Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_core_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_core_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80
Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204
__d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89
Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504
Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822
CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145
Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351
Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328
Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112
Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673
Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115
Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94
Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256
Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65 Warning (512)CORE/src/Cache/Cache.php , line 178 ]Code Context $registry -> set ( $name , new NullEngine ()); trigger_error ( $e -> getMessage (), E_USER_WARNING ); $name = '_cake_model_'
$registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) {
'_loaded' => [
(int) 0 => '_cake_core_',
(int) 1 => '_cake_model_'
]
}
$config = [
'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine',
'prefix' => 'myapp_cake_model_',
'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/',
'serialize' => true,
'duration' => '+2 minutes',
'url' => null
]
$e = object(RuntimeException) {
[protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.'
[protected] code => (int) 0
[protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php'
[protected] line => (int) 92
} Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178
Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236
Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378
Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55
Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75
Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59
Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165
Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147
Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96
Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878
App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40
Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299
Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293
Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249 Warning (512)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 53 ]Code Context if ( Configure :: read ( 'debug' )) { trigger_error ( $message , E_USER_WARNING ); } else { $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<meta name="keywords"
content="ардчилал, ардчиллын уналт уу, х.тэмүүжин, “ардчиллын уналт уу" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="http://peak.mn/files/profile/537531ed33f41f3cec63da86bc835c12.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Янжмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 27, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><strong>“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.</strong></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай холбоотойгоор ярилцаж байхад Монгол Улсад юу өрнөөд байна вэ гэдгийг хялбаршуулсан замаар тайлбарлаж байсан. Шилжилтийн онол байдаг гээд. Аливаа улс орон шилжилт хийхдээ үе шаттай процесуудыг туулдаг. Тэр дундаа пост комуннист орнууд хаалттай, хагас цэрэгжсэн, төлөвлөгөөт нийгмээс шилжих явцдаа дөрвөн үе шатыг туулж байна гэдэг загварчлал байсан л даа. Одоогийн нийгмээ шүүмжилж байгаа бол ирээдүйд юу бүтээх юм бэ гэдэг төсөөлөл, чиг баримжаа идеалаа олж авдаг юм гээд. Ерээд оны жагсаал, цуглааны үеийн уриа лоозонг харахаар бий болгохыг хүссэн, бид ийшээ л явах юм байна гэсэн чиг баримжаа болсон олон уриа үг байсныг санаж байна. “Хүний эрх”, “Хүнд суртлыг халъя”, “Иргэний нийгмийг байгуулъя”, “Үг хэлэх эрх чөлөө өг” гэх мэтээр олон лоозонгууд байсан. Ерээд онд бид бүгд нэг үзэл санаатай болоогүй ч чиг баримжаатай болсон шиг байгаа юм. Хувийн өмчтэй болох тухай, зах зээлийн нийгэмд амьдрах тухай, чөлөөт сонголттой улс төрийн өрсөлдөөнтэй дэглэмд амьдрах тухай гэх мэт. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Ийм чиг баримжаатай болсон орнууд шилжилтийнхээ үед хамгийн их хийдэг ажил нь олж авсан чиг баримжаандаа тохирсон институтуудыг байгуулах гэж оролддог гэдэг. Манайх энэ үе шатыг эрч хүчтэйгээр эхлүүлсэн. Одоо ч хараахан дуусгаж амжаагүй байна. Заримыг нь давуулан биелүүлсэн байх.</p><p style="text-align: justify;">Энэ шилжилтийн гурав дахь үе шат бол байгуулсан институт идеалд чинь тохирсон соёлыг үйлдвэрлэж байна уу гээд үзэхээр манай ардчиллын доголдол илэрдэг гэж дүгнэсэн. Өөрөөр хэлбэл хараат бус, бие даасан байдлаар ажиллуулах гээд байгаа шүүх хүний эрхийн хэрэм, цайз болж чадаж байна уу? Хуулийн дагуу шударга ёс гээчийг бэхжүүлж чадаж байна уу эсвэл шүүгч нэртэй цөөн хүмүүсийн амьдрах арга хэрэгсэл, ашиг сонирхлыг нь хангадаг бүтэц болж хувирав уу?</p></blockquote><p><br></p><p><br></p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Парламент чинь үнэхээр төлөөллийн, иргэдийнхээ нийтлэг ашиг сонирхлыг хангаж чадаж байна уу аль эсвэл мөнгөтэй, засаглалд хүчтэй нөлөөлж чаддаг бүлэглэлүүдийн лобби орж ирдэг, ардчиллаар халхавчилсан шийдвэрийг дамжуулагч болоод хувирчихав уу?</p><p style="text-align: justify;">Засгийн газар хууль хэрэгжүүлэх ажлаа хийж байна уу, эсвэл бүлэг фракциуд Засгийн газрыг хаа, гуяар нь салгаж хувьчилж авах замаар ардчилалд огт хамааралгүй, цоо шинэ соёлыг үйлдвэрлээд эхлэв үү? </p><p style="text-align: justify;">Гэх мэтчилэн соёлын үзүүлэлтээр “Танай ардчилалд доголдол үүсч эхэлж байна, гажиг үүсч байна, гол зорилго руугаа явахгүй байна, ардчилалд халгаатай өөр соёлуудыг танай институтууд үйлдвэрлэж байна” гэсэн дүгнэлт 10 жилийн өмнө гарч байсан санагдана. Миний нүдээр харахад энэ дүгнэлт улам бүр баталгаажаад байгаа юм. Би үүнийг яагаад ярих болов гэхээр Э.Гэрэлт-Од судлаачийн хэлсэнчлэн гадаад талд ардчилалтай холбоотой гудайлтууд харагдаж байгаа. Мэдээж пост комунист орнуудад нэг өөр.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ардчилал урт хугацаанд оршин тогтносон орнуудад бас өөр төрлийн гудайлтууд харагдаж байгаа. Ардчилал урт хугацаанд тогтсон орнуудын гудайлтыг тайлбарлаж байгаа судлаачдын нэг том дүгнэлт нь “Төлөөллийн ардчилал асуудлыг шийдэх арга зам нь учир дутагдалтай учраас төлөөллийн ардчиллыг засварлах, зарим хэсэгт түүнийг орлож болох ардчиллын өөр хувилбарын эрэл хайлт хийгдээд байгаа юм биш үү. Зөвшилцөх ардчилал гэх мэт хувилбарууд яригдаад байна. Энэ нь ардчиллыг сайжруулахтай холбоотой гарч байгаа шийдвэрийг түвшин түвшинд нь, эсвэл шийдвэрийн агуулгууд дээр алинд нь илүү найдвал олон нийт сэтгэл ханамжтай байх вэ гэдэг эрэл хайгуул болохоос биш ардчилсан тогтолцоо ганхаж байна гэсэн дүгнэлт хийх үзэгдэл мөн үү биш үү гэх мэтээр яриа гараад байгаа юм. </p><p style="text-align: justify;">Бид эрх мэдлийн төвлөрлийг задалж чадаагүй улам бүр төвлөрүүлсэн<span class="twittersharelink">. Сүүлийн 20-иод жил УИХ буюу дээр байгаа хууль тогтоох түвшний байгууллагууд сонгуулийн тогтолцооноосоо болдог уу түвшин түвшинд нь шийдэх эрх мэдлийг нь тараан байрлуулах гэтэл бүгдийг нь татаж авчраад УИХ-ын гишүүн нь хороо, Засаг даргын хэмжээний ажлыг хамж шийдвэрлэдэг болж, бүх эрх мэдэл тэнд төвлөрнө гэдэг олон нийтэд хэт их хүлээлт үүсгэдэг учраас олон нийтийн сэтгэл ханамж бага болж байгаа</span>. Шидэт дохиур шиг ганц зүйл дээр хэт ачаалал үүсэхээр ардчиллаас залхалт үүсдэг.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сонгууль болохоор юу ч өөрчлөгддөггүй. Баримт ил болоод байхад хэн ч хуулийн хариуцлага хүлээдэггүй. </p><p style="text-align: justify;">Мэдээлэл ил тод байдаг, зарим нь худлаа янз бүр байдаг. Гэхдээ түүний мөрөөр арга хэмжээ авч, ажил хийгдэж, хуулийн хариуцлага хүлээх, өөрчлөлт хийх гэх мэтээр иргэнд буцаж ирдэг мэдээлэл байхгүй учраас олон нийт ардчилал үр ашиггүй юм биш үү, асуудал шийддэггүй юм биш үү гэдэг ойлголттой болж, ардчиллаас залхаад байгаа юм гэсэн тайлбарууд бас гарч ирж байна лээ. Манайд энэ дүр зураг бас илүү тод харагдаж байгаа юм.