Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <meta name="keywords" content="education, peakeducation, хичээл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/7250ba44a7aa9f3451d4a1a537a93c29.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Одсүрэн</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 13, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958_progressive.png" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн мэргэжилтний тухайн салбартаа хөгжих, мэргэшихэд гүйцэтгэх үүргийн талаар өгүүллээ. Түүнчлэн контент анализ хийж, бусад судлаачдын тодорхойлолтуудыг харьцуулан судалж, soft-skills-ийн загвар болон бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг гаргав. </span></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><br></p></div></div><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Өнөө үед шинжлэх ухаан-техникийн хөгжил өндөр хурдтай явагдсанаар бидний амьдарч буй хорвоо ертөнц нүдэн дээр маань өөрчлөгдөж байна. Үүнийг дагаад нийгэм эдийн засгийн хөгжил ч мөн хурдассан өнөө цаг үед энэ бүх өөрчлөлтийг гүйцэхийн тулд мэргэжлийн ур чадвараа байнга сайжруулж, тавьсан зорилгодоо хүрэхийн тулд өөрийн мэдлэг, мэргэшил, чадвараа зөв ашиглаж, хөдөлмөрийн зах зээлд бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох хэрэгтэй. </span></p></blockquote><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 18px;">“SOFTSKILLS" БУЮУ ДОТООД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бүх судлаачид чадварыг 2 бүлэг болгон хуваадаг: <strong>HARDSKILLS</strong> буюу гадаад чадвар, <strong>SOFTSKILLS</strong> буюу дотоод чадвар. Softskills, Hardskills-ийн холбогдолтой ойлголтуудыг судалгааны ажлуудад бүрхэг, ойлгомжгүй тайлбарласан байдаг тул уг нийтлэлд өргөн өнцгөөс тайлбар өгөв. Ур чадварыг <strong>“ажилтны мэдлэг, чадвар болон мэргэжлийн хувьд чухалд тооцогдох чанаруудын нийлбэр, байгууллагын стратеги зорилт болон албан тушаалд тавигдах шаардлагад нийцсэн, ажлыг амжилттай гүйцэтгэхэд шаардагдах шинж чанарууд, нийгмийн болон хөдөлмөрийн үзүүлэлт”</strong> гэж ойлгодог үүднээс тайлбарлах болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мөн уг тодорхойлолтын үргэлжлэл болох <strong>“ур чадвар гэдэг нь хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илтгэх шинж чанаруудын нийлбэрийг хэлнэ”</strong>. Уг тодорхойлолт дээр суурилан <strong>hardskill болон softskill</strong>-ийн тодорхойлолтыг гаргасан болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Юуны түрүүнд орчин үеийн хөдөлмөрийн зах зээл дээр ажил олгогч өрсөлдөх чадвартай ажилтанд тавьж байгаа шаардлага, шалгуур үзүүлэлтүүд дээр үндэслэн дээрх нэр томъёо хэрхэн үүсэн, хэрхэн хувьсан өөрчлөгдсөн гэдэг дээр анализ хийсэн юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Эдгээр нэр томъёо нь англи хэлний “hardware”- техник хангамж, “software”- программ хангамж гэдэг ойлголтуудтай ижил байдлаар үүссэн. <strong>Компьютер бол барьж, харж болдог материаллаг эд зүйл. Гэхдээ компьютерт хамгийн чухал нь бүх зүйлийг ажиллуулдаг программ хангамж байдаг. Чадвар үүнтэй л адил. </strong>Ажил дээрээ амжилт гаргахад нарийн мэргэжлийн ур чадвар шаардагддаг мэт санагддаг - үүнийг судлаачид “гадаад” ур чадвар гэж нэрлэдэг. </span><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Гэхдээ карьераа өсгөж, амжилтанд хүрсэн хүмүүс салбартаа хамгийн сайн мэргэжилтнүүд бус, харин эсрэгээрээ “дотоод” ур чадвартай хүмүүс байдаг. Иймд softskills ур чадварыг илүү дэлгэрэнгүй авч үзье.</strong> </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">“</span></strong><span style="font-size: 14px;"><strong>Мэдлэг”, “чадвар”, “чадамж</strong>” гэдэг ойлголтуудын тайлбараас эхэлье. <strong>Мэдлэг</strong> гэдэг нь хүний ухамсартайгаар хүлээн авч, ой тоонд хадгалагдан үлдсэн бодит байдлын талаарх мэдээлэл. <strong>Чадвар</strong> аливаа үйлдэл хийхийг удаа дараа давтсаны эцэст бүрэн хэмжээнд эзэмшиж суусан дадал. Иймд хүн хийж чаддаг зүйлээ хэрхэн, яаж хийх талаар бодолгүй “автоматаар” хийдэг болчихсон байдаг. <strong>Чадамж</strong> нь чадвараас ялгаатай, ихэвчлэн оюун ухааны эрчимтэй үйл ажиллагаан дээр суурилдаг бөгөөд мөн сэтгэн бодох үйл явцыг хамардаг. Чадамж гэж олж авсан мэдлэг, эзэмшсэн чадвар, амьдралын туршлага дээрээ үндэслэн аливаа үйлдлийг бие даан, ухамсартайгаар гүйцэтгэх бэлэн байдлыг хэлнэ. </span></span></p></blockquote><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Тэгэхлээр, чадвар бол бодит нөхцөл байдалд өөрийн мэдлэгээ хэрэгжүүлэх боломжтой байдлыг илэрхийлнэ, чадамж нь бүтээлчээр сэтгэн, чадвараа сонгох боломжийг илэрхийлж байдаг. </span></strong></span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Softskills ур чадварууд ажилд ч, амьдралд ч маш чухал.</strong> Эдгээр ур чадваруудын ихэнх нь тавьсан зорилгодоо хүрэхэд ашиглагддаг. Хүн карьерийн шатаар дээш алхах тусам нийгмийн чадварууд амьдралд нь илүү их үүрэг гүйцэтгэж эхэлдэг бол мэргэжлийн чадварууд нь хойш тавигддаг. Иймд янз бүрийн тренинг, сургалтуудын 70% нь softskills ур чадваруудыг эзэмшүүлэхэд чиглэгдсэн байдаг. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Хүний мэргэжлийн салбарт гаргах амжилтын 85% нь дотоод ур чадвар, 15% нь гадаад ур чадвараас шалтгаалдаг.</strong></em> Тийм учраас ажлын ярилцлагууд дээр ихэвчлэн тухайн ажлыг гүйцэтгэхэд шаардагдах мэргэжлийн чадвартай ямар нэгэн холбогдолгүй асуулт асууж, тест бөглүүлдэг. Сүүлийн үед хийгдсэн судалгааны дүнгээс үзэхэд ажил олгогчдын дотоод ур чадварт хандуулах анхаарал, сонирхол нэмэгдэж 93%-д хүрчээ. Үүнийг эдийн засаг дахь өөрчлөлт, мэдээллийн технологийн хөгжилтэй холбон тайлбарлаж болох юм. Softskills-ийн ач холбогдлыг орчин үеийн судлаачид улам ихээр цохон тэмдэглэх боллоо. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>World Economic Forum</strong>-ийн шинжээчид таамаг дэвшүүлж </span><a href="https://peak.mn/news/2020-on-gekhed-erelt-kheregtseetei-baikh-10-mergejliin-ur-chadwar?preview=true"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">2020 онд эрэлттэй байх 10 гол чадварыг</span></a><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"> жагсаажээ. Тэдний таамаглаж буйгаар хамгийн чухал ур чадвар нь <strong>Х</strong><strong>үнд хэцүү асуудлыг шийдэх чадвар</strong> байх юм. Дараа нь <strong>критик сэтгэлгээ,</strong> жагсаалтын 3 дугаарт <strong>бүтээлч сэтгэлгээ</strong> бичигдсэн байна. Жагсаалтад орсон бусад ур чадваруудаас дурьдвал: <strong>Х</strong><strong>үн удирдах чадвар, Хүнтэй хамтран ажиллах, Таарч зохицох чадвар, Сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, Дүгнэлт, Шийдвэр гаргах чадвар, Хэрэглэгчиддээ анхаарал хандуулах чадвар; Яриа хэлэлцээр хийх чадвар; Олон зүйлийн талаар зэрэг бодох чадвар.</strong> Эдгээр бүх ур чадварууд softskill-д хамаарна. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Өмнө нь хэлсэнчлэн, одоогийн байдлаар шинжлэх ухаанд softskills нэр томъёог тайлбарласан нэгдсэн тайлбар байдаггүй. Оксфордын толь дээр дотоод ур чадварыг “Бусадтай үр бүтээлтэй, эв нэгдэлтэйгээр хамтран ажиллах боломж олгодог хувь хүний шинж чанарыг хэлнэ” гэсэн байдаг. Судлаачид softskills ойлголтыг өөрсдийн өнцгөөс авч үзэж тайлбарласан байдаг ч бүх тодорхойлолтууд хоорондоо харилцан хамааралтай, зарим нь нягт холбогдолтой </span></p><table class="uk-table fr-dashed-borders fr-alternate-rows" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="width: 9.5238%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></div></th><th style="width: 90.3475%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(255, 255, 255);"><strong>Тодорхойлолт</strong></span></div></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай хамтран ажиллах чадвар, ажлын бүтээмжийг сайжруулдаг чадвар болон хувийн шинж чанаруудын бүрдэл юм. Дараах чадварууд хамаарна: хувийн хөгжлийн удирдлага, анхны тусламж үзүүлэх чадамж, цагаа зөв, зохистой зарцуулах чадамж, ятгах чадамж, яриа хэлэлцээр хийх чадвар, манлайлах чадвар гэх мэт.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай үр бүтээлтэй хамтран ажиллахад чиглэсэн хувь хүний зан чанарын нийлбэр, сэтгэлийн ухаанд (EQ) хамаардаг социологийн нэр томъёо.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Удирдах, харилцаа холбоо тогтоох авьяас. Хүнийг ятгах, араасаа дагуулах, удирдах, илтгэл тавих, хүмүүстэй харилцах зөв хандлагыг тодорхойлох, зөрчлийг шийдвэрлэх чадвар болон олон нийтийн өмнө уран яруу ярих чадвар – товчхондоо аль нэг тодорхой мэргэжилд хамаардаггүй, бүх нийтийн эзэмшвэл зохих чадваруудыг хэлдэг.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Харилцаа холбоо тогтоох, захирах, араасаа дагуулах, удирдах, олон нийтийн өмнө биеэ зөв авч явах зэрэг амьдралд бусадтай харилцахад өдөр тутам хэрэг болдог нийгэм-сэтгэлзүйн чадварууд хамаарна.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Эргэн тойрны хүмүүстэй хэл амаа хурдан ололцох, харилцаа холбоо тогтоох, хадгалах, өөрийн санаа бодлыг зөв илэрхийлэх чадваруудыг хэлнэ. Сайн лидер, яриа хэлэлцээр хийгч хүн. Soft skills нь хүмүүс хоорондоо хэрхэн харилцаж буйтай холбоотой ойлголт юм. Энэ ур чадвар өдөр тутмын амьдралд ч, ажилд ч чухал хэрэгтэй.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">6</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Хүн боловсрол, амьдралын туршлага дээрээс олж авч, цаашид мэргэжлийн салбар дахь өсөлт, хөгжилдөө ашиглах чадваруудыг хэлдэг. Ийм учир эдгээр чадваруудыг ажлын байран дээр болон ажилд авахад өндрөөр үнэлдэг.</em></span></div></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Олон судлаачдын судалгааны ажил, тайлбар, тодорхойлолтууд дээр үндэслэн профессор Чуланова soft skills –ийг дотоод ур чадвар хэмээн дараах байдлаар тодорхойлсон: </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><span style="font-size: 14px;"><strong>“Хүний мэдлэг, чадвар, хүмүүстэй хамтран ажиллах, сэдэл зориг өгөх боломж, болоцооны нийлбэр; ятгах, яриа хэлэлцээр хийх; бусдыг араасаа дагуулах; бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар; байгууллагын стратегийн зорилт, ажлын байрны тодорхойлолтод нийцсэн ажлыг түргэн шуурхай, амжилттай хийж гүйцэтгэхэд шаардагдах чадвар; хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үүссэн нөхцөл байдалд үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илэрхийлэх нийгэм-хөдөлмөрийн тодорхойлолт юм”.</strong></span></em></span></p></blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">SOFTSKILLS – ийн ЗАГВАРУУД БОЛОН БҮРЭЛДЭХҮҮН ХЭСГҮҮД</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судалгааны ажлын дараагийн алхам бол чухам ямар ямар дотоод ур чадваруудыг бүрдүүлбэл өнөө үед хөдөлмөрийн зах зээл дээр өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох эсвэл карьерийн өсөлтийн хувьд өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болж чадах вэ гэдгийг тодорхойлох явдал байв. Ажилтныг soft skills чадвартай гэдгийг баттай илэрхийлэх шинж чанаруудыг дараах байдлаар гаргасан байна. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 1. </strong></span><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадварыг эзэмшсэн ажилтны шинж чанар </span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" style="width: 585px;"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills чадварыг эзэмшээгүй бол ямар ч мэргэжлийн хүн ажилдаа хичнээн мэргэшсэн байсан ч карьераа сүйрүүлэх магадлалтай. Техникийн ур чадваруудыг хаа ч хэзээд үнэлж, сайшаадаг ч тушаал дэвшихэд дотоод ур чадварыг зайлшгүй эзэмшсэн байх шаардлагатай. Хүн хэдий чинээ тушаал ахина, төдий чинээ дотоод ур чадвар хэрэг болдог мөн дотоод ур чадвар бол хүний сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, түүнгүйгээр ажил, амьдралдаа хэзээ ч амжилт гаргаж чадахгүй гэж бичсэн байдаг.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">✔ <strong><span style="font-size: 14px;">Soft skills бол үндсэндээ амьдралын ухаан юм.</span></strong> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills нь чадвараа хөгжүүлэхэд чиглэсэн боломж, болоцоог илэрхийлдэг ба дараах 4 чиглэлд хуваагддаг. </span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл</span></strong></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 545px;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" data-size="1082,1083" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" style="width: 545px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл<br></span></span></span>Зураг 3-д танилцуулагдсан чадварууд soft skills гэдэг ойлголтыг бүрдүүлдэг ба хувь хүнийг өөрийнхөө төлөө, үзэл бодлынхоо төлөө тэмцэх, бусдын туслалцааг авалгүйгээр ямар ч нөхцөл байдлыг бие даан удирдах, шийдвэрлэх чадварыг хөгжүүлдэг.</span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 3. Soft skills-ийг бүрдүүлэгч ойлголтууд</span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 522px;" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судлаачид soft skills-ийг ихэвчлэн харилцаа холбоо тогтоох чадвар гэж авч үзэж байна: яриа хийх чадвар, өөрийн үзэл бодолд нотолгоо гаргах, асуулт асуух, эргэх холбоо ашиглах. Харин Чуланова О.Л. soft skills-ийн гол бүрдүүлэгчийг сэтгэлийн ухаан (emotional intelligence буюу EQ) гэж үзсэн байна. Soft skills чадварууд гэж бусдад дэлгэн харуулах боломжгүй, хөндлөнгөөс шалгаж, дүгнэх боломжгүй ур чадваруудыг хэлнэ. Үүнд удирдах болон харилцаа холбоо тогтоох чадваруудыг батгаадаг бөгөөд эдгээр чадваруудын зарим жишээг Зураг 4-өөс үзнэ үү. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 4. Харилцаа холбоо тогтоох, удирдах чадварууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 541px;" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png"></strong><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">BMW Group-ийн хүний нөөцийн салбарын захирал Михаэль Альбрехт soft skills чадваруудын хамгийн чухал нь багаар ажиллах чадвар гэжээ.</span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 5. Soft skills-ийн төрлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 535px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png"></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Жинхэнэ утгаараа амжилтад хүрсэн хүмүүс өндөр IQ-тай бус сэтгэлийн ухаан буюу EQ чадвар өндөртэй байдаг. Тэд ажил гүйцэтгэгчийн хувьд ажлыг хийдэггүй ч эрх мэдлийг бусдад дамжуулан төлөөлүүлж, шийдвэр гаргаж, хариуцлага үүрэх чадвартай байдаг. Сэтгэлийн ухаан (EQ) гэдэг нь өөрийн болон бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгоход тусалдаг чадваруудыг хэлдэг. EQ-г бүрдүүлэгч үндсэн 4 бүрэлдэхүүн хэсэг байдаг: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>1. Өөрийгөө таних </strong><strong> </strong></span><strong><span style="font-size: 14px;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2. Өөрийгөө хянах 3. Бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж </span></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>4. Хүн хоорондын харилцааг удирдах</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдагч хүний сэтгэлийн ухаан гэдэг нь үр бүтээлтэй ажиллахын тулд өөрийн болон ажилчдынхаа сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжийг ойлгож, ажил бизнесийн нөхцөл байдалтай уялдуулан сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжээ удирдах чадварыг хэлнэ.</span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 6. Удирдагч хүний EQ-г бүрдүүлэгч хэсгүүд</strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 525px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png"></strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 7. EQ бүрдүүлэгч гол чадварууд </strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" style="width: 544px;"></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">EQ-д “өөрийгөө таних” чадвар багтдагаараа soft skills-ээс ялгаатай. Харин “өөрийгөө хянах”, “бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж” чадварууд soft skills-тэй давхцдаг, “хүн хоорондын харилцааг удирдах” чадвар нь soft skills-тэй нягт холбогддог. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Бүх чадваруудыг 3 бүлэг болгон хувааж болно: </strong></span></p><ol><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Тусгай чадварууд (hard skills)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Танин мэдэхүйн чадварууд (аналитик сэтгэлгээ)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>EQ-г бүрдүүлэгч чадварууд </strong></span></li></ol><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдах түвшин өндөр байх тусам EQ-тэй холбоотой чадваруудын үүрэг илүү байдаг. Компани амжилттай оршин тогтнохын тулд ажилчиддаа soft skills чадваруудыг хөгжүүлэх хэрэгтэй. Бүх түвшний ажилчдад шинэ үүрэг даалгавар өгөх, үр бүтээлтэй ажиллах сэдэл өгөхөд энэ нь маш чухал. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 8. Ур чадварын үндсэн чиглэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" style="width: 494px;"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дотоод ур чадварыг хөгжүүлэх явцад дараах эрсдэл гардаг (Зураг 8). Шаардлагатай ур чадвар бүрийн хөгжлийн дүн шинжилгээг урьдчилан хийх болон зорилго, зорилтоо тодорхой тавих, зөв сэдэл өгөх замаар эрсдэлийг бууруулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 9. Soft skills-ийн эрсдэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мэдээж хүн бүр л өрсөлдөгчөө ялж дийлэхийн тулд сайн ярьж, илтгэж, төлөвлөж, мөнгө олж, ятгаж сурахыг хүсдэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" style="width: 543px;">Хөгжил яг хэзээ ирдэгийг авч үзье. Хувь хүний хөгжлийг илтгэх шинж чанарыг Зураг 9-д үзүүлэв. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 10. Хувь хүний хөгжлийн шинж чанарууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" style="width: 505px;"></strong><br>Хөгжил үндсэн 3 чиглэлээр явагдана (Зураг 10). Үр дүнтэй хөгжихийн тулд хүн эхлээд өөрийн байр байдал, төсөөлөл дээрээ ажиллах хэрэгтэй. Ингэснээр чухам ямар чиглэлд хөгжих, ямар ур чадварыг яах гэж хөгжүүлэх хэрэгтэй, ирээдүйд юу авч ирэх гэдгийг ойлгоход тусална. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 11. Хөгжлийн гурвалжин</strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" style="width: 537px;"></strong>Дотоод ур чадварт суралцахад хамгийн чухал нь үүрэг, даалгаврыг мэддэг, ойлгодог байх. Компанийн соёл, үнэ цэнэд тулгуурлалгүйгээр ажилчдыг сургах нь хүлээж буй үр дүнд хүргэдэггүй гэдэг нь практик дээр батлагдсан. <strong><em>Үүрэг, даалгаврыг бүрэн ойлгосноор мэргэжилтнүүдэд ямар чадвар хэрэгтэй, компанийн ашиг сонирхлын төлөө ямар чадваруудыг ашиглах боломжтой, ямар чадваруудыг ашиглах боломжгүй гэдгийг тодорхойлж болдог.</em></strong></span></p><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(40, 50, 78);">“HARDSKILLS” БУЮУ ГАДААД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">“Hard skills”-тэй харьцуулахад “soft skills”-ийн нэгдмэл ур чадварууд нь нөхцөл байдлыг дэс дараалсан байдлаар хүлээн авч, боловсруулж, улмаар хүнийг бие даан шийдвэр гаргахад хүргэдэг. Иймээс мэргэжлийн ур чадвар буюу hard skills-ээс илүү soft skills-ийг ашиглахад хамаагүй хэцүү байдаг. “Hard skills” ойлголтыг судлаачид дараах байдлаар тайлбарлажээ:</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” ойлголтын контент анализ</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><br></th><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><span style="color: rgb(255, 255, 255);">Тодорхойлолт</span><br></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой техникийн ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Аливаа нэгэн компанийн үйл ажиллагаанд нийцсэн, ажилд ороход зайлшгүй шаардагдах мэдлэг, чадамж. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Логистик, программчлал гэх мэт формал логик дээр суурилсан тодорхой технологийн салбарын үйл ажиллагаатай холбоотой мэргэжлийн ур чадварууд.</em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Санхүү, аудит, логистик, маркетинг гэх мэт формал технологийн салбарын ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5 </span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Хүний хийж буй ажил, үйлтэй салшгүй холбоотой ур чадварууд.</em></span></p></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дээрх тодорхойлолтуудаас дараах дүгнэлтийг хийж болохоор байна: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Hard skills - гэдэг нь тодорхой ажил гүйцэтгэх чадвар, бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой мэргэжлийн ур чадвар. </span></strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>✔ Hard skills - гэдэг нь хүн тухайн цаг мөчид хийж буй ажил, үйлтэй холбоотой ур чадвар. </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Excel программ дээр ажиллах чадвар эсвэл машин барих чадвар гэх зэрэг ямар нэгэн тодорхой мэргэжилтэй холбоотой онцгой чадварууд байж болно. Цаг хугацааны явцад хүн өөрөө энэ чадвараа бүрэн эзэмшиж, автоматаар хийдэг болтолоо гаршдаг. Иймд гадаад ур чадвар гэж хүнийг тухайн салбартаа мэргэшсэн хүн болгодог чадварууд гэж ойлгож болно. Хүн энэ чадвараа дээд шатны удирдлагадаа төвөггүй үзүүлж харуулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 12. Hardskills ур чадваруудын жишээ </strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 554px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png">Hard skills-ийг өдөр тутмын амьдралд ажиглаж, анзаарахад амархан байдаг. Тухайлбал, уурхайн өрөмдлөгийн мэргэжилтэн өрөмдөх багажны үйл ажиллагааны талаар танд төвөггүй ярьж өгч чадна. Түүний тайлбар товч, тодорхой, дэс дараалалтай байх болно. </span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадваруудыг хир хэмжээнд эзэмшснийг шалгахад хэцүү байдаг. Ийм учир биеэ хэрхэн авч явахаа мэддэг, өөрийн болон бусдын хүсэл сонирхлыг ойлгодог, сонголт хийж чаддаг болсон цагт soft skills-ийг ашиглаж чадах юм. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” болон “Soft skills”-ийн харьцуулалт</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Hard skills </strong></span></p></td><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Soft skills </strong></span></p></td></tr><tr><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дүн шинжилгээ, экспертиз </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Техникийн талын мэдлэг/мэргэшил </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Ойрын хугацааны төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Хурдан хөгждөг</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бага хүчин чадлаар баталгаатай үр дүнд хүрдэг (сэдэл, сурах авьяас гэх мэт үндсэн үзүүлэлтүүд хангагдсан үед) </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урвуу хөгжил гэж байдаггүй </span></li></ul></td><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үнэт зүйл </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үйлдэлтэй холбоотой зан төлөвийн загвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урт хугацааны хэтийн төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удаан хөгждөг </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Их хэмжээний хичээл зүтгэл гаргасан ч шаардлагатай түвшинд хүрнэ гэсэл баталгаа байхгүй (чадвар нь хязгаартаа хүрсэн)</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зарим тохиолдолд урвуу хөгжил явагддаг</span></li></ul></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Аливаа хичээлийг “hard skills” эсвэл “soft skills” ур чадвар хөгжүүлдэг гэж шууд хуваахад хэцүү. Гадны их дээд сургуулиудад “Хүний нөөцийн удирдлага” мэргэжлээр суралцагчдын судлах хичээлүүд дотоод болон гадаад ур чадварыг аль алиныг нь хөгжүүлдэг. Гэсэн хэдий ч судлаачид зарим хичээлийг гадаад ур чадвар хөгжүүлдэг hard-хичээлүүд, дотоод ур чадвар хөгжүүлдэг soft-хичээлүүд гэж ангилжээ.</span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 13. Soft-хичээлүүд</strong> </span></p><p><br><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" data-size="1466,1086" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" class="fr-fic fr-dii"><br></p></div><div class="uk-width-medium-1-2"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 14. Hard-хичээлүүд</strong></span><img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg" style="width: 323px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg"></p><p style="text-align: center;"><br></p></div></div><p><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong> Зарим хичээлүүд дотоод, гадаад ур чадварыг хөгжүүлдэг </strong></span><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>блокийн аль алинд нь багтсан болно (Зураг 15)</strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 531px;" data-size="1502,1194" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png">Мэдээж аливаа ур чадвар, ялангуяа дотоод ур чадвар, хөгжих эсэх нь хичээл зааж буй багшийн заах арга барилаас их шалтгаалдаг тул энэхүү ангилал бүх тохиолдолд бүрэн төгс нийцэхгүй, туйлын зөв гэж ойлгож болохгүй. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 16. Мэргэжлийн дотоод ур чадвар хөгжүүлэх хичээлүүд</strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" style="width: 563px;">Компани бүрт шаардагдах аливаа ур чадвар үйл ажиллагааны онцлогоос нь шалтгаалан харилцан адилгүй байдаг. Тухайлбал, бизнесээ хөгжүүлэхэд анхаарах зорилго тавьсан компанийн менежер нь шинийг санаачлагч хүн байх ёстой. Яаралтай, хямралтай нөхцөл байдал үүсэхэд богино хугацаанд өөрчлөлт хийж, шийдвэр гаргах шаардлагатай компанид <strong><u>кризис менежер</u></strong> ажилтан хэрэгтэй. <strong>Хэрэв компанийн үйл ажиллагаа жигдэрсэн, зөвхөн заавар дүрмийг дагаж, үйл явцыг хянах шаардлагатай бол зохион байгуулагч ажилтан байхад хангалттай. </strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Эцэст нь, дотоод болон гадаад ур чадварын ач холбогдлыг үгүйсгэх аргагүй юм. Hard skills <strong>“Юу хийх ёстой вэ?” </strong>асуултад хариулдаг, харин soft-skills <strong>“Үүнийг хэрхэн хамгийн сайнаар хийж болох вэ?”</strong> гэсэн асуултад хариулдаг. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бизнесийн салбар дахь сургалтын онцлог hard болон soft skills-ийн хуваагдашгүй зарчим дээр үндэслэсэн байдаг. Зарим компаниуд хүний soft skills чадварыг нь үнэлж, цаашид ажил дээр гараад хурдан суралцаж, мэргэшинэ гэсэн бодолтойгоор ажилд авдаг. Харин зарим нь юуны түрүүнд мэргэжлийн ур чадварт анхаарал хандуулж, тухайн хүнийг ажлаа хийж, төсөл дээр ажиллаж байх явцдаа soft skills чадварыг өөртөө хөгжүүлнэ гэж ойлгодог. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Soft skills нь мэргэжлийн салбарт амжилттай ажиллахын тулд шаардагдах харилцаа холбоо тогтоох чадвартай хамааралтай. Hard skills гэж бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой тодорхой нэг мэргэжлийн ур чадварыг хэлнэ. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Эцэст нь дүгнэхэд хөдөлмөрийн зах зээл дээр бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох, тавьсан зорилгодоо амжилттай хүрэх, өөрийн эзэмшсэн мэдлэг, чадвар, чадамжийг мэргэжлийн салбартаа зөв, зохистойгоор ашиглахын тулд хүн бүр soft skills, hard skills ур чадваруудаа өөртөө байнга хөгжүүлэх шаардлагатай юм.</em></strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/education" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">education</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/peakeducation" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">peakeducation</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хичээл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хичээл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (6) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776239732.6377"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.161.164] ・ 2024.10.12</span> <a onclick="addReply('b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>???</p> </div> </article> <hr> </div><div id="08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.67.248] ・ 2023.05.05</span> <a onclick="addReply('08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш их баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.229.122.114] ・ 2021.03.10</span> <a onclick="addReply('8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Эх сурвалжаа бичнэ үү </p> </div> </article> <hr> </div><div id="18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.73.191] ・ 2021.02.12</span> <a onclick="addReply('18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа. Ул суурьтай мэдээлэл байлаа</p> </div> </article> <hr> </div><div id="af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [202.55.188.81] ・ 2020.12.03</span> <a onclick="addReply('af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш хэрэгтэй, дахин дахин задлан шинжилж, ухаж ойлгож, сурж авмаар контент болжээ. Баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.25.8] ・ 2020.03.08</span> <a onclick="addReply('68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа, маш сайн контент болсон байна</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '6117'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> "Break even point" буюу бизнесийн хугарлын цэг гэж юу бэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> Финтех гэж юу вэ? Санхүүгийн технологийн төрлүүд </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> Удирдах, удирдуулах ёсонд мөрдөх ёстой 10 дүрэм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 01 сарын 10, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> Ялагч бүгдийг авна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 10 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> Финланд Америкийн хосолсон хөтөлбөртэй “СИСҮ Улаанбаатар” сургууль хичээлийн шинэ жилээ угтлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> П.Мөнгөнсор </a> ・ 09 сарын 05, 2024 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n4px"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <meta name="keywords" content="education, peakeducation, хичээл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/7250ba44a7aa9f3451d4a1a537a93c29.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Одсүрэн</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 13, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958_progressive.png" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн мэргэжилтний тухайн салбартаа хөгжих, мэргэшихэд гүйцэтгэх үүргийн талаар өгүүллээ. Түүнчлэн контент анализ хийж, бусад судлаачдын тодорхойлолтуудыг харьцуулан судалж, soft-skills-ийн загвар болон бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг гаргав. </span></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><br></p></div></div><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Өнөө үед шинжлэх ухаан-техникийн хөгжил өндөр хурдтай явагдсанаар бидний амьдарч буй хорвоо ертөнц нүдэн дээр маань өөрчлөгдөж байна. Үүнийг дагаад нийгэм эдийн засгийн хөгжил ч мөн хурдассан өнөө цаг үед энэ бүх өөрчлөлтийг гүйцэхийн тулд мэргэжлийн ур чадвараа байнга сайжруулж, тавьсан зорилгодоо хүрэхийн тулд өөрийн мэдлэг, мэргэшил, чадвараа зөв ашиглаж, хөдөлмөрийн зах зээлд бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох хэрэгтэй. </span></p></blockquote><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 18px;">“SOFTSKILLS" БУЮУ ДОТООД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бүх судлаачид чадварыг 2 бүлэг болгон хуваадаг: <strong>HARDSKILLS</strong> буюу гадаад чадвар, <strong>SOFTSKILLS</strong> буюу дотоод чадвар. Softskills, Hardskills-ийн холбогдолтой ойлголтуудыг судалгааны ажлуудад бүрхэг, ойлгомжгүй тайлбарласан байдаг тул уг нийтлэлд өргөн өнцгөөс тайлбар өгөв. Ур чадварыг <strong>“ажилтны мэдлэг, чадвар болон мэргэжлийн хувьд чухалд тооцогдох чанаруудын нийлбэр, байгууллагын стратеги зорилт болон албан тушаалд тавигдах шаардлагад нийцсэн, ажлыг амжилттай гүйцэтгэхэд шаардагдах шинж чанарууд, нийгмийн болон хөдөлмөрийн үзүүлэлт”</strong> гэж ойлгодог үүднээс тайлбарлах болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мөн уг тодорхойлолтын үргэлжлэл болох <strong>“ур чадвар гэдэг нь хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илтгэх шинж чанаруудын нийлбэрийг хэлнэ”</strong>. Уг тодорхойлолт дээр суурилан <strong>hardskill болон softskill</strong>-ийн тодорхойлолтыг гаргасан болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Юуны түрүүнд орчин үеийн хөдөлмөрийн зах зээл дээр ажил олгогч өрсөлдөх чадвартай ажилтанд тавьж байгаа шаардлага, шалгуур үзүүлэлтүүд дээр үндэслэн дээрх нэр томъёо хэрхэн үүсэн, хэрхэн хувьсан өөрчлөгдсөн гэдэг дээр анализ хийсэн юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Эдгээр нэр томъёо нь англи хэлний “hardware”- техник хангамж, “software”- программ хангамж гэдэг ойлголтуудтай ижил байдлаар үүссэн. <strong>Компьютер бол барьж, харж болдог материаллаг эд зүйл. Гэхдээ компьютерт хамгийн чухал нь бүх зүйлийг ажиллуулдаг программ хангамж байдаг. Чадвар үүнтэй л адил. </strong>Ажил дээрээ амжилт гаргахад нарийн мэргэжлийн ур чадвар шаардагддаг мэт санагддаг - үүнийг судлаачид “гадаад” ур чадвар гэж нэрлэдэг. </span><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Гэхдээ карьераа өсгөж, амжилтанд хүрсэн хүмүүс салбартаа хамгийн сайн мэргэжилтнүүд бус, харин эсрэгээрээ “дотоод” ур чадвартай хүмүүс байдаг. Иймд softskills ур чадварыг илүү дэлгэрэнгүй авч үзье.