Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_core_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_core_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/persistent/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\I18n\I18n::translators() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 80 Cake\I18n\I18n::getTranslator() - CORE/src/I18n/I18n.php, line 204 __d - CORE/src/I18n/functions.php, line 89 Cake\Controller\Component\AuthComponent::_setDefaults() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 504 Cake\Controller\Component\AuthComponent::identify() - CORE/src/Controller/Component/AuthComponent.php, line 822 CakeDC\Users\Controller\Component\RememberMeComponent::beforeFilter() - ROOT/vendor/cakedc/users/src/Controller/Component/RememberMeComponent.php, line 145 Cake\Event\EventManager::_callListener() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 351 Cake\Event\EventManager::dispatch() - CORE/src/Event/EventManager.php, line 328 Cake\Controller\Controller::dispatchEvent() - CORE/src/Event/EventDispatcherTrait.php, line 112 Cake\Controller\Controller::startupProcess() - CORE/src/Controller/Controller.php, line 673 Cake\Http\ActionDispatcher::_invoke() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 115 Cake\Http\ActionDispatcher::dispatch() - CORE/src/Http/ActionDispatcher.php, line 94 Cake\Http\BaseApplication::__invoke() - CORE/src/Http/BaseApplication.php, line 256 Cake\Http\Runner::__invoke() - CORE/src/Http/Runner.php, line 65
Warning (512): Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured. [CORE/src/Cache/Cache.php, line 178]Code Context$registry->set($name, new NullEngine());trigger_error($e->getMessage(), E_USER_WARNING);$name = '_cake_model_' $registry = object(Cake\Cache\CacheRegistry) { '_loaded' => [ (int) 0 => '_cake_core_', (int) 1 => '_cake_model_' ] } $config = [ 'className' => 'Cake\Cache\Engine\ApcuEngine', 'prefix' => 'myapp_cake_model_', 'path' => '/home/peakmn/new.peak.mn/tmp/cache/models/', 'serialize' => true, 'duration' => '+2 minutes', 'url' => null ] $e = object(RuntimeException) { [protected] message => 'Cache engine Cake\Cache\Engine\ApcuEngine is not properly configured.' [protected] code => (int) 0 [protected] file => '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Cache/CacheRegistry.php' [protected] line => (int) 92 }Cake\Cache\Cache::_buildEngine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 178 Cake\Cache\Cache::engine() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 236 Cake\Cache\Cache::read() - CORE/src/Cache/Cache.php, line 378 Cake\Database\Schema\CachedCollection::describe() - CORE/src/Database/Schema/CachedCollection.php, line 55 Cake\ORM\Table::getSchema() - CORE/src/ORM/Table.php, line 566 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::_fields() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 385 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::setupFieldAssociations() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 75 Batu\Version\Model\Behavior\VersionBehavior::initialize() - ROOT/plugins/Batu/Version/src/Model/Behavior/VersionBehavior.php, line 59 Cake\ORM\Behavior::__construct() - CORE/src/ORM/Behavior.php, line 165 Cake\ORM\BehaviorRegistry::_create() - CORE/src/ORM/BehaviorRegistry.php, line 147 Cake\Core\ObjectRegistry::load() - CORE/src/Core/ObjectRegistry.php, line 96 Cake\ORM\Table::addBehavior() - CORE/src/ORM/Table.php, line 878 App\Model\Table\ArticlesTable::initialize() - APP/Model/Table/ArticlesTable.php, line 40 Cake\ORM\Table::__construct() - CORE/src/ORM/Table.php, line 299 Cake\ORM\Locator\TableLocator::_create() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 293 Cake\ORM\Locator\TableLocator::get() - CORE/src/ORM/Locator/TableLocator.php, line 249
Warning (512): Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855 [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53]Code Contextif (Configure::read('debug')) {trigger_error($message, E_USER_WARNING);} else {$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <meta name="keywords" content="морьтхарваа, өвсоёл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг </h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2025</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><span style="font-size: 18px;">Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар Ази тивийн аварга болж, дэлхийн аваргын мөнгөн медалийг хүртээд буй юм.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харваагаар хэзээнээс хичээллэж эхэлсэн бэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Би морин циркийн жүжигчин. 2013 оноос хойш “Хан Монгол” морин циркийн Чежү дэх салбарт ажиллаж байна. Долоон жилийн өмнөөс морьт харвааг сонирхож, Э.Эрдэнэ багшийн удирдлага дор бэлтгэлээ хийж, суралцаж эхэлсэн. </span><span style="font-size: 18px;">Бүр багаасаа нум сум харвах сонирхолтой, бургасаар нэг ийм нум хийж, жижиг модоор сум хийгээд харвах гэж оролдож байсан л даа. Хожим нь багш маань өөрөө морьт харваагаар хичээллээд, бүр дэлхийн дөрвөн ч удаагийн аварга болоход нь дахин сонирхол төрж морьт харваагаар харваж эхэлсэн дээ. </span></p><table class="uk-table rw-slider" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 50.0000%;">Зураг</td><td style="width: 50.0000%;">Тайлбар</td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,799.8046875" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,864.84375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="960,720" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,540.234375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td><br></td></tr></tbody></table><p><br></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харвааны хамгийн онцгой мэдрэмж таны хувьд юу вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морь хурдтай давхих тусам таашаал авч, бахархал мэдэрдэг. Бас харваад, байныхаа яг голд онох үеийн мэдрэмжийг үнэхээр үгээр илэрхийлэхийн аргагүй байдаг даа. Тиймдээ ч, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо “түрүүлнэ, аварга болно” гэж биш тухайн гараа дээрээ гурван сумаа алдалгүй тавья, голд нь оноё гэж л зорьдог. Мэдээж үндэснийхээ өв соёл болсон морь харваагаа сурч, сумлах техникээ зөв хийж, түүнийгээ олон хүнд үлгэрлэх, зааж өгөх нь илүү чухал санагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харвааны техникийн хувьд нэг сумыг нэг секундэд сумлаад харвах гэж хичээдэг. Яагаад гэхээр <span class="twittersharelink">морь маань 100 метр зайд дунджаар 8 секундийн дотор давхиж өнгөрдөг. Энэ давхил дунд гурван байгаа алдахгүйн тулд нэг сумыг 1-2 секунд дотор гаргаснаар хурд нь таардаг.</span> Тэгэхээр бэлтгэл хийхдээ өдөрт мянган сум гараасаа гаргаэ, харваж байж энэ хэмжээний чадвартай болдог гэж ярьдаг юм. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong>Бичлэг үзэх:</strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong> </strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">Мөн морин дээр мордоод шууд харвачихгүй, эхлээд л сумлах, дараа нь “точка”-ны, морьтой бэлтгэл гээд хэд хэдэн дамжлагатайгаар суралцдаг. Морь унахын тухайд гэхэд морио яг өөрийнхөө хоёр хөл шиг мэдэрдэг болсон цагт морь унаж сурлаа гэж үзнэ. </span></p><p class="blockquote blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">Ер нь хүнээс асар их тэвчээр, хүч, хурд, авхаалж шаарддаг спорт. Бас сэтгэл зүй чухал нөлөөтэй. “Би байгаа онох болов уу, багш юу гэж хэлэх бол, хүмүүс намайг харж байгаа болов уу” гээд өөр зүйлсэд сатаараад байвал амжилттай чаддаггүй. Тэгэхээр <span class="twittersharelink">байндаа анхаараад яг голд нь онох тэр мэдрэмжийг авахын тулд тухайн мөчдөө төвлөрөх нь морьт харвааны гол онцлог.</span></span></p><p data-empty="true"><span style="font-size: 18px;"><br></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Дэлхий нийтээрээ морьтон монголчууд гэж мэддэг. Та гадаадын улс орноор явахдаа, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо бусад орны хүмүүсийн хандлагыг хэрхэн мэдэрдэг вэ. Тэд монголчуудыг хэрхэн хүлээж авдаг бол?