Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <meta name="keywords" content="уламжлалт хоол хүнс, эрүүлмэнд, т.цэрэнтогтох эмч" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">02 сарын 14, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p>Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.</p><p><br></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой ард түмэн. Гэвч буруу ойлгогдож ирсэн, засаж залруулах ёстой ойлголтыг нэрлэвэл та хамгийн түрүүнд юуг онцлох вэ?</span></strong></p><p>-Цагаан сар бол ахмад буурлуудаа хүндэтгэн тэднээсээ ерөөл сонсож, ураг удмаараа учран золгож биесээ мэдэлцэн, бэлгэ ерөөлтэй сайхан үгсээ хэлэлцдэг төрт ёсны баяр юм. “Цагаан” гэх нэрнээсээ л бүхий л зүйлсийг сүү мэт цагаалах, цайруулах гэсэн бэлгэдлийн утга агуулгатай. “Цаг цагаар нэг цаддаг, цагаан сараар нэг цаддаг” гэсэн үг хэзээ орж ирсэн эсэхийг мэдэхгүй юм. Наанадаж бэлгэгүй бусад үед нь өлөн зэлмүүн байдаг мэт ойлгогдохоор үг л дээ.</p><p class="txt-block1">Баяр ёслолыг мөн чанар, бэлгэдлийн түвшинд нь тэмдэглэх ёстойгоос биш хэтрүүлэн идэж уух, баярлах цэнгэх, баярхах гэдэг ойлголт хуучирсан. Үүнийг л орчин цагийн бид ухаж ойлгох цаг нь ирсэн гэж эмч хүний хувьд монголчууддаа хэлмээр байна.</p><p><strong>Бичлэг үзэх:</strong></p><p><a href="" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><iframe src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FPeaknews1%2Fvideos%2F744013850446620%2F&show_text=false&width=476&t=0" width="476" height="476" style="border:none;overflow:hidden;" scrolling="no"></iframe></a><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сар шинийн баярын өдрүүдээр бид голдуу ямар үл зохицох хүнс хэрэглэж ходоодоо хямраадаг вэ? </span></strong></p><p>-Энэ яриаг эхлэхээсээ өмнө хүний бие өөрөөсөө дээших таван үе доторх идэж ууж ирсэн шингээх чадвартай байдгийг тодотгон хэлье. Яагаад гэвэл эд эс нь таних идээ ундааг хэрэглэх нь шингэц сайтай буюу удамшилд ээлтэй байдаг.</p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Манайхан сүүлийн жилүүдэд бууз банштай хамт маш олон төрлийн хачир идэж даджээ. Эдгээрээс монгол хүний биед зохицохгүй хэд хэдэн хүнсийг нэрлэмээр байна.</span></p></blockquote><p class="txt-block1"><strong>Даршилсан ногоо</strong> нь монголчуудын үндсэн хүнс биш гэдгийг санах ёстой. Тиймээс бидний биед амтлах мэдрэмж л өгөхөөс шим болж чадахгүй.</p><p class="txt-block1"><strong>Кимчи. </strong> Монгол хүний биед үл зохицох хүнс юм. Учир нь кимчиний үндсэн найрлага нь усархаг ногоо байцаа буюу сэрүүн чанартай учраас халуун чанартай хонь, адууны махтай нийцдэггүй. Ялангуяа хүний бие сэрүүдэж ядрах хаврын улиралд хэрэглэмгүй хүнс юм. Гэтэл манайхан буузаа кимчи, халуун ногоотой хольж идэж ходоод, элэг цөс, нойр булчирхайгаа хямраагаад байна. Кимчи хэрэглэдэг солонгосчууд өөрсдөө ходоод, цөсний замын хорт хавдрын өвчлөлөөр дэлхийд тэргүүлдэг. Мөн ургамал голдуу хоолтой ард түмэн кимчигээ идэх нь чийглэг уур амьсгалдаа дасан зохицож ургамлын гаралтай уураг боловсруулахад нь тэдэнд тустай. Гэтэл бидэнд ийм шалтгаангүй атлаа жилийн дөрвөн улиралд халуун ногоо хэрэглэж эрүүл мэндээ хохироогоод байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p class="txt-block1"><strong>Хиам. </strong>Хиамны хяналтгүй хэрэглээндээ ч бас анхаарал хандуулах цаг болсон. Яагаад гэвэл хиамыг утаж болгодог тул удах тусам хуршиж, бүтэц нь өөрчлөгдөнө. Мөн найрлагад нь нитрит, натрийн сульфат, бусад олон төрлийн амтлагч ордог нь ходоод, улаан хоолой, хорт хавдрын эрсдэлийг өндөр болгож байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хоолны хачир олон байх тусмаа сайн гэсэн ойлголт буруу байх нь ээ?</span></strong></p><p>-Нэг дор хэт олон төрлийн хүнсийг идвэл хүний бие түүнийг танин боловсруулахад төвөгтэй болдог. Тиймээс л буузтай аль болох элдэв амтлагч бүү хэрэглээрэй гээд захиад байгаа юм. Манайхан дэндүү их амт хөөж идээд байгаа нь алсдаа эрүүл мэндэд тун хөнөөлтэй. Амтлах нь 1-2 минутын мэдрэмж. Гэтэл залгиснаар таны биед шингэж гартлаа 24 цаг болно, хожмоо ямар ч уршиг дагуулж болно. Эрүүл монгол хүн байя л гэвэл үүнийг идэхээсээ өмнө ойлгомоор байна.</p><p data-empty="true"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Идэхээсээ илүү идсэн зүйлээ шим болгож шингээх чухал гэж та ярьдаг. Шим болгож шингээх арга нь юу байдаг вэ?</span></strong></p><p>-Ердөө зажилалт л чухал юм шүү дээ. Бид зажилна гэдэг ойлголтыг бараг мартчихаад байна. Уг нь бид зажилж идвэл хоол, залгиж идвэл хор гэж ярьдаг ард түмэн шүү дээ. Зажлах тусам амтыг тархи ойлгож, хоол боловсруулахад илүү хялбар болдог. </p><p>Дутуу зажилсан хоолыг ходоод боловсруулах гэж зүдэрсээр сүүлдээ хоол дутуу боловсорч ходоодоо өвчлүүлээд байна. Иймээс л ирж үзүүлсэн хүн болгондоо л хоолоо сайтар зажилж ид гэсэн зөвлөгөөг өгдөг юм. Ходоодны өвчлөлийн шалтгааныг дийлэнх дутуу зажилдаг, бараг залгидгаас болж байна шүү дээ.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Битүүнд битүүртлээ иднэ гэсэн үг ч бий. Ер нь нэг дор их идэхийн цаана ходоодонд ямар үйл явц явагдаж байдаг вэ?</span></strong><br>-Хүн нэг удаад хоёр алга нийлүүлсэн хонхорхойд багтах хэмжээний л хоол идэхэд болно гэж үздэг. Ийм хэмжээний хоолыг идээд дахиж идмээр санагдах тэр үед л зогсоох нь зөв байдаг. Өөрөөр хэлбэл хоол идсэний дараа хөнгөн мэдрэмжтэй үлдэх ёстой. </p><p class="fr-text-bordered">Зарим хүн аюулхайдаа тултал идсэнийгээ л цадлаа гэж эндүүрдэг. Үнэндээ энэ бол таны ходоод цадсандаа биш өвдсөндөө тулж, эзнээсээ “Үүнээсээ илүүг битгий идээч ээ” гэж гуйж буй дохио нь тэр шүү дээ. </p><p>Манайхан эмчид үзүүлэхдээ “Амархан ядарч сульддаг боллоо” гэдэг. Анзаарвал хэт их идэж, буруу хооллосны уршгаар л монголчууд өвдөж сульдаад байна. Юу идэхээс ч илүү яаж идэх нь чухал буюу зажлалтыг бид мартчихжээ. </p><p class="txt-block2">Махан хоолыг 40-50, ургамлын гаралтай хоолыг 20-30 удаа зажилж идэж заншмаар байна. Үүнийгээ үр хүүхдэдээ ч сургаж дадуулах учиртай.</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Үл зохицох идээ ундааны тухайд зөвлөгөө өгөхгүй юу?</span></strong></p><p>-Цагаан сараар айлд ороход ихэнх айлууд сүү амсуулдаг. Араас нь цай, айраг, бууз, мах, олон төрлийн салат зууш, хайлмагаар дайлдаг. Төд удалгүй архи сөгнөдөг шүү дээ. Нэг талаасаа нэг дор хэт олон зүйл идэж байна. </p><p class="txt-block1"><strong>Архи сүүний үл зохицол: </strong>Энэ хоёр бүтээгдэхүүнийг зэрэгцүүлэн хэрэглэх нь зохицолгүй. Учир нь архи, тараг зэрэг нь сүүг исэлдүүлж, ээдүүлдэг тул үл зохицох идээ ундаанд багтдаг. Үл зохицох идээ ундааг хамтад нь хэрэглэснээс болж наанадаж гэдэс цанхайх, гүйлгэх зэрэг шинж тэмдэг илэрнэ. Яваандаа нас дээр гарахаараа сүүтэй цай, сүү сүүн бүтээгдэхүүнээсээ харшилдаг. Уг нь сүү хордлого тайлах гайхамшигтай бүтээгдэхүүн шүү дээ. Хүн гэдэг эхийн сүүгээр амилдаг амьтан. Тэгсэн атлаа сүүнээс харшилж байгаа нь өнөө л хоол хүнсний зохистой хэрэглээний талаар мэдлэг дутсаных.</p><p class="txt-block1"><strong>Мах жимсний үл зохицол: </strong>хоёрыг зэрэг идэх нь зохицолгүй. Учир нь хоол боловсруулах замыг хямраадаг. Тэгээд ч хаврын цагт жимс шимгүй болсон байдаг.</p><p class="txt-block1"><strong>Халуун хүйтний харш. </strong>Жишээ нь зарим хоолны газрын хаяг дээр халуун хоол, хүйтэн пиво гэсэн байдаг шүү дээ. Мөн наадам, цагаан сараар бүх телевизээр хийжүүлсэн ундаатай хамт хуушуур, бууз идэж буйгаар сурталчилдаг. Үүнийг та нойр булчирхайг чинь өвчлүүлэх аюулт жор л гэж ойлгоорой.