</strong> </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">“</span></strong><span style="font-size: 14px;"><strong>Мэдлэг”, “чадвар”, “чадамж</strong>” гэдэг ойлголтуудын тайлбараас эхэлье. <strong>Мэдлэг</strong> гэдэг нь хүний ухамсартайгаар хүлээн авч, ой тоонд хадгалагдан үлдсэн бодит байдлын талаарх мэдээлэл. <strong>Чадвар</strong> аливаа үйлдэл хийхийг удаа дараа давтсаны эцэст бүрэн хэмжээнд эзэмшиж суусан дадал. Иймд хүн хийж чаддаг зүйлээ хэрхэн, яаж хийх талаар бодолгүй “автоматаар” хийдэг болчихсон байдаг. <strong>Чадамж</strong> нь чадвараас ялгаатай, ихэвчлэн оюун ухааны эрчимтэй үйл ажиллагаан дээр суурилдаг бөгөөд мөн сэтгэн бодох үйл явцыг хамардаг. Чадамж гэж олж авсан мэдлэг, эзэмшсэн чадвар, амьдралын туршлага дээрээ үндэслэн аливаа үйлдлийг бие даан, ухамсартайгаар гүйцэтгэх бэлэн байдлыг хэлнэ. </span></span></p></blockquote><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Тэгэхлээр, чадвар бол бодит нөхцөл байдалд өөрийн мэдлэгээ хэрэгжүүлэх боломжтой байдлыг илэрхийлнэ, чадамж нь бүтээлчээр сэтгэн, чадвараа сонгох боломжийг илэрхийлж байдаг. </span></strong></span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Softskills ур чадварууд ажилд ч, амьдралд ч маш чухал.</strong> Эдгээр ур чадваруудын ихэнх нь тавьсан зорилгодоо хүрэхэд ашиглагддаг. Хүн карьерийн шатаар дээш алхах тусам нийгмийн чадварууд амьдралд нь илүү их үүрэг гүйцэтгэж эхэлдэг бол мэргэжлийн чадварууд нь хойш тавигддаг. Иймд янз бүрийн тренинг, сургалтуудын 70% нь softskills ур чадваруудыг эзэмшүүлэхэд чиглэгдсэн байдаг. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Хүний мэргэжлийн салбарт гаргах амжилтын 85% нь дотоод ур чадвар, 15% нь гадаад ур чадвараас шалтгаалдаг.</strong></em> Тийм учраас ажлын ярилцлагууд дээр ихэвчлэн тухайн ажлыг гүйцэтгэхэд шаардагдах мэргэжлийн чадвартай ямар нэгэн холбогдолгүй асуулт асууж, тест бөглүүлдэг. Сүүлийн үед хийгдсэн судалгааны дүнгээс үзэхэд ажил олгогчдын дотоод ур чадварт хандуулах анхаарал, сонирхол нэмэгдэж 93%-д хүрчээ. Үүнийг эдийн засаг дахь өөрчлөлт, мэдээллийн технологийн хөгжилтэй холбон тайлбарлаж болох юм. Softskills-ийн ач холбогдлыг орчин үеийн судлаачид улам ихээр цохон тэмдэглэх боллоо. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>World Economic Forum</strong>-ийн шинжээчид таамаг дэвшүүлж </span><a href="https://peak.mn/news/2020-on-gekhed-erelt-kheregtseetei-baikh-10-mergejliin-ur-chadwar?preview=true"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">2020 онд эрэлттэй байх 10 гол чадварыг</span></a><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"> жагсаажээ. Тэдний таамаглаж буйгаар хамгийн чухал ур чадвар нь <strong>Х</strong><strong>үнд хэцүү асуудлыг шийдэх чадвар</strong> байх юм. Дараа нь <strong>критик сэтгэлгээ,</strong> жагсаалтын 3 дугаарт <strong>бүтээлч сэтгэлгээ</strong> бичигдсэн байна. Жагсаалтад орсон бусад ур чадваруудаас дурьдвал: <strong>Х</strong><strong>үн удирдах чадвар, Хүнтэй хамтран ажиллах, Таарч зохицох чадвар, Сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, Дүгнэлт, Шийдвэр гаргах чадвар, Хэрэглэгчиддээ анхаарал хандуулах чадвар; Яриа хэлэлцээр хийх чадвар; Олон зүйлийн талаар зэрэг бодох чадвар.</strong> Эдгээр бүх ур чадварууд softskill-д хамаарна. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Өмнө нь хэлсэнчлэн, одоогийн байдлаар шинжлэх ухаанд softskills нэр томъёог тайлбарласан нэгдсэн тайлбар байдаггүй. Оксфордын толь дээр дотоод ур чадварыг “Бусадтай үр бүтээлтэй, эв нэгдэлтэйгээр хамтран ажиллах боломж олгодог хувь хүний шинж чанарыг хэлнэ” гэсэн байдаг. Судлаачид softskills ойлголтыг өөрсдийн өнцгөөс авч үзэж тайлбарласан байдаг ч бүх тодорхойлолтууд хоорондоо харилцан хамааралтай, зарим нь нягт холбогдолтой </span></p><table class="uk-table fr-dashed-borders fr-alternate-rows" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="width: 9.5238%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></div></th><th style="width: 90.3475%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(255, 255, 255);"><strong>Тодорхойлолт</strong></span></div></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай хамтран ажиллах чадвар, ажлын бүтээмжийг сайжруулдаг чадвар болон хувийн шинж чанаруудын бүрдэл юм. Дараах чадварууд хамаарна: хувийн хөгжлийн удирдлага, анхны тусламж үзүүлэх чадамж, цагаа зөв, зохистой зарцуулах чадамж, ятгах чадамж, яриа хэлэлцээр хийх чадвар, манлайлах чадвар гэх мэт.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай үр бүтээлтэй хамтран ажиллахад чиглэсэн хувь хүний зан чанарын нийлбэр, сэтгэлийн ухаанд (EQ) хамаардаг социологийн нэр томъёо.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Удирдах, харилцаа холбоо тогтоох авьяас. Хүнийг ятгах, араасаа дагуулах, удирдах, илтгэл тавих, хүмүүстэй харилцах зөв хандлагыг тодорхойлох, зөрчлийг шийдвэрлэх чадвар болон олон нийтийн өмнө уран яруу ярих чадвар – товчхондоо аль нэг тодорхой мэргэжилд хамаардаггүй, бүх нийтийн эзэмшвэл зохих чадваруудыг хэлдэг.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Харилцаа холбоо тогтоох, захирах, араасаа дагуулах, удирдах, олон нийтийн өмнө биеэ зөв авч явах зэрэг амьдралд бусадтай харилцахад өдөр тутам хэрэг болдог нийгэм-сэтгэлзүйн чадварууд хамаарна.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Эргэн тойрны хүмүүстэй хэл амаа хурдан ололцох, харилцаа холбоо тогтоох, хадгалах, өөрийн санаа бодлыг зөв илэрхийлэх чадваруудыг хэлнэ. Сайн лидер, яриа хэлэлцээр хийгч хүн. Soft skills нь хүмүүс хоорондоо хэрхэн харилцаж буйтай холбоотой ойлголт юм. Энэ ур чадвар өдөр тутмын амьдралд ч, ажилд ч чухал хэрэгтэй.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">6</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Хүн боловсрол, амьдралын туршлага дээрээс олж авч, цаашид мэргэжлийн салбар дахь өсөлт, хөгжилдөө ашиглах чадваруудыг хэлдэг. Ийм учир эдгээр чадваруудыг ажлын байран дээр болон ажилд авахад өндрөөр үнэлдэг.</em></span></div></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Олон судлаачдын судалгааны ажил, тайлбар, тодорхойлолтууд дээр үндэслэн профессор Чуланова soft skills –ийг дотоод ур чадвар хэмээн дараах байдлаар тодорхойлсон: </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><span style="font-size: 14px;"><strong>“Хүний мэдлэг, чадвар, хүмүүстэй хамтран ажиллах, сэдэл зориг өгөх боломж, болоцооны нийлбэр; ятгах, яриа хэлэлцээр хийх; бусдыг араасаа дагуулах; бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар; байгууллагын стратегийн зорилт, ажлын байрны тодорхойлолтод нийцсэн ажлыг түргэн шуурхай, амжилттай хийж гүйцэтгэхэд шаардагдах чадвар; хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үүссэн нөхцөл байдалд үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илэрхийлэх нийгэм-хөдөлмөрийн тодорхойлолт юм”.</strong></span></em></span></p></blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">SOFTSKILLS – ийн ЗАГВАРУУД БОЛОН БҮРЭЛДЭХҮҮН ХЭСГҮҮД</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судалгааны ажлын дараагийн алхам бол чухам ямар ямар дотоод ур чадваруудыг бүрдүүлбэл өнөө үед хөдөлмөрийн зах зээл дээр өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох эсвэл карьерийн өсөлтийн хувьд өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болж чадах вэ гэдгийг тодорхойлох явдал байв. Ажилтныг soft skills чадвартай гэдгийг баттай илэрхийлэх шинж чанаруудыг дараах байдлаар гаргасан байна. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 1. </strong></span><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадварыг эзэмшсэн ажилтны шинж чанар </span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" style="width: 585px;"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills чадварыг эзэмшээгүй бол ямар ч мэргэжлийн хүн ажилдаа хичнээн мэргэшсэн байсан ч карьераа сүйрүүлэх магадлалтай. Техникийн ур чадваруудыг хаа ч хэзээд үнэлж, сайшаадаг ч тушаал дэвшихэд дотоод ур чадварыг зайлшгүй эзэмшсэн байх шаардлагатай. Хүн хэдий чинээ тушаал ахина, төдий чинээ дотоод ур чадвар хэрэг болдог мөн дотоод ур чадвар бол хүний сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, түүнгүйгээр ажил, амьдралдаа хэзээ ч амжилт гаргаж чадахгүй гэж бичсэн байдаг.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">✔ <strong><span style="font-size: 14px;">Soft skills бол үндсэндээ амьдралын ухаан юм.</span></strong> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills нь чадвараа хөгжүүлэхэд чиглэсэн боломж, болоцоог илэрхийлдэг ба дараах 4 чиглэлд хуваагддаг. </span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл</span></strong></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 545px;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" data-size="1082,1083" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" style="width: 545px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл<br></span></span></span>Зураг 3-д танилцуулагдсан чадварууд soft skills гэдэг ойлголтыг бүрдүүлдэг ба хувь хүнийг өөрийнхөө төлөө, үзэл бодлынхоо төлөө тэмцэх, бусдын туслалцааг авалгүйгээр ямар ч нөхцөл байдлыг бие даан удирдах, шийдвэрлэх чадварыг хөгжүүлдэг.</span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 3. Soft skills-ийг бүрдүүлэгч ойлголтууд</span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 522px;" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судлаачид soft skills-ийг ихэвчлэн харилцаа холбоо тогтоох чадвар гэж авч үзэж байна: яриа хийх чадвар, өөрийн үзэл бодолд нотолгоо гаргах, асуулт асуух, эргэх холбоо ашиглах. Харин Чуланова О.Л. soft skills-ийн гол бүрдүүлэгчийг сэтгэлийн ухаан (emotional intelligence буюу EQ) гэж үзсэн байна. Soft skills чадварууд гэж бусдад дэлгэн харуулах боломжгүй, хөндлөнгөөс шалгаж, дүгнэх боломжгүй ур чадваруудыг хэлнэ. Үүнд удирдах болон харилцаа холбоо тогтоох чадваруудыг батгаадаг бөгөөд эдгээр чадваруудын зарим жишээг Зураг 4-өөс үзнэ үү. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 4. Харилцаа холбоо тогтоох, удирдах чадварууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 541px;" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png"></strong><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">BMW Group-ийн хүний нөөцийн салбарын захирал Михаэль Альбрехт soft skills чадваруудын хамгийн чухал нь багаар ажиллах чадвар гэжээ.</span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 5. Soft skills-ийн төрлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 535px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png"></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Жинхэнэ утгаараа амжилтад хүрсэн хүмүүс өндөр IQ-тай бус сэтгэлийн ухаан буюу EQ чадвар өндөртэй байдаг. Тэд ажил гүйцэтгэгчийн хувьд ажлыг хийдэггүй ч эрх мэдлийг бусдад дамжуулан төлөөлүүлж, шийдвэр гаргаж, хариуцлага үүрэх чадвартай байдаг. Сэтгэлийн ухаан (EQ) гэдэг нь өөрийн болон бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгоход тусалдаг чадваруудыг хэлдэг. EQ-г бүрдүүлэгч үндсэн 4 бүрэлдэхүүн хэсэг байдаг: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>1. Өөрийгөө таних </strong><strong> </strong></span><strong><span style="font-size: 14px;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2. Өөрийгөө хянах 3. Бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж </span></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>4. Хүн хоорондын харилцааг удирдах</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдагч хүний сэтгэлийн ухаан гэдэг нь үр бүтээлтэй ажиллахын тулд өөрийн болон ажилчдынхаа сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжийг ойлгож, ажил бизнесийн нөхцөл байдалтай уялдуулан сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжээ удирдах чадварыг хэлнэ.</span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 6. Удирдагч хүний EQ-г бүрдүүлэгч хэсгүүд</strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 525px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png"></strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 7. EQ бүрдүүлэгч гол чадварууд </strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" style="width: 544px;"></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">EQ-д “өөрийгөө таних” чадвар багтдагаараа soft skills-ээс ялгаатай. Харин “өөрийгөө хянах”, “бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж” чадварууд soft skills-тэй давхцдаг, “хүн хоорондын харилцааг удирдах” чадвар нь soft skills-тэй нягт холбогддог. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Бүх чадваруудыг 3 бүлэг болгон хувааж болно: </strong></span></p><ol><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Тусгай чадварууд (hard skills)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Танин мэдэхүйн чадварууд (аналитик сэтгэлгээ)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>EQ-г бүрдүүлэгч чадварууд </strong></span></li></ol><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдах түвшин өндөр байх тусам EQ-тэй холбоотой чадваруудын үүрэг илүү байдаг. Компани амжилттай оршин тогтнохын тулд ажилчиддаа soft skills чадваруудыг хөгжүүлэх хэрэгтэй. Бүх түвшний ажилчдад шинэ үүрэг даалгавар өгөх, үр бүтээлтэй ажиллах сэдэл өгөхөд энэ нь маш чухал. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 8. Ур чадварын үндсэн чиглэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" style="width: 494px;"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дотоод ур чадварыг хөгжүүлэх явцад дараах эрсдэл гардаг (Зураг 8). Шаардлагатай ур чадвар бүрийн хөгжлийн дүн шинжилгээг урьдчилан хийх болон зорилго, зорилтоо тодорхой тавих, зөв сэдэл өгөх замаар эрсдэлийг бууруулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 9. Soft skills-ийн эрсдэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мэдээж хүн бүр л өрсөлдөгчөө ялж дийлэхийн тулд сайн ярьж, илтгэж, төлөвлөж, мөнгө олж, ятгаж сурахыг хүсдэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" style="width: 543px;">Хөгжил яг хэзээ ирдэгийг авч үзье. Хувь хүний хөгжлийг илтгэх шинж чанарыг Зураг 9-д үзүүлэв. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 10. Хувь хүний хөгжлийн шинж чанарууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" style="width: 505px;"></strong><br>Хөгжил үндсэн 3 чиглэлээр явагдана (Зураг 10). Үр дүнтэй хөгжихийн тулд хүн эхлээд өөрийн байр байдал, төсөөлөл дээрээ ажиллах хэрэгтэй. Ингэснээр чухам ямар чиглэлд хөгжих, ямар ур чадварыг яах гэж хөгжүүлэх хэрэгтэй, ирээдүйд юу авч ирэх гэдгийг ойлгоход тусална. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 11. Хөгжлийн гурвалжин</strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" style="width: 537px;"></strong>Дотоод ур чадварт суралцахад хамгийн чухал нь үүрэг, даалгаврыг мэддэг, ойлгодог байх. Компанийн соёл, үнэ цэнэд тулгуурлалгүйгээр ажилчдыг сургах нь хүлээж буй үр дүнд хүргэдэггүй гэдэг нь практик дээр батлагдсан. <strong><em>Үүрэг, даалгаврыг бүрэн ойлгосноор мэргэжилтнүүдэд ямар чадвар хэрэгтэй, компанийн ашиг сонирхлын төлөө ямар чадваруудыг ашиглах боломжтой, ямар чадваруудыг ашиглах боломжгүй гэдгийг тодорхойлж болдог.</em></strong></span></p><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(40, 50, 78);">“HARDSKILLS” БУЮУ ГАДААД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">“Hard skills”-тэй харьцуулахад “soft skills”-ийн нэгдмэл ур чадварууд нь нөхцөл байдлыг дэс дараалсан байдлаар хүлээн авч, боловсруулж, улмаар хүнийг бие даан шийдвэр гаргахад хүргэдэг. Иймээс мэргэжлийн ур чадвар буюу hard skills-ээс илүү soft skills-ийг ашиглахад хамаагүй хэцүү байдаг. “Hard skills” ойлголтыг судлаачид дараах байдлаар тайлбарлажээ:</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” ойлголтын контент анализ</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><br></th><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><span style="color: rgb(255, 255, 255);">Тодорхойлолт</span><br></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой техникийн ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Аливаа нэгэн компанийн үйл ажиллагаанд нийцсэн, ажилд ороход зайлшгүй шаардагдах мэдлэг, чадамж. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Логистик, программчлал гэх мэт формал логик дээр суурилсан тодорхой технологийн салбарын үйл ажиллагаатай холбоотой мэргэжлийн ур чадварууд.</em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Санхүү, аудит, логистик, маркетинг гэх мэт формал технологийн салбарын ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5 </span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Хүний хийж буй ажил, үйлтэй салшгүй холбоотой ур чадварууд.</em></span></p></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дээрх тодорхойлолтуудаас дараах дүгнэлтийг хийж болохоор байна: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Hard skills - гэдэг нь тодорхой ажил гүйцэтгэх чадвар, бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой мэргэжлийн ур чадвар. </span></strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>✔ Hard skills - гэдэг нь хүн тухайн цаг мөчид хийж буй ажил, үйлтэй холбоотой ур чадвар. </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Excel программ дээр ажиллах чадвар эсвэл машин барих чадвар гэх зэрэг ямар нэгэн тодорхой мэргэжилтэй холбоотой онцгой чадварууд байж болно. Цаг хугацааны явцад хүн өөрөө энэ чадвараа бүрэн эзэмшиж, автоматаар хийдэг болтолоо гаршдаг. Иймд гадаад ур чадвар гэж хүнийг тухайн салбартаа мэргэшсэн хүн болгодог чадварууд гэж ойлгож болно. Хүн энэ чадвараа дээд шатны удирдлагадаа төвөггүй үзүүлж харуулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 12. Hardskills ур чадваруудын жишээ </strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 554px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png">Hard skills-ийг өдөр тутмын амьдралд ажиглаж, анзаарахад амархан байдаг. Тухайлбал, уурхайн өрөмдлөгийн мэргэжилтэн өрөмдөх багажны үйл ажиллагааны талаар танд төвөггүй ярьж өгч чадна. Түүний тайлбар товч, тодорхой, дэс дараалалтай байх болно. </span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадваруудыг хир хэмжээнд эзэмшснийг шалгахад хэцүү байдаг. Ийм учир биеэ хэрхэн авч явахаа мэддэг, өөрийн болон бусдын хүсэл сонирхлыг ойлгодог, сонголт хийж чаддаг болсон цагт soft skills-ийг ашиглаж чадах юм. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” болон “Soft skills”-ийн харьцуулалт</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Hard skills </strong></span></p></td><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Soft skills </strong></span></p></td></tr><tr><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дүн шинжилгээ, экспертиз </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Техникийн талын мэдлэг/мэргэшил </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Ойрын хугацааны төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Хурдан хөгждөг</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бага хүчин чадлаар баталгаатай үр дүнд хүрдэг (сэдэл, сурах авьяас гэх мэт үндсэн үзүүлэлтүүд хангагдсан үед) </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урвуу хөгжил гэж байдаггүй </span></li></ul></td><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үнэт зүйл </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үйлдэлтэй холбоотой зан төлөвийн загвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урт хугацааны хэтийн төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удаан хөгждөг </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Их хэмжээний хичээл зүтгэл гаргасан ч шаардлагатай түвшинд хүрнэ гэсэл баталгаа байхгүй (чадвар нь хязгаартаа хүрсэн)</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зарим тохиолдолд урвуу хөгжил явагддаг</span></li></ul></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Аливаа хичээлийг “hard skills” эсвэл “soft skills” ур чадвар хөгжүүлдэг гэж шууд хуваахад хэцүү. Гадны их дээд сургуулиудад “Хүний нөөцийн удирдлага” мэргэжлээр суралцагчдын судлах хичээлүүд дотоод болон гадаад ур чадварыг аль алиныг нь хөгжүүлдэг. Гэсэн хэдий ч судлаачид зарим хичээлийг гадаад ур чадвар хөгжүүлдэг hard-хичээлүүд, дотоод ур чадвар хөгжүүлдэг soft-хичээлүүд гэж ангилжээ.</span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 13. Soft-хичээлүүд</strong> </span></p><p><br><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" data-size="1466,1086" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" class="fr-fic fr-dii"><br></p></div><div class="uk-width-medium-1-2"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 14. Hard-хичээлүүд</strong></span><img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg" style="width: 323px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg"></p><p style="text-align: center;"><br></p></div></div><p><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong> Зарим хичээлүүд дотоод, гадаад ур чадварыг хөгжүүлдэг </strong></span><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>блокийн аль алинд нь багтсан болно (Зураг 15)</strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 531px;" data-size="1502,1194" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png">Мэдээж аливаа ур чадвар, ялангуяа дотоод ур чадвар, хөгжих эсэх нь хичээл зааж буй багшийн заах арга барилаас их шалтгаалдаг тул энэхүү ангилал бүх тохиолдолд бүрэн төгс нийцэхгүй, туйлын зөв гэж ойлгож болохгүй. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 16. Мэргэжлийн дотоод ур чадвар хөгжүүлэх хичээлүүд</strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" style="width: 563px;">Компани бүрт шаардагдах аливаа ур чадвар үйл ажиллагааны онцлогоос нь шалтгаалан харилцан адилгүй байдаг. Тухайлбал, бизнесээ хөгжүүлэхэд анхаарах зорилго тавьсан компанийн менежер нь шинийг санаачлагч хүн байх ёстой. Яаралтай, хямралтай нөхцөл байдал үүсэхэд богино хугацаанд өөрчлөлт хийж, шийдвэр гаргах шаардлагатай компанид <strong><u>кризис менежер</u></strong> ажилтан хэрэгтэй. <strong>Хэрэв компанийн үйл ажиллагаа жигдэрсэн, зөвхөн заавар дүрмийг дагаж, үйл явцыг хянах шаардлагатай бол зохион байгуулагч ажилтан байхад хангалттай. </strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Эцэст нь, дотоод болон гадаад ур чадварын ач холбогдлыг үгүйсгэх аргагүй юм. Hard skills <strong>“Юу хийх ёстой вэ?” </strong>асуултад хариулдаг, харин soft-skills <strong>“Үүнийг хэрхэн хамгийн сайнаар хийж болох вэ?”</strong> гэсэн асуултад хариулдаг. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бизнесийн салбар дахь сургалтын онцлог hard болон soft skills-ийн хуваагдашгүй зарчим дээр үндэслэсэн байдаг. Зарим компаниуд хүний soft skills чадварыг нь үнэлж, цаашид ажил дээр гараад хурдан суралцаж, мэргэшинэ гэсэн бодолтойгоор ажилд авдаг. Харин зарим нь юуны түрүүнд мэргэжлийн ур чадварт анхаарал хандуулж, тухайн хүнийг ажлаа хийж, төсөл дээр ажиллаж байх явцдаа soft skills чадварыг өөртөө хөгжүүлнэ гэж ойлгодог. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Soft skills нь мэргэжлийн салбарт амжилттай ажиллахын тулд шаардагдах харилцаа холбоо тогтоох чадвартай хамааралтай. Hard skills гэж бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой тодорхой нэг мэргэжлийн ур чадварыг хэлнэ. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Эцэст нь дүгнэхэд хөдөлмөрийн зах зээл дээр бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох, тавьсан зорилгодоо амжилттай хүрэх, өөрийн эзэмшсэн мэдлэг, чадвар, чадамжийг мэргэжлийн салбартаа зөв, зохистойгоор ашиглахын тулд хүн бүр soft skills, hard skills ур чадваруудаа өөртөө байнга хөгжүүлэх шаардлагатай юм.</em></strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/education" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">education</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/peakeducation" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">peakeducation</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хичээл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хичээл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (6) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776239732.6377"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.161.164] ・ 2024.10.12</span> <a onclick="addReply('b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>???</p> </div> </article> <hr> </div><div id="08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.67.248] ・ 2023.05.05</span> <a onclick="addReply('08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш их баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.229.122.114] ・ 2021.03.10</span> <a onclick="addReply('8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Эх сурвалжаа бичнэ үү </p> </div> </article> <hr> </div><div id="18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.73.191] ・ 2021.02.12</span> <a onclick="addReply('18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа. Ул суурьтай мэдээлэл байлаа</p> </div> </article> <hr> </div><div id="af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [202.55.188.81] ・ 2020.12.03</span> <a onclick="addReply('af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш хэрэгтэй, дахин дахин задлан шинжилж, ухаж ойлгож, сурж авмаар контент болжээ. Баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.25.8] ・ 2020.03.08</span> <a onclick="addReply('68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа, маш сайн контент болсон байна</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '6117'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> "Break even point" буюу бизнесийн хугарлын цэг гэж юу бэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> Финтех гэж юу вэ? Санхүүгийн технологийн төрлүүд </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> Удирдах, удирдуулах ёсонд мөрдөх ёстой 10 дүрэм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 01 сарын 10, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> Ялагч бүгдийг авна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 10 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> Финланд Америкийн хосолсон хөтөлбөртэй “СИСҮ Улаанбаатар” сургууль хичээлийн шинэ жилээ угтлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> П.Мөнгөнсор </a> ・ 09 сарын 05, 2024 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n4px"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <meta name="keywords" content="education, peakeducation, хичээл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:title" content="Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу</h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="http://peak.mn/files/profile/7250ba44a7aa9f3451d4a1a537a93c29.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91.%D0%9E%D0%B4%D1%81%D2%AF%D1%80%D1%8D%D0%BD" class="uk-text-semi uk-link-text">Б.Одсүрэн</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">03 сарын 13, 2023</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958_progressive.png" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/78d8dbd7ebe129125c6f5c96d2b25958.png" alt=""/> </p> <p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн мэргэжилтний тухайн салбартаа хөгжих, мэргэшихэд гүйцэтгэх үүргийн талаар өгүүллээ. Түүнчлэн контент анализ хийж, бусад судлаачдын тодорхойлолтуудыг харьцуулан судалж, soft-skills-ийн загвар болон бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг гаргав. </span></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><br></p></div></div><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Өнөө үед шинжлэх ухаан-техникийн хөгжил өндөр хурдтай явагдсанаар бидний амьдарч буй хорвоо ертөнц нүдэн дээр маань өөрчлөгдөж байна. Үүнийг дагаад нийгэм эдийн засгийн хөгжил ч мөн хурдассан өнөө цаг үед энэ бүх өөрчлөлтийг гүйцэхийн тулд мэргэжлийн ур чадвараа байнга сайжруулж, тавьсан зорилгодоо хүрэхийн тулд өөрийн мэдлэг, мэргэшил, чадвараа зөв ашиглаж, хөдөлмөрийн зах зээлд бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох хэрэгтэй. </span></p></blockquote><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 18px;">“SOFTSKILLS" БУЮУ ДОТООД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бүх судлаачид чадварыг 2 бүлэг болгон хуваадаг: <strong>HARDSKILLS</strong> буюу гадаад чадвар, <strong>SOFTSKILLS</strong> буюу дотоод чадвар. Softskills, Hardskills-ийн холбогдолтой ойлголтуудыг судалгааны ажлуудад бүрхэг, ойлгомжгүй тайлбарласан байдаг тул уг нийтлэлд өргөн өнцгөөс тайлбар өгөв. Ур чадварыг <strong>“ажилтны мэдлэг, чадвар болон мэргэжлийн хувьд чухалд тооцогдох чанаруудын нийлбэр, байгууллагын стратеги зорилт болон албан тушаалд тавигдах шаардлагад нийцсэн, ажлыг амжилттай гүйцэтгэхэд шаардагдах шинж чанарууд, нийгмийн болон хөдөлмөрийн үзүүлэлт”</strong> гэж ойлгодог үүднээс тайлбарлах болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мөн уг тодорхойлолтын үргэлжлэл болох <strong>“ур чадвар гэдэг нь хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илтгэх шинж чанаруудын нийлбэрийг хэлнэ”</strong>. Уг тодорхойлолт дээр суурилан <strong>hardskill болон softskill</strong>-ийн тодорхойлолтыг гаргасан болно. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Юуны түрүүнд орчин үеийн хөдөлмөрийн зах зээл дээр ажил олгогч өрсөлдөх чадвартай ажилтанд тавьж байгаа шаардлага, шалгуур үзүүлэлтүүд дээр үндэслэн дээрх нэр томъёо хэрхэн үүсэн, хэрхэн хувьсан өөрчлөгдсөн гэдэг дээр анализ хийсэн юм.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Эдгээр нэр томъёо нь англи хэлний “hardware”- техник хангамж, “software”- программ хангамж гэдэг ойлголтуудтай ижил байдлаар үүссэн. <strong>Компьютер бол барьж, харж болдог материаллаг эд зүйл. Гэхдээ компьютерт хамгийн чухал нь бүх зүйлийг ажиллуулдаг программ хангамж байдаг. Чадвар үүнтэй л адил. </strong>Ажил дээрээ амжилт гаргахад нарийн мэргэжлийн ур чадвар шаардагддаг мэт санагддаг - үүнийг судлаачид “гадаад” ур чадвар гэж нэрлэдэг. </span><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Гэхдээ карьераа өсгөж, амжилтанд хүрсэн хүмүүс салбартаа хамгийн сайн мэргэжилтнүүд бус, харин эсрэгээрээ “дотоод” ур чадвартай хүмүүс байдаг. Иймд softskills ур чадварыг илүү дэлгэрэнгүй авч үзье.</strong> </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">“</span></strong><span style="font-size: 14px;"><strong>Мэдлэг”, “чадвар”, “чадамж</strong>” гэдэг ойлголтуудын тайлбараас эхэлье. <strong>Мэдлэг</strong> гэдэг нь хүний ухамсартайгаар хүлээн авч, ой тоонд хадгалагдан үлдсэн бодит байдлын талаарх мэдээлэл. <strong>Чадвар</strong> аливаа үйлдэл хийхийг удаа дараа давтсаны эцэст бүрэн хэмжээнд эзэмшиж суусан дадал. Иймд хүн хийж чаддаг зүйлээ хэрхэн, яаж хийх талаар бодолгүй “автоматаар” хийдэг болчихсон байдаг. <strong>Чадамж</strong> нь чадвараас ялгаатай, ихэвчлэн оюун ухааны эрчимтэй үйл ажиллагаан дээр суурилдаг бөгөөд мөн сэтгэн бодох үйл явцыг хамардаг. Чадамж гэж олж авсан мэдлэг, эзэмшсэн чадвар, амьдралын туршлага дээрээ үндэслэн аливаа үйлдлийг бие даан, ухамсартайгаар гүйцэтгэх бэлэн байдлыг хэлнэ. </span></span></p></blockquote><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Тэгэхлээр, чадвар бол бодит нөхцөл байдалд өөрийн мэдлэгээ хэрэгжүүлэх боломжтой байдлыг илэрхийлнэ, чадамж нь бүтээлчээр сэтгэн, чадвараа сонгох боломжийг илэрхийлж байдаг. </span></strong></span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>Softskills ур чадварууд ажилд ч, амьдралд ч маш чухал.</strong> Эдгээр ур чадваруудын ихэнх нь тавьсан зорилгодоо хүрэхэд ашиглагддаг. Хүн карьерийн шатаар дээш алхах тусам нийгмийн чадварууд амьдралд нь илүү их үүрэг гүйцэтгэж эхэлдэг бол мэргэжлийн чадварууд нь хойш тавигддаг. Иймд янз бүрийн тренинг, сургалтуудын 70% нь softskills ур чадваруудыг эзэмшүүлэхэд чиглэгдсэн байдаг. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Хүний мэргэжлийн салбарт гаргах амжилтын 85% нь дотоод ур чадвар, 15% нь гадаад ур чадвараас шалтгаалдаг.</strong></em> Тийм учраас ажлын ярилцлагууд дээр ихэвчлэн тухайн ажлыг гүйцэтгэхэд шаардагдах мэргэжлийн чадвартай ямар нэгэн холбогдолгүй асуулт асууж, тест бөглүүлдэг. Сүүлийн үед хийгдсэн судалгааны дүнгээс үзэхэд ажил олгогчдын дотоод ур чадварт хандуулах анхаарал, сонирхол нэмэгдэж 93%-д хүрчээ. Үүнийг эдийн засаг дахь өөрчлөлт, мэдээллийн технологийн хөгжилтэй холбон тайлбарлаж болох юм. Softskills-ийн ач холбогдлыг орчин үеийн судлаачид улам ихээр цохон тэмдэглэх боллоо. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>World Economic Forum</strong>-ийн шинжээчид таамаг дэвшүүлж </span><a href="https://peak.mn/news/2020-on-gekhed-erelt-kheregtseetei-baikh-10-mergejliin-ur-chadwar?preview=true"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">2020 онд эрэлттэй байх 10 гол чадварыг</span></a><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"> жагсаажээ. Тэдний таамаглаж буйгаар хамгийн чухал ур чадвар нь <strong>Х</strong><strong>үнд хэцүү асуудлыг шийдэх чадвар</strong> байх юм. Дараа нь <strong>критик сэтгэлгээ,</strong> жагсаалтын 3 дугаарт <strong>бүтээлч сэтгэлгээ</strong> бичигдсэн байна. Жагсаалтад орсон бусад ур чадваруудаас дурьдвал: <strong>Х</strong><strong>үн удирдах чадвар, Хүнтэй хамтран ажиллах, Таарч зохицох чадвар, Сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, Дүгнэлт, Шийдвэр гаргах чадвар, Хэрэглэгчиддээ анхаарал хандуулах чадвар; Яриа хэлэлцээр хийх чадвар; Олон зүйлийн талаар зэрэг бодох чадвар.</strong> Эдгээр бүх ур чадварууд softskill-д хамаарна. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Өмнө нь хэлсэнчлэн, одоогийн байдлаар шинжлэх ухаанд softskills нэр томъёог тайлбарласан нэгдсэн тайлбар байдаггүй. Оксфордын толь дээр дотоод ур чадварыг “Бусадтай үр бүтээлтэй, эв нэгдэлтэйгээр хамтран ажиллах боломж олгодог хувь хүний шинж чанарыг хэлнэ” гэсэн байдаг. Судлаачид softskills ойлголтыг өөрсдийн өнцгөөс авч үзэж тайлбарласан байдаг ч бүх тодорхойлолтууд хоорондоо харилцан хамааралтай, зарим нь нягт холбогдолтой </span></p><table class="uk-table fr-dashed-borders fr-alternate-rows" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="width: 9.5238%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></div></th><th style="width: 90.3475%; background-color: rgb(40, 50, 78);"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(255, 255, 255);"><strong>Тодорхойлолт</strong></span></div></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай хамтран ажиллах чадвар, ажлын бүтээмжийг сайжруулдаг чадвар болон хувийн шинж чанаруудын бүрдэл юм. Дараах чадварууд хамаарна: хувийн хөгжлийн удирдлага, анхны тусламж үзүүлэх чадамж, цагаа зөв, зохистой зарцуулах чадамж, ятгах чадамж, яриа хэлэлцээр хийх чадвар, манлайлах чадвар гэх мэт.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Бусадтай үр бүтээлтэй хамтран ажиллахад чиглэсэн хувь хүний зан чанарын нийлбэр, сэтгэлийн ухаанд (EQ) хамаардаг социологийн нэр томъёо.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Удирдах, харилцаа холбоо тогтоох авьяас. Хүнийг ятгах, араасаа дагуулах, удирдах, илтгэл тавих, хүмүүстэй харилцах зөв хандлагыг тодорхойлох, зөрчлийг шийдвэрлэх чадвар болон олон нийтийн өмнө уран яруу ярих чадвар – товчхондоо аль нэг тодорхой мэргэжилд хамаардаггүй, бүх нийтийн эзэмшвэл зохих чадваруудыг хэлдэг.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Харилцаа холбоо тогтоох, захирах, араасаа дагуулах, удирдах, олон нийтийн өмнө биеэ зөв авч явах зэрэг амьдралд бусадтай харилцахад өдөр тутам хэрэг болдог нийгэм-сэтгэлзүйн чадварууд хамаарна.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Эргэн тойрны хүмүүстэй хэл амаа хурдан ололцох, харилцаа холбоо тогтоох, хадгалах, өөрийн санаа бодлыг зөв илэрхийлэх чадваруудыг хэлнэ. Сайн лидер, яриа хэлэлцээр хийгч хүн. Soft skills нь хүмүүс хоорондоо хэрхэн харилцаж буйтай холбоотой ойлголт юм. Энэ ур чадвар өдөр тутмын амьдралд ч, ажилд ч чухал хэрэгтэй.</em></span></div></td></tr><tr><td style="width: 9.5238%; text-align: center;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">6</span></div></td><td style="width: 90.3475%;"><div style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><strong>Soft skills</strong> – Хүн боловсрол, амьдралын туршлага дээрээс олж авч, цаашид мэргэжлийн салбар дахь өсөлт, хөгжилдөө ашиглах чадваруудыг хэлдэг. Ийм учир эдгээр чадваруудыг ажлын байран дээр болон ажилд авахад өндрөөр үнэлдэг.</em></span></div></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Олон судлаачдын судалгааны ажил, тайлбар, тодорхойлолтууд дээр үндэслэн профессор Чуланова soft skills –ийг дотоод ур чадвар хэмээн дараах байдлаар тодорхойлсон: </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><em><span style="font-size: 14px;"><strong>“Хүний мэдлэг, чадвар, хүмүүстэй хамтран ажиллах, сэдэл зориг өгөх боломж, болоцооны нийлбэр; ятгах, яриа хэлэлцээр хийх; бусдыг араасаа дагуулах; бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар; байгууллагын стратегийн зорилт, ажлын байрны тодорхойлолтод нийцсэн ажлыг түргэн шуурхай, амжилттай хийж гүйцэтгэхэд шаардагдах чадвар; хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үүссэн нөхцөл байдалд үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илэрхийлэх нийгэм-хөдөлмөрийн тодорхойлолт юм”.</strong></span></em></span></p></blockquote><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">SOFTSKILLS – ийн ЗАГВАРУУД БОЛОН БҮРЭЛДЭХҮҮН ХЭСГҮҮД</span></strong></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судалгааны ажлын дараагийн алхам бол чухам ямар ямар дотоод ур чадваруудыг бүрдүүлбэл өнөө үед хөдөлмөрийн зах зээл дээр өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох эсвэл карьерийн өсөлтийн хувьд өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болж чадах вэ гэдгийг тодорхойлох явдал байв. Ажилтныг soft skills чадвартай гэдгийг баттай илэрхийлэх шинж чанаруудыг дараах байдлаар гаргасан байна. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 1. </strong></span><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадварыг эзэмшсэн ажилтны шинж чанар </span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/f4b61d56910488455af869633316104a.png" style="width: 585px;"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills чадварыг эзэмшээгүй бол ямар ч мэргэжлийн хүн ажилдаа хичнээн мэргэшсэн байсан ч карьераа сүйрүүлэх магадлалтай. Техникийн ур чадваруудыг хаа ч хэзээд үнэлж, сайшаадаг ч тушаал дэвшихэд дотоод ур чадварыг зайлшгүй эзэмшсэн байх шаардлагатай. Хүн хэдий чинээ тушаал ахина, төдий чинээ дотоод ур чадвар хэрэг болдог мөн дотоод ур чадвар бол хүний сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, түүнгүйгээр ажил, амьдралдаа хэзээ ч амжилт гаргаж чадахгүй гэж бичсэн байдаг.</span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">✔ <strong><span style="font-size: 14px;">Soft skills бол үндсэндээ амьдралын ухаан юм.</span></strong> </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills нь чадвараа хөгжүүлэхэд чиглэсэн боломж, болоцоог илэрхийлдэг ба дараах 4 чиглэлд хуваагддаг. </span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл</span></strong></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><span class="fr-img-caption fr-fic fr-dib fr-draggable" contenteditable="false" draggable="false"><span class="fr-img-wrap" style="width: 545px;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" data-size="1082,1083" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0b2532291f34d4461a026ea36e4e699c.png" style="width: 545px;" class="fr-fil fr-dib"><span class="fr-inner" contenteditable="true">Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл<br></span></span></span>Зураг 3-д танилцуулагдсан чадварууд soft skills гэдэг ойлголтыг бүрдүүлдэг ба хувь хүнийг өөрийнхөө төлөө, үзэл бодлынхоо төлөө тэмцэх, бусдын туслалцааг авалгүйгээр ямар ч нөхцөл байдлыг бие даан удирдах, шийдвэрлэх чадварыг хөгжүүлдэг.</span></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зураг 3. Soft skills-ийг бүрдүүлэгч ойлголтууд</span></strong><strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 522px;" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/fe12c532452328e35e0bf3eb57941844.png"></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Судлаачид soft skills-ийг ихэвчлэн харилцаа холбоо тогтоох чадвар гэж авч үзэж байна: яриа хийх чадвар, өөрийн үзэл бодолд нотолгоо гаргах, асуулт асуух, эргэх холбоо ашиглах. Харин Чуланова О.Л. soft skills-ийн гол бүрдүүлэгчийг сэтгэлийн ухаан (emotional intelligence буюу EQ) гэж үзсэн байна. Soft skills чадварууд гэж бусдад дэлгэн харуулах боломжгүй, хөндлөнгөөс шалгаж, дүгнэх боломжгүй ур чадваруудыг хэлнэ. Үүнд удирдах болон харилцаа холбоо тогтоох чадваруудыг батгаадаг бөгөөд эдгээр чадваруудын зарим жишээг Зураг 4-өөс үзнэ үү. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 4. Харилцаа холбоо тогтоох, удирдах чадварууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 541px;" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/50c47bca4a7d5a4a5c696f74e5f9350d.png"></strong><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">BMW Group-ийн хүний нөөцийн салбарын захирал Михаэль Альбрехт soft skills чадваруудын хамгийн чухал нь багаар ажиллах чадвар гэжээ.</span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 5. Soft skills-ийн төрлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 535px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/bce909ccf55dfb2acf2afc9bd855809f.png"></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Жинхэнэ утгаараа амжилтад хүрсэн хүмүүс өндөр IQ-тай бус сэтгэлийн ухаан буюу EQ чадвар өндөртэй байдаг. Тэд ажил гүйцэтгэгчийн хувьд ажлыг хийдэггүй ч эрх мэдлийг бусдад дамжуулан төлөөлүүлж, шийдвэр гаргаж, хариуцлага үүрэх чадвартай байдаг. Сэтгэлийн ухаан (EQ) гэдэг нь өөрийн болон бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгоход тусалдаг чадваруудыг хэлдэг. EQ-г бүрдүүлэгч үндсэн 4 бүрэлдэхүүн хэсэг байдаг: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>1. Өөрийгөө таних </strong><strong> </strong></span><strong><span style="font-size: 14px;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2. Өөрийгөө хянах 3. Бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж </span></span></strong><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>4. Хүн хоорондын харилцааг удирдах</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдагч хүний сэтгэлийн ухаан гэдэг нь үр бүтээлтэй ажиллахын тулд өөрийн болон ажилчдынхаа сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжийг ойлгож, ажил бизнесийн нөхцөл байдалтай уялдуулан сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжээ удирдах чадварыг хэлнэ.</span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 6. Удирдагч хүний EQ-г бүрдүүлэгч хэсгүүд</strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 525px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/94be8f7de737ea017e182e7b7c7c8600.png"></strong></span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 7. EQ бүрдүүлэгч гол чадварууд </strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/57d120ef9341833045794d470ffa67c0.png" style="width: 544px;"></strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">EQ-д “өөрийгөө таних” чадвар багтдагаараа soft skills-ээс ялгаатай. Харин “өөрийгөө хянах”, “бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж” чадварууд soft skills-тэй давхцдаг, “хүн хоорондын харилцааг удирдах” чадвар нь soft skills-тэй нягт холбогддог. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Бүх чадваруудыг 3 бүлэг болгон хувааж болно: </strong></span></p><ol><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Тусгай чадварууд (hard skills)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Танин мэдэхүйн чадварууд (аналитик сэтгэлгээ)</strong></span></li><li style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>EQ-г бүрдүүлэгч чадварууд </strong></span></li></ol><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удирдах түвшин өндөр байх тусам EQ-тэй холбоотой чадваруудын үүрэг илүү байдаг. Компани амжилттай оршин тогтнохын тулд ажилчиддаа soft skills чадваруудыг хөгжүүлэх хэрэгтэй. Бүх түвшний ажилчдад шинэ үүрэг даалгавар өгөх, үр бүтээлтэй ажиллах сэдэл өгөхөд энэ нь маш чухал. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 8. Ур чадварын үндсэн чиглэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/1d39ca0fe1459b445ee9828f1f4aad19.png" style="width: 494px;"></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дотоод ур чадварыг хөгжүүлэх явцад дараах эрсдэл гардаг (Зураг 8). Шаардлагатай ур чадвар бүрийн хөгжлийн дүн шинжилгээг урьдчилан хийх болон зорилго, зорилтоо тодорхой тавих, зөв сэдэл өгөх замаар эрсдэлийг бууруулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 9. Soft skills-ийн эрсдэлүүд</strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Мэдээж хүн бүр л өрсөлдөгчөө ялж дийлэхийн тулд сайн ярьж, илтгэж, төлөвлөж, мөнгө олж, ятгаж сурахыг хүсдэг.</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/3d55fa0b4b032483263aea2cfc43a0b9.png" style="width: 543px;">Хөгжил яг хэзээ ирдэгийг авч үзье. Хувь хүний хөгжлийг илтгэх шинж чанарыг Зураг 9-д үзүүлэв. </span></p><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 10. Хувь хүний хөгжлийн шинж чанарууд </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/5439a7ca44663af6830158ee7a3cce63.png" style="width: 505px;"></strong><br>Хөгжил үндсэн 3 чиглэлээр явагдана (Зураг 10). Үр дүнтэй хөгжихийн тулд хүн эхлээд өөрийн байр байдал, төсөөлөл дээрээ ажиллах хэрэгтэй. Ингэснээр чухам ямар чиглэлд хөгжих, ямар ур чадварыг яах гэж хөгжүүлэх хэрэгтэй, ирээдүйд юу авч ирэх гэдгийг ойлгоход тусална. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 11. Хөгжлийн гурвалжин</strong><strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1081,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/0c77e0c7421bfc9ffa8a9cdf9a3388d1.png" style="width: 537px;"></strong>Дотоод ур чадварт суралцахад хамгийн чухал нь үүрэг, даалгаврыг мэддэг, ойлгодог байх. Компанийн соёл, үнэ цэнэд тулгуурлалгүйгээр ажилчдыг сургах нь хүлээж буй үр дүнд хүргэдэггүй гэдэг нь практик дээр батлагдсан. <strong><em>Үүрэг, даалгаврыг бүрэн ойлгосноор мэргэжилтнүүдэд ямар чадвар хэрэгтэй, компанийн ашиг сонирхлын төлөө ямар чадваруудыг ашиглах боломжтой, ямар чадваруудыг ашиглах боломжгүй гэдгийг тодорхойлж болдог.</em></strong></span></p><hr><p style="text-align: center;"><br></p><p style="text-align: center;"><strong><span style="font-size: 18px; color: rgb(40, 50, 78);">“HARDSKILLS” БУЮУ ГАДААД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД</span></strong></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">“Hard skills”-тэй харьцуулахад “soft skills”-ийн нэгдмэл ур чадварууд нь нөхцөл байдлыг дэс дараалсан байдлаар хүлээн авч, боловсруулж, улмаар хүнийг бие даан шийдвэр гаргахад хүргэдэг. Иймээс мэргэжлийн ур чадвар буюу hard skills-ээс илүү soft skills-ийг ашиглахад хамаагүй хэцүү байдаг. “Hard skills” ойлголтыг судлаачид дараах байдлаар тайлбарлажээ:</span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” ойлголтын контент анализ</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><thead><tr><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><br></th><th style="background-color: rgb(40, 50, 78);"><span style="color: rgb(255, 255, 255);">Тодорхойлолт</span><br></th></tr></thead><tbody><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">1</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой техникийн ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">2</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Аливаа нэгэн компанийн үйл ажиллагаанд нийцсэн, ажилд ороход зайлшгүй шаардагдах мэдлэг, чадамж. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">3</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Логистик, программчлал гэх мэт формал логик дээр суурилсан тодорхой технологийн салбарын үйл ажиллагаатай холбоотой мэргэжлийн ур чадварууд.