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" class="fr-fic fr-dii fr-fir" data-size="798.5212569316081,1200" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" data-test="true" data-test2="1200" style="width: 257px;"></span></strong></span><br></p><p><span style="font-size: 18px;">-Миний хувьд тэмцээнд оролцохдоо үндэсний дээл хувцсаа иж бүрэн өмсөөд, эдлэл зүүсгэлдээ аль болох уламжлалт хэв маягаа шингээж хэрэглэхийг хичээдэг. Гэзгээ ургуулаад сураар сүлждэг, гараанаас хөдлөхдөө шонхрын дэвэлтээр давхиж ордог гээд монгол гэсэн ялгарлаа тодотгодог юм. Энэ маань олон хүнд таалагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Малайз, Казакстан, Иран, Араб, Хятад нэлээн хэдэн олон улсын чанартай тэмцээнээр явж байсан. </span></p><p class="blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">“Монгол тамирчин гарах гэж байна” гэхэд үзэгч олон талбай руу түрж орж ирээд, илүү чангаар дэмжиж уухайлах нь сонсогддог. Тэгээд хамгийн хурдан морьтойгоо давхиж ороод бүх байны 5 оноог нь түүгээд гарахад бүгд “аварга монгол, монголын аварга явж байна” гэж дууддаг. Монголын морьт харваачдын нэр хүнд дэлхийд дээгүүрт үнэлэгддэг юм шүү дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;">Монголын хил даваад миний овог “Монгол” гэж өөрчлөгддөг. “Тэр монгол, монгол хүн явж байна” гэж хардаг. Тэгэхээр улсынхаа нэрийг аль болох сайхнаар сануулж үлдээхийг хүсдэг дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та өөрөө залуу хүн учраас олон залуусыг энэ спортод дуртай болоосой гэж бодож байгаа байх. Шинэ үеийнхэн энэ спортыг хэр сонирхож байна вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морьт харваа бол нас, хүйс эрэмбэ дараа харгалздаггүй. Эмэгтэй харваачид ч байна. Гэхдээ эрэгтэйчүүд илүү сонирхож байгаа харагддаг. 5-6 настай хүүхдүүд ч гэсэн харвааны тэмцээнд оролцох гээд ирчихсэн байгааг харж болно. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харваагаар хичээллэх гэхээр залуучууд “Би морь унаж мэдэхгүй юм чинь чадахгүй юм байна” гэж бодох гээд байдаг талтай. Заавал морь унадаг хүн л хичээллэнэ гэсэн үг биш шүү дээ. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Өөрөө үнэхээр сонирхолтой байгаад, хүсэл төрж байвал эхнээс нь морь унахыг сураад, дараа нь нум сумтай харилцаад, бэлтгэл хийе гэвэл бүх хүн чадна. Монголчууд маань илүү авьяастай, эв дүйгээ хурдан олдог гэж би боддог. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Морьт харвааны замналаар цаашдаа мөрөөдөж, тэмүүлж яваа хамгийн том амжилт тань юу вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Өмнө нь би дэлхийн аваргын тэмцээнд оролцоод дээр очоод дутуу үлдээсэн нэг зүйл бий. Тэр нь дэлхийн аваргын гранпри алтан цомыг хараахан авч амжаагүй. Дээр өгүүлсэнчлэн манай багш бол энэ цомын дөрвөн удаа авчихсан. Би багшийнхаа хэмжээнд очихыг хүсдэг. Энэ бол миний дараагийн том зорилго, бас хариуцлага ч гэж бодож, бэлтгэж явна. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/морьтхарваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">морьтхарваа</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/өвсоёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">өвсоёл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780068766.7145"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '45276'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> "Хийморь" морьт харвааны олон улсын тэмцээн "Чингис хааны хүрээ” цогцолборт болно </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Баясгалан </a> ・ 09 сарын 24, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> Монголын морьт харваачид олон улсын тэмцээнд тэргүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 09 сарын 02, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> Ж.Доржсүрэн: Сайн морь, сайхан хувцсаар гангараад наадамлах шиг бахдал монгол хүнд үгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 07 сарын 11, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/photo-news"> Фото мэдээ </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> ФОТО: "Гайхамшигт өв соёл-Монгол уран хатгамал" үзэсгэлэнгээс </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 02 сарын 21, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nyxo"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $maxBufferLength = (int) 8192 $file = '/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php' $line = (int) 855 $message = 'Unable to emit headers. Headers sent in file=/home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php line=855'Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 53 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154]Code Context$response->getStatusCode(),($reasonPhrase ? ' ' . $reasonPhrase : '')));$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <meta name="keywords" content="морьтхарваа, өвсоёл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг </h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2025</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><span style="font-size: 18px;">Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар Ази тивийн аварга болж, дэлхийн аваргын мөнгөн медалийг хүртээд буй юм.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харваагаар хэзээнээс хичээллэж эхэлсэн бэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Би морин циркийн жүжигчин. 2013 оноос хойш “Хан Монгол” морин циркийн Чежү дэх салбарт ажиллаж байна. Долоон жилийн өмнөөс морьт харвааг сонирхож, Э.Эрдэнэ багшийн удирдлага дор бэлтгэлээ хийж, суралцаж эхэлсэн. </span><span style="font-size: 18px;">Бүр багаасаа нум сум харвах сонирхолтой, бургасаар нэг ийм нум хийж, жижиг модоор сум хийгээд харвах гэж оролдож байсан л даа. Хожим нь багш маань өөрөө морьт харваагаар хичээллээд, бүр дэлхийн дөрвөн ч удаагийн аварга болоход нь дахин сонирхол төрж морьт харваагаар харваж эхэлсэн дээ. </span></p><table class="uk-table rw-slider" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 50.0000%;">Зураг</td><td style="width: 50.0000%;">Тайлбар</td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,799.8046875" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,864.84375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="960,720" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,540.234375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td><br></td></tr></tbody></table><p><br></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харвааны хамгийн онцгой мэдрэмж таны хувьд юу вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морь хурдтай давхих тусам таашаал авч, бахархал мэдэрдэг. Бас харваад, байныхаа яг голд онох үеийн мэдрэмжийг үнэхээр үгээр илэрхийлэхийн аргагүй байдаг даа. Тиймдээ ч, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо “түрүүлнэ, аварга болно” гэж биш тухайн гараа дээрээ гурван сумаа алдалгүй тавья, голд нь оноё гэж л зорьдог. Мэдээж үндэснийхээ өв соёл болсон морь харваагаа сурч, сумлах техникээ зөв хийж, түүнийгээ олон хүнд үлгэрлэх, зааж өгөх нь илүү чухал санагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харвааны техникийн хувьд нэг сумыг нэг секундэд сумлаад харвах гэж хичээдэг. Яагаад гэхээр <span class="twittersharelink">морь маань 100 метр зайд дунджаар 8 секундийн дотор давхиж өнгөрдөг. Энэ давхил дунд гурван байгаа алдахгүйн тулд нэг сумыг 1-2 секунд дотор гаргаснаар хурд нь таардаг.</span> Тэгэхээр бэлтгэл хийхдээ өдөрт мянган сум гараасаа гаргаэ, харваж байж энэ хэмжээний чадвартай болдог гэж ярьдаг юм. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong>Бичлэг үзэх:</strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong> </strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">Мөн морин дээр мордоод шууд харвачихгүй, эхлээд л сумлах, дараа нь “точка”-ны, морьтой бэлтгэл гээд хэд хэдэн дамжлагатайгаар суралцдаг. Морь унахын тухайд гэхэд морио яг өөрийнхөө хоёр хөл шиг мэдэрдэг болсон цагт морь унаж сурлаа гэж үзнэ. </span></p><p class="blockquote blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">Ер нь хүнээс асар их тэвчээр, хүч, хурд, авхаалж шаарддаг спорт. Бас сэтгэл зүй чухал нөлөөтэй. “Би байгаа онох болов уу, багш юу гэж хэлэх бол, хүмүүс намайг харж байгаа болов уу” гээд өөр зүйлсэд сатаараад байвал амжилттай чаддаггүй. Тэгэхээр <span class="twittersharelink">байндаа анхаараад яг голд нь онох тэр мэдрэмжийг авахын тулд тухайн мөчдөө төвлөрөх нь морьт харвааны гол онцлог.</span></span></p><p data-empty="true"><span style="font-size: 18px;"><br></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Дэлхий нийтээрээ морьтон монголчууд гэж мэддэг. Та гадаадын улс орноор явахдаа, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо бусад орны хүмүүсийн хандлагыг хэрхэн мэдэрдэг вэ. Тэд монголчуудыг хэрхэн хүлээж авдаг бол?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" class="fr-fic fr-dii fr-fir" data-size="798.5212569316081,1200" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" data-test="true" data-test2="1200" style="width: 257px;"></span></strong></span><br></p><p><span style="font-size: 18px;">-Миний хувьд тэмцээнд оролцохдоо үндэсний дээл хувцсаа иж бүрэн өмсөөд, эдлэл зүүсгэлдээ аль болох уламжлалт хэв маягаа шингээж хэрэглэхийг хичээдэг. Гэзгээ ургуулаад сураар сүлждэг, гараанаас хөдлөхдөө шонхрын дэвэлтээр давхиж ордог гээд монгол гэсэн ялгарлаа тодотгодог юм. Энэ маань олон хүнд таалагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Малайз, Казакстан, Иран, Араб, Хятад нэлээн хэдэн олон улсын чанартай тэмцээнээр явж байсан. </span></p><p class="blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">“Монгол тамирчин гарах гэж байна” гэхэд үзэгч олон талбай руу түрж орж ирээд, илүү чангаар дэмжиж уухайлах нь сонсогддог. Тэгээд хамгийн хурдан морьтойгоо давхиж ороод бүх байны 5 оноог нь түүгээд гарахад бүгд “аварга монгол, монголын аварга явж байна” гэж дууддаг. Монголын морьт харваачдын нэр хүнд дэлхийд дээгүүрт үнэлэгддэг юм шүү дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;">Монголын хил даваад миний овог “Монгол” гэж өөрчлөгддөг. “Тэр монгол, монгол хүн явж байна” гэж хардаг. Тэгэхээр улсынхаа нэрийг аль болох сайхнаар сануулж үлдээхийг хүсдэг дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та өөрөө залуу хүн учраас олон залуусыг энэ спортод дуртай болоосой гэж бодож байгаа байх. Шинэ үеийнхэн энэ спортыг хэр сонирхож байна вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морьт харваа бол нас, хүйс эрэмбэ дараа харгалздаггүй. Эмэгтэй харваачид ч байна. Гэхдээ эрэгтэйчүүд илүү сонирхож байгаа харагддаг. 5-6 настай хүүхдүүд ч гэсэн харвааны тэмцээнд оролцох гээд ирчихсэн байгааг харж болно. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харваагаар хичээллэх гэхээр залуучууд “Би морь унаж мэдэхгүй юм чинь чадахгүй юм байна” гэж бодох гээд байдаг талтай. Заавал морь унадаг хүн л хичээллэнэ гэсэн үг биш шүү дээ. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Өөрөө үнэхээр сонирхолтой байгаад, хүсэл төрж байвал эхнээс нь морь унахыг сураад, дараа нь нум сумтай харилцаад, бэлтгэл хийе гэвэл бүх хүн чадна. Монголчууд маань илүү авьяастай, эв дүйгээ хурдан олдог гэж би боддог. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Морьт харвааны замналаар цаашдаа мөрөөдөж, тэмүүлж яваа хамгийн том амжилт тань юу вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Өмнө нь би дэлхийн аваргын тэмцээнд оролцоод дээр очоод дутуу үлдээсэн нэг зүйл бий. Тэр нь дэлхийн аваргын гранпри алтан цомыг хараахан авч амжаагүй. Дээр өгүүлсэнчлэн манай багш бол энэ цомын дөрвөн удаа авчихсан. Би багшийнхаа хэмжээнд очихыг хүсдэг. Энэ бол миний дараагийн том зорилго, бас хариуцлага ч гэж бодож, бэлтгэж явна. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/морьтхарваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">морьтхарваа</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/өвсоёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">өвсоёл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780068766.7145"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '45276'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> "Хийморь" морьт харвааны олон улсын тэмцээн "Чингис хааны хүрээ” цогцолборт болно </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Баясгалан </a> ・ 09 сарын 24, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> Монголын морьт харваачид олон улсын тэмцээнд тэргүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 09 сарын 02, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> Ж.Доржсүрэн: Сайн морь, сайхан хувцсаар гангараад наадамлах шиг бахдал монгол хүнд үгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 07 сарын 11, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/photo-news"> Фото мэдээ </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> ФОТО: "Гайхамшигт өв соёл-Монгол уран хатгамал" үзэсгэлэнгээс </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 02 сарын 21, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nyxo"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $reasonPhrase = 'OK'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitStatusLine() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 154 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 59 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183]Code Contextforeach ($values as $value) {header(sprintf('%s: %s',$response = object(Cake\Http\Response) { 'status' => (int) 200, 'contentType' => 'text/html', 'headers' => [ 'Content-Type' => [ [maximum depth reached] ] ], 'file' => null, 'fileRange' => [], 'cookies' => object(Cake\Http\Cookie\CookieCollection) {}, 'cacheDirectives' => [], 'body' => '<!DOCTYPE html> <html> <head> <title> Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News </title> <meta charset="utf-8"> <meta name="description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <meta name="keywords" content="морьтхарваа, өвсоёл" /> <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1, maximum-scale=2, user-scalable=yes" /> <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=edge,chrome=1"> <meta name="HandheldFriendly" content="true"> <!-- Twitter Card data --> <meta name="twitter:card" content="summary" /> <meta name="twitter:site" content="@PEAK" /> <meta name="twitter:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News"> <!-- Twitter Page description less than 200 characters --> <meta name="twitter:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <!-- Twitter Summary card images must be at least 120x120px --> <meta name="twitter:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:title" content="Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг | Peak News" /> <meta property="og:image" content="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" /> <meta property="og:site_name" content="Peak News" /> <meta property="og:description" content="Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар..." /> <link rel="apple-touch-icon" sizes="180x180" href="/apple-touch-icon.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="32x32" href="/favicon-32x32.png"> <link rel="icon" type="image/png" sizes="16x16" href="/favicon-16x16.png"> <link rel="manifest" href="/site.webmanifest"> <meta name="msapplication-TileColor" content="#da532c"> <meta name="theme-color" content="#ffffff"> <link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Roboto+Flex:opsz,wght@8..144,300;8..144,400;8..144,500;8..144,600;8..144,700&display=swap" rel="stylesheet"> <link rel="stylesheet" href="/static/peak.min.v1726450691.css"/> <!--[if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <![endif]--> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit.min.js"></script> <script src="https://cdn.jsdelivr.net/npm/uikit@3.21.12/dist/js/uikit-icons.min.js"></script> <script src="https://ajax.googleapis.com/ajax/libs/jquery/2.1.4/jquery.min.js"></script> </head> <body class="uk-background-top-center uk-background-width-1-1 uk-background-norepeat" style=""> <!