<br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Цагаан сарын дараа ходоод, нойр булчирхайн өвчлөл нэмэгддэг үү?</span></strong></p><p>-Ямар ч өвчин гэнэтхэн бий болчихдоггүй. Буруу хэрэглээ, хоол хүнсний замбараагүй сонголт, амаар гарах үг хүртэл нөлөөлж шалтаг шалтгааны суурийг бага багаар тавьж байгаад нэг л өдөр “тэсэрдэг”. Тэр нь өвдөлтөөр, ходоодны шарх цаашлаад хавдраар илэрч байна. Үүнийг гэнэт сэдрээдэг зүйл нь зуны зугаалга, наадмын хорхог, цагаан сарын үеийн зохисгүй хооллолт л доо. Бидний цөөхөн монголчууд яг одоо энэ үеэсээ хоол хүнсэндээ анхаарал хандуулах, сэтгэлгээний шинэ түвшинд шилжих цаг үе нь ирчхээд байна.</p><p>Би энэ талаараа нийгмийн сүлжээнд ярьж, бичлэг ч хийдэг юм. <span class="twittersharelink">Анзаарахад ходоодны өвчлөл хамгийн их оношлогддог баруун аймаг тэр дундаас Увс аймгаас хамгийн бага үздэгт харамсдаг. Энэ нь мэдэхгүйгээ мэдэхгүй байна гэсэн үг юм. </span></p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манайхны архины хэрэглээ ходоод, нойр булчирхайн өвчлөлд хэр их нөлөөлдөг вэ?</span></strong></p><p>-Монголчуудын маань архины хэрэглээ арай л их байгаад сэтгэл эмзэглэдэг. Сүүлийн үед цагаан сараар ширээний чимэг болгох гээд бүр ахиулж виски авдаг болжээ. Уг нь архины градус нь нэмэгдэх тусам хүний биед цочрол өгдөг. Гол хохирогч эрхтэн нь элэг, ходоод, нойр булчирхай. Ялангуяа эрчүүд маань сархдын хэтэрсэн хэрэглээнээсээ болж эрүүл мэндээ цаашлаад амь насаа ч алдаж байгаа тохиолдол цөөнгүй. </p><p>Өнгөрсөн цагаан сараар гэхэд сархад хэтрүүлсэн шалтгаанаар шинийн нэгэнд амь насаа алдсан харамсалтай тохиолдол ч гарсан. Ялангуяа цагаан сар, наадам гээд ямар нэгэн баяр наадмын дараа иймэрхүү асуудлууд гардаг. Уг нь баяраас инээд хөөр, дурсамж л үлдэх ёстойгоос биш ууж идсэндээ харамссан, шаналал, гуниг тээх шалтгаан болох учиргүй. Ер нь <span class="twittersharelink">монгол хүнд архийг задлах фермент маш бага байдаг гэдгийг залуус ойлгоосой. </span><br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><strong>-Эндээс үзэхэд идэж ууж байгаа бүхэн маань өвчлөлийн шалтгаан болж байгаа байх нь ээ?</strong></span></p><p>-Монголчууд улаан хоолойн хавдрын өвчлөлөөрөө хоёрдугаарт, ходоодны хавдраар дэлхийд нэгдүгээр байранд орж байна. Нойр булчирхай, гүйлсэн булчирхайн өвчлөл ч нэлээд өндөр. Үүнээс та нэг зүйлийг анзаарч байна уу. Бид ерөөсөө л амаараа оруулах гэж буй зүйлдээ анхаараагүйгээс л өвдөж, өнөөдрийн дүр зургийг бий болгосон ард түмэн. Уг нь зуун хувь сэргийлэх боломжтой. </p><p>Нийтээрээ эрүүл мэндийн боловсролоо дээшлүүлж идээ ундааны соёл, дэг жаягаа дэлгэрүүлж хэрэгжүүлснээр элэг бүтэн, урт удаан сэтгэл амар амьдрах боломжтой. </p><p>Тиймээс энэ Монгол Улсыг авч явах бидний ирээдүй болсон хүүхдүүдээ энэ цаг үеэс нь зөвд ойр болгож эрхэмлэх зүйл нь эрүүл мэнд гэдгийг таниулахаар цуврал сургалт явуулж байна. </p><p data-empty="true"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хаврын улиралд яагаад эрүүл мэнддээ онцгойлон анхаарал хандуулах ёстой вэ?</span></strong></p><p>-Хаврын улиралд идэж байгаа мах, ногоо ч намрынх шиг шимгүй гэсэн үг. Харин багыг оновчтойгоор хүртэх л чухал.</p><p>Өвдөх нигууртай, хуучин өвчин сэдрэх гээд бүх зүйл давхацдаг улирал тул хаврын салхи хавирга нэвт гэсэн хуучны үг ч бий. Иймээс л энэ улиралд идэх уух бүхэндээ сэрэмжтэй байх учиртай.</p><p>Хувцаслалтыг мөн анхаарах хэрэгтэй. Хөрс гүн хөлддөг тул гэсэх нь хожуу буюу 4 дүгээр сарын сүүл хүртэл доогуур жиндэх нөлөөтэй байдаг тул эрт нимгэлж болдоггүй.</p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Тэгвэл хавар дархлаагаа сэргээхэд хамгийн зохимжтой хүнсийг нэрлэхгүй юу?</span></strong></p><p>-Монголчууд дөрвөн улиралдаа зохицуулж хооллодог, байгаль дэлхийгээ шүтдэг эртний уламжлалтай ард түмэн. Хавар биед хурдан шим өгөх хоол нь шөлтэй хоол юм. Ялангуяа ясны шөлтэй хоол голдуу хэрэглэхийг л зөвлөнө. Үе мөчөөр өвдөг, нойргүйдэлтэй, ясны сийрэгжилтэй, төмөр дутлын цус багадалттай хүмүүст ясны шөл уулгах, идүүлэх замаар эмчлэх нь үр дүнтэй байдаг. Учир эдгээр өвчнийг анагаах кальци, магни, селин, зэс зэрэг эрдэс уургийн агууламж ясны шөлөнд их байдаг. Газар гэсэхээр үндэс хүрдэнд нөлөөлдөг тул хонь, ямааны шийр, толгойн шөл уувал сайн. Шөлөөр цадаж, төлөөр баяждаг юм шүү.</p><p><br></p><blockquote><p style="text-align: justify;">"Эрүүл Монгол хүн үндэсний хөдөлгөөн"-ий хүрээнд хоол зүйч, эмч, мэргэжилтнүүдийн баг та бүхэнд эрүүл зохистой хооллолтын талаарх энэхүү зөвлөмжийг хүргэж байна. <span style="color: rgb(41, 105, 176);"><a href="file:///C%3A/Users/User/Downloads/Lunar-year-book-guide.pdf"><strong>Энд</strong></a></span> дарж татах.<br><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-size="459.85824742268,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fic fr-dii"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/уламжлалт хоол хүнс" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уламжлалт хоол хүнс</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрүүлмэнд" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрүүлмэнд</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/т.цэрэнтогтох эмч" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">т.цэрэнтогтох эмч</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (3) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776229232.1051"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.57.93.211] ・ 2024.01.06</span> <a onclick="addReply('7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлала</p> </div> </article> <hr> </div><div id="e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.177.242] ・ 2023.12.21</span> <a onclick="addReply('e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Сайхан зөвөлгөө өгдөг эмчдээ Гялайлаа Амжилт хүсье </p> </div> </article> <hr> </div><div id="650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [59.153.115.90] ・ 2023.12.14</span> <a onclick="addReply('650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Tanid mash ikh bayrlalaa. </p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '43220'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> Т.Цэрэнтогтох: 70, 80 хаврыг элээх биедээ өвчин олох шалтгаан нь хэдхэн өдрийн баярын зохисгүй хооллолт болоод байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 08, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> Т.Цэрэнтогтох: Бэлэн гоймон, кетчуп, хийжүүлсэн ундааны хэрэглээнээс болж бага насны хүүхдүүдийн ходоод шархалж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 01 сарын 03, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> Халаасны бяцхан дүрмээс ТОЙРОГ ЭДИЙН ЗАСАГТ суралцахуй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 03 сарын 27, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> Хэнэггүй зангийн төлөөс: Цусны даралт ихсэх өвчин </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 11 сарын 16, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> Д.Дэлгэрмаа: Давс хэтрүүлж хэрэглэх нь ирээдүйд үүсэх олон өвчний суурь болдгийг монголчууд тэр бүр мэддэггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2025 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxck"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <meta name="keywords" content="уламжлалт хоол хүнс, эрүүлмэнд, т.