</p><p>Ардчиллын уналт уу гэдэг асуултанд хариулахад ардчиллыг нэр хүндийнх нь хувьд цэвэр байлгахын тулд ардчилалд хамаагүй зарим ойлголтыг салгаад, тэнд нь бас ардчилалтай эн тэнцэхүйц үнэт зүйлүүд байдаг гэдгийг хүлээн зөвшөөрөх нь чухал юм байна. Үүнийг монголчууд дутмаг хийсэн.</p><p>Тухайлбал Сингапур, Хонгконг гэх мэт орнуудын туршлагатай 2012-2014 онд очиж танилцаж байлаа. Улс төрийн тогтолцоог нь ардчилсан гэж хэлэхгүй системүүд боловч хууль сахиулах байгууллагууд нь маш иргэнжсэн. Иргэндээ үйлчлэхийг зорьсон, хяналтад нь байлгахыг оролддог, тайлагнадаг системтэй. Тэнд үйлчилгээг нь авч байгаа хүмүүсийн эрх ашгийг нэгдүгээрт тавих хэмжээний зохион байгуулалт, хуулийн орчинтой. Иргэний болгох гэдэг ойлголт ардчилалтай цуг яригддаг юм. Энэ институтууд чинь иргэний байж чадаж байгаа юм уу? Энэ институтуудын үйлдвэрлэж байгаа соёл болон явуулж байгаа чиг үүргийнх нь үр шимийг нь хүртэгч нь иргэд байж чадах уу гэдэг сэдвээр бид үнэхээр ярих цаг болсон. </p><p>Ардчиллын дайсан гэх юм уу ардчиллыг үнэгүйдүүлдэг нэг үзэгдэл бол иргэний бус засаглал, иргэний бус арга зам, иргэний бус чиг үүргүүдийг хэтэрхий санхүүжүүлэх, зохион байгуулалтыг нь чадваржуулах гэдэг ойлголт бий. Та бүхэн анзаарч байгаа. </p><p>Парламентын спикер нь хүртэл ёслохоос авахуулаад энэ бүхэн юу илэрхийлж байна гэхээр иргэний гэдэг байдлаа энэ засаглал чинь алдаж эхэлж байгаа юм биш үү гэдэг дохио.<span class="twittersharelink"> Дэг журам гэхээр хуучин хагас цэрэгжсэн, социалист пост комунист улс орнуудад байдаг шиг хамгийн сайн зохион байгуулалт бол цэргийн дэг журам л гэж ойлгодог хандлага одоо хүртэл яваад, жирийн иргэдийн хувьд цэргийн дүрэмт хувцас өмссөн бол илүү сахилга баттай юм шиг, ёслоод тушаал заавраар гүйгээд байвал зохион байгуулалт өндөртэй, ажлыг гялалзуулж байгаа хүмүүс шиг харагддаг хандлага нь иргэний байр суурь, иргэний гэх бүх үнэт зүйлүүдийг доош нь хийж байгаа. </span></p><p>Ардчиллыг бий болгож байгаа сав нь иргэний засаглал шүү. Ардчилагчдын алдаа байв уу гэдгийг бодож, ярилцах ёстой байх. Манай ардчилагчид хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. </p><p>Эрх мэдэлд гарчихаараа феодал ноёд шиг загнаж эхэлдэг. Тусгай анги шиг бодож эхэлдэг. Өмсч байгаа хувцас нь аяглаж байгаа байдал нь хэн нэгнээс тусдаа дээгүүр, үнэ цэнтэй анги давхаргын соёл, хэв шинж бүтээх гэж оролддог. Өнөөдөр ардчилал, чөлөөт нийгэмд тулгарч байгаа олон зовлонгийн эхийг манай ардчилагчид тавьсан байдаг.<span class="twittersharelink"> </span></p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн. Зүгээр л цалингаараа хувцсаа авч өмсөөд, иргэндээ үйлчлээд явж байх ёстой нийгмийн даатгал, татварынхныг татвар төлөгчдийн мөнгөөр хувцаслах ажлыг бид эхлүүлсэн.</span> </p></blockquote><p><span class="twittersharelink">Ардчилсан Ерөнхийлөгч гэж ярьж байгаа хүн ёсолгоо хийгээд, эх орондоо хайртай, мундаг дүр бүтээх гэж оролдсон</span>. Түүнийх нь араас парламент, төлөөллийн танхимын спикер нь ёслоод дүрэмт хувцас өмсөөд зогсч байна. Хэрэв Монгол Улсад Үндсэн хуулийн шүүх байдаг тэр нь ардчиллын манаач хувь хүний эрх чөлөө, иргэний байдлын хэрэгсэл байсан бол аль хэдийн Үндсэн хуулийн шүүхэд дуудагдаад, асуудал яригдах учиртай. Манайд тэр нь даанч харамсалтай нь ажилладаггүй. Ардчилагчдын хамгийн том алдаа бол хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. Цагдаагийн байгууллагыг цэрэгжсэн байгууллага биш болгоно цагдаагийн удирдлага иргэний хэлбэртэй байна гэхэд би генерал болох ёстой гээд уурлаж байсан хүмүүс шүү дээ. Ардчиллын үнэт зүйлийг манлайлагчид нь харуулж дагуулж, бүтээлцэж байхгүй бол эсрэг соёлыг нь уухайлан дэмжих хөрс нийгэмд бий болдог. </p><p><br></p><p><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчилал" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчилал</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчиллын уналт уу</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/х.тэмүүжин" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">х.тэмүүжин</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/“ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">“ардчиллын уналт уу</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776368872.8174"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34573';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу? </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
<img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
Д.Бумдарь: Бид Францын хувьсгалын өмнөх үетэй адилхан нөхцөлд очиж байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Р.Сайхан-Уул </a> ・
09 сарын 09, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
Э.Гэрэлт-Од: Монголчуудын төрд итгэх итгэл, тэр дундаа улс төрийн намд итгэх итгэл хамгийн бага түвшинд хүрсэн </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
Д.Урианхай: Монголчууд нийгмийн сэтгэлгээний хувьсгалыг хийх нь “Тэнгэрийн цаг”- ийн тохиол мэт боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Peak.mn </a> ・
01 сарын 13, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
С.Эрдэнэ: Бид хамтдаа Монгол хүний үнэ цэнийг өндөрт өргөнө гэдэгт итгэлтэй байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
12 сарын 10, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqod";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$maxBufferLength = (int) 8192
$file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php'
$line = (int) 855
$message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855' Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 154 ]Code Context $response -> getStatusCode (), ( $reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '' ) )); $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<meta name="keywords"
content="ардчилал, ардчиллын уналт уу, х.тэмүүжин, “ардчиллын уналт уу" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="http://peak.mn/files/profile/537531ed33f41f3cec63da86bc835c12.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Янжмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 27, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><strong>“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.</strong></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай холбоотойгоор ярилцаж байхад Монгол Улсад юу өрнөөд байна вэ гэдгийг хялбаршуулсан замаар тайлбарлаж байсан. Шилжилтийн онол байдаг гээд. Аливаа улс орон шилжилт хийхдээ үе шаттай процесуудыг туулдаг. Тэр дундаа пост комуннист орнууд хаалттай, хагас цэрэгжсэн, төлөвлөгөөт нийгмээс шилжих явцдаа дөрвөн үе шатыг туулж байна гэдэг загварчлал байсан л даа. Одоогийн нийгмээ шүүмжилж байгаа бол ирээдүйд юу бүтээх юм бэ гэдэг төсөөлөл, чиг баримжаа идеалаа олж авдаг юм гээд. Ерээд оны жагсаал, цуглааны үеийн уриа лоозонг харахаар бий болгохыг хүссэн, бид ийшээ л явах юм байна гэсэн чиг баримжаа болсон олон уриа үг байсныг санаж байна. “Хүний эрх”, “Хүнд суртлыг халъя”, “Иргэний нийгмийг байгуулъя”, “Үг хэлэх эрх чөлөө өг” гэх мэтээр олон лоозонгууд байсан. Ерээд онд бид бүгд нэг үзэл санаатай болоогүй ч чиг баримжаатай болсон шиг байгаа юм. Хувийн өмчтэй болох тухай, зах зээлийн нийгэмд амьдрах тухай, чөлөөт сонголттой улс төрийн өрсөлдөөнтэй дэглэмд амьдрах тухай гэх мэт. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Ийм чиг баримжаатай болсон орнууд шилжилтийнхээ үед хамгийн их хийдэг ажил нь олж авсан чиг баримжаандаа тохирсон институтуудыг байгуулах гэж оролддог гэдэг. Манайх энэ үе шатыг эрч хүчтэйгээр эхлүүлсэн. Одоо ч хараахан дуусгаж амжаагүй байна. Заримыг нь давуулан биелүүлсэн байх.</p><p style="text-align: justify;">Энэ шилжилтийн гурав дахь үе шат бол байгуулсан институт идеалд чинь тохирсон соёлыг үйлдвэрлэж байна уу гээд үзэхээр манай ардчиллын доголдол илэрдэг гэж дүгнэсэн. Өөрөөр хэлбэл хараат бус, бие даасан байдлаар ажиллуулах гээд байгаа шүүх хүний эрхийн хэрэм, цайз болж чадаж байна уу? Хуулийн дагуу шударга ёс гээчийг бэхжүүлж чадаж байна уу эсвэл шүүгч нэртэй цөөн хүмүүсийн амьдрах арга хэрэгсэл, ашиг сонирхлыг нь хангадаг бүтэц болж хувирав уу?</p></blockquote><p><br></p><p><br></p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Парламент чинь үнэхээр төлөөллийн, иргэдийнхээ нийтлэг ашиг сонирхлыг хангаж чадаж байна уу аль эсвэл мөнгөтэй, засаглалд хүчтэй нөлөөлж чаддаг бүлэглэлүүдийн лобби орж ирдэг, ардчиллаар халхавчилсан шийдвэрийг дамжуулагч болоод хувирчихав уу?