--Nav--> <div class="peaknav" uk-sticky> <nav class="uk-navbar-container"> <div class="uk-container uk-container-expand"> <div uk-navbar> <div class="uk-navbar-left"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new" class="uk-navbar-item uk-logo"><img src="/img/peak.svg" width="100" alt=""/></a> </div> <div class="uk-navbar-center uk-visible@l"> <ul class="uk-navbar-nav"> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> </ul> </div> <div class="uk-navbar-right"> <a class="uk-navbar-toggle" href="#searchmodal" uk-search-icon uk-toggle></a> <a class="uk-navbar-toggle uk-navbar-toggle-animate" uk-navbar-toggle-icon href="#"></a> <div class="uk-navbar-dropdown" uk-drop="offset: 0; pos: bottom-right;"> <ul class="uk-nav uk-navbar-dropdown-nav"> <li class="uk-active"><a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"><span class="uk-margin-small-right" uk-icon="home"></span> Нүүр хуудас</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu">Уурлах уу, Учирлах уу</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/economics">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/technology">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/healthy">Эрүүл мэнд</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19">Уурлах уу, учирлах уу?</a></li> <li class=""><a href="https://peak.mn/my17">Бидний 17 зорилт</a></li> <li class=""><a href="/category/economics?menu=2">Санхүүгийн боловсрол</a></li> <li class=""><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25">Би нэг удаа</a></li> <li class=""><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26">Хүний багш</a></li> <li class=""><a href="/category/technology?menu=11">Шинжлэх ухаан, технологи</a></li> <li class="uk-nav-divider"></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/amidraliin-tuukh-tuukh">Амьдралын түүх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/tsegtsteisetgekh">Цэгцтэй сэтгэх</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/society">Нийгэм</a></li> <li><a href="https://new.peak.mn/category/world">Дэлхий дахин</a></li> <li class=""><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24">Амьдралын түүх</a></li> <li class=""><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8">Цэгцтэй Сэтгэх</a></li> <li class=""><a href="/category/world?menu=6">Дэлхий</a></li> <li class=""><a href="/category/society?menu=3">Нийгэм</a></li> </ul> </div> </div> </div> </div> </nav> </div> <!-- This is the modal --> <div id="searchmodal" class="uk-modal-full uk-modal" uk-modal> <div class="uk-modal-dialog uk-flex uk-flex-center uk-flex-middle" uk-height-viewport> <button class="uk-modal-close-full uk-text-primary uk-close-large uk-margin-top uk-margin-right" type="button" uk-close></button> <form method="get" accept-charset="utf-8" class="uk-search uk-search-large" action="/search"> <input class="uk-search-input uk-text-center" type="search" placeholder="Хайлт + Enter" id="core-search" name="searchText" value="" autofocus> </form> </div> </div> <div id="fb-root"></div> <script> (function (d, s, id) { var js, fjs = d.getElementsByTagName(s)[0]; if (d.getElementById(id)) return; js = d.createElement(s); js.id = id; js.src = 'https://connect.facebook.net/en_GB/sdk.js#xfbml=1&version=v2.10&appId=527290314294991'; fjs.parentNode.insertBefore(js, fjs); }(document, 'script', 'facebook-jssdk')); </script> <div class="latest"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/interview"> Ярилцлага </a> </div> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top uk-width-2-3@s">Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг </h2> <div uk-grid> <div class="uk-width-2-3@s"> <div class="uk-margin" uk-grid> <div class="uk-width-auto"> <p class="uk-text-small uk-text-lighter" style="min-width: 220px;"> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3"> <img class="uk-border-circle uk-align-left" width="45" style="margin: -2px 12px 0 0" src="https://peak.mn/files/profile/304531db47d41e9a9162ad99156ea179.jpg"> </a> <a href="https://test.peak.mn/p/author/%D0%91%D1%83%D1%8F%D0%BD%D0%B4%D1%8D%D0%BB%D0%B3%D1%8D%D1%80%D0%B8%D0%B9%D0%BD%20%D0%9C%D3%A9%D0%BD%D1%85%D1%87%D0%B8%D0%BC%D1%8D%D0%B3" class="uk-text-semi uk-link-text">Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг</a> <br /> <span class="uk-text-xsmall">07 сарын 12, 2025</span> </p> </div> <div class="uk-width-expand uk-text-right"> <p><a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </p> </div> </div> <div class="articlecontent fr-view" uk-lightbox="toggle: .js-lightbox"> <p> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e_progressive.jpg" class="progressive-image blurred lightbox-exclude" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/54c62d121cdc9f3401c1b8b44309f51e.jpg" alt=""/> </p> <blockquote><p><span style="font-size: 18px;">Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар Ази тивийн аварга болж, дэлхийн аваргын мөнгөн медалийг хүртээд буй юм.</span></p></blockquote><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харваагаар хэзээнээс хичээллэж эхэлсэн бэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Би морин циркийн жүжигчин. 2013 оноос хойш “Хан Монгол” морин циркийн Чежү дэх салбарт ажиллаж байна. Долоон жилийн өмнөөс морьт харвааг сонирхож, Э.Эрдэнэ багшийн удирдлага дор бэлтгэлээ хийж, суралцаж эхэлсэн. </span><span style="font-size: 18px;">Бүр багаасаа нум сум харвах сонирхолтой, бургасаар нэг ийм нум хийж, жижиг модоор сум хийгээд харвах гэж оролдож байсан л даа. Хожим нь багш маань өөрөө морьт харваагаар хичээллээд, бүр дэлхийн дөрвөн ч удаагийн аварга болоход нь дахин сонирхол төрж морьт харваагаар харваж эхэлсэн дээ. </span></p><table class="uk-table rw-slider" style="width: 100%;"><tbody><tr><td style="width: 50.0000%;">Зураг</td><td style="width: 50.0000%;">Тайлбар</td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,799.8046875" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/24197041d9061926f656c7d0ce56f676.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,864.84375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/801b21dba921d59f485f200c035e18d5.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td style="width: 50.0000%;"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="960,720" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/ac6e71f46bad58d1dfb415ee0d834bf0.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td style="width: 50.0000%;"><br></td></tr><tr><td><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" class="fr-fic fr-dib" data-size="1200,540.234375" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/e7f8e5ea87654d7aa69c2106332be785.jpg" data-test="true" data-test2="1200"></td><td><br></td></tr></tbody></table><p><br></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">– Морьт харвааны хамгийн онцгой мэдрэмж таны хувьд юу вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морь хурдтай давхих тусам таашаал авч, бахархал мэдэрдэг. Бас харваад, байныхаа яг голд онох үеийн мэдрэмжийг үнэхээр үгээр илэрхийлэхийн аргагүй байдаг даа. Тиймдээ ч, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо “түрүүлнэ, аварга болно” гэж биш тухайн гараа дээрээ гурван сумаа алдалгүй тавья, голд нь оноё гэж л зорьдог. Мэдээж үндэснийхээ өв соёл болсон морь харваагаа сурч, сумлах техникээ зөв хийж, түүнийгээ олон хүнд үлгэрлэх, зааж өгөх нь илүү чухал санагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харвааны техникийн хувьд нэг сумыг нэг секундэд сумлаад харвах гэж хичээдэг. Яагаад гэхээр <span class="twittersharelink">морь маань 100 метр зайд дунджаар 8 секундийн дотор давхиж өнгөрдөг. Энэ давхил дунд гурван байгаа алдахгүйн тулд нэг сумыг 1-2 секунд дотор гаргаснаар хурд нь таардаг.