цэрэнтогтох эмч" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">02 сарын 14, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p>Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.</p><p><br></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой ард түмэн. Гэвч буруу ойлгогдож ирсэн, засаж залруулах ёстой ойлголтыг нэрлэвэл та хамгийн түрүүнд юуг онцлох вэ?</span></strong></p><p>-Цагаан сар бол ахмад буурлуудаа хүндэтгэн тэднээсээ ерөөл сонсож, ураг удмаараа учран золгож биесээ мэдэлцэн, бэлгэ ерөөлтэй сайхан үгсээ хэлэлцдэг төрт ёсны баяр юм. “Цагаан” гэх нэрнээсээ л бүхий л зүйлсийг сүү мэт цагаалах, цайруулах гэсэн бэлгэдлийн утга агуулгатай. “Цаг цагаар нэг цаддаг, цагаан сараар нэг цаддаг” гэсэн үг хэзээ орж ирсэн эсэхийг мэдэхгүй юм. Наанадаж бэлгэгүй бусад үед нь өлөн зэлмүүн байдаг мэт ойлгогдохоор үг л дээ.</p><p class="txt-block1">Баяр ёслолыг мөн чанар, бэлгэдлийн түвшинд нь тэмдэглэх ёстойгоос биш хэтрүүлэн идэж уух, баярлах цэнгэх, баярхах гэдэг ойлголт хуучирсан. Үүнийг л орчин цагийн бид ухаж ойлгох цаг нь ирсэн гэж эмч хүний хувьд монголчууддаа хэлмээр байна.</p><p><strong>Бичлэг үзэх:</strong></p><p><a href="" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><iframe src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FPeaknews1%2Fvideos%2F744013850446620%2F&show_text=false&width=476&t=0" width="476" height="476" style="border:none;overflow:hidden;" scrolling="no"></iframe></a><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сар шинийн баярын өдрүүдээр бид голдуу ямар үл зохицох хүнс хэрэглэж ходоодоо хямраадаг вэ? </span></strong></p><p>-Энэ яриаг эхлэхээсээ өмнө хүний бие өөрөөсөө дээших таван үе доторх идэж ууж ирсэн шингээх чадвартай байдгийг тодотгон хэлье. Яагаад гэвэл эд эс нь таних идээ ундааг хэрэглэх нь шингэц сайтай буюу удамшилд ээлтэй байдаг.</p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Манайхан сүүлийн жилүүдэд бууз банштай хамт маш олон төрлийн хачир идэж даджээ. Эдгээрээс монгол хүний биед зохицохгүй хэд хэдэн хүнсийг нэрлэмээр байна.</span></p></blockquote><p class="txt-block1"><strong>Даршилсан ногоо</strong> нь монголчуудын үндсэн хүнс биш гэдгийг санах ёстой. Тиймээс бидний биед амтлах мэдрэмж л өгөхөөс шим болж чадахгүй.</p><p class="txt-block1"><strong>Кимчи. </strong> Монгол хүний биед үл зохицох хүнс юм. Учир нь кимчиний үндсэн найрлага нь усархаг ногоо байцаа буюу сэрүүн чанартай учраас халуун чанартай хонь, адууны махтай нийцдэггүй. Ялангуяа хүний бие сэрүүдэж ядрах хаврын улиралд хэрэглэмгүй хүнс юм. Гэтэл манайхан буузаа кимчи, халуун ногоотой хольж идэж ходоод, элэг цөс, нойр булчирхайгаа хямраагаад байна. Кимчи хэрэглэдэг солонгосчууд өөрсдөө ходоод, цөсний замын хорт хавдрын өвчлөлөөр дэлхийд тэргүүлдэг. Мөн ургамал голдуу хоолтой ард түмэн кимчигээ идэх нь чийглэг уур амьсгалдаа дасан зохицож ургамлын гаралтай уураг боловсруулахад нь тэдэнд тустай. Гэтэл бидэнд ийм шалтгаангүй атлаа жилийн дөрвөн улиралд халуун ногоо хэрэглэж эрүүл мэндээ хохироогоод байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p class="txt-block1"><strong>Хиам. </strong>Хиамны хяналтгүй хэрэглээндээ ч бас анхаарал хандуулах цаг болсон. Яагаад гэвэл хиамыг утаж болгодог тул удах тусам хуршиж, бүтэц нь өөрчлөгдөнө. Мөн найрлагад нь нитрит, натрийн сульфат, бусад олон төрлийн амтлагч ордог нь ходоод, улаан хоолой, хорт хавдрын эрсдэлийг өндөр болгож байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хоолны хачир олон байх тусмаа сайн гэсэн ойлголт буруу байх нь ээ?</span></strong></p><p>-Нэг дор хэт олон төрлийн хүнсийг идвэл хүний бие түүнийг танин боловсруулахад төвөгтэй болдог. Тиймээс л буузтай аль болох элдэв амтлагч бүү хэрэглээрэй гээд захиад байгаа юм. Манайхан дэндүү их амт хөөж идээд байгаа нь алсдаа эрүүл мэндэд тун хөнөөлтэй. Амтлах нь 1-2 минутын мэдрэмж. Гэтэл залгиснаар таны биед шингэж гартлаа 24 цаг болно, хожмоо ямар ч уршиг дагуулж болно. Эрүүл монгол хүн байя л гэвэл үүнийг идэхээсээ өмнө ойлгомоор байна.</p><p data-empty="true"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Идэхээсээ илүү идсэн зүйлээ шим болгож шингээх чухал гэж та ярьдаг. Шим болгож шингээх арга нь юу байдаг вэ?</span></strong></p><p>-Ердөө зажилалт л чухал юм шүү дээ. Бид зажилна гэдэг ойлголтыг бараг мартчихаад байна. Уг нь бид зажилж идвэл хоол, залгиж идвэл хор гэж ярьдаг ард түмэн шүү дээ. Зажлах тусам амтыг тархи ойлгож, хоол боловсруулахад илүү хялбар болдог. </p><p>Дутуу зажилсан хоолыг ходоод боловсруулах гэж зүдэрсээр сүүлдээ хоол дутуу боловсорч ходоодоо өвчлүүлээд байна. Иймээс л ирж үзүүлсэн хүн болгондоо л хоолоо сайтар зажилж ид гэсэн зөвлөгөөг өгдөг юм. Ходоодны өвчлөлийн шалтгааныг дийлэнх дутуу зажилдаг, бараг залгидгаас болж байна шүү дээ.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Битүүнд битүүртлээ иднэ гэсэн үг ч бий. Ер нь нэг дор их идэхийн цаана ходоодонд ямар үйл явц явагдаж байдаг вэ?</span></strong><br>-Хүн нэг удаад хоёр алга нийлүүлсэн хонхорхойд багтах хэмжээний л хоол идэхэд болно гэж үздэг. Ийм хэмжээний хоолыг идээд дахиж идмээр санагдах тэр үед л зогсоох нь зөв байдаг. Өөрөөр хэлбэл хоол идсэний дараа хөнгөн мэдрэмжтэй үлдэх ёстой. </p><p class="fr-text-bordered">Зарим хүн аюулхайдаа тултал идсэнийгээ л цадлаа гэж эндүүрдэг. Үнэндээ энэ бол таны ходоод цадсандаа биш өвдсөндөө тулж, эзнээсээ “Үүнээсээ илүүг битгий идээч ээ” гэж гуйж буй дохио нь тэр шүү дээ. </p><p>Манайхан эмчид үзүүлэхдээ “Амархан ядарч сульддаг боллоо” гэдэг. Анзаарвал хэт их идэж, буруу хооллосны уршгаар л монголчууд өвдөж сульдаад байна. Юу идэхээс ч илүү яаж идэх нь чухал буюу зажлалтыг бид мартчихжээ. </p><p class="txt-block2">Махан хоолыг 40-50, ургамлын гаралтай хоолыг 20-30 удаа зажилж идэж заншмаар байна. Үүнийгээ үр хүүхдэдээ ч сургаж дадуулах учиртай.</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Үл зохицох идээ ундааны тухайд зөвлөгөө өгөхгүй юу?</span></strong></p><p>-Цагаан сараар айлд ороход ихэнх айлууд сүү амсуулдаг. Араас нь цай, айраг, бууз, мах, олон төрлийн салат зууш, хайлмагаар дайлдаг. Төд удалгүй архи сөгнөдөг шүү дээ. Нэг талаасаа нэг дор хэт олон зүйл идэж байна. </p><p class="txt-block1"><strong>Архи сүүний үл зохицол: </strong>Энэ хоёр бүтээгдэхүүнийг зэрэгцүүлэн хэрэглэх нь зохицолгүй. Учир нь архи, тараг зэрэг нь сүүг исэлдүүлж, ээдүүлдэг тул үл зохицох идээ ундаанд багтдаг. Үл зохицох идээ ундааг хамтад нь хэрэглэснээс болж наанадаж гэдэс цанхайх, гүйлгэх зэрэг шинж тэмдэг илэрнэ. Яваандаа нас дээр гарахаараа сүүтэй цай, сүү сүүн бүтээгдэхүүнээсээ харшилдаг. Уг нь сүү хордлого тайлах гайхамшигтай бүтээгдэхүүн шүү дээ. Хүн гэдэг эхийн сүүгээр амилдаг амьтан. Тэгсэн атлаа сүүнээс харшилж байгаа нь өнөө л хоол хүнсний зохистой хэрэглээний талаар мэдлэг дутсаных.</p><p class="txt-block1"><strong>Мах жимсний үл зохицол: </strong>хоёрыг зэрэг идэх нь зохицолгүй. Учир нь хоол боловсруулах замыг хямраадаг. Тэгээд ч хаврын цагт жимс шимгүй болсон байдаг.</p><p class="txt-block1"><strong>Халуун хүйтний харш. </strong>Жишээ нь зарим хоолны газрын хаяг дээр халуун хоол, хүйтэн пиво гэсэн байдаг шүү дээ. Мөн наадам, цагаан сараар бүх телевизээр хийжүүлсэн ундаатай хамт хуушуур, бууз идэж буйгаар сурталчилдаг. Үүнийг та нойр булчирхайг чинь өвчлүүлэх аюулт жор л гэж ойлгоорой.<br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Цагаан сарын дараа ходоод, нойр булчирхайн өвчлөл нэмэгддэг үү?