа сүүлд нь нэмж оруулдаг юм” гэж зааж өгч байлаа. Одоо бодох нь ээ, аргагүй холыг бодож хэлсэн зөвлөгөө байж дээ</p><p style="text-align: justify;"><strong>-Энэ хугацаанд эх орондоо хэр олон удаа ирж байв?</strong></p><p style="text-align: justify;">-Хаяа амралтаараа ирж байлаа. Орос орон эрдэмтэн докторуудаа ихээр харж үздэг. Манайх бол бодлогын зүгээсээ эрдэмтэн докторуудаа харж үзэхгүй л байх шиг санагддаг. Хэрэв тэднийгээ дэмжвэл олон зүйл олж авна даа. </p><p><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/c9fd473796f0f54b4a9c9b55756fde6f.jpg"></p><p><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 682px;"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" data-size="1500,1000" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/b88419b91391306b11dd4572310cd74a.jpg" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Доктор Б.Баасансүрэн цааны хойд хөлний салаанаас орооны булчирхайн дээж авч байна<br></span></span></span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн судлаач" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн судлаач</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/цаа буга" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">цаа буга</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрдэмтэн" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрдэмтэн</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto&text=Цаа буга судалж Хойд туйлд 25 жил амьдарсан монгол эрдэмтэн үүцээ дэлгэв /Фото/')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/tsaa-buga-sudalj-khoid-tuild-25-jil-amidarsan-mongol-erdemten-uutsee-delgew-foto"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (11) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776360168.2774"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '12903'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> <img src="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/942b10c3-1904-424c-92a6-b433b68f0cdb/e77f65829a074998656cc687c751e660.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/other"> Бусад </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/delhijn-urgamlyn-ajmagt-mongol-ornoos-sine-zjlijg-brtgelee"> Дэлхийн ургамлын аймагт Монгол орноос шинэ зүйлийг бүртгэлээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Хүдэрчулууны Хулан </a> ・ 06 сарын 12, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> <img src="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b658c976-96cb-48ea-8d4f-a3fd5d5e2e3f/9066253908a993a712f598fd43526192.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/uraliin-erdemtdiin-sudalgaag-mongoliin-erdes-khuwungiin-uildwerleld-newtruulne"> Уралийн эрдэмтдийн судалгааг Монголын эрдэс хөвөнгийн үйлдвэрлэлд нэвтрүүлнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 12 сарын 07, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/490d22a14608a81f251d7172867eb471.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/amerikiin-erdemted-112-nastai-zagas-ilruuljee-197233"> Эрдэмтэд 112 настай загас илрүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 08 сарын 07, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/fd5c270496e08eed77aebe45711bfe85.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/world"> Дэлхий </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/suut-erdemten-a-einshteinii-togloomiig-duudlaga-khudaldaand-oruulna-192786"> Суут эрдэмтэн А.Эйнштейний тоглоомыг дуудлага худалдаанд оруулна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 06 сарын 14, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/e0dc72139516f43781cce32c5216502b.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/soshial-ertunts"> Сошиал ертөнц </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/facebook-iin-nuuts-medeelluuded-erdemted-ankh-udaa-newterne-187857"> “Facebook”-ийн нууц мэдээллүүдэд эрдэмтэд анх удаа нэвтэрнэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> </a> ・ 04 сарын 30, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n9yf"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZjE0MDRjZWYzMTRkMjdlMTE2OTUwYTJkYjQxOTY0MmMxODE1NGUyZGIyZmIwYjZhNmQ4ZTFmNmVhNzZmZmQ3MWlml0SSWX9JfQNQ6EAl2OyPVA0jWOPGlFMvPSznf0Wg', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1778952168', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.MWFjMmU5OTI3ZDhkZmE4ZWY2NjRkZmIyNGFkYWIyZTJlMjIyN2Q4NWU2OWVhNzdiMjRlZDVmODU2MjMyZTE5Nl23gzbO9l0X/RtiO1blRcyTDmuCDvPTAgYMywykovbecuvqzcTbS4HJxiFa/wlBX19XMinWSBmVHzgKw1IhWbY=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1778952168', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '410e9d604e3e581636e1ba8d117855331ed88d58450fa081bcb3ac1bdc9a63ae4ff00501d2a9538f6c6231212a594cdbfbeb92722e89c77e518ad6dbdb2cc144' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.ZjE0MDRjZWYzMTRkMjdlMTE2OTUwYTJkYjQxOTY0MmMxODE1NGUyZGIyZmIwYjZhNmQ4ZTFmNmVhNzZmZmQ3MWlml0SSWX9JfQNQ6EAl2OyPVA0jWOPGlFMvPSznf0Wg' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1778952168' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.MWFjMmU5OTI3ZDhkZmE4ZWY2NjRkZmIyNGFkYWIyZTJlMjIyN2Q4NWU2OWVhNzdiMjRlZDVmODU2MjMyZTE5Nl23gzbO9l0X/RtiO1blRcyTDmuCDvPTAgYMywykovbecuvqzcTbS4HJxiFa/wlBX19XMinWSBmVHzgKw1IhWbY=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1778952168' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Цэдэнбалын Цэрэндолгор
09 сарын 17, 2018
Хойд тундрт 60-70 градусын хүйтэнд цаа буга судалж амьдралынхаа 25 жилийг өнгөрүүлсэн Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор Б.Баасансүрэн өнөөдөр “Хойд туйлын бүсэд 25 жил” үзэсгэлэнгээ Үндэсний түүхийн музейд дэлгэлээ.