</span> Тэгэхээр бэлтгэл хийхдээ өдөрт мянган сум гараасаа гаргаэ, харваж байж энэ хэмжээний чадвартай болдог гэж ярьдаг юм. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong>Бичлэг үзэх:</strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong> </strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">Мөн морин дээр мордоод шууд харвачихгүй, эхлээд л сумлах, дараа нь “точка”-ны, морьтой бэлтгэл гээд хэд хэдэн дамжлагатайгаар суралцдаг. Морь унахын тухайд гэхэд морио яг өөрийнхөө хоёр хөл шиг мэдэрдэг болсон цагт морь унаж сурлаа гэж үзнэ. </span></p><p class="blockquote blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">Ер нь хүнээс асар их тэвчээр, хүч, хурд, авхаалж шаарддаг спорт. Бас сэтгэл зүй чухал нөлөөтэй. “Би байгаа онох болов уу, багш юу гэж хэлэх бол, хүмүүс намайг харж байгаа болов уу” гээд өөр зүйлсэд сатаараад байвал амжилттай чаддаггүй. Тэгэхээр <span class="twittersharelink">байндаа анхаараад яг голд нь онох тэр мэдрэмжийг авахын тулд тухайн мөчдөө төвлөрөх нь морьт харвааны гол онцлог.</span></span></p><p data-empty="true"><span style="font-size: 18px;"><br></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Дэлхий нийтээрээ морьтон монголчууд гэж мэддэг. Та гадаадын улс орноор явахдаа, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо бусад орны хүмүүсийн хандлагыг хэрхэн мэдэрдэг вэ. Тэд монголчуудыг хэрхэн хүлээж авдаг бол?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);"><img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" class="fr-fic fr-dii fr-fir" data-size="798.5212569316081,1200" data-success="true" data-filepath="/home/peakmn/public_html/webroot/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/b274f49705ce351668b016059d24993f.jpg" data-test="true" data-test2="1200" style="width: 257px;"></span></strong></span><br></p><p><span style="font-size: 18px;">-Миний хувьд тэмцээнд оролцохдоо үндэсний дээл хувцсаа иж бүрэн өмсөөд, эдлэл зүүсгэлдээ аль болох уламжлалт хэв маягаа шингээж хэрэглэхийг хичээдэг. Гэзгээ ургуулаад сураар сүлждэг, гараанаас хөдлөхдөө шонхрын дэвэлтээр давхиж ордог гээд монгол гэсэн ялгарлаа тодотгодог юм. Энэ маань олон хүнд таалагддаг. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Малайз, Казакстан, Иран, Араб, Хятад нэлээн хэдэн олон улсын чанартай тэмцээнээр явж байсан. </span></p><p class="blockquote-peak"><span style="font-size: 18px;">“Монгол тамирчин гарах гэж байна” гэхэд үзэгч олон талбай руу түрж орж ирээд, илүү чангаар дэмжиж уухайлах нь сонсогддог. Тэгээд хамгийн хурдан морьтойгоо давхиж ороод бүх байны 5 оноог нь түүгээд гарахад бүгд “аварга монгол, монголын аварга явж байна” гэж дууддаг. Монголын морьт харваачдын нэр хүнд дэлхийд дээгүүрт үнэлэгддэг юм шүү дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;">Монголын хил даваад миний овог “Монгол” гэж өөрчлөгддөг. “Тэр монгол, монгол хүн явж байна” гэж хардаг. Тэгэхээр улсынхаа нэрийг аль болох сайхнаар сануулж үлдээхийг хүсдэг дээ.</span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Та өөрөө залуу хүн учраас олон залуусыг энэ спортод дуртай болоосой гэж бодож байгаа байх. Шинэ үеийнхэн энэ спортыг хэр сонирхож байна вэ?</span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Морьт харваа бол нас, хүйс эрэмбэ дараа харгалздаггүй. Эмэгтэй харваачид ч байна. Гэхдээ эрэгтэйчүүд илүү сонирхож байгаа харагддаг. 5-6 настай хүүхдүүд ч гэсэн харвааны тэмцээнд оролцох гээд ирчихсэн байгааг харж болно. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Морьт харваагаар хичээллэх гэхээр залуучууд “Би морь унаж мэдэхгүй юм чинь чадахгүй юм байна” гэж бодох гээд байдаг талтай. Заавал морь унадаг хүн л хичээллэнэ гэсэн үг биш шүү дээ. </span></p><p><span style="font-size: 18px;">Өөрөө үнэхээр сонирхолтой байгаад, хүсэл төрж байвал эхнээс нь морь унахыг сураад, дараа нь нум сумтай харилцаад, бэлтгэл хийе гэвэл бүх хүн чадна. Монголчууд маань илүү авьяастай, эв дүйгээ хурдан олдог гэж би боддог. </span></p><p><span style="font-size: 18px;"><strong><span style="color: rgb(41, 105, 176);">-Морьт харвааны замналаар цаашдаа мөрөөдөж, тэмүүлж яваа хамгийн том амжилт тань юу вэ? </span></strong></span></p><p><span style="font-size: 18px;">-Өмнө нь би дэлхийн аваргын тэмцээнд оролцоод дээр очоод дутуу үлдээсэн нэг зүйл бий. Тэр нь дэлхийн аваргын гранпри алтан цомыг хараахан авч амжаагүй. Дээр өгүүлсэнчлэн манай багш бол энэ цомын дөрвөн удаа авчихсан. Би багшийнхаа хэмжээнд очихыг хүсдэг. Энэ бол миний дараагийн том зорилго, бас хариуцлага ч гэж бодож, бэлтгэж явна. </span></p> </div> <div class="uk-margin-large"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Холбоотой сэдвүүд</h5> <p> <a href="https://test.peak.mn/tag/морьтхарваа" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">морьтхарваа</a> <a href="https://test.peak.mn/tag/өвсоёл" class="uk-button uk-button-small uk-button-tag">өвсоёл</a> </p> <div class="uk-margin socialshares"> <div> <a onclick="openWindow('https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook"></a> <a onclick="openWindow('https://twitter.com/share?url=https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar&text=Морьт харваач О.Түмэнбаяр: Морио хоёр хөл шигээ мэдэрдэг болсон цагт унаж сурлаа гэж үздэг ')" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter"></a> <a onclick="writeClipboardText('https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar')" class="uk-icon-button" uk-icon="link"></a> </div> <div class="uk-margin-top"> <div class="fb-like" data-href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" data-layout="button_count" data-action="like" data-size="small" data-show-faces="false" data-share="false"></div> <div class="fb-share-button" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar" data-layout="button" data-size="small" data-mobile-iframe="true"><a class="fb-xfbml-parse-ignore" target="_blank" href="https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fdevelopers.facebook.com%2Fdocs%2Fplugins%2F&src=sdkpreparse">Share</a> </div> <div class="fb-send" data-href="https://test.peak.mn/news/morit-kharwaach-otumenbayar"></div> </div> </div> </div> <div class="comments uk-margin-large"> <h3 class="uk-text-medium uk-margin-remove-bottom"><span uk-icon="icon: comments"></span> Сэтгэгдэл бичих </h3> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-remove-top">Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.</p> <form> <div class="uk-margin"> <div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_new" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="new"></textarea></div> </div> <div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"> <button disabled="disabled" id="addComm_new" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large">Сэтгэгдэл бичих <span uk-icon="icon: arrow-right"></span></button> </div> </form> <input type="hidden" name="cmt-url" readonly="readonly" id="cmt-url" value="1780068766.7145"/><div id="comment_list" class="uk-margin uk-margin-large-top uk-text-small"> </div> <script> var foreign_key = '45276'; var modelName = "articles"; var commentLimit = 5; $(function () { $('#addComm_new').on('click', function () { if (commentLimit < 1) return; var formData = { 'body': $('#comment_body_new').val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'foreign_key': foreign_key, 'model': modelName, }; $('#comment_body_new').val(''); $('#addComm_new').attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_new').html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#comment_list').prepend(newComment); newComment.fadeIn(); commentLimit--; }).fail(function (error) { $('#addComm_new').html('Сэтгэгдэл бичих'); }); }); addEventToCommentBody(); }); function addReply(parentId) { if ($('#reply_' + parentId).length) { $('#reply_' + parentId).toggle(); return; } if (!