</p><p style="text-align: justify;">Засгийн газар хууль хэрэгжүүлэх ажлаа хийж байна уу, эсвэл бүлэг фракциуд Засгийн газрыг хаа, гуяар нь салгаж хувьчилж авах замаар ардчилалд огт хамааралгүй, цоо шинэ соёлыг үйлдвэрлээд эхлэв үү? </p><p style="text-align: justify;">Гэх мэтчилэн соёлын үзүүлэлтээр “Танай ардчилалд доголдол үүсч эхэлж байна, гажиг үүсч байна, гол зорилго руугаа явахгүй байна, ардчилалд халгаатай өөр соёлуудыг танай институтууд үйлдвэрлэж байна” гэсэн дүгнэлт 10 жилийн өмнө гарч байсан санагдана. Миний нүдээр харахад энэ дүгнэлт улам бүр баталгаажаад байгаа юм. Би үүнийг яагаад ярих болов гэхээр Э.Гэрэлт-Од судлаачийн хэлсэнчлэн гадаад талд ардчилалтай холбоотой гудайлтууд харагдаж байгаа. Мэдээж пост комунист орнуудад нэг өөр.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ардчилал урт хугацаанд оршин тогтносон орнуудад бас өөр төрлийн гудайлтууд харагдаж байгаа. Ардчилал урт хугацаанд тогтсон орнуудын гудайлтыг тайлбарлаж байгаа судлаачдын нэг том дүгнэлт нь “Төлөөллийн ардчилал асуудлыг шийдэх арга зам нь учир дутагдалтай учраас төлөөллийн ардчиллыг засварлах, зарим хэсэгт түүнийг орлож болох ардчиллын өөр хувилбарын эрэл хайлт хийгдээд байгаа юм биш үү. Зөвшилцөх ардчилал гэх мэт хувилбарууд яригдаад байна. Энэ нь ардчиллыг сайжруулахтай холбоотой гарч байгаа шийдвэрийг түвшин түвшинд нь, эсвэл шийдвэрийн агуулгууд дээр алинд нь илүү найдвал олон нийт сэтгэл ханамжтай байх вэ гэдэг эрэл хайгуул болохоос биш ардчилсан тогтолцоо ганхаж байна гэсэн дүгнэлт хийх үзэгдэл мөн үү биш үү гэх мэтээр яриа гараад байгаа юм. </p><p style="text-align: justify;">Бид эрх мэдлийн төвлөрлийг задалж чадаагүй улам бүр төвлөрүүлсэн<span class="twittersharelink">. Сүүлийн 20-иод жил УИХ буюу дээр байгаа хууль тогтоох түвшний байгууллагууд сонгуулийн тогтолцооноосоо болдог уу түвшин түвшинд нь шийдэх эрх мэдлийг нь тараан байрлуулах гэтэл бүгдийг нь татаж авчраад УИХ-ын гишүүн нь хороо, Засаг даргын хэмжээний ажлыг хамж шийдвэрлэдэг болж, бүх эрх мэдэл тэнд төвлөрнө гэдэг олон нийтэд хэт их хүлээлт үүсгэдэг учраас олон нийтийн сэтгэл ханамж бага болж байгаа</span>. Шидэт дохиур шиг ганц зүйл дээр хэт ачаалал үүсэхээр ардчиллаас залхалт үүсдэг.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сонгууль болохоор юу ч өөрчлөгддөггүй. Баримт ил болоод байхад хэн ч хуулийн хариуцлага хүлээдэггүй. </p><p style="text-align: justify;">Мэдээлэл ил тод байдаг, зарим нь худлаа янз бүр байдаг. Гэхдээ түүний мөрөөр арга хэмжээ авч, ажил хийгдэж, хуулийн хариуцлага хүлээх, өөрчлөлт хийх гэх мэтээр иргэнд буцаж ирдэг мэдээлэл байхгүй учраас олон нийт ардчилал үр ашиггүй юм биш үү, асуудал шийддэггүй юм биш үү гэдэг ойлголттой болж, ардчиллаас залхаад байгаа юм гэсэн тайлбарууд бас гарч ирж байна лээ. Манайд энэ дүр зураг бас илүү тод харагдаж байгаа юм.</p><p>Ардчиллын уналт уу гэдэг асуултанд хариулахад ардчиллыг нэр хүндийнх нь хувьд цэвэр байлгахын тулд ардчилалд хамаагүй зарим ойлголтыг салгаад, тэнд нь бас ардчилалтай эн тэнцэхүйц үнэт зүйлүүд байдаг гэдгийг хүлээн зөвшөөрөх нь чухал юм байна. Үүнийг монголчууд дутмаг хийсэн.</p><p>Тухайлбал Сингапур, Хонгконг гэх мэт орнуудын туршлагатай 2012-2014 онд очиж танилцаж байлаа. Улс төрийн тогтолцоог нь ардчилсан гэж хэлэхгүй системүүд боловч хууль сахиулах байгууллагууд нь маш иргэнжсэн. Иргэндээ үйлчлэхийг зорьсон, хяналтад нь байлгахыг оролддог, тайлагнадаг системтэй. Тэнд үйлчилгээг нь авч байгаа хүмүүсийн эрх ашгийг нэгдүгээрт тавих хэмжээний зохион байгуулалт, хуулийн орчинтой. Иргэний болгох гэдэг ойлголт ардчилалтай цуг яригддаг юм. Энэ институтууд чинь иргэний байж чадаж байгаа юм уу? Энэ институтуудын үйлдвэрлэж байгаа соёл болон явуулж байгаа чиг үүргийнх нь үр шимийг нь хүртэгч нь иргэд байж чадах уу гэдэг сэдвээр бид үнэхээр ярих цаг болсон. </p><p>Ардчиллын дайсан гэх юм уу ардчиллыг үнэгүйдүүлдэг нэг үзэгдэл бол иргэний бус засаглал, иргэний бус арга зам, иргэний бус чиг үүргүүдийг хэтэрхий санхүүжүүлэх, зохион байгуулалтыг нь чадваржуулах гэдэг ойлголт бий. Та бүхэн анзаарч байгаа. </p><p>Парламентын спикер нь хүртэл ёслохоос авахуулаад энэ бүхэн юу илэрхийлж байна гэхээр иргэний гэдэг байдлаа энэ засаглал чинь алдаж эхэлж байгаа юм биш үү гэдэг дохио.<span class="twittersharelink"> Дэг журам гэхээр хуучин хагас цэрэгжсэн, социалист пост комунист улс орнуудад байдаг шиг хамгийн сайн зохион байгуулалт бол цэргийн дэг журам л гэж ойлгодог хандлага одоо хүртэл яваад, жирийн иргэдийн хувьд цэргийн дүрэмт хувцас өмссөн бол илүү сахилга баттай юм шиг, ёслоод тушаал заавраар гүйгээд байвал зохион байгуулалт өндөртэй, ажлыг гялалзуулж байгаа хүмүүс шиг харагддаг хандлага нь иргэний байр суурь, иргэний гэх бүх үнэт зүйлүүдийг доош нь хийж байгаа. </span></p><p>Ардчиллыг бий болгож байгаа сав нь иргэний засаглал шүү. Ардчилагчдын алдаа байв уу гэдгийг бодож, ярилцах ёстой байх. Манай ардчилагчид хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. </p><p>Эрх мэдэлд гарчихаараа феодал ноёд шиг загнаж эхэлдэг. Тусгай анги шиг бодож эхэлдэг. Өмсч байгаа хувцас нь аяглаж байгаа байдал нь хэн нэгнээс тусдаа дээгүүр, үнэ цэнтэй анги давхаргын соёл, хэв шинж бүтээх гэж оролддог. Өнөөдөр ардчилал, чөлөөт нийгэмд тулгарч байгаа олон зовлонгийн эхийг манай ардчилагчид тавьсан байдаг.<span class="twittersharelink"> </span></p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн. Зүгээр л цалингаараа хувцсаа авч өмсөөд, иргэндээ үйлчлээд явж байх ёстой нийгмийн даатгал, татварынхныг татвар төлөгчдийн мөнгөөр хувцаслах ажлыг бид эхлүүлсэн.</span> </p></blockquote><p><span class="twittersharelink">Ардчилсан Ерөнхийлөгч гэж ярьж байгаа хүн ёсолгоо хийгээд, эх орондоо хайртай, мундаг дүр бүтээх гэж оролдсон</span>. Түүнийх нь араас парламент, төлөөллийн танхимын спикер нь ёслоод дүрэмт хувцас өмсөөд зогсч байна. Хэрэв Монгол Улсад Үндсэн хуулийн шүүх байдаг тэр нь ардчиллын манаач хувь хүний эрх чөлөө, иргэний байдлын хэрэгсэл байсан бол аль хэдийн Үндсэн хуулийн шүүхэд дуудагдаад, асуудал яригдах учиртай. Манайд тэр нь даанч харамсалтай нь ажилладаггүй. Ардчилагчдын хамгийн том алдаа бол хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. Цагдаагийн байгууллагыг цэрэгжсэн байгууллага биш болгоно цагдаагийн удирдлага иргэний хэлбэртэй байна гэхэд би генерал болох ёстой гээд уурлаж байсан хүмүүс шүү дээ. Ардчиллын үнэт зүйлийг манлайлагчид нь харуулж дагуулж, бүтээлцэж байхгүй бол эсрэг соёлыг нь уухайлан дэмжих хөрс нийгэмд бий болдог. </p><p><br></p><p><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчилал" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчилал</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчиллын уналт уу</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/х.тэмүүжин" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">х.тэмүүжин</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/“ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">“ардчиллын уналт уу</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776368872.8174"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34573';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу? </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
<img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
Д.Бумдарь: Бид Францын хувьсгалын өмнөх үетэй адилхан нөхцөлд очиж байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Р.Сайхан-Уул </a> ・
09 сарын 09, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
Э.Гэрэлт-Од: Монголчуудын төрд итгэх итгэл, тэр дундаа улс төрийн намд итгэх итгэл хамгийн бага түвшинд хүрсэн </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
Д.Урианхай: Монголчууд нийгмийн сэтгэлгээний хувьсгалыг хийх нь “Тэнгэрийн цаг”- ийн тохиол мэт боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Peak.mn </a> ・
01 сарын 13, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
С.Эрдэнэ: Бид хамтдаа Монгол хүний үнэ цэнийг өндөрт өргөнө гэдэгт итгэлтэй байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
12 сарын 10, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqod";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$reasonPhrase = 'OK' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 183 ]Code Context foreach ( $values as $value ) { header ( sprintf ( '%s: %s' , $response = object(Cake\Http\Response) {