</span></strong></p><p>-Ямар ч өвчин гэнэтхэн бий болчихдоггүй. Буруу хэрэглээ, хоол хүнсний замбараагүй сонголт, амаар гарах үг хүртэл нөлөөлж шалтаг шалтгааны суурийг бага багаар тавьж байгаад нэг л өдөр “тэсэрдэг”. Тэр нь өвдөлтөөр, ходоодны шарх цаашлаад хавдраар илэрч байна. Үүнийг гэнэт сэдрээдэг зүйл нь зуны зугаалга, наадмын хорхог, цагаан сарын үеийн зохисгүй хооллолт л доо. Бидний цөөхөн монголчууд яг одоо энэ үеэсээ хоол хүнсэндээ анхаарал хандуулах, сэтгэлгээний шинэ түвшинд шилжих цаг үе нь ирчхээд байна.</p><p>Би энэ талаараа нийгмийн сүлжээнд ярьж, бичлэг ч хийдэг юм. <span class="twittersharelink">Анзаарахад ходоодны өвчлөл хамгийн их оношлогддог баруун аймаг тэр дундаас Увс аймгаас хамгийн бага үздэгт харамсдаг. Энэ нь мэдэхгүйгээ мэдэхгүй байна гэсэн үг юм. </span></p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манайхны архины хэрэглээ ходоод, нойр булчирхайн өвчлөлд хэр их нөлөөлдөг вэ?</span></strong></p><p>-Монголчуудын маань архины хэрэглээ арай л их байгаад сэтгэл эмзэглэдэг. Сүүлийн үед цагаан сараар ширээний чимэг болгох гээд бүр ахиулж виски авдаг болжээ. Уг нь архины градус нь нэмэгдэх тусам хүний биед цочрол өгдөг. Гол хохирогч эрхтэн нь элэг, ходоод, нойр булчирхай. Ялангуяа эрчүүд маань сархдын хэтэрсэн хэрэглээнээсээ болж эрүүл мэндээ цаашлаад амь насаа ч алдаж байгаа тохиолдол цөөнгүй. </p><p>Өнгөрсөн цагаан сараар гэхэд сархад хэтрүүлсэн шалтгаанаар шинийн нэгэнд амь насаа алдсан харамсалтай тохиолдол ч гарсан. Ялангуяа цагаан сар, наадам гээд ямар нэгэн баяр наадмын дараа иймэрхүү асуудлууд гардаг. Уг нь баяраас инээд хөөр, дурсамж л үлдэх ёстойгоос биш ууж идсэндээ харамссан, шаналал, гуниг тээх шалтгаан болох учиргүй. Ер нь <span class="twittersharelink">монгол хүнд архийг задлах фермент маш бага байдаг гэдгийг залуус ойлгоосой. </span><br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><strong>-Эндээс үзэхэд идэж ууж байгаа бүхэн маань өвчлөлийн шалтгаан болж байгаа байх нь ээ?</strong></span></p><p>-Монголчууд улаан хоолойн хавдрын өвчлөлөөрөө хоёрдугаарт, ходоодны хавдраар дэлхийд нэгдүгээр байранд орж байна. Нойр булчирхай, гүйлсэн булчирхайн өвчлөл ч нэлээд өндөр. Үүнээс та нэг зүйлийг анзаарч байна уу. Бид ерөөсөө л амаараа оруулах гэж буй зүйлдээ анхаараагүйгээс л өвдөж, өнөөдрийн дүр зургийг бий болгосон ард түмэн. Уг нь зуун хувь сэргийлэх боломжтой. </p><p>Нийтээрээ эрүүл мэндийн боловсролоо дээшлүүлж идээ ундааны соёл, дэг жаягаа дэлгэрүүлж хэрэгжүүлснээр элэг бүтэн, урт удаан сэтгэл амар амьдрах боломжтой. </p><p>Тиймээс энэ Монгол Улсыг авч явах бидний ирээдүй болсон хүүхдүүдээ энэ цаг үеэс нь зөвд ойр болгож эрхэмлэх зүйл нь эрүүл мэнд гэдгийг таниулахаар цуврал сургалт явуулж байна. </p><p data-empty="true"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хаврын улиралд яагаад эрүүл мэнддээ онцгойлон анхаарал хандуулах ёстой вэ?</span></strong></p><p>-Хаврын улиралд идэж байгаа мах, ногоо ч намрынх шиг шимгүй гэсэн үг. Харин багыг оновчтойгоор хүртэх л чухал.</p><p>Өвдөх нигууртай, хуучин өвчин сэдрэх гээд бүх зүйл давхацдаг улирал тул хаврын салхи хавирга нэвт гэсэн хуучны үг ч бий. Иймээс л энэ улиралд идэх уух бүхэндээ сэрэмжтэй байх учиртай.</p><p>Хувцаслалтыг мөн анхаарах хэрэгтэй. Хөрс гүн хөлддөг тул гэсэх нь хожуу буюу 4 дүгээр сарын сүүл хүртэл доогуур жиндэх нөлөөтэй байдаг тул эрт нимгэлж болдоггүй.</p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Тэгвэл хавар дархлаагаа сэргээхэд хамгийн зохимжтой хүнсийг нэрлэхгүй юу?</span></strong></p><p>-Монголчууд дөрвөн улиралдаа зохицуулж хооллодог, байгаль дэлхийгээ шүтдэг эртний уламжлалтай ард түмэн. Хавар биед хурдан шим өгөх хоол нь шөлтэй хоол юм. Ялангуяа ясны шөлтэй хоол голдуу хэрэглэхийг л зөвлөнө. Үе мөчөөр өвдөг, нойргүйдэлтэй, ясны сийрэгжилтэй, төмөр дутлын цус багадалттай хүмүүст ясны шөл уулгах, идүүлэх замаар эмчлэх нь үр дүнтэй байдаг. Учир эдгээр өвчнийг анагаах кальци, магни, селин, зэс зэрэг эрдэс уургийн агууламж ясны шөлөнд их байдаг. Газар гэсэхээр үндэс хүрдэнд нөлөөлдөг тул хонь, ямааны шийр, толгойн шөл уувал сайн. Шөлөөр цадаж, төлөөр баяждаг юм шүү.</p><p><br></p><blockquote><p style="text-align: justify;">"Эрүүл Монгол хүн үндэсний хөдөлгөөн"-ий хүрээнд хоол зүйч, эмч, мэргэжилтнүүдийн баг та бүхэнд эрүүл зохистой хооллолтын талаарх энэхүү зөвлөмжийг хүргэж байна. <span style="color: rgb(41, 105, 176);"><a href="file:///C%3A/Users/User/Downloads/Lunar-year-book-guide.pdf"><strong>Энд</strong></a></span> дарж татах.<br><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-size="459.85824742268,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fic fr-dii"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/уламжлалт хоол хүнс" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уламжлалт хоол хүнс</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрүүлмэнд" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрүүлмэнд</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/т.цэрэнтогтох эмч" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">т.цэрэнтогтох эмч</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (3) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776229232.1051"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.57.93.211] ・ 2024.01.06</span> <a onclick="addReply('7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлала</p> </div> </article> <hr> </div><div id="e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.177.242] ・ 2023.12.21</span> <a onclick="addReply('e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Сайхан зөвөлгөө өгдөг эмчдээ Гялайлаа Амжилт хүсье </p> </div> </article> <hr> </div><div id="650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [59.153.115.90] ・ 2023.12.14</span> <a onclick="addReply('650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Tanid mash ikh bayrlalaa. </p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '43220'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> Т.Цэрэнтогтох: 70, 80 хаврыг элээх биедээ өвчин олох шалтгаан нь хэдхэн өдрийн баярын зохисгүй хооллолт болоод байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 08, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> Т.Цэрэнтогтох: Бэлэн гоймон, кетчуп, хийжүүлсэн ундааны хэрэглээнээс болж бага насны хүүхдүүдийн ходоод шархалж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 01 сарын 03, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> Халаасны бяцхан дүрмээс ТОЙРОГ ЭДИЙН ЗАСАГТ суралцахуй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 03 сарын 27, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> Хэнэггүй зангийн төлөөс: Цусны даралт ихсэх өвчин </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 11 сарын 16, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> Д.Дэлгэрмаа: Давс хэтрүүлж хэрэглэх нь ирээдүйд үүсэх олон өвчний суурь болдгийг монголчууд тэр бүр мэддэггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2025 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxck"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <meta name="keywords" content="уламжлалт хоол хүнс, эрүүлмэнд, т.цэрэнтогтох эмч" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:title" content="Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/431b83e977cce1c051a42aa1c4fc1a94.png"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%A6.