$('#' + parentId).next('div').hasClass('uk-margin-large-left')) { $('#' + parentId).after('<div class="uk-margin-large-left"></div>'); } var cmtHtml = '<div id="reply_' + parentId + '" class="uk-margin-top uk-margin-bottom">' + '<div class="uk-margin"><div class="input textarea"><textarea name="cmt-body" id="comment_body_' + parentId + '" rows="3" class="botCheck uk-textarea uk-width-1-1" placeholder="Сэтгэгдлээ бичнэ үү" data-comment-id="' + parentId + '"></textarea>' + '</div>' + '<div class="uk-margin-small uk-margin-small-bottom"><button disabled="disabled" id="addComm_' + parentId + '" value="Бичих" type="button" class="uk-button uk-button-peak-grey uk-button-small uk-text-semi uk-width-1-1 uk-button-large" onclick="saveReply(\'' + parentId + '\')">Сэтгэгдэл бичих</button>' + '</div></div>'; $('#' + parentId).next('div').prepend(cmtHtml); addEventToCommentBody(); } function saveReply(parentId) { var formData = { 'body': $('#comment_body_' + parentId).val() || '', 'url': $('input[name="cmt-url"]').val() || '', 'model': modelName, 'foreign_key': foreign_key, 'parent_id': parentId, }; $('#comment_body_' + parentId).val(''); $('#addComm_' + parentId).attr('disabled', 'disabled'); $('#addComm_' + parentId).html('<i class="uk-icon-refresh uk-icon-spin"></i> Түр хүлээнэ үү... '); $.ajax({ url: "/comments/ajax-save-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, data: formData }).done(function (data) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); var newComment = $(data).hide(); $('#' + parentId).next('div').prepend(newComment); $('#reply_' + parentId).remove(); newComment.fadeIn(); }).fail(function (error) { $('#addComm_' + parentId).html('Сэтгэгдэл бичих'); }); addEventToCommentBody(); } function deleteComment(c_id) { if (confirm('Та итгэлтэй байна уу?')) { $.ajax({ url: "/comments/ajax-delete-comment", type: "POST", beforeSend: function (request) { request.setRequestHeader("X-CSRF-Token", '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0'); }, dataType: "json", data: { "c_id": c_id } }).done(function (data) { if (data.success == true) $('#' + c_id).fadeOut('slow'); }).fail(function (data) { //console.log(data); }); } } function addEventToCommentBody() { $('.botCheck').keyup(function () { var comment_id = $(this).attr('data-comment-id'); $allowed = 0; if ($('#comment_body_' + comment_id).val().trim().length > 2) { $allowed++; } if ($allowed === 1) { $('#addComm_' + comment_id).removeAttr('disabled'); } else { $('#addComm_' + comment_id).attr('disabled', 'disabled'); } }); } </script> </div> </div> <div class="uk-width-expand"> <div uk-sticky="end: true; offset: 100; media: 640" style="z-index: 979;"> <h5 class="uk-text-primary uk-text-medium">Санал болгох</h5> <div class="mostread hide-first-divider"> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 1 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/unet-gurwan-jil-iin-ur-dund"> Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 2 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/lenkh-amgalan-bagshiin-surgaltiin-chanariig-saijruulakhiin-tuld-ue-shattai-attestatchilna"> Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 3 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bagiin-oilgoltiin-zuruu-baiguullagiig-ni-gatsaasniig-zakhirluud-anzaardaggui"> Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 4 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/khomiin-tald-malchdiin-orlogo-ch-usjee"> Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ </a> </p> <hr /> <p class="uk-margin-remove uk-text-medium uk-text-small"> <span class="uk-align-left uk-text-bold uk-text-large@s uk-text-primary"> 5 </span> <a class="uk-link-heading trending-title" href="https://test.peak.mn/news/bnyambayar-shuwuud"> Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио </a> </p> </div> <div class="uk-margin-top"> <a href="https://www.mandalschool.mn/?msg=not-logged-in" target="_blank" class="side-banner"> <img src="https://peak.mn/files/banner/4b36acdcd6a66f23a7b23841fb81fdc1.jpg" class="uk-width-1-1" > </a> </div> </div> </div> </div> </div> </div> <div class="featured"> <div class="uk-container"> <div class="uk-slider-container" uk-slider> <h2 class="uk-text-medium uk-margin-remove-top">Холбоотой мэдээ</h2> <div class="uk-position-relative"> <div class="featurednav"> <a href uk-slidenav-previous uk-slider-item="previous"></a> <a href uk-slidenav-next uk-slider-item="next"></a> </div> <ul class="uk-slider-items uk-child-width-1-3@s uk-child-width-1-4@l uk-grid uk-grid-small uk-grid-match"> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> <img src="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e8d60fcb-f021-43e1-97c3-21ba798998b3/7fc667b348d3f471755b7b4fe1b8c6f6.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/khiimori-morit-kharwaanii-olon-ulsiin-temtseen-chingis-khaanii-khuree-tsogtsolbort-bolno"> "Хийморь" морьт харвааны олон улсын тэмцээн "Чингис хааны хүрээ” цогцолборт болно </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Б.Баясгалан </a> ・ 09 сарын 24, 2020 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> <img src="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/f551c63b-8ded-4a81-bca0-d40f0f3e032c/607b90024db6c621a98b79248829c368.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/society"> Нийгэм </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/mongoliin-mori-kharwaachid-olon-ulsiin-temtseend-terguuljee"> Монголын морьт харваачид олон улсын тэмцээнд тэргүүлжээ </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Х.Оргил </a> ・ 09 сарын 02, 2019 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> <img src="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/853ed522-deb3-4413-8076-db893fe23e81/0ad93398863992c9229b6ee0d6dda31c.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/yariltslaga"> Ярилцлага </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/jdorjsuren-joroomori"> Ж.Доржсүрэн: Сайн морь, сайхан хувцсаар гангараад наадамлах шиг бахдал монгол хүнд үгүй </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг </a> ・ 07 сарын 11, 2025 </p> </div> </div> </li> <li> <div class="uk-card uk-card-small uk-card-hover"> <div class="uk-card-media-top uk-cover-container"> <a href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> <img src="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f_progressive.jpg" uk-cover="" class="progressive-image blurred" data-large="https://peak.mn/files/e06d2e62-31d4-440c-9dc3-42d7ba91ab91/b61ceb126feffb8bd477294af9e78d0f.jpg" alt=""/> <canvas width="400" height="400"></canvas> </a> </div> <div class="uk-card-body"> <p class="uk-margin-small-bottom"> <a class="uk-button uk-button-xsmall uk-button-tag" href="https://test.peak.mn/category/photo-news"> Фото мэдээ </a> </p> <h5 class="uk-margin-remove uk-text-medium"> <a class="uk-link-heading" href="https://test.peak.mn/news/foto-gaikhamshigt-uw-soyol-monl-uran-khatgamal-uzesgelengees"> ФОТО: "Гайхамшигт өв соёл-Монгол уран хатгамал" үзэсгэлэнгээс </a> </h5> <p class="uk-text-xsmall uk-margin-small-top uk-text-lighter"><a href="#" class="uk-text-semi uk-link-text"> peak.mn </a> ・ 02 сарын 21, 2019 </p> </div> </div> </li> </ul> </div> <ul class="uk-slider-nav uk-dotnav uk-flex-center uk-margin"></ul> </div> </div> </div> <!--Banner--> <script> var shortUrl = "https://peak.mn/bs/nyxo"; $('.twittersharelink').on('click', function () { var el = $(this); var url = document.URL; if (shortUrl && shortUrl !== null) { url = shortUrl; } var tweetUrl = "https://twitter.com/intent/tweet?text=" + el.text() + "&url=" + url + "&original_referer=" + url; openWindow(url) }); function openWindow(url) { window.open(url, '_blank', 'location=yes,height=420,width=550,scrollbars=yes,status=yes'); } $(function () { setTimeout(function () { $('video').each(function () { this.play(); }); }, 2000); }); </script> <!