Тэрбээр үзэсгэлэндээ цаа буга хэмээх амьтны амьдрал, экологийн түүхэн гүн гүнзгий уялдааг судалсан баримт, он дараалал мөн тундарт амьдарч байсан урц, тэсгим хүйтэнд өмсч ирсэн хувцас эдлэл хэрэгсэлээ хүртэл дэлгэн үзүүлжээ.
Энд тундрын хүнд хэцүү өдрүүдийг туулсан амьдралын ухаан, цааны үр ашиг шимийг хичээнгүйлэн судласан олон зуун хуудас бүтээлүүд, түүнийг батлах гэрэл зургууд өрөөстэй.
Эх орныхоо шинжлэх ухаан судлалд өөрийн хувь нэмрээ оруулж яваа түүнд ярих зүйл дэндүү их. Монголд төдийгүй дэлхийд данслагдсан энэ эрдэмтэн мэдлэгээрээ дорно дахины болон өрнө дахины анагаах ухааны аргуудтай хослуулан эмчилгээний болон өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх олон шинэ аргыг боловсруулан гурван мянга гаруй хүнийг эмчилсэн байна. Түүнтэй үзэсгэлэнгийн үеэр цөөн хором ярилцлаа.
Монгол улсын ШУА-ийн Якут дахь төлөөлөгч, Монгол улсын ШУА-ийн бага чуулганы гишүүн, Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, Анагаахын шинжлэх ухааны доктор (PhD), Биологийн шинжлэх ухааны доктор, Б.Баасансүрэн
-Якутыг зорьсон түүхээсээ хуваалцахгүй юу?
-1993 оны намар Монголын цаа бугын цусыг сэлбэх зорилгоор Якутыг зорьсон. Үүрэг нь цаа бугыг шинжлэх ухааны үүднээс нарийвчилсан судлах. Гэтэл тэр цагаас хойш 25 жил болжээ. Хүн, цаа, нохой гурав анх дэлхий дээр бий болсон юм гэж багадаа уншиж байлаа. Сонирхохгүй байхын ч аргагүй амьтан л даа. Одоо бол миний хувьд Якут орон миний хоёр дахь эх орон болсон. Тэд намайг хайрлаж хүндэлдэг, хаа явсан ч тусалж дэмждэг. Анх амар байгаагүй, тундрт 12 дугаар сараас эхлээд гуравдугаар сар хүртэл хүйтэн туйлдаа хүрнэ. Бас энэ хугацаанд нар үзэхгүй.
-Цааг ухаантай амьтан гэж та ярьсан. Үүнтэй холбоотой сонирхолтой жишээ манай уншигчдад сонирхуулахгүй юу?
-Цаа гайхамшигтай ухаантай амьтан. Үхэр, хонь ургамлыг нэг дор олноор иддэг бол цаа буга ургамлын үр үндэсийг туурайныхаа завсар хавчуулж бэлчээрт тарааж явдаг. Цаа араатан амьтнаас хүртэл өөрийгөө хамгаалах чадвартай. Тундарт түүний хамгийн гол дайсан нь чоно байдаг. Хамгийн том чоно 2 метр өндөр, 120 кг жинтэй сүрдмээр биетэй шүү. Тэр аварга биетэй араатнаас хамгаалахын тулд баатар цаанууд буюу сүргийн хамгаалагчид нь эмийгээ дундаа хийгээд цагийн зүүний дагуу зогсолтгүй эргэлддэг. Энэ үед 10 чоно байсан ч тэдэн рүү орж халдаж чадахгүй гайхаад буцдаг юм билээ.