%D0%A6%D1%8D%D1%80%D1%8D%D0%BD%D0%B4%D0%BE%D0%BB%D0%B3%D0%BE%D1%80" class="uk-text-semi uk-link-text">Цэдэнбалын Цэрэндолгор</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">02 сарын 14, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/38b28eac3c4780405a77f3cf5cbd0325.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p>Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.</p><p><br></p></blockquote><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой ард түмэн. Гэвч буруу ойлгогдож ирсэн, засаж залруулах ёстой ойлголтыг нэрлэвэл та хамгийн түрүүнд юуг онцлох вэ?</span></strong></p><p>-Цагаан сар бол ахмад буурлуудаа хүндэтгэн тэднээсээ ерөөл сонсож, ураг удмаараа учран золгож биесээ мэдэлцэн, бэлгэ ерөөлтэй сайхан үгсээ хэлэлцдэг төрт ёсны баяр юм. “Цагаан” гэх нэрнээсээ л бүхий л зүйлсийг сүү мэт цагаалах, цайруулах гэсэн бэлгэдлийн утга агуулгатай. “Цаг цагаар нэг цаддаг, цагаан сараар нэг цаддаг” гэсэн үг хэзээ орж ирсэн эсэхийг мэдэхгүй юм. Наанадаж бэлгэгүй бусад үед нь өлөн зэлмүүн байдаг мэт ойлгогдохоор үг л дээ.</p><p class="txt-block1">Баяр ёслолыг мөн чанар, бэлгэдлийн түвшинд нь тэмдэглэх ёстойгоос биш хэтрүүлэн идэж уух, баярлах цэнгэх, баярхах гэдэг ойлголт хуучирсан. Үүнийг л орчин цагийн бид ухаж ойлгох цаг нь ирсэн гэж эмч хүний хувьд монголчууддаа хэлмээр байна.</p><p><strong>Бичлэг үзэх:</strong></p><p><a href="" rel="noopener noreferrer" target="_blank"><iframe src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=476&href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FPeaknews1%2Fvideos%2F744013850446620%2F&show_text=false&width=476&t=0" width="476" height="476" style="border:none;overflow:hidden;" scrolling="no"></iframe></a><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Сар шинийн баярын өдрүүдээр бид голдуу ямар үл зохицох хүнс хэрэглэж ходоодоо хямраадаг вэ? </span></strong></p><p>-Энэ яриаг эхлэхээсээ өмнө хүний бие өөрөөсөө дээших таван үе доторх идэж ууж ирсэн шингээх чадвартай байдгийг тодотгон хэлье. Яагаад гэвэл эд эс нь таних идээ ундааг хэрэглэх нь шингэц сайтай буюу удамшилд ээлтэй байдаг.</p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Манайхан сүүлийн жилүүдэд бууз банштай хамт маш олон төрлийн хачир идэж даджээ. Эдгээрээс монгол хүний биед зохицохгүй хэд хэдэн хүнсийг нэрлэмээр байна.</span></p></blockquote><p class="txt-block1"><strong>Даршилсан ногоо</strong> нь монголчуудын үндсэн хүнс биш гэдгийг санах ёстой. Тиймээс бидний биед амтлах мэдрэмж л өгөхөөс шим болж чадахгүй.</p><p class="txt-block1"><strong>Кимчи. </strong> Монгол хүний биед үл зохицох хүнс юм. Учир нь кимчиний үндсэн найрлага нь усархаг ногоо байцаа буюу сэрүүн чанартай учраас халуун чанартай хонь, адууны махтай нийцдэггүй. Ялангуяа хүний бие сэрүүдэж ядрах хаврын улиралд хэрэглэмгүй хүнс юм. Гэтэл манайхан буузаа кимчи, халуун ногоотой хольж идэж ходоод, элэг цөс, нойр булчирхайгаа хямраагаад байна. Кимчи хэрэглэдэг солонгосчууд өөрсдөө ходоод, цөсний замын хорт хавдрын өвчлөлөөр дэлхийд тэргүүлдэг. Мөн ургамал голдуу хоолтой ард түмэн кимчигээ идэх нь чийглэг уур амьсгалдаа дасан зохицож ургамлын гаралтай уураг боловсруулахад нь тэдэнд тустай. Гэтэл бидэнд ийм шалтгаангүй атлаа жилийн дөрвөн улиралд халуун ногоо хэрэглэж эрүүл мэндээ хохироогоод байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p class="txt-block1"><strong>Хиам. </strong>Хиамны хяналтгүй хэрэглээндээ ч бас анхаарал хандуулах цаг болсон. Яагаад гэвэл хиамыг утаж болгодог тул удах тусам хуршиж, бүтэц нь өөрчлөгдөнө. Мөн найрлагад нь нитрит, натрийн сульфат, бусад олон төрлийн амтлагч ордог нь ходоод, улаан хоолой, хорт хавдрын эрсдэлийг өндөр болгож байна. </p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хоолны хачир олон байх тусмаа сайн гэсэн ойлголт буруу байх нь ээ?</span></strong></p><p>-Нэг дор хэт олон төрлийн хүнсийг идвэл хүний бие түүнийг танин боловсруулахад төвөгтэй болдог. Тиймээс л буузтай аль болох элдэв амтлагч бүү хэрэглээрэй гээд захиад байгаа юм. Манайхан дэндүү их амт хөөж идээд байгаа нь алсдаа эрүүл мэндэд тун хөнөөлтэй. Амтлах нь 1-2 минутын мэдрэмж. Гэтэл залгиснаар таны биед шингэж гартлаа 24 цаг болно, хожмоо ямар ч уршиг дагуулж болно. Эрүүл монгол хүн байя л гэвэл үүнийг идэхээсээ өмнө ойлгомоор байна.</p><p data-empty="true"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/28d53c1802ad641ee9505bc5ac50b347.jpg" data-test="true" data-test2="650"></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Идэхээсээ илүү идсэн зүйлээ шим болгож шингээх чухал гэж та ярьдаг. Шим болгож шингээх арга нь юу байдаг вэ?</span></strong></p><p>-Ердөө зажилалт л чухал юм шүү дээ. Бид зажилна гэдэг ойлголтыг бараг мартчихаад байна. Уг нь бид зажилж идвэл хоол, залгиж идвэл хор гэж ярьдаг ард түмэн шүү дээ. Зажлах тусам амтыг тархи ойлгож, хоол боловсруулахад илүү хялбар болдог. </p><p>Дутуу зажилсан хоолыг ходоод боловсруулах гэж зүдэрсээр сүүлдээ хоол дутуу боловсорч ходоодоо өвчлүүлээд байна. Иймээс л ирж үзүүлсэн хүн болгондоо л хоолоо сайтар зажилж ид гэсэн зөвлөгөөг өгдөг юм. Ходоодны өвчлөлийн шалтгааныг дийлэнх дутуу зажилдаг, бараг залгидгаас болж байна шүү дээ.</p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Битүүнд битүүртлээ иднэ гэсэн үг ч бий. Ер нь нэг дор их идэхийн цаана ходоодонд ямар үйл явц явагдаж байдаг вэ?</span></strong><br>-Хүн нэг удаад хоёр алга нийлүүлсэн хонхорхойд багтах хэмжээний л хоол идэхэд болно гэж үздэг. Ийм хэмжээний хоолыг идээд дахиж идмээр санагдах тэр үед л зогсоох нь зөв байдаг. Өөрөөр хэлбэл хоол идсэний дараа хөнгөн мэдрэмжтэй үлдэх ёстой. </p><p class="fr-text-bordered">Зарим хүн аюулхайдаа тултал идсэнийгээ л цадлаа гэж эндүүрдэг. Үнэндээ энэ бол таны ходоод цадсандаа биш өвдсөндөө тулж, эзнээсээ “Үүнээсээ илүүг битгий идээч ээ” гэж гуйж буй дохио нь тэр шүү дээ. </p><p>Манайхан эмчид үзүүлэхдээ “Амархан ядарч сульддаг боллоо” гэдэг. Анзаарвал хэт их идэж, буруу хооллосны уршгаар л монголчууд өвдөж сульдаад байна. Юу идэхээс ч илүү яаж идэх нь чухал буюу зажлалтыг бид мартчихжээ. </p><p class="txt-block2">Махан хоолыг 40-50, ургамлын гаралтай хоолыг 20-30 удаа зажилж идэж заншмаар байна. Үүнийгээ үр хүүхдэдээ ч сургаж дадуулах учиртай.</p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Үл зохицох идээ ундааны тухайд зөвлөгөө өгөхгүй юу?</span></strong></p><p>-Цагаан сараар айлд ороход ихэнх айлууд сүү амсуулдаг. Араас нь цай, айраг, бууз, мах, олон төрлийн салат зууш, хайлмагаар дайлдаг. Төд удалгүй архи сөгнөдөг шүү дээ. Нэг талаасаа нэг дор хэт олон зүйл идэж байна. </p><p class="txt-block1"><strong>Архи сүүний үл зохицол: </strong>Энэ хоёр бүтээгдэхүүнийг зэрэгцүүлэн хэрэглэх нь зохицолгүй. Учир нь архи, тараг зэрэг нь сүүг исэлдүүлж, ээдүүлдэг тул үл зохицох идээ ундаанд багтдаг. Үл зохицох идээ ундааг хамтад нь хэрэглэснээс болж наанадаж гэдэс цанхайх, гүйлгэх зэрэг шинж тэмдэг илэрнэ. Яваандаа нас дээр гарахаараа сүүтэй цай, сүү сүүн бүтээгдэхүүнээсээ харшилдаг. Уг нь сүү хордлого тайлах гайхамшигтай бүтээгдэхүүн шүү дээ. Хүн гэдэг эхийн сүүгээр амилдаг амьтан. Тэгсэн атлаа сүүнээс харшилж байгаа нь өнөө л хоол хүнсний зохистой хэрэглээний талаар мэдлэг дутсаных.</p><p class="txt-block1"><strong>Мах жимсний үл зохицол: </strong>хоёрыг зэрэг идэх нь зохицолгүй. Учир нь хоол боловсруулах замыг хямраадаг. Тэгээд ч хаврын цагт жимс шимгүй болсон байдаг.