'status' => (int) 200,
'contentType' => 'text/html',
'headers' => [
'Content-Type' => [
[maximum depth reached]
]
],
'file' => null,
'fileRange' => [],
'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {},
'cacheDirectives' => [],
'body' => '<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>
Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News </title>
<meta charset="utf-8">
<meta name="description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<meta name="keywords"
content="ардчилал, ардчиллын уналт уу, х.тэмүүжин, “ардчиллын уналт уу" />
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" />
<meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1">
<meta name="HandheldFriendly" content="true">
<!-- Twitter Card data -->
<meta name="twitter:card"
content="summary" />
<meta name="twitter:site" content="@PEAK" />
<meta name="twitter:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News">
<!-- Twitter Page description less than 200 characters -->
<meta name="twitter:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px -->
<meta name="twitter:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:title"
content="Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News" />
<meta property="og:image"
content="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" />
<meta property="og:site_name"
content="Peak News" />
<meta property="og:description"
content="“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай..." />
<link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png">
<link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png">
<link rel="manifest" href="/site.webmanifest">
<meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c">
<meta name="theme-color" content="#ffffff">
<link
href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap"
rel="stylesheet">
<link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/>
<!--[if lt IE 9]>
<script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script>
<![endif]-->
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script>
<script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script>
<script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script>
</head>
<body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style="">
<!--Nav-->
<div class="peaknav" uk-sticky>
<nav class="uk-navbar-container">
<div class="uk-container uk-container-expand">
<div uk-navbar>
<div class="uk-navbar-left">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"
class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a>
</div>
<div class="uk-navbar-center uk-visible@l">
<ul class="uk-navbar-nav">
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
</ul>
</div>
<div class="uk-navbar-right">
<a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a>
<a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a>
<div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;">
<ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav">
<li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span
class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр
хуудас</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li>
<li class=""><a
href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li>
<li class=""><a
href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li>
<li class=""><a
href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li>
<li class=""><a
href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li>
<li class=""><a
href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li>
<li class="uk-nav-divider"></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li>
<li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li>
<li class=""><a
href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li>
<li class=""><a
href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li>
<li class=""><a
href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li>
</ul>
</div>
</div>
</div>
</div>
</nav>
</div>
<!-- This is the modal -->
<div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal>
<div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport>
<button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button"
uk-close></button>
<form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search"
name="searchText" value="" autofocus>
</form> </div>
</div>
<div id="fb-root"></div>
<script>
(function (d, s, id) {
var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0];
if (d.getElementById(id)) return;
js = d.createElement(s); js.id = id;
js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991';
fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs);
}(document, 'script', 'facebook-jssdk'));
</script>
<div class="latest">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</div>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн</h2>
<div uk-grid>
<div class="uk-width-2-3@s">
<div class="uk-margin" uk-grid>
<div class="uk-width-auto">
<p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;">
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0">
<img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0"
src="http://peak.mn/files/profile/537531ed33f41f3cec63da86bc835c12.jpg">
</a>
<a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%AF%D0%BD%D0%B6%D0%BC%D0%B0%D0%B0" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Янжмаа</a>
<br />
<span class="uk-text-xsmall">08 сарын 27, 2020</span>
</p>
</div>
<div class="uk-width-expand uk-text-right">
<p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</p>
</div>
</div>
<div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox">
<p>
<img src="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" class="" data-large="https://peak.mn/files/55d4e16f-c272-4804-bf53-b5f4d0037c07/19733769bf82fadd7a5726180f4a1112.jpg" alt=""/> </p>
<blockquote><p style="text-align: justify;"><strong>“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.</strong></p></blockquote><p style="text-align: justify;">Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай холбоотойгоор ярилцаж байхад Монгол Улсад юу өрнөөд байна вэ гэдгийг хялбаршуулсан замаар тайлбарлаж байсан. Шилжилтийн онол байдаг гээд. Аливаа улс орон шилжилт хийхдээ үе шаттай процесуудыг туулдаг. Тэр дундаа пост комуннист орнууд хаалттай, хагас цэрэгжсэн, төлөвлөгөөт нийгмээс шилжих явцдаа дөрвөн үе шатыг туулж байна гэдэг загварчлал байсан л даа. Одоогийн нийгмээ шүүмжилж байгаа бол ирээдүйд юу бүтээх юм бэ гэдэг төсөөлөл, чиг баримжаа идеалаа олж авдаг юм гээд. Ерээд оны жагсаал, цуглааны үеийн уриа лоозонг харахаар бий болгохыг хүссэн, бид ийшээ л явах юм байна гэсэн чиг баримжаа болсон олон уриа үг байсныг санаж байна. “Хүний эрх”, “Хүнд суртлыг халъя”, “Иргэний нийгмийг байгуулъя”, “Үг хэлэх эрх чөлөө өг” гэх мэтээр олон лоозонгууд байсан. Ерээд онд бид бүгд нэг үзэл санаатай болоогүй ч чиг баримжаатай болсон шиг байгаа юм. Хувийн өмчтэй болох тухай, зах зээлийн нийгэмд амьдрах тухай, чөлөөт сонголттой улс төрийн өрсөлдөөнтэй дэглэмд амьдрах тухай гэх мэт. </p><blockquote><p style="text-align: justify;">Ийм чиг баримжаатай болсон орнууд шилжилтийнхээ үед хамгийн их хийдэг ажил нь олж авсан чиг баримжаандаа тохирсон институтуудыг байгуулах гэж оролддог гэдэг. Манайх энэ үе шатыг эрч хүчтэйгээр эхлүүлсэн. Одоо ч хараахан дуусгаж амжаагүй байна. Заримыг нь давуулан биелүүлсэн байх.</p><p style="text-align: justify;">Энэ шилжилтийн гурав дахь үе шат бол байгуулсан институт идеалд чинь тохирсон соёлыг үйлдвэрлэж байна уу гээд үзэхээр манай ардчиллын доголдол илэрдэг гэж дүгнэсэн. Өөрөөр хэлбэл хараат бус, бие даасан байдлаар ажиллуулах гээд байгаа шүүх хүний эрхийн хэрэм, цайз болж чадаж байна уу? Хуулийн дагуу шударга ёс гээчийг бэхжүүлж чадаж байна уу эсвэл шүүгч нэртэй цөөн хүмүүсийн амьдрах арга хэрэгсэл, ашиг сонирхлыг нь хангадаг бүтэц болж хувирав уу?</p></blockquote><p><br></p><p><br></p><p class="txt-block2" style="text-align: justify;">Парламент чинь үнэхээр төлөөллийн, иргэдийнхээ нийтлэг ашиг сонирхлыг хангаж чадаж байна уу аль эсвэл мөнгөтэй, засаглалд хүчтэй нөлөөлж чаддаг бүлэглэлүүдийн лобби орж ирдэг, ардчиллаар халхавчилсан шийдвэрийг дамжуулагч болоод хувирчихав уу?