</em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">4</span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Санхүү, аудит, логистик, маркетинг гэх мэт формал технологийн салбарын ур чадварууд. </em></span></p></td></tr><tr><td style="width: 7.2072%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="27.405857740585773%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">5 </span></p></td><td style="width: 92.6641%; padding: 0in 5.4pt; vertical-align: middle;" valign="top" width="72.59414225941423%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Hard skills</em></strong><em> – Хүний хийж буй ажил, үйлтэй салшгүй холбоотой ур чадварууд.</em></span></p></td></tr></tbody></table><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дээрх тодорхойлолтуудаас дараах дүгнэлтийг хийж болохоор байна: </span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><span style="font-size: 14px;">✔ Hard skills - гэдэг нь тодорхой ажил гүйцэтгэх чадвар, бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой мэргэжлийн ур чадвар. </span></strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;"><strong>✔ Hard skills - гэдэг нь хүн тухайн цаг мөчид хийж буй ажил, үйлтэй холбоотой ур чадвар. </strong></span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Excel программ дээр ажиллах чадвар эсвэл машин барих чадвар гэх зэрэг ямар нэгэн тодорхой мэргэжилтэй холбоотой онцгой чадварууд байж болно. Цаг хугацааны явцад хүн өөрөө энэ чадвараа бүрэн эзэмшиж, автоматаар хийдэг болтолоо гаршдаг. Иймд гадаад ур чадвар гэж хүнийг тухайн салбартаа мэргэшсэн хүн болгодог чадварууд гэж ойлгож болно. Хүн энэ чадвараа дээд шатны удирдлагадаа төвөггүй үзүүлж харуулах боломжтой. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 12. Hardskills ур чадваруудын жишээ </strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 554px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/8db789dfdf9a40d7cbc310aaaf470020.png">Hard skills-ийг өдөр тутмын амьдралд ажиглаж, анзаарахад амархан байдаг. Тухайлбал, уурхайн өрөмдлөгийн мэргэжилтэн өрөмдөх багажны үйл ажиллагааны талаар танд төвөггүй ярьж өгч чадна. Түүний тайлбар товч, тодорхой, дэс дараалалтай байх болно. </span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Soft skills ур чадваруудыг хир хэмжээнд эзэмшснийг шалгахад хэцүү байдаг. Ийм учир биеэ хэрхэн авч явахаа мэддэг, өөрийн болон бусдын хүсэл сонирхлыг ойлгодог, сонголт хийж чаддаг болсон цагт soft skills-ийг ашиглаж чадах юм. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Хүснэгт 2. “Hard skills” болон “Soft skills”-ийн харьцуулалт</strong></span></p><table border="1" cellpadding="0" cellspacing="0" class="uk-table fr-alternate-rows fr-dashed-borders uk-table-striped" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Hard skills </strong></span></p></td><td style="width: 239.4pt;vertical-align: top;text-align: center;" valign="top" width="50%"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Soft skills </strong></span></p></td></tr><tr><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Дүн шинжилгээ, экспертиз </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Техникийн талын мэдлэг/мэргэшил </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Ойрын хугацааны төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Хурдан хөгждөг</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бага хүчин чадлаар баталгаатай үр дүнд хүрдэг (сэдэл, сурах авьяас гэх мэт үндсэн үзүүлэлтүүд хангагдсан үед) </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урвуу хөгжил гэж байдаггүй </span></li></ul></td><td style="width: 239.4pt;padding: 0in 5.4pt;vertical-align: top;" valign="top" width="50%"><ul><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Чадвар</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үнэт зүйл </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Үйлдэлтэй холбоотой зан төлөвийн загвар </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Урт хугацааны хэтийн төлөвт эгзэгтэй </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Удаан хөгждөг </span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Их хэмжээний хичээл зүтгэл гаргасан ч шаардлагатай түвшинд хүрнэ гэсэл баталгаа байхгүй (чадвар нь хязгаартаа хүрсэн)</span></li><li><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Зарим тохиолдолд урвуу хөгжил явагддаг</span></li></ul></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Аливаа хичээлийг “hard skills” эсвэл “soft skills” ур чадвар хөгжүүлдэг гэж шууд хуваахад хэцүү. Гадны их дээд сургуулиудад “Хүний нөөцийн удирдлага” мэргэжлээр суралцагчдын судлах хичээлүүд дотоод болон гадаад ур чадварыг аль алиныг нь хөгжүүлдэг. Гэсэн хэдий ч судлаачид зарим хичээлийг гадаад ур чадвар хөгжүүлдэг hard-хичээлүүд, дотоод ур чадвар хөгжүүлдэг soft-хичээлүүд гэж ангилжээ.</span></p><p style="text-align: justify;"><br></p><div class="uk-grid uk-grid-medium" data-uk-grid-margin=""><div class="uk-width-medium-1-2 uk-row-first"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 13. Soft-хичээлүүд</strong> </span></p><p><br><img data-fr-image-pasted="true" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" data-size="1466,1086" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/38013b5c7718a7e5f997482c376702ad.png" class="fr-fic fr-dii"><br></p></div><div class="uk-width-medium-1-2"><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 14. Hard-хичээлүүд</strong></span><img class="fr-dib" src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg" style="width: 323px;" data-size="1080,1080" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e69cef9ceaae5107e3d7fe6ce6b8e4bb.jpg"></p><p style="text-align: center;"><br></p></div></div><p><br></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong> Зарим хичээлүүд дотоод, гадаад ур чадварыг хөгжүүлдэг </strong></span><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>блокийн аль алинд нь багтсан болно (Зураг 15)</strong><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png" class="fr-fic fr-dib" style="width: 531px;" data-size="1502,1194" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/9ea356b921f060a73de7653366181a56.png">Мэдээж аливаа ур чадвар, ялангуяа дотоод ур чадвар, хөгжих эсэх нь хичээл зааж буй багшийн заах арга барилаас их шалтгаалдаг тул энэхүү ангилал бүх тохиолдолд бүрэн төгс нийцэхгүй, туйлын зөв гэж ойлгож болохгүй. </span></p><p style="text-align: center;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong>Зураг 16. Мэргэжлийн дотоод ур чадвар хөгжүүлэх хичээлүүд</strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" class="fr-fic fr-dib" data-size="1080,1081" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/e5c5088eae5293699b4d4d00e738d3ae.png" style="width: 563px;">Компани бүрт шаардагдах аливаа ур чадвар үйл ажиллагааны онцлогоос нь шалтгаалан харилцан адилгүй байдаг. Тухайлбал, бизнесээ хөгжүүлэхэд анхаарах зорилго тавьсан компанийн менежер нь шинийг санаачлагч хүн байх ёстой. Яаралтай, хямралтай нөхцөл байдал үүсэхэд богино хугацаанд өөрчлөлт хийж, шийдвэр гаргах шаардлагатай компанид <strong><u>кризис менежер</u></strong> ажилтан хэрэгтэй. <strong>Хэрэв компанийн үйл ажиллагаа жигдэрсэн, зөвхөн заавар дүрмийг дагаж, үйл явцыг хянах шаардлагатай бол зохион байгуулагч ажилтан байхад хангалттай. </strong></span></p><p class="txt-block1" style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Эцэст нь, дотоод болон гадаад ур чадварын ач холбогдлыг үгүйсгэх аргагүй юм. Hard skills <strong>“Юу хийх ёстой вэ?” </strong>асуултад хариулдаг, харин soft-skills <strong>“Үүнийг хэрхэн хамгийн сайнаар хийж болох вэ?”</strong> гэсэн асуултад хариулдаг. </span></p><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);">Бизнесийн салбар дахь сургалтын онцлог hard болон soft skills-ийн хуваагдашгүй зарчим дээр үндэслэсэн байдаг. Зарим компаниуд хүний soft skills чадварыг нь үнэлж, цаашид ажил дээр гараад хурдан суралцаж, мэргэшинэ гэсэн бодолтойгоор ажилд авдаг. Харин зарим нь юуны түрүүнд мэргэжлийн ур чадварт анхаарал хандуулж, тухайн хүнийг ажлаа хийж, төсөл дээр ажиллаж байх явцдаа soft skills чадварыг өөртөө хөгжүүлнэ гэж ойлгодог. </span></p><blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78); font-size: 14px;">Soft skills нь мэргэжлийн салбарт амжилттай ажиллахын тулд шаардагдах харилцаа холбоо тогтоох чадвартай хамааралтай. Hard skills гэж бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой тодорхой нэг мэргэжлийн ур чадварыг хэлнэ. </span></p></blockquote><p style="text-align: justify;"><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><strong><em>Эцэст нь дүгнэхэд хөдөлмөрийн зах зээл дээр бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох, тавьсан зорилгодоо амжилттай хүрэх, өөрийн эзэмшсэн мэдлэг, чадвар, чадамжийг мэргэжлийн салбартаа зөв, зохистойгоор ашиглахын тулд хүн бүр soft skills, hard skills ур чадваруудаа өөртөө байнга хөгжүүлэх шаардлагатай юм.</em></strong></span></p><p><span style="color: rgb(40, 50, 78);"><br></span></p><p><br></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/education" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">education</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/peakeducation" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">peakeducation</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/хичээл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">хичээл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu&text=Softskills чухал уу, Hardskills чухал уу')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/softskills-chukhal-uu-hardskills-chukhal-uuu"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих (6) </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1776239732.6377"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> <div id="b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [66.181.161.164] ・ 2024.10.12</span> <a onclick="addReply('b405eb7e-7642-476a-99f8-7435c08b0ec1')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>???</p> </div> </article> <hr> </div><div id="08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.67.248] ・ 2023.05.05</span> <a onclick="addReply('08088e2f-a8c6-4789-a2f3-41d5943fe9f7')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш их баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [103.229.122.114] ・ 2021.03.10</span> <a onclick="addReply('8310d43e-2359-4809-a268-02204422f91a')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Эх сурвалжаа бичнэ үү </p> </div> </article> <hr> </div><div id="18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [192.82.73.191] ・ 2021.02.12</span> <a onclick="addReply('18f1e998-7ddb-4b22-bff0-c55edd3a3176')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа. Ул суурьтай мэдээлэл байлаа</p> </div> </article> <hr> </div><div id="af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [202.55.188.81] ・ 2020.12.03</span> <a onclick="addReply('af9dd065-efcc-47ad-ba50-c4cd35b73eff')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Маш хэрэгтэй, дахин дахин задлан шинжилж, ухаж ойлгож, сурж авмаар контент болжээ. Баярлалаа.</p> </div> </article> <hr> </div><div id="68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535"> <article class="uk-comment" tabindex="-1" role="comment"> <header class="uk-comment-header"> <p class="uk-margin-remove"> Зочин <span class="uk-text-grey"> [64.119.25.8] ・ 2020.03.08</span> <a onclick="addReply('68ab5a86-b797-4c69-bb89-d77740994535')" class="uk-float-right uk-margin-left uk-text-muted uk-text-decoration-none">Хариулах</a> </p> </header> <div> <div class="uk-comment-body"> <p>Баярлалаа, маш сайн контент болсон байна</p> </div> </article> <hr> </div></div> <script> var foreign_key = '6117'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/emd-suvilal"> ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү? </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/komyntal"> Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bonaqua-brend"> Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/c-zavhlanbaatar-bor-cajny-sim"> Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://minipos.beez.mn/" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/ebb9e1b24581e03b1924a1091ad032c9.png" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/ef2cd4eed088052e1b97e53c735b1a91.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/life"> Амьдрал </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/break-even-point-buyuu-biznesiin-khugarliin-tseg-gej-yuu-bee"> "Break even point" буюу бизнесийн хугарлын цэг гэж юу бэ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/c390ee016c4e3fb4c83ea9b59b470b03.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/fintekh-gej-yuu-we-sankhuugiin-tekhnologiin-turluudd"> Финтех гэж юу вэ? Санхүүгийн технологийн төрлүүд </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 04 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/09ea5be875c9d2ab512b333d4c09e518.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/subordinatsss"> Удирдах, удирдуулах ёсонд мөрдөх ёстой 10 дүрэм </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 01 сарын 10, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> <img src="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3_progressive.png" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/15c337c3-3fa4-40a5-b4c2-8d98f49e8a1d/4fbbe4e567d45161a664def17ebecfe3.png" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/education"> Peak Edu </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/yalagch-bugdiig-awna"> Ялагч бүгдийг авна </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Одсүрэн </a> ・ 10 сарын 10, 2018 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> <img src="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/24cd719c-1e58-4e66-8459-cc937a49083b/f51bb33bf2360750c0f1a6069cba95b0.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/finland-amerikiin-khosolson-khutulburtei-sisu-ulaanbaatarb"> Финланд Америкийн хосолсон хөтөлбөртэй “СИСҮ Улаанбаатар” сургууль хичээлийн шинэ жилээ угтлаа </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> П.Мөнгөнсор </a> ・ 09 сарын 05, 2024 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/n4px"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.YTE4NmEyZjJkYmRlMTdmYjA2ZTEyMjNiNGRjZjcwYWJhZmE2NGIyYTg2OGMzZTg4OGM2YmExMjllMzkzMDhhM/MNnIwtUR6oBIU8afClKhr2cWyyYEwW9UPMXzcNDTc3', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1778831732', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.NmQyOTkwOTNmNGVlNzczMjk3OWE0MTM5NzI2Y2NhMzI4MDNjYWM3YjBmM2YyNWMxNjFhNTEwY2JiNGFlN2Q5ZPefKmlF9a/P1LeuT5bjS3TId0oBiHCk9E3y7H4rHHvbQayI9Y2hNAKw0BK2CNxtakYzBv3ry4mYfDWz2CsLRc0=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1778831732', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '791b9091ae44590b5cb225a634517c2a3dec2489260991e6de27f0112aa0057847a5db0d996605dc166159cdf912bcbd3997b3475cc1b552efa4a37c8bb14319' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.YTE4NmEyZjJkYmRlMTdmYjA2ZTEyMjNiNGRjZjcwYWJhZmE2NGIyYTg2OGMzZTg4OGM2YmExMjllMzkzMDhhM/MNnIwtUR6oBIU8afClKhr2cWyyYEwW9UPMXzcNDTc3' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1778831732' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.NmQyOTkwOTNmNGVlNzczMjk3OWE0MTM5NzI2Y2NhMzI4MDNjYWM3YjBmM2YyNWMxNjFhNTEwY2JiNGFlN2Q5ZPefKmlF9a/P1LeuT5bjS3TId0oBiHCk9E3y7H4rHHvbQayI9Y2hNAKw0BK2CNxtakYzBv3ry4mYfDWz2CsLRc0=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1778831732' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Б.Одсүрэн
03 сарын 13, 2023
Компанийн хөгжил, ажилчдын мэргэжлийн ур чадварт soft skills-ийн гүйцэтгэх үүрэг жил ирэх тутам нэмэгдэж байгааг судлаачид болон томоохон компанийн удирдлагууд онцолж байна. Уг нийтлэлд soft skills, hard skills ойлголтуудын талаар, мөн эдгээрийн мэргэжилтний тухайн салбартаа хөгжих, мэргэшихэд гүйцэтгэх үүргийн талаар өгүүллээ. Түүнчлэн контент анализ хийж, бусад судлаачдын тодорхойлолтуудыг харьцуулан судалж, soft-skills-ийн загвар болон бүрэлдэхүүн хэсгүүдийг гаргав.