</p><p class="txt-block1"><strong>Халуун хүйтний харш. </strong>Жишээ нь зарим хоолны газрын хаяг дээр халуун хоол, хүйтэн пиво гэсэн байдаг шүү дээ. Мөн наадам, цагаан сараар бүх телевизээр хийжүүлсэн ундаатай хамт хуушуур, бууз идэж буйгаар сурталчилдаг. Үүнийг та нойр булчирхайг чинь өвчлүүлэх аюулт жор л гэж ойлгоорой.<br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/0ec9b81644351eb641d508aa538cc128.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Цагаан сарын дараа ходоод, нойр булчирхайн өвчлөл нэмэгддэг үү?</span></strong></p><p>-Ямар ч өвчин гэнэтхэн бий болчихдоггүй. Буруу хэрэглээ, хоол хүнсний замбараагүй сонголт, амаар гарах үг хүртэл нөлөөлж шалтаг шалтгааны суурийг бага багаар тавьж байгаад нэг л өдөр “тэсэрдэг”. Тэр нь өвдөлтөөр, ходоодны шарх цаашлаад хавдраар илэрч байна. Үүнийг гэнэт сэдрээдэг зүйл нь зуны зугаалга, наадмын хорхог, цагаан сарын үеийн зохисгүй хооллолт л доо. Бидний цөөхөн монголчууд яг одоо энэ үеэсээ хоол хүнсэндээ анхаарал хандуулах, сэтгэлгээний шинэ түвшинд шилжих цаг үе нь ирчхээд байна.</p><p>Би энэ талаараа нийгмийн сүлжээнд ярьж, бичлэг ч хийдэг юм. <span class="twittersharelink">Анзаарахад ходоодны өвчлөл хамгийн их оношлогддог баруун аймаг тэр дундаас Увс аймгаас хамгийн бага үздэгт харамсдаг. Энэ нь мэдэхгүйгээ мэдэхгүй байна гэсэн үг юм. </span></p><p><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Манайхны архины хэрэглээ ходоод, нойр булчирхайн өвчлөлд хэр их нөлөөлдөг вэ?</span></strong></p><p>-Монголчуудын маань архины хэрэглээ арай л их байгаад сэтгэл эмзэглэдэг. Сүүлийн үед цагаан сараар ширээний чимэг болгох гээд бүр ахиулж виски авдаг болжээ. Уг нь архины градус нь нэмэгдэх тусам хүний биед цочрол өгдөг. Гол хохирогч эрхтэн нь элэг, ходоод, нойр булчирхай. Ялангуяа эрчүүд маань сархдын хэтэрсэн хэрэглээнээсээ болж эрүүл мэндээ цаашлаад амь насаа ч алдаж байгаа тохиолдол цөөнгүй. </p><p>Өнгөрсөн цагаан сараар гэхэд сархад хэтрүүлсэн шалтгаанаар шинийн нэгэнд амь насаа алдсан харамсалтай тохиолдол ч гарсан. Ялангуяа цагаан сар, наадам гээд ямар нэгэн баяр наадмын дараа иймэрхүү асуудлууд гардаг. Уг нь баяраас инээд хөөр, дурсамж л үлдэх ёстойгоос биш ууж идсэндээ харамссан, шаналал, гуниг тээх шалтгаан болох учиргүй. Ер нь <span class="twittersharelink">монгол хүнд архийг задлах фермент маш бага байдаг гэдгийг залуус ойлгоосой. </span><br><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><br></span></strong></p><p><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><strong>-Эндээс үзэхэд идэж ууж байгаа бүхэн маань өвчлөлийн шалтгаан болж байгаа байх нь ээ?</strong></span></p><p>-Монголчууд улаан хоолойн хавдрын өвчлөлөөрөө хоёрдугаарт, ходоодны хавдраар дэлхийд нэгдүгээр байранд орж байна. Нойр булчирхай, гүйлсэн булчирхайн өвчлөл ч нэлээд өндөр. Үүнээс та нэг зүйлийг анзаарч байна уу. Бид ерөөсөө л амаараа оруулах гэж буй зүйлдээ анхаараагүйгээс л өвдөж, өнөөдрийн дүр зургийг бий болгосон ард түмэн. Уг нь зуун хувь сэргийлэх боломжтой. </p><p>Нийтээрээ эрүүл мэндийн боловсролоо дээшлүүлж идээ ундааны соёл, дэг жаягаа дэлгэрүүлж хэрэгжүүлснээр элэг бүтэн, урт удаан сэтгэл амар амьдрах боломжтой. </p><p>Тиймээс энэ Монгол Улсыг авч явах бидний ирээдүй болсон хүүхдүүдээ энэ цаг үеэс нь зөвд ойр болгож эрхэмлэх зүйл нь эрүүл мэнд гэдгийг таниулахаар цуврал сургалт явуулж байна. </p><p data-empty="true"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="650,432.55730659026" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/2f58d871b13d74f8da41a36238a61f38.jpg" data-test="true" data-test2="650"></span></strong></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Хаврын улиралд яагаад эрүүл мэнддээ онцгойлон анхаарал хандуулах ёстой вэ?</span></strong></p><p>-Хаврын улиралд идэж байгаа мах, ногоо ч намрынх шиг шимгүй гэсэн үг. Харин багыг оновчтойгоор хүртэх л чухал.</p><p>Өвдөх нигууртай, хуучин өвчин сэдрэх гээд бүх зүйл давхацдаг улирал тул хаврын салхи хавирга нэвт гэсэн хуучны үг ч бий. Иймээс л энэ улиралд идэх уух бүхэндээ сэрэмжтэй байх учиртай.</p><p>Хувцаслалтыг мөн анхаарах хэрэгтэй. Хөрс гүн хөлддөг тул гэсэх нь хожуу буюу 4 дүгээр сарын сүүл хүртэл доогуур жиндэх нөлөөтэй байдаг тул эрт нимгэлж болдоггүй.</p><p data-empty="true"><br></p><p><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Тэгвэл хавар дархлаагаа сэргээхэд хамгийн зохимжтой хүнсийг нэрлэхгүй юу?</span></strong></p><p>-Монголчууд дөрвөн улиралдаа зохицуулж хооллодог, байгаль дэлхийгээ шүтдэг эртний уламжлалтай ард түмэн. Хавар биед хурдан шим өгөх хоол нь шөлтэй хоол юм. Ялангуяа ясны шөлтэй хоол голдуу хэрэглэхийг л зөвлөнө. Үе мөчөөр өвдөг, нойргүйдэлтэй, ясны сийрэгжилтэй, төмөр дутлын цус багадалттай хүмүүст ясны шөл уулгах, идүүлэх замаар эмчлэх нь үр дүнтэй байдаг. Учир эдгээр өвчнийг анагаах кальци, магни, селин, зэс зэрэг эрдэс уургийн агууламж ясны шөлөнд их байдаг. Газар гэсэхээр үндэс хүрдэнд нөлөөлдөг тул хонь, ямааны шийр, толгойн шөл уувал сайн. Шөлөөр цадаж, төлөөр баяждаг юм шүү.</p><p><br></p><blockquote><p style="text-align: justify;">"Эрүүл Монгол хүн үндэсний хөдөлгөөн"-ий хүрээнд хоол зүйч, эмч, мэргэжилтнүүдийн баг та бүхэнд эрүүл зохистой хооллолтын талаарх энэхүү зөвлөмжийг хүргэж байна. <span style="color: rgb(41, 105, 176);"><a href="file:///C%3A/Users/User/Downloads/Lunar-year-book-guide.pdf"><strong>Энд</strong></a></span> дарж татах.<br><br></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-size="459.85824742268,650" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/500e6af4aa49a41b452200ed6ee870cd.jpg" data-test="true" data-test2="650" class="fr-fic fr-dii"></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/уламжлалт хоол хүнс" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">уламжлалт хоол хүнс</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/эрүүлмэнд" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">эрүүлмэнд</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/т.цэрэнтогтох эмч" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">т.цэрэнтогтох эмч</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh&text=Т.Цэрэнтогтох: Монголчууд бид уламжлалаа мартаж, үл зохицох хүнс хэрэглэж өвчлөөд байна')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (3) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776229232.1051"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.57.93.211] ・ 2024.01.06</span> <a onclick="addReply('7fb913a4-fa90-4031-a939-22489bdc298d')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлала</p> </div> </article> <hr> </div><div id="e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.177.242] ・ 2023.12.21</span> <a onclick="addReply('e8274fd5-331d-4098-bba8-3a823208f9bb')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Сайхан зөвөлгөө өгдөг эмчдээ Гялайлаа Амжилт хүсье </p> </div> </article> <hr> </div><div id="650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [59.153.115.90] ・ 2023.12.14</span> <a onclick="addReply('650f65bf-4aa8-4986-bccb-959bd671034c')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Tanid mash ikh bayrlalaa. </p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '43220'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac5ca406ffcde46ebeaf57f88e039ffa.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-70-80-khawriig"> Т.