</p><p style="text-align: justify;">Засгийн газар хууль хэрэгжүүлэх ажлаа хийж байна уу, эсвэл бүлэг фракциуд Засгийн газрыг хаа, гуяар нь салгаж хувьчилж авах замаар ардчилалд огт хамааралгүй, цоо шинэ соёлыг үйлдвэрлээд эхлэв үү? </p><p style="text-align: justify;">Гэх мэтчилэн соёлын үзүүлэлтээр “Танай ардчилалд доголдол үүсч эхэлж байна, гажиг үүсч байна, гол зорилго руугаа явахгүй байна, ардчилалд халгаатай өөр соёлуудыг танай институтууд үйлдвэрлэж байна” гэсэн дүгнэлт 10 жилийн өмнө гарч байсан санагдана. Миний нүдээр харахад энэ дүгнэлт улам бүр баталгаажаад байгаа юм. Би үүнийг яагаад ярих болов гэхээр Э.Гэрэлт-Од судлаачийн хэлсэнчлэн гадаад талд ардчилалтай холбоотой гудайлтууд харагдаж байгаа. Мэдээж пост комунист орнуудад нэг өөр.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Ардчилал урт хугацаанд оршин тогтносон орнуудад бас өөр төрлийн гудайлтууд харагдаж байгаа. Ардчилал урт хугацаанд тогтсон орнуудын гудайлтыг тайлбарлаж байгаа судлаачдын нэг том дүгнэлт нь “Төлөөллийн ардчилал асуудлыг шийдэх арга зам нь учир дутагдалтай учраас төлөөллийн ардчиллыг засварлах, зарим хэсэгт түүнийг орлож болох ардчиллын өөр хувилбарын эрэл хайлт хийгдээд байгаа юм биш үү. Зөвшилцөх ардчилал гэх мэт хувилбарууд яригдаад байна. Энэ нь ардчиллыг сайжруулахтай холбоотой гарч байгаа шийдвэрийг түвшин түвшинд нь, эсвэл шийдвэрийн агуулгууд дээр алинд нь илүү найдвал олон нийт сэтгэл ханамжтай байх вэ гэдэг эрэл хайгуул болохоос биш ардчилсан тогтолцоо ганхаж байна гэсэн дүгнэлт хийх үзэгдэл мөн үү биш үү гэх мэтээр яриа гараад байгаа юм. </p><p style="text-align: justify;">Бид эрх мэдлийн төвлөрлийг задалж чадаагүй улам бүр төвлөрүүлсэн<span class="twittersharelink">. Сүүлийн 20-иод жил УИХ буюу дээр байгаа хууль тогтоох түвшний байгууллагууд сонгуулийн тогтолцооноосоо болдог уу түвшин түвшинд нь шийдэх эрх мэдлийг нь тараан байрлуулах гэтэл бүгдийг нь татаж авчраад УИХ-ын гишүүн нь хороо, Засаг даргын хэмжээний ажлыг хамж шийдвэрлэдэг болж, бүх эрх мэдэл тэнд төвлөрнө гэдэг олон нийтэд хэт их хүлээлт үүсгэдэг учраас олон нийтийн сэтгэл ханамж бага болж байгаа</span>. Шидэт дохиур шиг ганц зүйл дээр хэт ачаалал үүсэхээр ардчиллаас залхалт үүсдэг.</p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;">Сонгууль болохоор юу ч өөрчлөгддөггүй. Баримт ил болоод байхад хэн ч хуулийн хариуцлага хүлээдэггүй. </p><p style="text-align: justify;">Мэдээлэл ил тод байдаг, зарим нь худлаа янз бүр байдаг. Гэхдээ түүний мөрөөр арга хэмжээ авч, ажил хийгдэж, хуулийн хариуцлага хүлээх, өөрчлөлт хийх гэх мэтээр иргэнд буцаж ирдэг мэдээлэл байхгүй учраас олон нийт ардчилал үр ашиггүй юм биш үү, асуудал шийддэггүй юм биш үү гэдэг ойлголттой болж, ардчиллаас залхаад байгаа юм гэсэн тайлбарууд бас гарч ирж байна лээ. Манайд энэ дүр зураг бас илүү тод харагдаж байгаа юм.</p><p>Ардчиллын уналт уу гэдэг асуултанд хариулахад ардчиллыг нэр хүндийнх нь хувьд цэвэр байлгахын тулд ардчилалд хамаагүй зарим ойлголтыг салгаад, тэнд нь бас ардчилалтай эн тэнцэхүйц үнэт зүйлүүд байдаг гэдгийг хүлээн зөвшөөрөх нь чухал юм байна. Үүнийг монголчууд дутмаг хийсэн.</p><p>Тухайлбал Сингапур, Хонгконг гэх мэт орнуудын туршлагатай 2012-2014 онд очиж танилцаж байлаа. Улс төрийн тогтолцоог нь ардчилсан гэж хэлэхгүй системүүд боловч хууль сахиулах байгууллагууд нь маш иргэнжсэн. Иргэндээ үйлчлэхийг зорьсон, хяналтад нь байлгахыг оролддог, тайлагнадаг системтэй. Тэнд үйлчилгээг нь авч байгаа хүмүүсийн эрх ашгийг нэгдүгээрт тавих хэмжээний зохион байгуулалт, хуулийн орчинтой. Иргэний болгох гэдэг ойлголт ардчилалтай цуг яригддаг юм. Энэ институтууд чинь иргэний байж чадаж байгаа юм уу? Энэ институтуудын үйлдвэрлэж байгаа соёл болон явуулж байгаа чиг үүргийнх нь үр шимийг нь хүртэгч нь иргэд байж чадах уу гэдэг сэдвээр бид үнэхээр ярих цаг болсон. </p><p>Ардчиллын дайсан гэх юм уу ардчиллыг үнэгүйдүүлдэг нэг үзэгдэл бол иргэний бус засаглал, иргэний бус арга зам, иргэний бус чиг үүргүүдийг хэтэрхий санхүүжүүлэх, зохион байгуулалтыг нь чадваржуулах гэдэг ойлголт бий. Та бүхэн анзаарч байгаа. </p><p>Парламентын спикер нь хүртэл ёслохоос авахуулаад энэ бүхэн юу илэрхийлж байна гэхээр иргэний гэдэг байдлаа энэ засаглал чинь алдаж эхэлж байгаа юм биш үү гэдэг дохио.<span class="twittersharelink"> Дэг журам гэхээр хуучин хагас цэрэгжсэн, социалист пост комунист улс орнуудад байдаг шиг хамгийн сайн зохион байгуулалт бол цэргийн дэг журам л гэж ойлгодог хандлага одоо хүртэл яваад, жирийн иргэдийн хувьд цэргийн дүрэмт хувцас өмссөн бол илүү сахилга баттай юм шиг, ёслоод тушаал заавраар гүйгээд байвал зохион байгуулалт өндөртэй, ажлыг гялалзуулж байгаа хүмүүс шиг харагддаг хандлага нь иргэний байр суурь, иргэний гэх бүх үнэт зүйлүүдийг доош нь хийж байгаа. </span></p><p>Ардчиллыг бий болгож байгаа сав нь иргэний засаглал шүү. Ардчилагчдын алдаа байв уу гэдгийг бодож, ярилцах ёстой байх. Манай ардчилагчид хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. </p><p>Эрх мэдэлд гарчихаараа феодал ноёд шиг загнаж эхэлдэг. Тусгай анги шиг бодож эхэлдэг. Өмсч байгаа хувцас нь аяглаж байгаа байдал нь хэн нэгнээс тусдаа дээгүүр, үнэ цэнтэй анги давхаргын соёл, хэв шинж бүтээх гэж оролддог. Өнөөдөр ардчилал, чөлөөт нийгэмд тулгарч байгаа олон зовлонгийн эхийг манай ардчилагчид тавьсан байдаг.<span class="twittersharelink"> </span></p><blockquote><p><span class="twittersharelink">Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн. Зүгээр л цалингаараа хувцсаа авч өмсөөд, иргэндээ үйлчлээд явж байх ёстой нийгмийн даатгал, татварынхныг татвар төлөгчдийн мөнгөөр хувцаслах ажлыг бид эхлүүлсэн.</span> </p></blockquote><p><span class="twittersharelink">Ардчилсан Ерөнхийлөгч гэж ярьж байгаа хүн ёсолгоо хийгээд, эх орондоо хайртай, мундаг дүр бүтээх гэж оролдсон</span>. Түүнийх нь араас парламент, төлөөллийн танхимын спикер нь ёслоод дүрэмт хувцас өмсөөд зогсч байна. Хэрэв Монгол Улсад Үндсэн хуулийн шүүх байдаг тэр нь ардчиллын манаач хувь хүний эрх чөлөө, иргэний байдлын хэрэгсэл байсан бол аль хэдийн Үндсэн хуулийн шүүхэд дуудагдаад, асуудал яригдах учиртай. Манайд тэр нь даанч харамсалтай нь ажилладаггүй. Ардчилагчдын хамгийн том алдаа бол хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. Цагдаагийн байгууллагыг цэрэгжсэн байгууллага биш болгоно цагдаагийн удирдлага иргэний хэлбэртэй байна гэхэд би генерал болох ёстой гээд уурлаж байсан хүмүүс шүү дээ. Ардчиллын үнэт зүйлийг манлайлагчид нь харуулж дагуулж, бүтээлцэж байхгүй бол эсрэг соёлыг нь уухайлан дэмжих хөрс нийгэмд бий болдог. </p><p><br></p><p><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p><p style="text-align: justify;"><br></p> </div>
<div class="uk-margin-large">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5>
<p>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчилал" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчилал</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">ардчиллын уналт уу</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/х.тэмүүжин" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">х.тэмүүжин</a>
<a href="https://test.peak.mn/tag/“ардчиллын уналт уу" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">“ардчиллын уналт уу</a>
</p>
<div class="uk-margin socialshares">
<div>
<a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a>
<a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui&text=Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн')"
class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a>
<a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count"
data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div>
<div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui" data-layout="button" data-size="small"
data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank"
href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a>
</div>
<div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/khtemuujin-ardchilagchdiin-khamgiin-tom-aldaa-bol-khezee-ch-irgenii-baij-chadaagui"></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="comments uk-margin-large">
<h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих
</h3>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус
сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p>