--Footer--> <div class="footer"> <div class="uk-container"> <div class="uk-margin-large-bottom uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div class="footerlogo"> <a href="https://new.peak.mn/pages/view/home-new"> <img src="/img/peak.svg" width="113" height="40" alt=""/> </a> <img src="/img/sdg.svg" width="169" alt=""/> </div> <div class="uk-text-right@s"> <a href="https://www.facebook.com/Peaknews1/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="facebook" target="_blank"></a> <a href="https://www.instagram.com/peak.mn/" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="instagram" target="_blank"></a> <a href="https://twitter.com/peaknewsmn" class="uk-icon-button uk-margin-small-right" uk-icon="twitter" target="_blank"></a> <a href="https://www.youtube.com/@peaknews8897" class="uk-icon-button" uk-icon="youtube" target="_blank"></a> </div> </div> <div class="footermenu uk-child-width-expand@s" uk-grid> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үндсэн категори</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/uurlakh-uu-uchirlakh-uu?menu=19"> Уурлах уу, учирлах уу? </a></li> <li><a href="https://peak.mn/my17"> Бидний 17 зорилт </a></li> <li><a href="/category/economics?menu=2"> Санхүүгийн боловсрол </a></li> <li><a href="/category/bi-neg-udaa?menu=25"> Би нэг удаа </a></li> <li><a href="/category/khunii-bagsh?menu=26"> Хүний багш </a></li> <li><a href="/category/technology?menu=11"> Шинжлэх ухаан, технологи </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Бусад</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="/category/amidraliin-tuukh-tuukh?menu=24"> Амьдралын түүх </a></li> <li><a href="/category/tsegtsteisetgekh?menu=8"> Цэгцтэй Сэтгэх </a></li> <li><a href="/category/world?menu=6"> Дэлхий </a></li> <li><a href="/category/society?menu=3"> Нийгэм </a></li> </ul> </div> <div> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Үйлчилгээ</p> <ul class="uk-list uk-list-large"> <li><a href="https://new.peak.mn/pages/view/editorial-word2">Редакцын бодлого</a></li> <li> <a href="/page/authors">Манай нийтлэгчид</a> </li> <li> <a href="#"> Контент нийлүүлэх <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> <li> <a href="#"> Эвэнт дээр хамтран ажиллах <img src="/img/icons/external-link.svg" width="15" height="15" class="uk-text-middle" alt=""/> </a> </li> </ul> </div> <div class="uk-text-small"> <p class="uk-text-xsmall uk-text-primary uk-text-medium">Холбоо барих</p> <div class="uk-grid-small" uk-grid> <div class="uk-width-2-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Мэдээ</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97677191977" target="_blank"> 77191977 </a></p> </div> <div class="uk-width-3-5"> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Редакц</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="tel:+97699126085" target="_blank"> 99126085 </a></p> </div> </div> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Имэйл</p> <p class="uk-margin-remove-top"><a href="mailto: contact@peak.mn" target="_blank"> contact@peak.mn </a></p> <p class="uk-text-grey uk-margin-remove-bottom">Холбоо барих</p> <p class="uk-margin-remove-top"> Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр </p> </div> </div> <hr /> <p class="uk-text-small">© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан. </p> </div> </div> <!-- Google tag (gtag.js) --> <script async src="https://www.googletagmanager.com/gtag/js?id=UA-61909596-20"></script> <script> window.dataLayer = window.dataLayer || []; function gtag(){dataLayer.push(arguments);} gtag('js', new Date()); gtag('config', 'UA-61909596-20'); </script> <script src="/static/peak.min.v1726448455.js"></script> <!--TODO: move this script to main.js--> <script> var isMobile = 0; (function () { var vcount = 0; $("video").each(function () { var _video = $(this); _video.attr('videocount', ++vcount); var _vcount = vcount; _video.on('loadeddata', function () { $(this).addClass("loaded"); this.play(); fixVideoHeight(_video); }); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 500); setTimeout(() => { if (this.readyState >= 3) { $('video[videocount=' + _vcount + ']').addClass("loaded"); this.play(); } }, 2000); fixVideoHeight(_video); }); })(); function fixVideoHeight(videoEl) { var videoHeight = Math.ceil(videoEl.width() / videoEl[0].videoWidth * videoEl[0].videoHeight); if (videoHeight > 10) { videoEl.css('max-height', videoHeight + 'px'); videoEl.css('min-height', videoHeight + 'px'); } else { return; } var slideShow = videoEl.parent().parent(); if (slideShow.hasClass('banner-slide')) { var maxHeight = 0; slideShow.children('li').each(function () { var type = $(this).attr('data-slideshow-slide'); var height = 0; if (type == 'video') { height = $(this).children("video").height(); } if (type == 'img') { height = $(this).children("img").height(); } if (maxHeight < height) { maxHeight = height; } }); slideShow.css('max-height', maxHeight + 'px'); slideShow.children('li').css('max-height', maxHeight + 'px'); } } </script> </body> </html>' } $cookies = [ 'csrfToken' => [ 'name' => 'csrfToken', 'value' => '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '0', 'samesite' => null ], 'thisLocale' => [ 'name' => 'thisLocale', 'value' => 'Q2FrZQ==.NDMyYTZmMDg4OWQ5MTYxMjVjMjljYzVlOTQ3Mzc1YzdlZjA2OGQyY2EwNjY0MTFkN2VlODMzMTZlZDI5NmNiNML3riyGEfqTaN4mmaScihAVlY/ZcIC89ugKKrIqRkVK', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => false, 'expire' => '1782747166', 'samesite' => null ], 'id' => [ 'name' => 'id', 'value' => 'Q2FrZQ==.NDA2ZGEyOTMwZTczZGU5NGMxOTk2MjIxYjIyODkxMGM5OWM5OTUxYWU5ZDI2MGZjMDAxNWRmOGE0Yzk5ODFjMzVNG3f2qQLXb7prRGoTcz5OnPyfPvqarV3HoAPBnOZY6UF2/J/WqLL9L1DiTziTJL5GZ9vT6Oe321cxiFVG/oE=', 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'httpOnly' => true, 'expire' => '1782660766', 'samesite' => null ] ] $values = [ (int) 0 => 'text/html; charset=UTF-8' ] $name = 'Content-Type' $first = true $value = 'text/html; charset=UTF-8'header - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 183 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'csrfToken' $value = '1d5d2f50e9343b1f304898a43c3563628728cce6a820f75f1a7d04a959862bc0074758b83fb1201b7cfc4011e6e2f19d1472589dbfc60641e0c57bc102c6f3c0' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '0' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'thisLocale' $value = 'Q2FrZQ==.NDMyYTZmMDg4OWQ5MTYxMjVjMjljYzVlOTQ3Mzc1YzdlZjA2OGQyY2EwNjY0MTFkN2VlODMzMTZlZDI5NmNiNML3riyGEfqTaN4mmaScihAVlY/ZcIC89ugKKrIqRkVK' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => false, 'expires' => '1782747166' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/peakmn/new.peak.mn/vendor/cakephp/cakephp/src/Error/Debugger.php:855) [CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269]Code Contextsetcookie($name,$value,$name = 'id' $value = 'Q2FrZQ==.NDA2ZGEyOTMwZTczZGU5NGMxOTk2MjIxYjIyODkxMGM5OWM5OTUxYWU5ZDI2MGZjMDAxNWRmOGE0Yzk5ODFjMzVNG3f2qQLXb7prRGoTcz5OnPyfPvqarV3HoAPBnOZY6UF2/J/WqLL9L1DiTziTJL5GZ9vT6Oe321cxiFVG/oE=' $options = [ 'path' => '/', 'domain' => '', 'secure' => false, 'samesite' => null, 'httponly' => true, 'expires' => '1782660766' ]setcookie - [internal], line ?? Cake\Http\ResponseEmitter::setcookie() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 269 Cake\Http\ResponseEmitter::emitCookies() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 211 Cake\Http\ResponseEmitter::emitHeaders() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 192 Cake\Http\ResponseEmitter::emit() - CORE/src/Http/ResponseEmitter.php, line 60 Cake\Http\Server::emit() - CORE/src/Http/Server.php, line 140 [main] - ROOT/webroot/index.php, line 40
Буяндэлгэрийн Мөнхчимэг
07 сарын 12, 2025
Бид энэ удаа морьт харвааны тамирчин, морин циркийн жүжигчин, Монгол Улсын соёлын тэргүүний ажилтан Отгонбаярын Түмэнбаяртай уулзаж, энэ спортоор хэрхэн хичээллэж эхэлсэн, юу мэдэрч, юунд тэмүүлж яваа тухай нь ярилцлаа. Тэрбээр морьт харваагаар Ази тивийн аварга болж, дэлхийн аваргын мөнгөн медалийг хүртээд буй юм.
– Морьт харваагаар хэзээнээс хичээллэж эхэлсэн бэ?