Цэрэнтогтох: 70, 80 хаврыг элээх биедээ өвчин олох шалтгаан нь хэдхэн өдрийн баярын зохисгүй хооллолт болоод байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 08, 2024 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/1dc02b301ad55660e0259d4e30001004.jpeg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ttserentogtokh-belen-goimon-ketchup-khiijuulsen-undaanii-kheregleenees-bolj-baga-nasnii-khuukhduudiin-khodood-sharkhalj-baina"> Т.Цэрэнтогтох: Бэлэн гоймон, кетчуп, хийжүүлсэн ундааны хэрэглээнээс болж бага насны хүүхдүүдийн ходоод шархалж байна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 01 сарын 03, 2021 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> <img src="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/b6c078e0-42ed-4638-b631-a1b1bde0f95f/1847a1877d6778879b8164391bc0930f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khalaasnii-byatskhan-durmees-toirog-ediin-zasagt-suraltsakhui"> Халаасны бяцхан дүрмээс ТОЙРОГ ЭДИЙН ЗАСАГТ суралцахуй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 03 сарын 27, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b8c94a7b21996a08173158cadb852ba2.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/healthy"> Эрүүл мэнд </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/kheneggui-zangiin-tuluus-tsusnii-daralt-ikhsekh-uwchin"> Хэнэггүй зангийн төлөөс: Цусны даралт ихсэх өвчин </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 11 сарын 16, 2023 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/85c487f962b179391f07aced6de1a0e9.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ddelgermaa-davs-hereglee"> Д.Дэлгэрмаа: Давс хэтрүүлж хэрэглэх нь ирээдүйд үүсэх олон өвчний суурь болдгийг монголчууд тэр бүр мэддэггүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 02 сарын 10, 2025 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nxck"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZmM5MmJiNzhkMDVkODg0MDJjNzAyMTQzNTJmZmQyZmIzZDNkMWVjYjM4MGQ1MTBmOGY1YmE3MDY2ZDQ2Mzc0YkobBp2QFwJ7Ub56NCK20EFVFiME6Qne3lebowO8xznR', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1778821231', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.ZjgyNjE4ZGYxZDUwM2UxMzhhMzI0MzIxMzZhYWUxNmUyNTVjNDExNWM2YmI4MTdiYmQxNTJlMzAzM2E4NzhlYc8E72uojh2D5RIa3oYZei5AhSyOnUAmxXrz3caFLCWhcpmwfi07s1y7VN7ryAvtps9yg7M3bzIpYKbT0DkVUOo=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1778821231', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '87f2c5d625aa08476683ef48aab559251314f25f16ca1c985e422c503e8586289deccd176720d48a6bd11906dca8eee8f9859053260b940ae9e343ccb0ad02df' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.ZmM5MmJiNzhkMDVkODg0MDJjNzAyMTQzNTJmZmQyZmIzZDNkMWVjYjM4MGQ1MTBmOGY1YmE3MDY2ZDQ2Mzc0YkobBp2QFwJ7Ub56NCK20EFVFiME6Qne3lebowO8xznR' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1778821231' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.ZjgyNjE4ZGYxZDUwM2UxMzhhMzI0MzIxMzZhYWUxNmUyNTVjNDExNWM2YmI4MTdiYmQxNTJlMzAzM2E4NzhlYc8E72uojh2D5RIa3oYZei5AhSyOnUAmxXrz3caFLCWhcpmwfi07s1y7VN7ryAvtps9yg7M3bzIpYKbT0DkVUOo=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1778821231' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Цэдэнбалын Цэрэндолгор
02 сарын 14, 2023
Сар шинийн өдрүүдээр баярын зоог бэлдэхдээ анхаарах зүйлс мөн зохицох үл зохицох идээ ундаа гэж юу болох талаар "Баян өндөр" эмнэлгийн хоол боловсруулах эрхтэн судлалын эмч Т.Цэрэнтогтохтой ярилцлаа.
-Монголчууд бид уламжлалт идээ ундааны соёлтой ард түмэн. Гэвч буруу ойлгогдож ирсэн, засаж залруулах ёстой ойлголтыг нэрлэвэл та хамгийн түрүүнд юуг онцлох вэ?
-Цагаан сар бол ахмад буурлуудаа хүндэтгэн тэднээсээ ерөөл сонсож, ураг удмаараа учран золгож биесээ мэдэлцэн, бэлгэ ерөөлтэй сайхан үгсээ хэлэлцдэг төрт ёсны баяр юм. “Цагаан” гэх нэрнээсээ л бүхий л зүйлсийг сүү мэт цагаалах, цайруулах гэсэн бэлгэдлийн утга агуулгатай. “Цаг цагаар нэг цаддаг, цагаан сараар нэг цаддаг” гэсэн үг хэзээ орж ирсэн эсэхийг мэдэхгүй юм. Наанадаж бэлгэгүй бусад үед нь өлөн зэлмүүн байдаг мэт ойлгогдохоор үг л дээ.
Баяр ёслолыг мөн чанар, бэлгэдлийн түвшинд нь тэмдэглэх ёстойгоос биш хэтрүүлэн идэж уух, баярлах цэнгэх, баярхах гэдэг ойлголт хуучирсан. Үүнийг л орчин цагийн бид ухаж ойлгох цаг нь ирсэн гэж эмч хүний хувьд монголчууддаа хэлмээр байна.
Бичлэг үзэх:
-Сар шинийн баярын өдрүүдээр бид голдуу ямар үл зохицох хүнс хэрэглэж ходоодоо хямраадаг вэ?
-Энэ яриаг эхлэхээсээ өмнө хүний бие өөрөөсөө дээших таван үе доторх идэж ууж ирсэн шингээх чадвартай байдгийг тодотгон хэлье. Яагаад гэвэл эд эс нь таних идээ ундааг хэрэглэх нь шингэц сайтай буюу удамшилд ээлтэй байдаг.
Манайхан сүүлийн жилүүдэд бууз банштай хамт маш олон төрлийн хачир идэж даджээ. Эдгээрээс монгол хүний биед зохицохгүй хэд хэдэн хүнсийг нэрлэмээр байна.
Даршилсан ногоо нь монголчуудын үндсэн хүнс биш гэдгийг санах ёстой. Тиймээс бидний биед амтлах мэдрэмж л өгөхөөс шим болж чадахгүй.
Кимчи. Монгол хүний биед үл зохицох хүнс юм. Учир нь кимчиний үндсэн найрлага нь усархаг ногоо байцаа буюу сэрүүн чанартай учраас халуун чанартай хонь, адууны махтай нийцдэггүй. Ялангуяа хүний бие сэрүүдэж ядрах хаврын улиралд хэрэглэмгүй хүнс юм. Гэтэл манайхан буузаа кимчи, халуун ногоотой хольж идэж ходоод, элэг цөс, нойр булчирхайгаа хямраагаад байна. Кимчи хэрэглэдэг солонгосчууд өөрсдөө ходоод, цөсний замын хорт хавдрын өвчлөлөөр дэлхийд тэргүүлдэг. Мөн ургамал голдуу хоолтой ард түмэн кимчигээ идэх нь чийглэг уур амьсгалдаа дасан зохицож ургамлын гаралтай уураг боловсруулахад нь тэдэнд тустай. Гэтэл бидэнд ийм шалтгаангүй атлаа жилийн дөрвөн улиралд халуун ногоо хэрэглэж эрүүл мэндээ хохироогоод байна.
Хиам. Хиамны хяналтгүй хэрэглээндээ ч бас анхаарал хандуулах цаг болсон. Яагаад гэвэл хиамыг утаж болгодог тул удах тусам хуршиж, бүтэц нь өөрчлөгдөнө. Мөн найрлагад нь нитрит, натрийн сульфат, бусад олон төрлийн амтлагч ордог нь ходоод, улаан хоолой, хорт хавдрын эрсдэлийг өндөр болгож байна.
-Хоолны хачир олон байх тусмаа сайн гэсэн ойлголт буруу байх нь ээ?
-Нэг дор хэт олон төрлийн хүнсийг идвэл хүний бие түүнийг танин боловсруулахад төвөгтэй болдог. Тиймээс л буузтай аль болох элдэв амтлагч бүү хэрэглээрэй гээд захиад байгаа юм. Манайхан дэндүү их амт хөөж идээд байгаа нь алсдаа эрүүл мэндэд тун хөнөөлтэй. Амтлах нь 1-2 минутын мэдрэмж. Гэтэл залгиснаар таны биед шингэж гартлаа 24 цаг болно, хожмоо ямар ч уршиг дагуулж болно. Эрүүл монгол хүн байя л гэвэл үүнийг идэхээсээ өмнө ойлгомоор байна.

-Идэхээсээ илүү идсэн зүйлээ шим болгож шингээх чухал гэж та ярьдаг. Шим болгож шингээх арга нь юу байдаг вэ?
-Ердөө зажилалт л чухал юм шүү дээ. Бид зажилна гэдэг ойлголтыг бараг мартчихаад байна. Уг нь бид зажилж идвэл хоол, залгиж идвэл хор гэж ярьдаг ард түмэн шүү дээ. Зажлах тусам амтыг тархи ойлгож, хоол боловсруулахад илүү хялбар болдог.
Дутуу зажилсан хоолыг ходоод боловсруулах гэж зүдэрсээр сүүлдээ хоол дутуу боловсорч ходоодоо өвчлүүлээд байна. Иймээс л ирж үзүүлсэн хүн болгондоо л хоолоо сайтар зажилж ид гэсэн зөвлөгөөг өгдөг юм. Ходоодны өвчлөлийн шалтгааныг дийлэнх дутуу зажилдаг, бараг залгидгаас болж байна шүү дээ.
-Битүүнд битүүртлээ иднэ гэсэн үг ч бий. Ер нь нэг дор их идэхийн цаана ходоодонд ямар үйл явц явагдаж байдаг вэ?
-Хүн нэг удаад хоёр алга нийлүүлсэн хонхорхойд багтах хэмжээний л хоол идэхэд болно гэж үздэг. Ийм хэмжээний хоолыг идээд дахиж идмээр санагдах тэр үед л зогсоох нь зөв байдаг. Өөрөөр хэлбэл хоол идсэний дараа хөнгөн мэдрэмжтэй үлдэх ёстой.