<form>
<div class="uk-margin">
<div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div>
<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom">
<button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div>
</form>
<input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776368872.8174"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small">
</div>
<script>
var foreign_key = '34573';
var modelName = "articles";
var commentLimit = 5;
$(function () {
$('#addComm_new').on('click', function () {
if (commentLimit < 1) return;
var formData = {
'body': $('#comment_body_new').val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'foreign_key': foreign_key,
'model': modelName,
};
$('#comment_body_new').val('');
$('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#comment_list').prepend(newComment);
newComment.fadeIn();
commentLimit--;
}).fail(function (error) {
$('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих');
});
});
addEventToCommentBody();
});
function addReply(parentId) {
if ($('#reply_' + parentId).length) {
$('#reply_' + parentId).toggle();
return;
}
if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) {
$('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>');
}
var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' +
'<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' +
'<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>';
$('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml);
addEventToCommentBody();
}
function saveReply(parentId) {
var formData = {
'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '',
'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '',
'model': modelName,
'foreign_key': foreign_key,
'parent_id': parentId,
};
$('#comment_body_' + parentId).val('');
$('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled');
$('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... ');
$.ajax({
url: "/comments/ajax-save-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
data: formData
}).done(function (data) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
var newComment = $(data).hide();
$('#' + parentId).next('div').prepend(newComment);
$('#reply_' + parentId).remove();
newComment.fadeIn();
}).fail(function (error) {
$('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих');
});
addEventToCommentBody();
}
function deleteComment(c_id) {
if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) {
$.ajax({
url: "/comments/ajax-delete-comment",
type: "POST",
beforeSend: function (request) {
request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b');
},
dataType: "json",
data: {
"c_id": c_id
}
}).done(function (data) {
if (data.success == true)
$('#' + c_id).fadeOut('slow');
}).fail(function (data) {
//console.log(data);
});
}
}
function addEventToCommentBody() {
$('.botCheck').keyup(function () {
var comment_id = $(this).attr('data-comment-id');
$allowed = 0;
if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) {
$allowed++;
}
if ($allowed === 1) {
$('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled');
} else {
$('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled');
}
});
}
</script>
</div>
</div>
<div class="uk-width-expand">
<div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;">
<h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5>
<div class="mostread hide-first-divider">
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
1 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud">
Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
2 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal">
ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
3 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal">
Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
4 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend">
Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a>
</p>
<hr />
<p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small">
<span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary">
5 </span>
<a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim">
Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a>
</p>
</div>
<div class="uk-margin-top">
<a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner">
<img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="featured">
<div class="uk-container">
<div class="uk-slider-container" uk-slider>
<h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2>
<div class="uk-position-relative">
<div class="featurednav">
<a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a>
<a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a>
</div>
<ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match">
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/6b240a5cd19938fdb245a80cc6cc6612.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/ardchilliin-unalt-uu-ardchilagchdiin-aldaa-yuu">
Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу? </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
<img src="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/89c3d932-9567-4c96-bd17-e51f52311f63/deb23a340f1723f84a33ba558f892fda.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/dbumdari-bid-frantsiin-khuwisgaliin-umnukh-uetei-adilkhan-nukhtsuld-ochij-bania">
Д.Бумдарь: Бид Францын хувьсгалын өмнөх үетэй адилхан нөхцөлд очиж байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Р.Сайхан-Уул </a> ・
09 сарын 09, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
<img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/07226d9a316cdd2f60796c88ce9210c6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview">
Ярилцлага </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/egerelt-od-mongolchuudiin-turd-itgekh-itgel-ter-dundaa-uls-turiin-namd-itgekh-itgel-khamgiin-baga-tuwshind-khursen">
Э.Гэрэлт-Од: Монголчуудын төрд итгэх итгэл, тэр дундаа улс төрийн намд итгэх итгэл хамгийн бага түвшинд хүрсэн </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Янжмаа </a> ・
08 сарын 27, 2020 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
<img src="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/bbc426ef-1be2-4476-b271-a7ca5af297a4/f458d390be838e95754076d140632c23.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society">
Нийгэм </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/duriankhai-mongolchuud-niigmiin-setgelgeenii-khuwisgaliig-khiikh-ni-tengeriin-tsag-iin-tokhiol-met-bolloo">
Д.Урианхай: Монголчууд нийгмийн сэтгэлгээний хувьсгалыг хийх нь “Тэнгэрийн цаг”- ийн тохиол мэт боллоо </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Peak.mn </a> ・
01 сарын 13, 2023 </p>
</div>
</div> </li>
<li>
<div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover">
<div class="uk-card-media-top uk-cover-container">
<a href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
<img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/85cd879365711751e29e20394e4201d1.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas>
</a>
</div>
<div class="uk-card-body">
<p class="uk-margin-small-bottom">
<a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/politics">
Улс төр </a>
</p>
<h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium">
<a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/serdene-bid-khamtdaa-mongol-khunii-une-tseniig-undurt-urgunu-gedegt-itgeltei-baina">
С.Эрдэнэ: Бид хамтдаа Монгол хүний үнэ цэнийг өндөрт өргөнө гэдэгт итгэлтэй байна </a>
</h5>
<p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text">
Б.Баясгалан </a> ・
12 сарын 10, 2018 </p>
</div>
</div> </li>
</ul>
</div>
<ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul>
</div>
</div>
</div>
<!--Banner-->
<script>
var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nqod";
$('.twittersharelink').on('click', function () {
var el = $(this);
var url = document.URL;
if (shortUrl && shortUrl !== null) {
url = shortUrl;
}
var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url;
openWindow(url)
});
function openWindow(url) {
window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes');
}
$(function () {
setTimeout(function () {
$('video').each(function () {
this.play();
});
}, 2000);
});
</script>
<!--Footer-->
<div class="footer">