Тэд дотроо эмч, баатар гээд өөр өөрийн үүргээ чадамгүй гүйцэтгэдэг. Эмч цаа гэхэд өвчтэй цаагаа дагуулаад эмийн ургамалтай газар очих жишээтэй. Өдөртөө өвс ургамлаа олж идэхийн тулд 20 км явдаг учраас өөхөн тарга хуримтлуулдаггүй. Маханд нь агуулагдах амин дэм маш өндөр. Бас тэр хэзээ ч авч яваа хүнээ орхидоггүй. 3-4-үүлээ ойртож зогсоод дулаацуулна гээч.

-Цаа буганы эмчилгээний ач тусыг дурьдвал...?
-Цааны сүү гэхэд эхийн цагаан сүүний дараа ордог маш эрдэмтэй эд. Ерөөсөө цаа бугын бүх зүйл анаагаах эрдэмтэй. Цусан эвэр, элэг, зүрх гээд бүх эрхтэнг эмчилгээнд хэрэглэдэг. Түүнийг зөв хэрэглэх нь чухал. Сайн гээд буруу хэрэглэж таарахгүй. Цаа буганаас хаях зүйл юу ч байхгүй.
Тухайлбал цааны орооны булчирхайн бэлдмэл гэдэг нууц жортой эм бий. Энэ эм бол дорно дахины анагаах ухааныг барууны анагаах ухаантай холбож хэрэгжүүлсний үр дүн. Маш нууц нарийн зүйлүүд бий. Энэ эмийн ачаар хүүхэдтэй болдоггүй хүмүүсийг анагааж үр хүүхэдтэй болгосон. Одоо 50 орны 180 хүүхэд мэндлээд байна. Тэр судалгааны ажлыг би 15 жил хийсэн, монголдоо хийе гэхээр надад материаллаг бааз алга. Би хүний газар судалгаа хийж байгаа хүн учраас тэр бүр тусалж чадахгүй л байна.
-Тэр их хүйтнийг ямар хувцастай давдаг вэ, тэнд та урцанд амьдардаг уу?
-Мэдээж урцанд амьдарна. Цааныхаа арьсаар л бүх хувцасаа хийж өмсдөг. Онцлог нь цааны арьс нүхтэй байдаг учраас дулаан ялгарлыг зохицуулдаг юм. Ёстой бурханаас заяагдсан амьтан гэж боддог. Цааны арьс хүний улаан чөмгийг хүртэл дулаацуулдаг юм шүү.


-Танаас өөр тэнд ажилладаг, судалгаа хийдэг хүн бий юу?
-Би Якутад ажиллаж байгаа цор ганц холын хүн. Америк, Герман, Орос зэрэг улсын эрдэмтэд олон хааяа ирнэ. Гэхдээ гурван сараас гурван жил болоод буцдаг юм. Орос орон намайг үнэлж чадаж байгаа. Лицензүүдээ итгэж өгсөн. Гэхдээ би эх орныхоо уламжлалт анагаах ухааныхаа жороо алдаагүй.Миний энэ судлалд бүхий л салбарын шинжлэх ухаан багтдаг.
Шөнийн харанхуйд дэнгийн гэрэлд цаас харандаа нийлүүлж энэ олон судалгааны ард гарлаа. Тундрт үзэг хөлдчихдөг учраас харандаагаар л бичдэг.
Анх эрдмийн ажлаа эхэлж байхад Б.Ренчин багш маань надад “Балын харандаагаар бичээд дунд нь 2 хуруу зай аваад бичиж бай. Тэгвэл эрдэмтэн болдог юм шүү. Мартаж санасанаа сүүлд нь нэмж оруулдаг юм” гэж зааж өгч байлаа. Одоо бодох нь ээ, аргагүй холыг бодож хэлсэн зөвлөгөө байж дээ
-Энэ хугацаанд эх орондоо хэр олон удаа ирж байв?
-Хаяа амралтаараа ирж байлаа. Орос орон эрдэмтэн докторуудаа ихээр харж үздэг. Манайх бол бодлогын зүгээсээ эрдэмтэн докторуудаа харж үзэхгүй л байх шиг санагддаг. Хэрэв тэднийгээ дэмжвэл олон зүйл олж авна даа.

Доктор Б.Баасансүрэн цааны хойд хөлний салаанаас орооны булчирхайн дээж авч байна
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай
Хүдэрчулууны Хулан ・ 06 сарын 12, 2025
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих (11)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.