Өнөө үед шинжлэх ухаан-техникийн хөгжил өндөр хурдтай явагдсанаар бидний амьдарч буй хорвоо ертөнц нүдэн дээр маань өөрчлөгдөж байна. Үүнийг дагаад нийгэм эдийн засгийн хөгжил ч мөн хурдассан өнөө цаг үед энэ бүх өөрчлөлтийг гүйцэхийн тулд мэргэжлийн ур чадвараа байнга сайжруулж, тавьсан зорилгодоо хүрэхийн тулд өөрийн мэдлэг, мэргэшил, чадвараа зөв ашиглаж, хөдөлмөрийн зах зээлд бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох хэрэгтэй.
“SOFTSKILLS" БУЮУ ДОТООД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД
Бүх судлаачид чадварыг 2 бүлэг болгон хуваадаг: HARDSKILLS буюу гадаад чадвар, SOFTSKILLS буюу дотоод чадвар. Softskills, Hardskills-ийн холбогдолтой ойлголтуудыг судалгааны ажлуудад бүрхэг, ойлгомжгүй тайлбарласан байдаг тул уг нийтлэлд өргөн өнцгөөс тайлбар өгөв. Ур чадварыг “ажилтны мэдлэг, чадвар болон мэргэжлийн хувьд чухалд тооцогдох чанаруудын нийлбэр, байгууллагын стратеги зорилт болон албан тушаалд тавигдах шаардлагад нийцсэн, ажлыг амжилттай гүйцэтгэхэд шаардагдах шинж чанарууд, нийгмийн болон хөдөлмөрийн үзүүлэлт” гэж ойлгодог үүднээс тайлбарлах болно.
Мөн уг тодорхойлолтын үргэлжлэл болох “ур чадвар гэдэг нь хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илтгэх шинж чанаруудын нийлбэрийг хэлнэ”. Уг тодорхойлолт дээр суурилан hardskill болон softskill-ийн тодорхойлолтыг гаргасан болно.
Юуны түрүүнд орчин үеийн хөдөлмөрийн зах зээл дээр ажил олгогч өрсөлдөх чадвартай ажилтанд тавьж байгаа шаардлага, шалгуур үзүүлэлтүүд дээр үндэслэн дээрх нэр томъёо хэрхэн үүсэн, хэрхэн хувьсан өөрчлөгдсөн гэдэг дээр анализ хийсэн юм.
Эдгээр нэр томъёо нь англи хэлний “hardware”- техник хангамж, “software”- программ хангамж гэдэг ойлголтуудтай ижил байдлаар үүссэн. Компьютер бол барьж, харж болдог материаллаг эд зүйл. Гэхдээ компьютерт хамгийн чухал нь бүх зүйлийг ажиллуулдаг программ хангамж байдаг. Чадвар үүнтэй л адил. Ажил дээрээ амжилт гаргахад нарийн мэргэжлийн ур чадвар шаардагддаг мэт санагддаг - үүнийг судлаачид “гадаад” ур чадвар гэж нэрлэдэг. Гэхдээ карьераа өсгөж, амжилтанд хүрсэн хүмүүс салбартаа хамгийн сайн мэргэжилтнүүд бус, харин эсрэгээрээ “дотоод” ур чадвартай хүмүүс байдаг. Иймд softskills ур чадварыг илүү дэлгэрэнгүй авч үзье.
“Мэдлэг”, “чадвар”, “чадамж” гэдэг ойлголтуудын тайлбараас эхэлье. Мэдлэг гэдэг нь хүний ухамсартайгаар хүлээн авч, ой тоонд хадгалагдан үлдсэн бодит байдлын талаарх мэдээлэл. Чадвар аливаа үйлдэл хийхийг удаа дараа давтсаны эцэст бүрэн хэмжээнд эзэмшиж суусан дадал. Иймд хүн хийж чаддаг зүйлээ хэрхэн, яаж хийх талаар бодолгүй “автоматаар” хийдэг болчихсон байдаг. Чадамж нь чадвараас ялгаатай, ихэвчлэн оюун ухааны эрчимтэй үйл ажиллагаан дээр суурилдаг бөгөөд мөн сэтгэн бодох үйл явцыг хамардаг. Чадамж гэж олж авсан мэдлэг, эзэмшсэн чадвар, амьдралын туршлага дээрээ үндэслэн аливаа үйлдлийг бие даан, ухамсартайгаар гүйцэтгэх бэлэн байдлыг хэлнэ.
✔ Тэгэхлээр, чадвар бол бодит нөхцөл байдалд өөрийн мэдлэгээ хэрэгжүүлэх боломжтой байдлыг илэрхийлнэ, чадамж нь бүтээлчээр сэтгэн, чадвараа сонгох боломжийг илэрхийлж байдаг.
Softskills ур чадварууд ажилд ч, амьдралд ч маш чухал. Эдгээр ур чадваруудын ихэнх нь тавьсан зорилгодоо хүрэхэд ашиглагддаг. Хүн карьерийн шатаар дээш алхах тусам нийгмийн чадварууд амьдралд нь илүү их үүрэг гүйцэтгэж эхэлдэг бол мэргэжлийн чадварууд нь хойш тавигддаг. Иймд янз бүрийн тренинг, сургалтуудын 70% нь softskills ур чадваруудыг эзэмшүүлэхэд чиглэгдсэн байдаг.
Хүний мэргэжлийн салбарт гаргах амжилтын 85% нь дотоод ур чадвар, 15% нь гадаад ур чадвараас шалтгаалдаг. Тийм учраас ажлын ярилцлагууд дээр ихэвчлэн тухайн ажлыг гүйцэтгэхэд шаардагдах мэргэжлийн чадвартай ямар нэгэн холбогдолгүй асуулт асууж, тест бөглүүлдэг. Сүүлийн үед хийгдсэн судалгааны дүнгээс үзэхэд ажил олгогчдын дотоод ур чадварт хандуулах анхаарал, сонирхол нэмэгдэж 93%-д хүрчээ. Үүнийг эдийн засаг дахь өөрчлөлт, мэдээллийн технологийн хөгжилтэй холбон тайлбарлаж болох юм. Softskills-ийн ач холбогдлыг орчин үеийн судлаачид улам ихээр цохон тэмдэглэх боллоо.
World Economic Forum-ийн шинжээчид таамаг дэвшүүлж 2020 онд эрэлттэй байх 10 гол чадварыг жагсаажээ. Тэдний таамаглаж буйгаар хамгийн чухал ур чадвар нь Хүнд хэцүү асуудлыг шийдэх чадвар байх юм. Дараа нь критик сэтгэлгээ, жагсаалтын 3 дугаарт бүтээлч сэтгэлгээ бичигдсэн байна. Жагсаалтад орсон бусад ур чадваруудаас дурьдвал: Хүн удирдах чадвар, Хүнтэй хамтран ажиллах, Таарч зохицох чадвар, Сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, Дүгнэлт, Шийдвэр гаргах чадвар, Хэрэглэгчиддээ анхаарал хандуулах чадвар; Яриа хэлэлцээр хийх чадвар; Олон зүйлийн талаар зэрэг бодох чадвар. Эдгээр бүх ур чадварууд softskill-д хамаарна.
Өмнө нь хэлсэнчлэн, одоогийн байдлаар шинжлэх ухаанд softskills нэр томъёог тайлбарласан нэгдсэн тайлбар байдаггүй. Оксфордын толь дээр дотоод ур чадварыг “Бусадтай үр бүтээлтэй, эв нэгдэлтэйгээр хамтран ажиллах боломж олгодог хувь хүний шинж чанарыг хэлнэ” гэсэн байдаг. Судлаачид softskills ойлголтыг өөрсдийн өнцгөөс авч үзэж тайлбарласан байдаг ч бүх тодорхойлолтууд хоорондоо харилцан хамааралтай, зарим нь нягт холбогдолтой
Тодорхойлолт | |
|---|---|
1 | Soft skills – Бусадтай хамтран ажиллах чадвар, ажлын бүтээмжийг сайжруулдаг чадвар болон хувийн шинж чанаруудын бүрдэл юм. Дараах чадварууд хамаарна: хувийн хөгжлийн удирдлага, анхны тусламж үзүүлэх чадамж, цагаа зөв, зохистой зарцуулах чадамж, ятгах чадамж, яриа хэлэлцээр хийх чадвар, манлайлах чадвар гэх мэт. |
2 | Soft skills – Бусадтай үр бүтээлтэй хамтран ажиллахад чиглэсэн хувь хүний зан чанарын нийлбэр, сэтгэлийн ухаанд (EQ) хамаардаг социологийн нэр томъёо. |
3 | Soft skills – Удирдах, харилцаа холбоо тогтоох авьяас. Хүнийг ятгах, араасаа дагуулах, удирдах, илтгэл тавих, хүмүүстэй харилцах зөв хандлагыг тодорхойлох, зөрчлийг шийдвэрлэх чадвар болон олон нийтийн өмнө уран яруу ярих чадвар – товчхондоо аль нэг тодорхой мэргэжилд хамаардаггүй, бүх нийтийн эзэмшвэл зохих чадваруудыг хэлдэг. |
4 | Soft skills – Харилцаа холбоо тогтоох, захирах, араасаа дагуулах, удирдах, олон нийтийн өмнө биеэ зөв авч явах зэрэг амьдралд бусадтай харилцахад өдөр тутам хэрэг болдог нийгэм-сэтгэлзүйн чадварууд хамаарна. |
5 | Soft skills – Эргэн тойрны хүмүүстэй хэл амаа хурдан ололцох, харилцаа холбоо тогтоох, хадгалах, өөрийн санаа бодлыг зөв илэрхийлэх чадваруудыг хэлнэ. Сайн лидер, яриа хэлэлцээр хийгч хүн. Soft skills нь хүмүүс хоорондоо хэрхэн харилцаж буйтай холбоотой ойлголт юм. Энэ ур чадвар өдөр тутмын амьдралд ч, ажилд ч чухал хэрэгтэй. |
6 | Soft skills – Хүн боловсрол, амьдралын туршлага дээрээс олж авч, цаашид мэргэжлийн салбар дахь өсөлт, хөгжилдөө ашиглах чадваруудыг хэлдэг. Ийм учир эдгээр чадваруудыг ажлын байран дээр болон ажилд авахад өндрөөр үнэлдэг. |
Олон судлаачдын судалгааны ажил, тайлбар, тодорхойлолтууд дээр үндэслэн профессор Чуланова soft skills –ийг дотоод ур чадвар хэмээн дараах байдлаар тодорхойлсон:
“Хүний мэдлэг, чадвар, хүмүүстэй хамтран ажиллах, сэдэл зориг өгөх боломж, болоцооны нийлбэр; ятгах, яриа хэлэлцээр хийх; бусдыг араасаа дагуулах; бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар; байгууллагын стратегийн зорилт, ажлын байрны тодорхойлолтод нийцсэн ажлыг түргэн шуурхай, амжилттай хийж гүйцэтгэхэд шаардагдах чадвар; хамт олонтойгоо хамт ажлын байран дээр үүссэн нөхцөл байдалд үр бүтээлтэй ажиллах бэлэн байдлыг илэрхийлэх нийгэм-хөдөлмөрийн тодорхойлолт юм”.
SOFTSKILLS – ийн ЗАГВАРУУД БОЛОН БҮРЭЛДЭХҮҮН ХЭСГҮҮД
Судалгааны ажлын дараагийн алхам бол чухам ямар ямар дотоод ур чадваруудыг бүрдүүлбэл өнөө үед хөдөлмөрийн зах зээл дээр өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох эсвэл карьерийн өсөлтийн хувьд өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болж чадах вэ гэдгийг тодорхойлох явдал байв. Ажилтныг soft skills чадвартай гэдгийг баттай илэрхийлэх шинж чанаруудыг дараах байдлаар гаргасан байна.
Зураг 1. Soft skills ур чадварыг эзэмшсэн ажилтны шинж чанар
Soft skills чадварыг эзэмшээгүй бол ямар ч мэргэжлийн хүн ажилдаа хичнээн мэргэшсэн байсан ч карьераа сүйрүүлэх магадлалтай. Техникийн ур чадваруудыг хаа ч хэзээд үнэлж, сайшаадаг ч тушаал дэвшихэд дотоод ур чадварыг зайлшгүй эзэмшсэн байх шаардлагатай. Хүн хэдий чинээ тушаал ахина, төдий чинээ дотоод ур чадвар хэрэг болдог мөн дотоод ур чадвар бол хүний сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар, түүнгүйгээр ажил, амьдралдаа хэзээ ч амжилт гаргаж чадахгүй гэж бичсэн байдаг.