<div class="uk-container">
<div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div class="footerlogo">
<a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new">
<img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a>
<img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div>
<div class="uk-text-right@s">
<a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a>
<a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram"
target="_blank"></a>
<a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a>
<a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a>
</div>
</div>
<div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">
Уурлах уу, учирлах уу? </a></li>
<li><a href="https://peak.mn/my17">
Бидний 17 зорилт </a></li>
<li><a href="/category/economics?menu=2">
Санхүүгийн боловсрол </a></li>
<li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">
Би нэг удаа </a></li>
<li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">
Хүний багш </a></li>
<li><a href="/category/technology?menu=11">
Шинжлэх ухаан, технологи </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">
Амьдралын түүх </a></li>
<li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">
Цэгцтэй Сэтгэх </a></li>
<li><a href="/category/world?menu=6">
Дэлхий </a></li>
<li><a href="/category/society?menu=3">
Нийгэм </a></li>
</ul>
</div>
<div>
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p>
<ul class="uk-list uk-list-large">
<li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li>
<li>
<a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li>
<li>
<a href="#">
Контент нийлүүлэх
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
<li>
<a href="#">
Эвэнт дээр хамтран ажиллах
<img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a>
</li>
</ul>
</div>
<div class="uk-text-small">
<p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p>
<div class="uk-grid-small" uk-grid>
<div class="uk-width-2-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank">
77191977 </a></p>
</div>
<div class="uk-width-3-5">
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank">
99126085 </a></p>
</div>
</div>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p>
<p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank">
contact@peak.mn </a></p>
<p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p>
<p class="uk-margin-remove-top">
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p>
</div>
</div>
<hr />
<p class="uk-text-small">©
2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p>
</div>
</div> <!-- Google tag (gtag.js) -->
<script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script>
<script>
window.dataLayer = window.dataLayer || [];
function gtag(){dataLayer.push(arguments);}
gtag('js', new Date());
gtag('config', 'UA-61909596-20');
</script>
<script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script>
<!--TODO: move this script to main.js-->
<script>
var isMobile = 0;
(function () {
var vcount = 0;
$("video").each(function () {
var _video = $(this);
_video.attr('videocount', ++vcount);
var _vcount = vcount;
_video.on('loadeddata', function () {
$(this).addClass("loaded");
this.play();
fixVideoHeight(_video);
});
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 500);
setTimeout(() => {
if (this.readyState >= 3) {
$('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded");
this.play();
}
}, 2000);
fixVideoHeight(_video);
});
})();
function fixVideoHeight(videoEl) {
var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight);
if (videoHeight > 10) {
videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px');
videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px');
} else {
return;
}
var slideShow = videoEl.parent().parent();
if (slideShow.hasClass('banner-slide')) {
var maxHeight = 0;
slideShow.children('li').each(function () {
var type = $(this).attr('data-slideshow-slide');
var height = 0;
if (type == 'video') {
height = $(this).children("video").height();
}
if (type == 'img') {
height = $(this).children("img").height();
}
if (maxHeight < height) {
maxHeight = height;
}
});
slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px');
slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px');
}
}
</script>
</body>
</html>'
}
$cookies = [
'csrfToken' => [
'name' => 'csrfToken',
'value' => '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '0',
'samesite' => null
],
'thisLocale' => [
'name' => 'thisLocale',
'value' => 'Q2FrZQ==.OGRhNDcyOTA1ZDgxODI5MDgzOWUyYjExMGM4ZWVkODQ1YTIzNTdlYjVlNTkzZDIxYzBjYzBhYzY5YWM3NTVlNfoXn58RFlXtipEi/j6v1Ln0wA16ighIAn2Axy2/Gh1w',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => false,
'expire' => '1778960872',
'samesite' => null
],
'id' => [
'name' => 'id',
'value' => 'Q2FrZQ==.NzQ3ZjgyOWUxN2VlOGRhNmY2Y2YyMWRkZDAyYzU0MGMyMzE5YjIzMGY3MWI4NzRjNzBhZDU1MTY4NTU1ZTY0Zd1UXcnIpusdyeUVy2DjWn73ThLCng2VnwCfJ8VxuRZ4s3p7bEi/NZPrW2KMk5zPN1RKu9JNmNUqvcox7E/fhOc=',
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'httpOnly' => true,
'expire' => '1778960872',
'samesite' => null
]
]
$values = [
(int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8'
]
$name = 'Content-Type'
$first = true
$value = 'text/html; charset=UTF-8' header - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'csrfToken'
$value = '78b8cd1f8b98bd429aca6fff1f41d605c90c9965a92771bb78dcfeade66e40cc816e21f9aef141358a3ec1b50ca7be87ca6671a37ce60d8a4aa803e17e92286b'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '0'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'thisLocale'
$value = 'Q2FrZQ==.OGRhNDcyOTA1ZDgxODI5MDgzOWUyYjExMGM4ZWVkODQ1YTIzNTdlYjVlNTkzZDIxYzBjYzBhYzY5YWM3NTVlNfoXn58RFlXtipEi/j6v1Ln0wA16ighIAn2Axy2/Gh1w'
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => false,
'expires' => '1778960872'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40 Warning (2)CORE/src/Http/ResponseEmitter.php , line 269 ]Code Context setcookie ( $name , $value , $name = 'id'
$value = 'Q2FrZQ==.NzQ3ZjgyOWUxN2VlOGRhNmY2Y2YyMWRkZDAyYzU0MGMyMzE5YjIzMGY3MWI4NzRjNzBhZDU1MTY4NTU1ZTY0Zd1UXcnIpusdyeUVy2DjWn73ThLCng2VnwCfJ8VxuRZ4s3p7bEi/NZPrW2KMk5zPN1RKu9JNmNUqvcox7E/fhOc='
$options = [
'path' => '/',
'domain' => '',
'secure' => false,
'samesite' => null,
'httponly' => true,
'expires' => '1778960872'
] setcookie - [internal], line ??
Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269
Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211
Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192
Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60
Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140
[main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн | Peak News
Х.Тэмүүжин: Дүрэмт хувцас өмсөх донг манайхан өөрсдөө эхлүүлсэн
“Эрх чөлөө” хөдөлгөөнөөс зохион байгуулсан “Ардчиллын уналт уу, ардчилагчдын алдаа юу” хэлэлцүүлэгийн үеэр Хууль зүйн сайд асан Х.Тэмүүжингийн хэлсэн үгийг хүргэж байна.
Одоогоос 15-16 жилийн өмнө ардчилал, Монгол Улсын нөхцөл байдалтай холбоотойгоор ярилцаж байхад Монгол Улсад юу өрнөөд байна вэ гэдгийг хялбаршуулсан замаар тайлбарлаж байсан. Шилжилтийн онол байдаг гээд. Аливаа улс орон шилжилт хийхдээ үе шаттай процесуудыг туулдаг. Тэр дундаа пост комуннист орнууд хаалттай, хагас цэрэгжсэн, төлөвлөгөөт нийгмээс шилжих явцдаа дөрвөн үе шатыг туулж байна гэдэг загварчлал байсан л даа. Одоогийн нийгмээ шүүмжилж байгаа бол ирээдүйд юу бүтээх юм бэ гэдэг төсөөлөл, чиг баримжаа идеалаа олж авдаг юм гээд. Ерээд оны жагсаал, цуглааны үеийн уриа лоозонг харахаар бий болгохыг хүссэн, бид ийшээ л явах юм байна гэсэн чиг баримжаа болсон олон уриа үг байсныг санаж байна. “Хүний эрх”, “Хүнд суртлыг халъя”, “Иргэний нийгмийг байгуулъя”, “Үг хэлэх эрх чөлөө өг” гэх мэтээр олон лоозонгууд байсан. Ерээд онд бид бүгд нэг үзэл санаатай болоогүй ч чиг баримжаатай болсон шиг байгаа юм. Хувийн өмчтэй болох тухай, зах зээлийн нийгэмд амьдрах тухай, чөлөөт сонголттой улс төрийн өрсөлдөөнтэй дэглэмд амьдрах тухай гэх мэт.
Ийм чиг баримжаатай болсон орнууд шилжилтийнхээ үед хамгийн их хийдэг ажил нь олж авсан чиг баримжаандаа тохирсон институтуудыг байгуулах гэж оролддог гэдэг. Манайх энэ үе шатыг эрч хүчтэйгээр эхлүүлсэн. Одоо ч хараахан дуусгаж амжаагүй байна. Заримыг нь давуулан биелүүлсэн байх.