-Би морин циркийн жүжигчин. 2013 оноос хойш “Хан Монгол” морин циркийн Чежү дэх салбарт ажиллаж байна. Долоон жилийн өмнөөс морьт харвааг сонирхож, Э.Эрдэнэ багшийн удирдлага дор бэлтгэлээ хийж, суралцаж эхэлсэн. Бүр багаасаа нум сум харвах сонирхолтой, бургасаар нэг ийм нум хийж, жижиг модоор сум хийгээд харвах гэж оролдож байсан л даа. Хожим нь багш маань өөрөө морьт харваагаар хичээллээд, бүр дэлхийн дөрвөн ч удаагийн аварга болоход нь дахин сонирхол төрж морьт харваагаар харваж эхэлсэн дээ.
| Зураг | Тайлбар |
![]() | |
![]() | |
![]() | |
![]() |
– Морьт харвааны хамгийн онцгой мэдрэмж таны хувьд юу вэ?
-Морь хурдтай давхих тусам таашаал авч, бахархал мэдэрдэг. Бас харваад, байныхаа яг голд онох үеийн мэдрэмжийг үнэхээр үгээр илэрхийлэхийн аргагүй байдаг даа. Тиймдээ ч, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо “түрүүлнэ, аварга болно” гэж биш тухайн гараа дээрээ гурван сумаа алдалгүй тавья, голд нь оноё гэж л зорьдог. Мэдээж үндэснийхээ өв соёл болсон морь харваагаа сурч, сумлах техникээ зөв хийж, түүнийгээ олон хүнд үлгэрлэх, зааж өгөх нь илүү чухал санагддаг.
Морьт харвааны техникийн хувьд нэг сумыг нэг секундэд сумлаад харвах гэж хичээдэг. Яагаад гэхээр морь маань 100 метр зайд дунджаар 8 секундийн дотор давхиж өнгөрдөг. Энэ давхил дунд гурван байгаа алдахгүйн тулд нэг сумыг 1-2 секунд дотор гаргаснаар хурд нь таардаг. Тэгэхээр бэлтгэл хийхдээ өдөрт мянган сум гараасаа гаргаэ, харваж байж энэ хэмжээний чадвартай болдог гэж ярьдаг юм.
Бичлэг үзэх:
Мөн морин дээр мордоод шууд харвачихгүй, эхлээд л сумлах, дараа нь “точка”-ны, морьтой бэлтгэл гээд хэд хэдэн дамжлагатайгаар суралцдаг. Морь унахын тухайд гэхэд морио яг өөрийнхөө хоёр хөл шиг мэдэрдэг болсон цагт морь унаж сурлаа гэж үзнэ.
Ер нь хүнээс асар их тэвчээр, хүч, хурд, авхаалж шаарддаг спорт. Бас сэтгэл зүй чухал нөлөөтэй. “Би байгаа онох болов уу, багш юу гэж хэлэх бол, хүмүүс намайг харж байгаа болов уу” гээд өөр зүйлсэд сатаараад байвал амжилттай чаддаггүй. Тэгэхээр байндаа анхаараад яг голд нь онох тэр мэдрэмжийг авахын тулд тухайн мөчдөө төвлөрөх нь морьт харвааны гол онцлог.
-Дэлхий нийтээрээ морьтон монголчууд гэж мэддэг. Та гадаадын улс орноор явахдаа, тэмцээн уралдаанд оролцохдоо бусад орны хүмүүсийн хандлагыг хэрхэн мэдэрдэг вэ. Тэд монголчуудыг хэрхэн хүлээж авдаг бол?

-Миний хувьд тэмцээнд оролцохдоо үндэсний дээл хувцсаа иж бүрэн өмсөөд, эдлэл зүүсгэлдээ аль болох уламжлалт хэв маягаа шингээж хэрэглэхийг хичээдэг. Гэзгээ ургуулаад сураар сүлждэг, гараанаас хөдлөхдөө шонхрын дэвэлтээр давхиж ордог гээд монгол гэсэн ялгарлаа тодотгодог юм. Энэ маань олон хүнд таалагддаг.
Малайз, Казакстан, Иран, Араб, Хятад нэлээн хэдэн олон улсын чанартай тэмцээнээр явж байсан.
“Монгол тамирчин гарах гэж байна” гэхэд үзэгч олон талбай руу түрж орж ирээд, илүү чангаар дэмжиж уухайлах нь сонсогддог. Тэгээд хамгийн хурдан морьтойгоо давхиж ороод бүх байны 5 оноог нь түүгээд гарахад бүгд “аварга монгол, монголын аварга явж байна” гэж дууддаг. Монголын морьт харваачдын нэр хүнд дэлхийд дээгүүрт үнэлэгддэг юм шүү дээ.
Монголын хил даваад миний овог “Монгол” гэж өөрчлөгддөг. “Тэр монгол, монгол хүн явж байна” гэж хардаг. Тэгэхээр улсынхаа нэрийг аль болох сайхнаар сануулж үлдээхийг хүсдэг дээ.
-Та өөрөө залуу хүн учраас олон залуусыг энэ спортод дуртай болоосой гэж бодож байгаа байх. Шинэ үеийнхэн энэ спортыг хэр сонирхож байна вэ?
-Морьт харваа бол нас, хүйс эрэмбэ дараа харгалздаггүй. Эмэгтэй харваачид ч байна. Гэхдээ эрэгтэйчүүд илүү сонирхож байгаа харагддаг. 5-6 настай хүүхдүүд ч гэсэн харвааны тэмцээнд оролцох гээд ирчихсэн байгааг харж болно.
Морьт харваагаар хичээллэх гэхээр залуучууд “Би морь унаж мэдэхгүй юм чинь чадахгүй юм байна” гэж бодох гээд байдаг талтай. Заавал морь унадаг хүн л хичээллэнэ гэсэн үг биш шүү дээ.
Өөрөө үнэхээр сонирхолтой байгаад, хүсэл төрж байвал эхнээс нь морь унахыг сураад, дараа нь нум сумтай харилцаад, бэлтгэл хийе гэвэл бүх хүн чадна. Монголчууд маань илүү авьяастай, эв дүйгээ хурдан олдог гэж би боддог.
-Морьт харвааны замналаар цаашдаа мөрөөдөж, тэмүүлж яваа хамгийн том амжилт тань юу вэ?
-Өмнө нь би дэлхийн аваргын тэмцээнд оролцоод дээр очоод дутуу үлдээсэн нэг зүйл бий. Тэр нь дэлхийн аваргын гранпри алтан цомыг хараахан авч амжаагүй. Дээр өгүүлсэнчлэн манай багш бол энэ цомын дөрвөн удаа авчихсан. Би багшийнхаа хэмжээнд очихыг хүсдэг. Энэ бол миний дараагийн том зорилго, бас хариуцлага ч гэж бодож, бэлтгэж явна.
1 Ахлах ангиасаа бэлдсэн “Үнэт гурван жил”-ийн үр дүнд 200 мянган ам.долларын тэтгэлэг хүртжээ
2 Л.Энх-Амгалан: Сургалтын чанарыг сайжруулахын тулд багш нарыг аттестатчилна
3 Багийн ойлголтын зөрүү байгууллагыг нь гацаасныг захирлууд анзаардаггүй
4 Тахь, бөхөн, чацарганы шугуй сэргэсэн Хомын талд малчдын орлого ч өсжээ
5 Б.Нямбаяр: Шувууд үзэгдэхээ больж байвал тэр орчин амьдрах боломжгүй болж буйн дохио
peak.mn ・ 02 сарын 21, 2019
Үндсэн категори
Холбоо барих
Имэйл
Холбоо барих
Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, Бага тойруу, 24-р байр
© 2017-2024 Пийк Медиа Групп ХХК. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.




Сэтгэгдэл бичих
Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдад хүндэтгэлтэй хандана уу. Ёс бус сэтгэгдлийг Peak.mn сайт устгах эрхтэй.