✔ Soft skills бол үндсэндээ амьдралын ухаан юм.
Soft skills нь чадвараа хөгжүүлэхэд чиглэсэн боломж, болоцоог илэрхийлдэг ба дараах 4 чиглэлд хуваагддаг.
Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл
Зураг 2. Soft skills хөгжлийн чиглэл
Зураг 3-д танилцуулагдсан чадварууд soft skills гэдэг ойлголтыг бүрдүүлдэг ба хувь хүнийг өөрийнхөө төлөө, үзэл бодлынхоо төлөө тэмцэх, бусдын туслалцааг авалгүйгээр ямар ч нөхцөл байдлыг бие даан удирдах, шийдвэрлэх чадварыг хөгжүүлдэг.
Зураг 3. Soft skills-ийг бүрдүүлэгч ойлголтууд
Судлаачид soft skills-ийг ихэвчлэн харилцаа холбоо тогтоох чадвар гэж авч үзэж байна: яриа хийх чадвар, өөрийн үзэл бодолд нотолгоо гаргах, асуулт асуух, эргэх холбоо ашиглах. Харин Чуланова О.Л. soft skills-ийн гол бүрдүүлэгчийг сэтгэлийн ухаан (emotional intelligence буюу EQ) гэж үзсэн байна. Soft skills чадварууд гэж бусдад дэлгэн харуулах боломжгүй, хөндлөнгөөс шалгаж, дүгнэх боломжгүй ур чадваруудыг хэлнэ. Үүнд удирдах болон харилцаа холбоо тогтоох чадваруудыг батгаадаг бөгөөд эдгээр чадваруудын зарим жишээг Зураг 4-өөс үзнэ үү.
Зураг 4. Харилцаа холбоо тогтоох, удирдах чадварууд

BMW Group-ийн хүний нөөцийн салбарын захирал Михаэль Альбрехт soft skills чадваруудын хамгийн чухал нь багаар ажиллах чадвар гэжээ.
Зураг 5. Soft skills-ийн төрлүүд

Жинхэнэ утгаараа амжилтад хүрсэн хүмүүс өндөр IQ-тай бус сэтгэлийн ухаан буюу EQ чадвар өндөртэй байдаг. Тэд ажил гүйцэтгэгчийн хувьд ажлыг хийдэггүй ч эрх мэдлийг бусдад дамжуулан төлөөлүүлж, шийдвэр гаргаж, хариуцлага үүрэх чадвартай байдаг. Сэтгэлийн ухаан (EQ) гэдэг нь өөрийн болон бусдын сэтгэл хөдлөлийг ойлгоход тусалдаг чадваруудыг хэлдэг. EQ-г бүрдүүлэгч үндсэн 4 бүрэлдэхүүн хэсэг байдаг:
1. Өөрийгөө таних 2. Өөрийгөө хянах 3. Бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж 4. Хүн хоорондын харилцааг удирдах
Удирдагч хүний сэтгэлийн ухаан гэдэг нь үр бүтээлтэй ажиллахын тулд өөрийн болон ажилчдынхаа сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжийг ойлгож, ажил бизнесийн нөхцөл байдалтай уялдуулан сэтгэл хөдлөл, мэдрэмжээ удирдах чадварыг хэлнэ.
Зураг 6. Удирдагч хүний EQ-г бүрдүүлэгч хэсгүүд

Зураг 7. EQ бүрдүүлэгч гол чадварууд 
EQ-д “өөрийгөө таних” чадвар багтдагаараа soft skills-ээс ялгаатай. Харин “өөрийгөө хянах”, “бусдыг ойлгох нарийн мэдрэмж” чадварууд soft skills-тэй давхцдаг, “хүн хоорондын харилцааг удирдах” чадвар нь soft skills-тэй нягт холбогддог.
Бүх чадваруудыг 3 бүлэг болгон хувааж болно:
Удирдах түвшин өндөр байх тусам EQ-тэй холбоотой чадваруудын үүрэг илүү байдаг. Компани амжилттай оршин тогтнохын тулд ажилчиддаа soft skills чадваруудыг хөгжүүлэх хэрэгтэй. Бүх түвшний ажилчдад шинэ үүрэг даалгавар өгөх, үр бүтээлтэй ажиллах сэдэл өгөхөд энэ нь маш чухал.
Зураг 8. Ур чадварын үндсэн чиглэлүүд

Дотоод ур чадварыг хөгжүүлэх явцад дараах эрсдэл гардаг (Зураг 8). Шаардлагатай ур чадвар бүрийн хөгжлийн дүн шинжилгээг урьдчилан хийх болон зорилго, зорилтоо тодорхой тавих, зөв сэдэл өгөх замаар эрсдэлийг бууруулах боломжтой.
Зураг 9. Soft skills-ийн эрсдэлүүд
Мэдээж хүн бүр л өрсөлдөгчөө ялж дийлэхийн тулд сайн ярьж, илтгэж, төлөвлөж, мөнгө олж, ятгаж сурахыг хүсдэг.
Хөгжил яг хэзээ ирдэгийг авч үзье. Хувь хүний хөгжлийг илтгэх шинж чанарыг Зураг 9-д үзүүлэв.
Зураг 10. Хувь хүний хөгжлийн шинж чанарууд

Хөгжил үндсэн 3 чиглэлээр явагдана (Зураг 10). Үр дүнтэй хөгжихийн тулд хүн эхлээд өөрийн байр байдал, төсөөлөл дээрээ ажиллах хэрэгтэй. Ингэснээр чухам ямар чиглэлд хөгжих, ямар ур чадварыг яах гэж хөгжүүлэх хэрэгтэй, ирээдүйд юу авч ирэх гэдгийг ойлгоход тусална.
Зураг 11. Хөгжлийн гурвалжин
Дотоод ур чадварт суралцахад хамгийн чухал нь үүрэг, даалгаврыг мэддэг, ойлгодог байх. Компанийн соёл, үнэ цэнэд тулгуурлалгүйгээр ажилчдыг сургах нь хүлээж буй үр дүнд хүргэдэггүй гэдэг нь практик дээр батлагдсан. Үүрэг, даалгаврыг бүрэн ойлгосноор мэргэжилтнүүдэд ямар чадвар хэрэгтэй, компанийн ашиг сонирхлын төлөө ямар чадваруудыг ашиглах боломжтой, ямар чадваруудыг ашиглах боломжгүй гэдгийг тодорхойлж болдог.
“HARDSKILLS” БУЮУ ГАДААД УР ЧАДВАР ОЙЛГОЛТЫН ТУХАЙД
“Hard skills”-тэй харьцуулахад “soft skills”-ийн нэгдмэл ур чадварууд нь нөхцөл байдлыг дэс дараалсан байдлаар хүлээн авч, боловсруулж, улмаар хүнийг бие даан шийдвэр гаргахад хүргэдэг. Иймээс мэргэжлийн ур чадвар буюу hard skills-ээс илүү soft skills-ийг ашиглахад хамаагүй хэцүү байдаг. “Hard skills” ойлголтыг судлаачид дараах байдлаар тайлбарлажээ:
Хүснэгт 2. “Hard skills” ойлголтын контент анализ
| Тодорхойлолт | |
|---|---|
1 | Hard skills – Бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой техникийн ур чадварууд. |
2 | Hard skills – Аливаа нэгэн компанийн үйл ажиллагаанд нийцсэн, ажилд ороход зайлшгүй шаардагдах мэдлэг, чадамж. |
3 | Hard skills – Логистик, программчлал гэх мэт формал логик дээр суурилсан тодорхой технологийн салбарын үйл ажиллагаатай холбоотой мэргэжлийн ур чадварууд. |
4 | Hard skills – Санхүү, аудит, логистик, маркетинг гэх мэт формал технологийн салбарын ур чадварууд. |
5 | Hard skills – Хүний хийж буй ажил, үйлтэй салшгүй холбоотой ур чадварууд. |
Дээрх тодорхойлолтуудаас дараах дүгнэлтийг хийж болохоор байна:
✔ Hard skills - гэдэг нь тодорхой ажил гүйцэтгэх чадвар, бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой мэргэжлийн ур чадвар.
✔ Hard skills - гэдэг нь хүн тухайн цаг мөчид хийж буй ажил, үйлтэй холбоотой ур чадвар.
Excel программ дээр ажиллах чадвар эсвэл машин барих чадвар гэх зэрэг ямар нэгэн тодорхой мэргэжилтэй холбоотой онцгой чадварууд байж болно. Цаг хугацааны явцад хүн өөрөө энэ чадвараа бүрэн эзэмшиж, автоматаар хийдэг болтолоо гаршдаг. Иймд гадаад ур чадвар гэж хүнийг тухайн салбартаа мэргэшсэн хүн болгодог чадварууд гэж ойлгож болно. Хүн энэ чадвараа дээд шатны удирдлагадаа төвөггүй үзүүлж харуулах боломжтой.
Зураг 12. Hardskills ур чадваруудын жишээ
Hard skills-ийг өдөр тутмын амьдралд ажиглаж, анзаарахад амархан байдаг. Тухайлбал, уурхайн өрөмдлөгийн мэргэжилтэн өрөмдөх багажны үйл ажиллагааны талаар танд төвөггүй ярьж өгч чадна. Түүний тайлбар товч, тодорхой, дэс дараалалтай байх болно.
Soft skills ур чадваруудыг хир хэмжээнд эзэмшснийг шалгахад хэцүү байдаг. Ийм учир биеэ хэрхэн авч явахаа мэддэг, өөрийн болон бусдын хүсэл сонирхлыг ойлгодог, сонголт хийж чаддаг болсон цагт soft skills-ийг ашиглаж чадах юм.
Хүснэгт 2. “Hard skills” болон “Soft skills”-ийн харьцуулалт
Hard skills | Soft skills |
|
|
Аливаа хичээлийг “hard skills” эсвэл “soft skills” ур чадвар хөгжүүлдэг гэж шууд хуваахад хэцүү. Гадны их дээд сургуулиудад “Хүний нөөцийн удирдлага” мэргэжлээр суралцагчдын судлах хичээлүүд дотоод болон гадаад ур чадварыг аль алиныг нь хөгжүүлдэг. Гэсэн хэдий ч судлаачид зарим хичээлийг гадаад ур чадвар хөгжүүлдэг hard-хичээлүүд, дотоод ур чадвар хөгжүүлдэг soft-хичээлүүд гэж ангилжээ.
Зураг 13. Soft-хичээлүүд

Зураг 14. Hard-хичээлүүд
Зарим хичээлүүд дотоод, гадаад ур чадварыг хөгжүүлдэг блокийн аль алинд нь багтсан болно (Зураг 15)
Мэдээж аливаа ур чадвар, ялангуяа дотоод ур чадвар, хөгжих эсэх нь хичээл зааж буй багшийн заах арга барилаас их шалтгаалдаг тул энэхүү ангилал бүх тохиолдолд бүрэн төгс нийцэхгүй, туйлын зөв гэж ойлгож болохгүй.
Зураг 16. Мэргэжлийн дотоод ур чадвар хөгжүүлэх хичээлүүд
Компани бүрт шаардагдах аливаа ур чадвар үйл ажиллагааны онцлогоос нь шалтгаалан харилцан адилгүй байдаг. Тухайлбал, бизнесээ хөгжүүлэхэд анхаарах зорилго тавьсан компанийн менежер нь шинийг санаачлагч хүн байх ёстой. Яаралтай, хямралтай нөхцөл байдал үүсэхэд богино хугацаанд өөрчлөлт хийж, шийдвэр гаргах шаардлагатай компанид кризис менежер ажилтан хэрэгтэй. Хэрэв компанийн үйл ажиллагаа жигдэрсэн, зөвхөн заавар дүрмийг дагаж, үйл явцыг хянах шаардлагатай бол зохион байгуулагч ажилтан байхад хангалттай.
Эцэст нь, дотоод болон гадаад ур чадварын ач холбогдлыг үгүйсгэх аргагүй юм. Hard skills “Юу хийх ёстой вэ?” асуултад хариулдаг, харин soft-skills “Үүнийг хэрхэн хамгийн сайнаар хийж болох вэ?” гэсэн асуултад хариулдаг.
Бизнесийн салбар дахь сургалтын онцлог hard болон soft skills-ийн хуваагдашгүй зарчим дээр үндэслэсэн байдаг. Зарим компаниуд хүний soft skills чадварыг нь үнэлж, цаашид ажил дээр гараад хурдан суралцаж, мэргэшинэ гэсэн бодолтойгоор ажилд авдаг. Харин зарим нь юуны түрүүнд мэргэжлийн ур чадварт анхаарал хандуулж, тухайн хүнийг ажлаа хийж, төсөл дээр ажиллаж байх явцдаа soft skills чадварыг өөртөө хөгжүүлнэ гэж ойлгодог.
Soft skills нь мэргэжлийн салбарт амжилттай ажиллахын тулд шаардагдах харилцаа холбоо тогтоох чадвартай хамааралтай. Hard skills гэж бусдад үзүүлэн харуулах боломжтой тодорхой нэг мэргэжлийн ур чадварыг хэлнэ.
Эцэст нь дүгнэхэд хөдөлмөрийн зах зээл дээр бусадтай өрсөлдөхүйц мэргэжилтэн болох, тавьсан зорилгодоо амжилттай хүрэх, өөрийн эзэмшсэн мэдлэг, чадвар, чадамжийг мэргэжлийн салбартаа зөв, зохистойгоор ашиглахын тулд хүн бүр soft skills, hard skills ур чадваруудаа өөртөө байнга хөгжүүлэх шаардлагатай юм.
Сэтгэгдэл бичих (6)
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.
Зочин [66.181.161.164] ・ 2024.10.12 Хариулах
???
Зочин [192.82.67.248] ・ 2023.05.05 Хариулах
Маш их баярлалаа.
Зочин [103.229.122.114] ・ 2021.03.10 Хариулах
Эх сурвалжаа бичнэ үү
Зочин [192.82.73.191] ・ 2021.02.12 Хариулах
Баярлалаа. Ул суурьтай мэдээлэл байлаа
Зочин [202.55.188.81] ・ 2020.12.03 Хариулах
Маш хэрэгтэй, дахин дахин задлан шинжилж, ухаж ойлгож, сурж авмаар контент болжээ. Баярлалаа.
Зочин [64.119.25.8] ・ 2020.03.08 Хариулах
Баярлалаа, маш сайн контент болсон байна
Санал болгох
1 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
2 ЭМД-ын тогтолцоо: Урьдчилан сэргийлэхгүй, зөвхөн хүндэрсэн үед л үйлчилдэг үү?
3 Хомын талд 26-хан ирсэн тахь 150-уулаа болж, өсөж өнөр олуулаа болсон нь
4 Bonaqua брэнд Монголдоо 100% дахин боловсруулсан савлагаатай анхны брэнд боллоо
5 Ц.Жавхланбаатар: Бор цайны шим хоол, эм шиг эрүүл мэндэд тустай
Холбоотой мэдээ
Амьдрал
"Break even point" буюу бизнесийн хугарлын цэг гэж юу бэ
Б.Одсүрэн ・ 04 сарын 10, 2018
Peak Edu
Финтех гэж юу вэ? Санхүүгийн технологийн төрлүүд
Б.Одсүрэн ・ 04 сарын 10, 2018
Peak Edu
Удирдах, удирдуулах ёсонд мөрдөх ёстой 10 дүрэм
Б.Одсүрэн ・ 01 сарын 10, 2020
Peak Edu
Ялагч бүгдийг авна
Б.Одсүрэн ・ 10 сарын 10, 2018
Нийгэм
Финланд Америкийн хосолсон хөтөлбөртэй “СИСҮ Улаанбаатар” сургууль хичээлийн шинэ жилээ угтлаа
П.Мөнгөнсор ・ 09 сарын 05, 2024
Үндсэн категори
Бусад
Үйлчилгээ
Холбоо барих
Мэдээ
77191977
Редакц
99126085
Имэйл
contact@peak.mn
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.