Энэ шилжилтийн гурав дахь үе шат бол байгуулсан институт идеалд чинь тохирсон соёлыг үйлдвэрлэж байна уу гээд үзэхээр манай ардчиллын доголдол илэрдэг гэж дүгнэсэн. Өөрөөр хэлбэл хараат бус, бие даасан байдлаар ажиллуулах гээд байгаа шүүх хүний эрхийн хэрэм, цайз болж чадаж байна уу? Хуулийн дагуу шударга ёс гээчийг бэхжүүлж чадаж байна уу эсвэл шүүгч нэртэй цөөн хүмүүсийн амьдрах арга хэрэгсэл, ашиг сонирхлыг нь хангадаг бүтэц болж хувирав уу?
Парламент чинь үнэхээр төлөөллийн, иргэдийнхээ нийтлэг ашиг сонирхлыг хангаж чадаж байна уу аль эсвэл мөнгөтэй, засаглалд хүчтэй нөлөөлж чаддаг бүлэглэлүүдийн лобби орж ирдэг, ардчиллаар халхавчилсан шийдвэрийг дамжуулагч болоод хувирчихав уу?
Засгийн газар хууль хэрэгжүүлэх ажлаа хийж байна уу, эсвэл бүлэг фракциуд Засгийн газрыг хаа, гуяар нь салгаж хувьчилж авах замаар ардчилалд огт хамааралгүй, цоо шинэ соёлыг үйлдвэрлээд эхлэв үү?
Гэх мэтчилэн соёлын үзүүлэлтээр “Танай ардчилалд доголдол үүсч эхэлж байна, гажиг үүсч байна, гол зорилго руугаа явахгүй байна, ардчилалд халгаатай өөр соёлуудыг танай институтууд үйлдвэрлэж байна” гэсэн дүгнэлт 10 жилийн өмнө гарч байсан санагдана. Миний нүдээр харахад энэ дүгнэлт улам бүр баталгаажаад байгаа юм. Би үүнийг яагаад ярих болов гэхээр Э.Гэрэлт-Од судлаачийн хэлсэнчлэн гадаад талд ардчилалтай холбоотой гудайлтууд харагдаж байгаа. Мэдээж пост комунист орнуудад нэг өөр.
Ардчилал урт хугацаанд оршин тогтносон орнуудад бас өөр төрлийн гудайлтууд харагдаж байгаа. Ардчилал урт хугацаанд тогтсон орнуудын гудайлтыг тайлбарлаж байгаа судлаачдын нэг том дүгнэлт нь “Төлөөллийн ардчилал асуудлыг шийдэх арга зам нь учир дутагдалтай учраас төлөөллийн ардчиллыг засварлах, зарим хэсэгт түүнийг орлож болох ардчиллын өөр хувилбарын эрэл хайлт хийгдээд байгаа юм биш үү. Зөвшилцөх ардчилал гэх мэт хувилбарууд яригдаад байна. Энэ нь ардчиллыг сайжруулахтай холбоотой гарч байгаа шийдвэрийг түвшин түвшинд нь, эсвэл шийдвэрийн агуулгууд дээр алинд нь илүү найдвал олон нийт сэтгэл ханамжтай байх вэ гэдэг эрэл хайгуул болохоос биш ардчилсан тогтолцоо ганхаж байна гэсэн дүгнэлт хийх үзэгдэл мөн үү биш үү гэх мэтээр яриа гараад байгаа юм.
Бид эрх мэдлийн төвлөрлийг задалж чадаагүй улам бүр төвлөрүүлсэн. Шидэт дохиур шиг ганц зүйл дээр хэт ачаалал үүсэхээр ардчиллаас залхалт үүсдэг.
Сонгууль болохоор юу ч өөрчлөгддөггүй. Баримт ил болоод байхад хэн ч хуулийн хариуцлага хүлээдэггүй.
Мэдээлэл ил тод байдаг, зарим нь худлаа янз бүр байдаг. Гэхдээ түүний мөрөөр арга хэмжээ авч, ажил хийгдэж, хуулийн хариуцлага хүлээх, өөрчлөлт хийх гэх мэтээр иргэнд буцаж ирдэг мэдээлэл байхгүй учраас олон нийт ардчилал үр ашиггүй юм биш үү, асуудал шийддэггүй юм биш үү гэдэг ойлголттой болж, ардчиллаас залхаад байгаа юм гэсэн тайлбарууд бас гарч ирж байна лээ. Манайд энэ дүр зураг бас илүү тод харагдаж байгаа юм.
Ардчиллын уналт уу гэдэг асуултанд хариулахад ардчиллыг нэр хүндийнх нь хувьд цэвэр байлгахын тулд ардчилалд хамаагүй зарим ойлголтыг салгаад, тэнд нь бас ардчилалтай эн тэнцэхүйц үнэт зүйлүүд байдаг гэдгийг хүлээн зөвшөөрөх нь чухал юм байна. Үүнийг монголчууд дутмаг хийсэн.
Тухайлбал Сингапур, Хонгконг гэх мэт орнуудын туршлагатай 2012-2014 онд очиж танилцаж байлаа. Улс төрийн тогтолцоог нь ардчилсан гэж хэлэхгүй системүүд боловч хууль сахиулах байгууллагууд нь маш иргэнжсэн. Иргэндээ үйлчлэхийг зорьсон, хяналтад нь байлгахыг оролддог, тайлагнадаг системтэй. Тэнд үйлчилгээг нь авч байгаа хүмүүсийн эрх ашгийг нэгдүгээрт тавих хэмжээний зохион байгуулалт, хуулийн орчинтой. Иргэний болгох гэдэг ойлголт ардчилалтай цуг яригддаг юм. Энэ институтууд чинь иргэний байж чадаж байгаа юм уу? Энэ институтуудын үйлдвэрлэж байгаа соёл болон явуулж байгаа чиг үүргийнх нь үр шимийг нь хүртэгч нь иргэд байж чадах уу гэдэг сэдвээр бид үнэхээр ярих цаг болсон.
Ардчиллын дайсан гэх юм уу ардчиллыг үнэгүйдүүлдэг нэг үзэгдэл бол иргэний бус засаглал, иргэний бус арга зам, иргэний бус чиг үүргүүдийг хэтэрхий санхүүжүүлэх, зохион байгуулалтыг нь чадваржуулах гэдэг ойлголт бий. Та бүхэн анзаарч байгаа.
Парламентын спикер нь хүртэл ёслохоос авахуулаад энэ бүхэн юу илэрхийлж байна гэхээр иргэний гэдэг байдлаа энэ засаглал чинь алдаж эхэлж байгаа юм биш үү гэдэг дохио.
Ардчиллыг бий болгож байгаа сав нь иргэний засаглал шүү. Ардчилагчдын алдаа байв уу гэдгийг бодож, ярилцах ёстой байх. Манай ардчилагчид хэзээ ч иргэний байж чадаагүй.
Эрх мэдэлд гарчихаараа феодал ноёд шиг загнаж эхэлдэг. Тусгай анги шиг бодож эхэлдэг. Өмсч байгаа хувцас нь аяглаж байгаа байдал нь хэн нэгнээс тусдаа дээгүүр, үнэ цэнтэй анги давхаргын соёл, хэв шинж бүтээх гэж оролддог. Өнөөдөр ардчилал, чөлөөт нийгэмд тулгарч байгаа олон зовлонгийн эхийг манай ардчилагчид тавьсан байдаг.
. Түүнийх нь араас парламент, төлөөллийн танхимын спикер нь ёслоод дүрэмт хувцас өмсөөд зогсч байна. Хэрэв Монгол Улсад Үндсэн хуулийн шүүх байдаг тэр нь ардчиллын манаач хувь хүний эрх чөлөө, иргэний байдлын хэрэгсэл байсан бол аль хэдийн Үндсэн хуулийн шүүхэд дуудагдаад, асуудал яригдах учиртай. Манайд тэр нь даанч харамсалтай нь ажилладаггүй. Ардчилагчдын хамгийн том алдаа бол хэзээ ч иргэний байж чадаагүй. Цагдаагийн байгууллагыг цэрэгжсэн байгууллага биш болгоно цагдаагийн удирдлага иргэний хэлбэртэй байна гэхэд би генерал болох ёстой гээд уурлаж байсан хүмүүс шүү дээ. Ардчиллын үнэт зүйлийг манлайлагчид нь харуулж дагуулж, бүтээлцэж байхгүй бол эсрэг соёлыг нь уухайлан дэмжих хөрс нийгэмд бий болдог.
Б.Янжмаа
Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.