Зарим хүн аюулхайдаа тултал идсэнийгээ л цадлаа гэж эндүүрдэг. Үнэндээ энэ бол таны ходоод цадсандаа биш өвдсөндөө тулж, эзнээсээ “Үүнээсээ илүүг битгий идээч ээ” гэж гуйж буй дохио нь тэр шүү дээ.
Манайхан эмчид үзүүлэхдээ “Амархан ядарч сульддаг боллоо” гэдэг. Анзаарвал хэт их идэж, буруу хооллосны уршгаар л монголчууд өвдөж сульдаад байна. Юу идэхээс ч илүү яаж идэх нь чухал буюу зажлалтыг бид мартчихжээ.
Махан хоолыг 40-50, ургамлын гаралтай хоолыг 20-30 удаа зажилж идэж заншмаар байна. Үүнийгээ үр хүүхдэдээ ч сургаж дадуулах учиртай.
-Үл зохицох идээ ундааны тухайд зөвлөгөө өгөхгүй юу?
-Цагаан сараар айлд ороход ихэнх айлууд сүү амсуулдаг. Араас нь цай, айраг, бууз, мах, олон төрлийн салат зууш, хайлмагаар дайлдаг. Төд удалгүй архи сөгнөдөг шүү дээ. Нэг талаасаа нэг дор хэт олон зүйл идэж байна.
Архи сүүний үл зохицол: Энэ хоёр бүтээгдэхүүнийг зэрэгцүүлэн хэрэглэх нь зохицолгүй. Учир нь архи, тараг зэрэг нь сүүг исэлдүүлж, ээдүүлдэг тул үл зохицох идээ ундаанд багтдаг. Үл зохицох идээ ундааг хамтад нь хэрэглэснээс болж наанадаж гэдэс цанхайх, гүйлгэх зэрэг шинж тэмдэг илэрнэ. Яваандаа нас дээр гарахаараа сүүтэй цай, сүү сүүн бүтээгдэхүүнээсээ харшилдаг. Уг нь сүү хордлого тайлах гайхамшигтай бүтээгдэхүүн шүү дээ. Хүн гэдэг эхийн сүүгээр амилдаг амьтан. Тэгсэн атлаа сүүнээс харшилж байгаа нь өнөө л хоол хүнсний зохистой хэрэглээний талаар мэдлэг дутсаных.
Мах жимсний үл зохицол: хоёрыг зэрэг идэх нь зохицолгүй. Учир нь хоол боловсруулах замыг хямраадаг. Тэгээд ч хаврын цагт жимс шимгүй болсон байдаг.
Халуун хүйтний харш. Жишээ нь зарим хоолны газрын хаяг дээр халуун хоол, хүйтэн пиво гэсэн байдаг шүү дээ. Мөн наадам, цагаан сараар бүх телевизээр хийжүүлсэн ундаатай хамт хуушуур, бууз идэж буйгаар сурталчилдаг. Үүнийг та нойр булчирхайг чинь өвчлүүлэх аюулт жор л гэж ойлгоорой.

-Цагаан сарын дараа ходоод, нойр булчирхайн өвчлөл нэмэгддэг үү?
-Ямар ч өвчин гэнэтхэн бий болчихдоггүй. Буруу хэрэглээ, хоол хүнсний замбараагүй сонголт, амаар гарах үг хүртэл нөлөөлж шалтаг шалтгааны суурийг бага багаар тавьж байгаад нэг л өдөр “тэсэрдэг”. Тэр нь өвдөлтөөр, ходоодны шарх цаашлаад хавдраар илэрч байна. Үүнийг гэнэт сэдрээдэг зүйл нь зуны зугаалга, наадмын хорхог, цагаан сарын үеийн зохисгүй хооллолт л доо. Бидний цөөхөн монголчууд яг одоо энэ үеэсээ хоол хүнсэндээ анхаарал хандуулах, сэтгэлгээний шинэ түвшинд шилжих цаг үе нь ирчхээд байна.
Би энэ талаараа нийгмийн сүлжээнд ярьж, бичлэг ч хийдэг юм. Анзаарахад ходоодны өвчлөл хамгийн их оношлогддог баруун аймаг тэр дундаас Увс аймгаас хамгийн бага үздэгт харамсдаг. Энэ нь мэдэхгүйгээ мэдэхгүй байна гэсэн үг юм.
-Манайхны архины хэрэглээ ходоод, нойр булчирхайн өвчлөлд хэр их нөлөөлдөг вэ?
-Монголчуудын маань архины хэрэглээ арай л их байгаад сэтгэл эмзэглэдэг. Сүүлийн үед цагаан сараар ширээний чимэг болгох гээд бүр ахиулж виски авдаг болжээ. Уг нь архины градус нь нэмэгдэх тусам хүний биед цочрол өгдөг. Гол хохирогч эрхтэн нь элэг, ходоод, нойр булчирхай. Ялангуяа эрчүүд маань сархдын хэтэрсэн хэрэглээнээсээ болж эрүүл мэндээ цаашлаад амь насаа ч алдаж байгаа тохиолдол цөөнгүй.
Өнгөрсөн цагаан сараар гэхэд сархад хэтрүүлсэн шалтгаанаар шинийн нэгэнд амь насаа алдсан харамсалтай тохиолдол ч гарсан. Ялангуяа цагаан сар, наадам гээд ямар нэгэн баяр наадмын дараа иймэрхүү асуудлууд гардаг. Уг нь баяраас инээд хөөр, дурсамж л үлдэх ёстойгоос биш ууж идсэндээ харамссан, шаналал, гуниг тээх шалтгаан болох учиргүй. Ер нь монгол хүнд архийг задлах фермент маш бага байдаг гэдгийг залуус ойлгоосой.
-Эндээс үзэхэд идэж ууж байгаа бүхэн маань өвчлөлийн шалтгаан болж байгаа байх нь ээ?
-Монголчууд улаан хоолойн хавдрын өвчлөлөөрөө хоёрдугаарт, ходоодны хавдраар дэлхийд нэгдүгээр байранд орж байна. Нойр булчирхай, гүйлсэн булчирхайн өвчлөл ч нэлээд өндөр. Үүнээс та нэг зүйлийг анзаарч байна уу. Бид ерөөсөө л амаараа оруулах гэж буй зүйлдээ анхаараагүйгээс л өвдөж, өнөөдрийн дүр зургийг бий болгосон ард түмэн. Уг нь зуун хувь сэргийлэх боломжтой.
Нийтээрээ эрүүл мэндийн боловсролоо дээшлүүлж идээ ундааны соёл, дэг жаягаа дэлгэрүүлж хэрэгжүүлснээр элэг бүтэн, урт удаан сэтгэл амар амьдрах боломжтой.
Тиймээс энэ Монгол Улсыг авч явах бидний ирээдүй болсон хүүхдүүдээ энэ цаг үеэс нь зөвд ойр болгож эрхэмлэх зүйл нь эрүүл мэнд гэдгийг таниулахаар цуврал сургалт явуулж байна.

-Хаврын улиралд яагаад эрүүл мэнддээ онцгойлон анхаарал хандуулах ёстой вэ?
-Хаврын улиралд идэж байгаа мах, ногоо ч намрынх шиг шимгүй гэсэн үг. Харин багыг оновчтойгоор хүртэх л чухал.
Өвдөх нигууртай, хуучин өвчин сэдрэх гээд бүх зүйл давхацдаг улирал тул хаврын салхи хавирга нэвт гэсэн хуучны үг ч бий. Иймээс л энэ улиралд идэх уух бүхэндээ сэрэмжтэй байх учиртай.
Хувцаслалтыг мөн анхаарах хэрэгтэй. Хөрс гүн хөлддөг тул гэсэх нь хожуу буюу 4 дүгээр сарын сүүл хүртэл доогуур жиндэх нөлөөтэй байдаг тул эрт нимгэлж болдоггүй.
-Тэгвэл хавар дархлаагаа сэргээхэд хамгийн зохимжтой хүнсийг нэрлэхгүй юу?
-Монголчууд дөрвөн улиралдаа зохицуулж хооллодог, байгаль дэлхийгээ шүтдэг эртний уламжлалтай ард түмэн. Хавар биед хурдан шим өгөх хоол нь шөлтэй хоол юм. Ялангуяа ясны шөлтэй хоол голдуу хэрэглэхийг л зөвлөнө. Үе мөчөөр өвдөг, нойргүйдэлтэй, ясны сийрэгжилтэй, төмөр дутлын цус багадалттай хүмүүст ясны шөл уулгах, идүүлэх замаар эмчлэх нь үр дүнтэй байдаг. Учир эдгээр өвчнийг анагаах кальци, магни, селин, зэс зэрэг эрдэс уургийн агууламж ясны шөлөнд их байдаг. Газар гэсэхээр үндэс хүрдэнд нөлөөлдөг тул хонь, ямааны шийр, толгойн шөл уувал сайн. Шөлөөр цадаж, төлөөр баяждаг юм шүү.
"Эрүүл Монгол хүн үндэсний хөдөлгөөн"-ий хүрээнд хоол зүйч, эмч, мэргэжилтнүүдийн баг та бүхэнд эрүүл зохистой хооллолтын талаарх энэхүү зөвлөмжийг хүргэж байна. Энд дарж татах.

Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг ・ 11 сарын 16, 2023
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.
Сэтгэгдэл бичих (3)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.
Зочин [103.57.93.211] ・ 2024.01.06 Хариулах
Баярлала
Зочин [66.181.177.242] ・ 2023.12.21 Хариулах
Сайхан зөвөлгөө өгдөг эмчдээ Гялайлаа Амжилт хүсье
Зочин [59.153.115.90] ・ 2023.12.14 Хариулах
Tanid mash ikh bayrlalaa.
Санал болгох
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай